به گزارش ثریا - مرگ یک ستاره به دست یک سیاهچاله بزرگ در کهکشانی با فاصله ۶۵۰ میلیون سال نوری از زمین، ستارهشناسان را شگفتزده کرده زیرا نه تنها در بیرون از مرکز کهکشان و در جایی که معمولاً سیاهچالههای بزرگ در کمین هستند، رخ داده است، بلکه ماهها پس از نابودی ستاره، دو جریان پرانرژی از آن به بیرون پرتاب شدهاند.
به نقل از اسپیس، وقتی یک ستاره در چنگال گرانشی یک سیاهچاله بزرگ گرفتار میشود، نیروهای جزرومدی شروع به کشیدن و از هم پاشیدن ستاره میکنند. چنین رویدادهایی که به عنوان رویدادهای اختلال جزرومدی شناخته میشوند، نسبتاً رایج هستند. آنها با از هم پاشیدن ستاره و تشکیل قرصی از ذرات در اطراف سیاهچاله، مقدار زیادی انرژی آزاد میکنند.
در این مورد، شراره نوری حاصل از رویداد اختلال جزرومدی در سال ۲۰۲۴ توسط پژوهشگران «مرکز مطالعات گذرای زوئیکی»(Zwicky Transient Facility) روی تلسکوپ ۴۸ اینچی «ساموئل اوشین»(Samuel Oschin Telescope) در «رصدخانه پالومار»(Palomar Observatory) در کالیفرنیا مشاهده شد. نظارت مداوم بر این رویداد اختلال جزرومدی موسوم به «AT 2024tvd» طی ۱۰ ماه آینده در طول موجهای رادیویی توسط آرایهای از تلسکوپها، دو شراره رادیویی مجزا را نشان داد که به دلایلی به ترتیب ۸۰ و ۱۹۴ روز پس از آغاز اختلال جزرومدی به تأخیر افتاده بودند.
موضوع شگفتانگیزتر، مکان وقوع اختلال جزرومدی بود. این مکان در فاصله حدود ۲۶۰۰ سال نوری از مرکز کهکشان میزبانش قرار دارد. بیشتر رویدادهای اختلال جزرومدی در مرکز یک کهکشان رخ میدهند که یک سیاهچاله کلانجرم در آن در کمین است.
تاکنون فقط سه مورد رویداد بیرون از مرکز دیده شدهاند. «ایتای اسفاردی»(Itai Sfaradi) از «دانشگاه کالیفرنیا برکلی»(UC Berkeley) گفت: این واقعاً خارقالعاده است. ما پیشتر هرگز چنین تابش رادیویی درخشانی را از یک سیاهچاله که در حال از هم پاشیدن یک ستاره، دور شدن از مرکز کهکشان و تکامل یافتن با این سرعت است، ندیدهایم. این موضوع، نحوه تفکر ما را درباره سیاهچالهها و رفتار آنها تغییر میدهد.
اسفاردی و همکارش «رافائلا مارگوتی»(Raffaella Margutti) سرپرستی یک گروه پژوهشی بینالمللی را برای ردیابی تکامل رویداد اختلال جزرومدی با استفاده از «آرایه بسیار بزرگ»(Very Large Array) در نیومکزیکو، «آرایه تلسکوپ آلن»(Allen Telescope Array) در کالیفرنیا و «آرایه زیرمیلیمتری»(Submillimeter Array) در هاوایی، «آرایه میلیمتری/زیرمیلیمتری بزرگ آتاکاما»(ALMA) در شیلی و «آرایه بزرگ تصویرگر میکروکلوین آرکمینیت»(AMI-LA) در «رصدخانه نجوم رادیویی مولارد»(Mullard Radio Astronomy Observatory) در «دانشگاه کمبریج»(Cambridge University) بر عهده داشتند.
