کد خبر: 165546
ف
روز ملی مردم شناسی فرصتی برای بازاندیشی مفاهیم و دال‌های غایب درباره مطالبات بحق مردم ایران و درباره مفاهیم بنیادینی چون عدالت میراثی است.

شبکه علمی ثریا- علیرضا حسن‌زاده، انسان‌شناس به مناسبت روز ملی مردم‌شناسی با نگاهی به نام گذاری این روز و تأکید دوباره بر عدالت میراثی در یادداشتی نوشت: روز ملی مردم‌شناسی تنها یک مناسبت تقویمی نیست؛ فرصتی است برای بازاندیشی درباره مفاهیم و دال‌های غایب، درباره مطالبات بحق مردم ایران و درباره مفاهیم بنیادینی چون عدالت میراثی. بیاییم از همین روزها آغاز کنیم.

چهارم شهریور، سالروز تولد کورش کبیر بود، و هفتم آبان، روز گشایش دروازه‌های بابل و آزادی انسان‌های دربند به دست اوست. آیا این رخدادهای مردمی پذیرفته شده‌اند؟! بی‌توجهی به چنین روزهایی یادآور این حقیقت است که کوشش برای تحقق عدالت میراثی در عرصه‌های فرهنگ (تولیدات صدا و سیما) و آموزش (کتب درسی و…)، وظیفه‌ای انکارناپذیر بر دوش ما مردم‌شناسان ایران است. عدالت میراثی یعنی توجه همزمان و برابر به تمام عناصر هویتی و تاریخی ما، نه گزینش سلیقه‌ای و حذف بخشی از گذشته.
اما پرسش بنیادین پابرجاست: جای کورش کبیر، داریوش کبیر، آریوبرزن، آرتمیس، بابک خرمدین، حافظ و فردوسی در صنعت فیلم‌سازی ما کجاست؟!
در متون درسی ما آیا نگاه برابر و عادلانه‌ای به تاریخ ایران وجود دارد؟
آیا صدای زنان و مردانی که جان و عمرشان را برای ایران گذاشتند شنیده می‌شود؟
آیا کودکان کولبر، سوخت‌بر و کارگر در این روایت جایی دارند؟
آیا زنان بزرگ دوره مشروطه معرفی شده‌اند؟
آیا نام‌هایی چون فروغی، علی‌اصغر حکمت یا استاد پور داوود که در شکل‌گیری گفتمان هویت ملی نقش کلیدی داشته‌اند، در کتاب‌های درسی آمده است؟
صریح بگوییم: نیست و نیامده! و اگر نیست، باید بپذیریم که عدالت میراثی، دال غایب ماست؛ نه فقط در سطح واژه و گفتمان، بلکه در سطح واقعیت انضمامی و تجربه زیسته.

آیا در کتاب‌های درسی نشانی از اخلاق زیست‌محیطی بلوچ‌ها هست؟ آیا فرهنگ زیست در منظر دریای کاسپی بازتاب یافته است؟ حقیقت آن است که ما هنوز عدالت شناختی را نپذیرفته‌ایم؛ تنوع نظام‌های دانایی را به رسمیت نشناخته‌ایم. و ندانسته‌ایم که فرهنگ پرشکوه ایران، فرهنگی چندصدایی است؛ برآمده از متون چندزبانه، اساطیر متنوع و تجربه‌های رنگارنگ مردمان این سرزمین.

ما هنوز درباره بنیان‌گذاران مکتب هتروگلیسای ایرانی – چندصدایی ایرانی – چون کورش کبیر، زرتشت بزرگ، ابوریحان بیرونی، حافظ و مولانا و میراث گرانسنگ آن در عرصه رسانه‌های رسمی و کتب درسی چیزی نگفته‌ایم. این یعنی در فرهنگی که باید روایت‌گر همبستگی ملی برآمده از تنوع باشد، صدای رنگین‌کمانی هویت ایرانی ناشنیده مانده است.
از همین‌رو امروز، در روز ملی مردم‌شناسی، باید صدای مردم ایران را بازتاب دهیم: صدای مطالبه عدالت میراثی، عدالت شناختی و معرفتی، و پذیرش نظام‌های معرفتی متنوع در این سرزمین کهن.

