به گزارش ثریا - آیتالله العظمی جعفر سبحانی در این درس اخلاق اظهار کرد: خدای متعال فرمودند «لا تُصَعِّرْ خَدَّکَ لِلنَّاسِ وَ لا تَمْشِ فِی الْأَرْضِ مَرَحاً إِنَّ اللهَ لا یُحِبُّ کُلَّ مُخْتالٍ فَخُورٍ» و هرگز به تکبّر و ناز از مردم (اهل نیاز) رخ متاب و در زمین با غرور و تبختر قدم بر مدار، که خدا هرگز مردم متکبر خودستا را دوست نمیدارد.
وی ادامه داد: بحث در مورد ریا بود. ریا مشتقاتی دارد قسمی از آن حب النفس و برتری طلبی بر دیگران و عُجب است. خدا روح انسانی را سرزمینی آفرید که برای همه مسائل اعم از رذائل و فضائل قابلیت دارد. اگر تنها بر هرکدام باشد جبر است و برای اینکه انسان مختار باشد هر دو قابلیت به انسان داده شده است، چون کمال در اختیار است لذا برای هر دو صفت قابلیت دارد.
این مرجع تقلید افزود: خوشا به حال کسانی که خودشان را از رذائل پاک کنند. یکی از رذائل تکبر است. تکبر از از باب افتعال به معنای قبول است، کانه انسان به حدی تنزل میکند که این برتری طلبی و کبر را بالذات قبول و جز خصصیه خودش کرده است. این حالت تکبر در ذات انسان ریشه کرده است.
آیت الله سبحانی ادامه داد: انسان متکبر برای برتری و بزرگ طلبی دو نوع ظلم چون ظلم نفس و دیگران کرده است و ظلم است چون دیگران را تحقیر میکند. لقمان به فرزند خود نصیحت میکند، ای پسرم «لا تُصَعِّرْ خَدَّکَ لِلنَّاسِ وَ لا تَمْشِ فِی الْأَرْضِ مَرَحاً»، هرگز به تکبّر و ناز از مردم (اهل نیاز) رخ متاب و در زمین با غرور و تبختر قدم بر مدار، «وَ لا تَمْشِ فِی الْأَرْضِ مَرَحاً موقع» راه رفتن متکبرانه راه نرو.
وی اظهار کرد: برای رهایی از این دو ظلم نیازمند استاد هستیم تا آرام آرام زمینه خلاصی از دو ظلم را فراهم کند و به ما تعلیم دهد. تکبر مراحلی دارد. گاهی تکبر در برابر خدا است.
آیتالله سبحانی گفت: أَلَمْ تَرَ إِلَی الَّذِی حَاجَّ إِبْرَاهِیمَ فِی رَبِّهِ أَنْ آتَاهُ اللَّهُ الْمُلْکَ إِذْ قَالَ إِبْرَاهِیمُ رَبِّیَ الَّذِی یُحْیِی وَیُمِیتُ قَالَ أَنَا أُحْیِی وَأُمِیتُ قَالَ إِبْرَاهِیمُ فَإِنَّ اللَّهَ یَأْتِی بِالشَّمْسِ مِنَ الْمَشْرِقِ فَأْتِ بِهَا مِنَ الْمَغْرِبِ فَبُهِتَ الَّذِی کَفَرَ وَاللَّهُ لَا یَهْدِی الْقَوْمَ الظَّالِمِینَ؛ آیا به آن کس (نمرود) ننگریستهای که با ابراهیم دربارۀ [وجود] پروردگارش [به این خاطر] که خدا پادشاهی را به او داده بحث و جدل نمود؟ آنگاه که ابراهیم [به او] گفت: پروردگار من، همان کسی است که زنده میکند و میمیراند. [نمرود] گفت: من [نیز] زنده میکنم و میمیرانم. ابراهیم گفت: همانا خدا خورشید را از مشرق میآورد، تو [اگر میتوانی] آن را از مغرب بیاور. آنگاه آن کس (نمرود) که کفر ورزیده بود، مبهوت ماند [و جوابی نداشت] و خدا هرگز گروه ستمکاران را هدایت نمیکند.