دیروز در کوشک باغ هنر از دال‌های غایب دیگری سخن گفتم: از «زندگی خوب»، از کودکان کولبر و سوخت‌بر، از شکاف‌های طبقاتی و فاصله‌های مرکز و حاشیه حتی در دل تهران. این‌ها واقعیت‌هایی هستند که اگر دیده نشوند، سخن گفتن از آرمان‌های متعالی چیزی جز شعاری تو خالی نخواهد بود. کارکرد میراث فرهنگی نیز تنها در بستر «زندگی خوب» معنا پیدا می‌کند. جامعه فقیر نمی‌تواند حافظ میراث کهن خود باشد چرا که زندگی از او دریغ شده است. پس بپذیریم دال غایب «زندگی خوب» – چه به مثابه واقعیت انضمامی و چه به مثابه مفهوم گفتمانی – همچنان مسئله اصلی ماست. بپذیریم عدالت میراثی مفهوم گفتمانی و دال غایب ما چه به مثابه مفهوم و چه در سیاست‌گذاری و واقعیت انضمامی زندگی است.

روز ملی مردم‌شناسی یادآور این حقیقت است که مردم‌شناسی نه صرفاً دانشی دانشگاهی، که بازتاب صدای مردم و پژواک مطالبات آنان است.


مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

مکرون: هوش مصنوعی خطرناک باید برای کودکان ممنوع شود

تغییرات تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی اعلام شد؛ تمدید مهلت ثبت نام

دانشجویان متأهل ملزم به بازپرداخت یکجای وام ودیعه مسکن شدند

تقویم جدید آزمون زبان انگلیسی MHLE سال ۱۴۰۵ منتشر شد

قبل از خرید قطعات آسانسور این 7 نکته را بدانید

مهلت دانشجویان الزهرا(س) برای ثبت‌نام وام تحصیلی و ودیعه مسکن متأهلی

اعلام نتیجه اولیه آزمون سردفتری اسناد رسمی نوبت سال ۱۴۰۴

مجموعه‌رباعی «دوستش داشته باش» سروده میلاد عرفان‌پور منتشر شد

روایت زندگینامه شهید حاج اسماعیل رضایی منتشر می‌شود

۱۵ درصد مدارس کشور در برنامه بازرسی‌های دوره‌ای قرار می‌گیرند

ارائه ۸۵ طرح دانش‌آموزی در بیست‌وهشتمین جشنواره جوان خوارزمی

تصویر منتشر شده از جاسک

تصویری از عملیات های نیروی هوایی ارتش در شب های اخیر

رژیم چنج در آمریکا رخ داد+عکس

امروز آخرین مهلت اعتراض به آزمون‌های ارشد و دکتری علوم پزشکی

نسخه پیشنهادی سند حکمرانی نظام‌های ارزیابی آموزش عالی بررسی شد

طرح نوین تغذیه با محوریت دانشجویان اجرا می‌شود

پژوهش مسئله‌محور؛ کلید استفاده واقعی از ظرفیت علمی دانشگاه‌ها

استارلینک پایان حکمرانی ارتباطات در ایران است؟

هکرها با دمای بانک خون فرانسه بازی کردند و آن را بالا بردند

تصویب کلیات آیین‌نامه جدید ارتقای اعضای هیئت علمی

دانشگاه شهید بهشتی دلایل عدم تعلق وام دانشجویی را اعلام کرد

فاز دوم آمایش آموزش عالی به‌روز شد

داریوش فرهنگ گوینده یک مستند شد

ابلاغ مصوبه جدید شرکت مجدد در آزمون دستیاری پزشکی توسط رئیس جمهور

رابرت پتینسون با چهلمین جایزه سینماتک آمریکا تجلیل می‌شود

اجرای کنسرت‌نمایش «فرهاد» در تماشاخانه نوفل لوشاتو

اجرای نمایش «خاک نشینان» در فرهنگسرای نیاوران

شکست ترامپ سوژه کارلوس لطوف شد

اهمیت آموزش اخلاق و رفتار حرفه‌ای در محیط دانشگاه به پزشکان جوان

تأکید بر حمایت از ظرفیت‌های بومی امنیت سایبری

لزوم متناسب‌سازی مستمر آموزش علوم پزشکی با نیازهای نظام سلامت

تصویر/فراز مهم پیام رهبر انقلاب

۲ پهپاد لوکاس غنیمت گرفته شدهٔ دشمن آمریکایی توسط سپاه+عکس

آزمون وکالت کانون‌ وکلای دادگستری ۱۴۰۵ با حضور ۱۰۱ هزار نفر برگزار شد

دانش‌آموزان ایران پای آرمان‌های انقلاب و دفاع از وطن ایستاده‌اند

اخذ مجوز استخدام ۹ معلم بازمانده حادثه دبستان شجره طیبه میناب

فوتبال از مدرسه تا تیم ملی؛ وعده تازه برای کشف استعداد در دانش‌آموزان

ایلان ماسک اسپیس ایکس و تسلا را ادغام می‌کند؟

ترامپ اورکل را وادار به عقب نشینی از قرارداد با تراشه ساز چینی کرد

تصمیم جدید وزارت علوم درباره درخواست دانشگاه‌ها برای ایجاد رشته جدید

با وجود تحریم‌ها، تجهیزات کوانتومی بومی در حال ساخت است

وام تحصیلی این دانشجویان ۵۰ درصد افزایش می‌یابد

تغییر و به‌روزرسانی ۵۰ تا ۷۰ درصدی رشته‌های کشاورزی

گوگل به مدارس هشدار داد

دختران ایرانی در جستجوی «خود»؛ هویت در میدان کشمکش سنت و مدرنیته

روز مبارزه با استکبار، روز به خاک مالیدن پوزه قلدران وحشی خواهد شد

قرآن از راز ماندگاری قدرت فرعون می‌گوید

آغاز کار نگارش جلد دوم مجموعه چهار جلدی «کربن‌شناسی»

آیا بانک‌ها برای خلق پول به مجوز فقهی نیاز دارند؟

مسجد باید میدان‌دار اصلی فعالیت‌های قرآنی جامعه شود

وام تحصیلی دانشجویان برتر، ممتاز و متأهل ۵۰ درصد افزایش می‌یابد

ثبت‌نام وام‌های تحصیلی و ودیعه مسکن متأهلی دانشجویان شروع شد

اعلام فهرست رشته‌های پذیرش مستقیم دستیاری تخصصی از بین پزشکان عمومی

وزیر علوم: پیوند دانش و فناوری، قدرت ملی را افزایش می‌دهد

مسئولیت شرعی والدین در قبال نیازهای فرزندان امروز چیست؟

موج جدید هک سوپرمارکت‌های اروپا

سرلشکر رضایی: ملت ایران شکست بزرگی را به ترامپ تحمیل کرد

واکنش کاخ سفید پس از شکست جمهوری‌خواهان در انتخابات میان‌دوره‌ای+عکس

شکار پهپادهای آمریکایی سوژه توییت سخنگوی سپاه+عکس

پاسخ صمیمانه فرمانده نیروی دریایی سپاه به نامه دختران جهادگر مازندرانی+عکس

بت ترامپ با شکست در جنگ با ایران ترک برداشت+عکس

زلزلهٔ ۳.۱ ریشتری در عمق ۱۵ کیلومتری زمین، بیرم فارس را لرزاند

انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا و ضربه سیاسی بزرگ به دونالد ترامپ