استاد برجسته حوزه علمیه قم با اشاره به بیان معنای تکبر در این آیه، بیان داشت: همه جوامع خدا را قبول داشتند ولی مدیریت خدا را قبول نداشتند. مدیریت را از خود میدانستند. بین الله و ربّ فرق می گذاشتنند. خدا را قبول داشتند ولی رب و مدیریت خدا را از آن خود میدانستند. أَنْ آتَاهُ اللَّهُ الْمُلْکَ. ابراهیم (ع) گفتند مدیریت با خدا است ولی آنها گفتند، مدیریت با ماست. این همان تکبر است. تکبر سبب شده که مدیریت را از خود بدانند. در اصل خالق مشکلی نداشتند ولی در کردگاری با خدا منازع داشتند. ابراهیم این مغالطه را متوجه شد.
آیت الله سبحانی گفت: این انسان چه قدر بدبخت است که هزارن بیماری به او هجوم بیاورد، بعد هم بگوید من رب عالم هستم و مدیریت از آن من است. این مشکل از کبر است. فرعون و نمرود و اینها ادعای کردگاری و ربوبیت میکردند. ربّ را در تربیت بکار می بریم. آنها هم ادعا میکردند «انا ربکم الاعلی». چه قدر باید انسان بدبخت باشد که به این مرحله برسد. در مقابل انبیای عالم چنین افرادی بودند، این متکبران برای خود ربوبیت قائل بودند نه خالقیت، میگفتند آب و ابر، همه از آن ما است.
وی افزود: مرتبه دوم از تکبر در برابر انبیای عالم و فرستادگان خدا است. می گفتتند، اگر تابع شعیب باشید، زیانکار هستید. در مقابلِ انبیای الهی، میگفتند شما بشری مانند ما هستید. این همان تکبر است. قرآن فرمود اینها چنین تکبری داشتند نمیتوانند بپذیرند که بشری از نظر قیافه مانند آنها باشد ولی از نظر کمال و مقامهای آسمانی و عالم بالاتر و برتر باشد.
این مرجع تقلید ادامه داد: از دیگر موارد کبر در برابر علما و بزرگان است. قضیه را نقل کنم، پدر و پسری به مهمانی علی (ع) آمده بودند بعد غذا، حضرت بر روی دست پدر مهمان آب ریخت و آقازاده اش حسن، بر روی دست پسر مهمان آب ریخت و دستش را شست. این یعنی مقام جای خودش را دارد و این عمل و کار حضرت با وجود مقام امامت، نوعی تواضع است. مقام امامت از احترام به مهمان باز نمیدارد.
وی افزود: آیتاللّه شیخ محمدحسن نجفی جواهری معروف به صاحب جواهر از فقهای نامآور شیعه در قرن سیزدهم هجری قمری بود. ایشان زعامت شیعه را در عراق داشت. احساس مرگ کرد و فکر کرد بعد خود، زعامت را به کسی بسپارد. همه علما را جمع کرد، متوجه شد در این جمع شیخ مرتضی نیست. دنبالش رفتند و ایشان هم در این جلسه نشست، مرحوم صاحب جواهر، شیخ را میشناخت و صاحب جواهر به خاطر علمیت شیخ، به عنوان مرجعیت انتخاب کرد و به او سفارش کردند کمی احتیاط را کم کنید، شیخ مرتضی احتیاطی بود. علی الظاهر شیخ مرتضی بعد از صحبت با صاحب جواهر زعامت شیعه را قبول کردند و بعد مردم دور شیخ مرتضی را گرفتند تا پاسخ فتواها را بگیرند، ولی شیخ مرتضی گفت، نه. من قبلاً در نجف با یکی از علمای مازندران «شریف العلماء مازندرانی» هم بحث بودم، او از نظر علمی قویتر از من بود. باید به او نامه بنویسم. یک ماهی طول کشید تا پاسخ نامه بیاید. در این نامه شیخ جریان را توضیح داد که شما در بحث از من اعلم بودید. شریف العلما این نامه را جواب داد گفت آن زمان از نظر علمی از شما بالاتر بودم، اما الان این گونه نیست، من مدتی است در میان مردم آمدم و پاسخ گوی مراجعه آنها هستم، شما الان قویتر از من هستید. این همان تواضع است، کسی را به عنوان مسئولیت انتخاب کنند ولی بگوید کسی دیگر از من قویتر است.
این مرجع تقلید گفت: استاد ما مرحوم آیت الله حجت، زمستان بود از کلاس درس خارج شد تا از کوچه پشتی حرم به منزل برود. مرحوم حضرت آیت الله بروجردی در همان زمان و ساعت به خانه مرحوم صدر رفته بود و میخواست برگردد. موقع برگشتن به همان کوچهای پیچیدکه استاد ما وارد آن شد، استاد ما با اینکه پیرمرد بود تا مرحوم حضرت آقای بروجردی را دید ایستاد و تا مرحوم بروجردی آمد عرض ادب و احترام کرد و از کوچه بیرون رفت.
وی ادامه داد: اینها اساتید و بزرگان اخلاق ما بودند. بنابراین تا چهار کلمه یاد گرفتیم، فکر نکنیم کلید علوم در دست ماست. کلید علوم در دست خدا است. در دست انبیای الهی است. کمی خودمان را پایینتر بگیریم.
آموزش تدبر در قرآن ویژه کارکنان دولت اجرایی میشود
تابلوی ۶۰۰ ساله تایلندی، سند تاریخی پیشینه آئینهای حسینی
بشارت امام صادق (ع) به پیرمرد ۱۰۰ ساله؛ کلید رستگاری در دنیا و آخرت
انتقاد از یک بازیگر و کمدین برای حضور در مراسم ترامپ؛ با فاشیستها عکس نگیر!
مجموعه کامل فیلمهای استنلی کوبریک در یک بسته خاص عرضه میشود
تاثیر حرف مردم بر سرنوشت یک دختر؛ ایده «مرجان» از کجا پیدا شد؟
مدارک مورد پذیرش برای آزمون دکتری تخصصی و پژوهشی اعلام شد
دانشگاه آزاد شرایط امتحانات پایانترم دانشجویان ارشد و دکتری در شهر محل سکونت را اعلام کرد
مخاطب از دیدن این سریال تکراری خسته نمیشود؛ جادوی «مختارنامه» چیست؟
مجریان تراز زبان فارسی معرفی شدند؛ پدافند زبانی با اجرا!
این ۳ کارگردان معروف برای تشییع رهبر شهید مستند میسازند
توییت جدید محمدباقر قالیباف با انتشار صحنه سیو بیرانوند+عکس
از گاندی تا کارلایل، همه مرید حسین (ع)
ماشین ثروتاندوزی امویان؛ از باندبازی تا احیای هدایای نوروزی
همانگونه که جسم به روزی مادی نیاز دارد، روح نیز به معرفت محتاج است
آیا ماجرای ازدواج حضرت قاسم (ع) در کربلا صحت دارد؟
«حسینیه بهشت»، پیوند خانههای شهدا با خیمههای عاشورا
مهلت ثبتنام در کاروان قرآنی اعزامی به اربعین تا ۵ تیرماه
عکس | جایزه بهترین بازیکن دیدار در دستان علی بیرو
گوشوارههایی که تاریخ فراموششان نکرد
چمران هنوز زنده است
یک فهرست متفاوت از بهترینهای سال ۲۰۲۶ در نیمه راه؛ مستقلها پیشتازند
آمادگی دانشگاه پیام نور برای میزبانی از آزمونهای سایر دانشگاهها
امتحانات پایانترم تحصیلات تکمیلی دانشگاه آزاد حضوری شد
مذاکره با دستگاهها برای توسعه صادرات محصولات فریلنسرها
زمان مصاحبههای آزمون دکتری سال ۱۴۰۵ تغییر کرد
تمدید مهلت ارسال مقالات سومین همایش هیئت و آیینهای مذهبی
زمان برگزاری آزمون زبان انگلیسی تولیمو تغییر کرد
سیره عملی میرزا جواد آقا ملکی تبریزی، مبتنی بر اصل «شکستن منیت» بود
افتتاح مسجد السلام در امارات با ظرفیت ۴ هزار نمازگزار
بنیامیه، نخستین و وحشتناکترین «خصولتی» تاریخ اسلام