کنایه سفارت ایران در لندن به ترامپ پس از شکست انتخاباتی +عکس

تب هوش مصنوعی در شرکت‌ها هم داغ شد

علت فوت حمید علیدوستی چه بود؟

داروهایی که به نفع ویروس‌ عمل می‌کند و سلامت بیمار را به خطر می‌اندازد

کشف یک جرم مرموز در لبه منظومه شمسی توسط اخترشناسان

تصویر روز ناسا از شب در سیاره‌ای وهم‌انگیز

کنجکاوی کودک تا کجا باید درباره تلفن همراه والدین پیش برود؟

کتاب صوتی «پل‌های مدیسون کانتی» منتشر شد

چرا از قهرمانان فقط مدال‌هایشان را می‌بینیم؟

کتاب «هم‌سفیر» منتشر شد

ستاره اسکندری پس از هفت سال به صحنه تئاتر بازمی‌گردد

کمبود جدی فضای آموزشی در مناطق حاشیه‌ای و پرتراکم شهری

دانش‌آموزان قرآنی شایسته قدردانی هستند

چرا سریال «روشنایی شب» با واکنش رسانه صهیونیستی مواجه شد؟

محدودیت دسترسی به اطلاعات اسلحه‌ها برای نوجوانان در چت جی پی تی

ثبت‌نام آزمون انتخاب حسابدار رسمی سال ١۴۰۵ آغاز شد؛ اعلام زمان آزمون

آزمون وکالت کانون‌ وکلای دادگستری ۱۴۰۵ با حضور ۱۰۱ هزار نفر برگزار شد

اهمیت آموزش اخلاق و رفتار حرفه‌ای در محیط دانشگاه به پزشکان جوان

وام تحصیلی این دانشجویان ۵۰ درصد افزایش می‌یابد

دانش‌آموزان ایران پای آرمان‌های انقلاب و دفاع از وطن ایستاده‌اند

امروز آخرین مهلت اعتراض به آزمون‌های ارشد و دکتری علوم پزشکی

پاسخ صمیمانه فرمانده نیروی دریایی سپاه به نامه دختران جهادگر مازندرانی+عکس

لزوم متناسب‌سازی مستمر آموزش علوم پزشکی با نیازهای نظام سلامت

۲ پهپاد لوکاس غنیمت گرفته شدهٔ دشمن آمریکایی توسط سپاه+عکس

بت ترامپ با شکست در جنگ با ایران ترک برداشت+عکس

تصویر/فراز مهم پیام رهبر انقلاب

دانشگاه شهید بهشتی دلایل عدم تعلق وام دانشجویی را اعلام کرد

اعلام نتیجه اولیه آزمون سردفتری اسناد رسمی نوبت سال ۱۴۰۴

زلزلهٔ ۳.۱ ریشتری در عمق ۱۵ کیلومتری زمین، بیرم فارس را لرزاند

شکار پهپادهای آمریکایی سوژه توییت سخنگوی سپاه+عکس

فوتبال از مدرسه تا تیم ملی؛ وعده تازه برای کشف استعداد در دانش‌آموزان

اخذ مجوز استخدام ۹ معلم بازمانده حادثه دبستان شجره طیبه میناب

تأکید بر حمایت از ظرفیت‌های بومی امنیت سایبری

تصمیم جدید وزارت علوم درباره درخواست دانشگاه‌ها برای ایجاد رشته جدید

تصویب کلیات آیین‌نامه جدید ارتقای اعضای هیئت علمی

کنایه سفارت ایران در لندن به ترامپ پس از شکست انتخاباتی +عکس

ترامپ اورکل را وادار به عقب نشینی از قرارداد با تراشه ساز چینی کرد

ایلان ماسک اسپیس ایکس و تسلا را ادغام می‌کند؟

تغییر و به‌روزرسانی ۵۰ تا ۷۰ درصدی رشته‌های کشاورزی

انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا و ضربه سیاسی بزرگ به دونالد ترامپ

سرلشکر رضایی: ملت ایران شکست بزرگی را به ترامپ تحمیل کرد

با وجود تحریم‌ها، تجهیزات کوانتومی بومی در حال ساخت است

تصویری از عملیات های نیروی هوایی ارتش در شب های اخیر

۱۵ درصد مدارس کشور در برنامه بازرسی‌های دوره‌ای قرار می‌گیرند

واکنش کاخ سفید پس از شکست جمهوری‌خواهان در انتخابات میان‌دوره‌ای+عکس

ارائه ۸۵ طرح دانش‌آموزی در بیست‌وهشتمین جشنواره جوان خوارزمی