بذر انحراف مجاهدین از سال۴۴ کاشته شد/نقش ساواک و زندان در تعمیق انحراف
شیخ حسین انصاریان: چشمی که بر حسین (ع) گریه کند در قیامت گریان نیست
افبیآی شهر کامل با بیمارستان، هتل و نیروگاه ساخت تا حملات سایبری را تمرین کند
بررسی ظرفیتهای هوش مصنوعی برای ارتقای خدمات زائران در نشست مشترک معاونت علمی و آستان قدس رضوی
ممنوع شدن هوش مصنوعی برای دانش آموزان ابتدایی نروژی
ناسا یک رصدخانه فضایی را در میانه زمین و آسمان به ارتفاع بالاتر میبرد
مصوبات جدید فرصتهای تحقیقاتی خارج از کشور دکتری ابلاغ شد
زنان بیشترین داوطلبان آزمون سمپاد/ نتایج اوایل مرداد اعلام میشود
سریال جدید «سرخدار» در راه آنتن: عمار تفتی به تلویزیون بازگشت
کشف نشانههای اولیه افسردگی در چشم کودکان
دانشمند ایرانی: مغز ما برای این همه خبر بد طراحی نشده است
تنش در ایستگاه فضایی بالا گرفت: ناسا از فضانوردانش خواست پناه بگیرند
محققان هشدار دادند: ایجاد نقاط داغ آلودگی در تنگه هرمز به دلیل ترافیک دریایی
یکی از این ستارههای دوقلو یک سیاره فراخورشیدی را بلعیده است
میلیاردرهای حوزه فناوری راز جوانی ابدی را کشف کردهاند؟
تصویری از یکی از شهدای کوچک امروز لبنان
وزیر آموزش و پرورش: بهرهبرداری از ۲۰۰ تا ۲۵۰ کلاس درس جدید در خراسان رضوی
معاون تربیتبدنی و سلامت: یک میلیون دانشآموز سفیر ایمنی و کمکهای اولیه شدند
۵۰۰ هزار دانشآموز زیر چتر کارت نشاط قرار گرفتند
آزمون مدارس سمپاد و نمونه دولتی با بیش از نیم میلیون داوطلب برگزار شد
پرداخت حقوق فرهنگیان بدون تاخیر انجام میشود
قصهای خواندنی برای کودکان: وقتی روباه جنگل را بههم ریخت
حسن طهرانیمقدم پدر موشکی ایران چگونه با نمیشودها مبارزه کرد؟
از بچههای میناب تا ناوچه دنا و انستیتو همه در مستندهای جدید جنگی
مهرانه مهین ترابی پس از ۲۳ سال دوری از تئاتر به صحنه باز میگردد
سریالهای جدید برای پخش دوبله شدند
مادران برای کوچکترین شهید کربلا لالایی خواندند
راز زنده ماندن مومنان در برزخ؛ هدایت، مشروط به ولایت است
روایت حدادعادل از ویژگیهای آیت الله مجتبی خامنهای
ماجرای خواندنی دیدار دکتر شریعتی و علامه جعفری
حجت الاسلام پناهیان: شفافیت نامه اخیر رهبری نشانه قدرت جمهوری اسلامی است
تمدید مهلت پذیرش دانشجویان بینالمللی در دانشگاه علامه طباطبائی
قابلیت جدید واتساپ: پیام متنی یکبار قابل مشاهده به واتساپ میآید
شرکت اپل از گران شدن محصولات خود خبر داد
ساماندهی برنامههای هوش مصنوعی با محوریت تولید داخلی
هشدار وزیر علوم: هوش مصنوعی بدون اخلاق، پیشرفتهترین ابزار ظلم میشود
دادگاه در دهلی نو درخواست بازگشایی تلگرام را رد کرد
رشد استفاده از VPN در بعضی کشورهای اروپایی با قوانین جدید
انحصار قدرت و ثروت در الیگارشی اموی: از خلافت تا سلطنت
حجتالاسلام قمی: وحدت یعنی همبستگیِ آرا و سلایق متفاوت حول محور امام
راز زنده ماندن مؤمنان در برزخ تمسک به امام حق و ولی الله الاعظم است
اعلام مجموعههای امتحانی کنکور کارشناسی ارشد ۱۴۰۶
بازخوانی پنج فرمان راهبردی امام رضا (ع) در سلوک عاشورایی
فلسفه اسلامی و غفلت از «باید و نباید»های اجتماعی؛ یک شکاف تاریخی
اقتصاد فقط نان نیست؛ سلاح علی(ع) برای امنیت ملی و استقلال در برابر دشمنان
انتشار آثار میانرشتهای مسئلهمحور؛ اولویت جدید گروه سیاستپژوهی علوم انسانی
تغییر زمان آزمونهای کشوری و دانشگاهی به دلیل مراسم وداع و تشییع رهبر شهید
احیای اخلاق در زندگی فردی و اجتماعی با بازخوانی فلسفه عاشورا
بنی امیه چگونه به قدرت رسید؟/ تبارشناسی ۹۱ سال حکومت استبدادی
تغییر زمان آزمونهای کشوری و دانشگاهی به دلیل مراسم وداع و تشییع رهبر شهید
اعلام مجموعههای امتحانی کنکور کارشناسی ارشد ۱۴۰۶
انتشار آثار میانرشتهای مسئلهمحور؛ اولویت جدید گروه سیاستپژوهی علوم انسانی
مصوبات جدید فرصتهای تحقیقاتی خارج از کشور دکتری ابلاغ شد
هشدار وزیر علوم: هوش مصنوعی بدون اخلاق، پیشرفتهترین ابزار ظلم میشود
حجتالاسلام قمی: وحدت یعنی همبستگیِ آرا و سلایق متفاوت حول محور امام
راز زنده ماندن مؤمنان در برزخ تمسک به امام حق و ولی الله الاعظم است
رشد استفاده از VPN در بعضی کشورهای اروپایی با قوانین جدید
دادگاه در دهلی نو درخواست بازگشایی تلگرام را رد کرد
دانشمند ایرانی: مغز ما برای این همه خبر بد طراحی نشده است
آمادگی دانشگاه پیام نور برای میزبانی از آزمونهای سایر دانشگاهها
کشف نشانههای اولیه افسردگی در چشم کودکان
زمان مصاحبههای آزمون دکتری سال ۱۴۰۵ تغییر کرد
بازخوانی پنج فرمان راهبردی امام رضا (ع) در سلوک عاشورایی
روایت حدادعادل از ویژگیهای آیت الله مجتبی خامنهای
تنش در ایستگاه فضایی بالا گرفت: ناسا از فضانوردانش خواست پناه بگیرند
فلسفه اسلامی و غفلت از «باید و نباید»های اجتماعی؛ یک شکاف تاریخی
انحصار قدرت و ثروت در الیگارشی اموی: از خلافت تا سلطنت
حجت الاسلام پناهیان: شفافیت نامه اخیر رهبری نشانه قدرت جمهوری اسلامی است
ماجرای خواندنی دیدار دکتر شریعتی و علامه جعفری
زمان برگزاری آزمون زبان انگلیسی تولیمو تغییر کرد
امتحانات پایانترم تحصیلات تکمیلی دانشگاه آزاد حضوری شد
اقتصاد فقط نان نیست؛ سلاح علی(ع) برای امنیت ملی و استقلال در برابر دشمنان
آزمون مدارس سمپاد و نمونه دولتی با بیش از نیم میلیون داوطلب برگزار شد
ممنوع شدن هوش مصنوعی برای دانش آموزان ابتدایی نروژی
مادران برای کوچکترین شهید کربلا لالایی خواندند
سریالهای جدید برای پخش دوبله شدند
حسن طهرانیمقدم پدر موشکی ایران چگونه با نمیشودها مبارزه کرد؟
پرداخت حقوق فرهنگیان بدون تاخیر انجام میشود
افبیآی شهر کامل با بیمارستان، هتل و نیروگاه ساخت تا حملات سایبری را تمرین کند
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.