آرایه بزرگ AMI-LA، کلید ثبت تکامل شگفتانگیز و سریع انتشار امواج رادیویی بود که انرژی آن به سرعت افزایش مییافت و تغییر میکرد. این امواج رادیویی زمانی تولید میشوند که جریانی از مواد به گاز اطراف سیاهچاله برخورد میکند. این گاز میتواند ناشی از محیط میانستارهای معمولی یا بقایای ستاره نابودشده باشد.
این که چرا جریانهای خروجی پس از رویداد اختلال جزرومدی تا این حد به تأخیر افتادند، همچنان یک راز است. اولین شراره رادیویی با یک مؤلفه پرتو ایکس شناساییشده نیز همراه بود و گروه اسفاردی را به گمان انداخت که این جریان خروجی ناشی از برافزایش بوده است. به عبارت دیگر، برخی از بقایای موجود در قرص برافزایشی جریانیافته به سمت سیاهچاله، توسط میدانهای مغناطیسی سیاهچاله به بیرون پرتاب شدند.
شراره دوم گیجکنندهتر است. این شراره ناشی از فوران موادی بوده است که با نصف سرعت نور حرکت میکردهاند و ۱۷۰ روز پس از رویداد اختلال جزرومدی پرتاب شدهاند و ۲۴ روز طول کشیده تا به گاز اطراف برسند یا فورانی بوده که تقریباً با سرعت نور حرکت میکرده و پس از ۱۹۰ روز پرتاب شده است. این که فوران دوم چه ارتباطی با فوران اول دارد و آیا در اثر برافزایش همان مواد ایجاد شده است، هنوز مشخص نیست.
بهترین حدس اسفارادی درباره سیاهچاله این است که یک سیاهچاله با جرم متوسط یعنی سیاهچالهای با جرمی بین ۱۰۰۰ تا ۱۰۰ هزار برابر جرم خورشید ماست. این سیاهچاله میتواند به دو روش در فضای بیرون از مرکز کهکشان قرار گرفته باشد؛ یا در یک تعامل سهگانه در مرکز کهکشان خود شرکت داشته که باعث پرتاب آن به بیرون شده است یا زمانی سیاهچاله مرکزی یک کهکشان کوچکتر بوده که به یک کهکشان بزرگتر برخورد کرده و با آن ادغام شده است.
این سیاهچاله اکنون مانند یک یاغی خشن در کهکشان جدید خود سرگردان است و هر ستاره بدشانسی را که سر راهش قرار میگیرد، نابود میکند.
این پژوهش در «The Astrophysical Journal Letters» به چاپ رسید.
منبع : سیاه چاله
مرور آثاری که با موضوع غدیر خلق شدند
سیمای فراتاریخی «قهرمان مردم» در لایههای هنر، عرفان و ادبیات
غدیر برای کودک نیازمند تخیل است
استقبال از کتابهای رهبر شهید انقلاب در نمایشگاه مجازی کتاب
اجماع اولیه فرو ریخت/ خبرگان بر روی رهبر شهید به توافق نرسیدند
مردم ما شایستگی «شیعه علی (ع)» بودن را اثبات کردند
مداح بحرینی سلب تابعیت شده به ایران میآید
غدیرخم تبیینگر مدل حکمرانی الهی و الگوی زیست مؤمنانه است
حمایت از ۳۵۰ استاد برای هدایت تحقیقات
تاثیر معدل در کنکور به دلیل غیبت شما هنوز بررسی نشده است
آیتالله فیاض رحلت کرد/ مرجعی که آیتالله خویی او را نور چشمش می دانست
تبعید به نجف، برگی تازه در روایت مرجعیت امام گشود
غدیر؛ واقعهای فراتر از تاریخ با ابعاد کلامی و تمدنی
تنگه هرمز را بیشتر بشناسید
حقوق اساتید چه نیازهایی را برآورده میکند؟
جزئیات آزمون مرحله غیرمتمرکز سی و یکمین المپیاد علمی دانشجویی اعلام شد
شیوه برگزاری امتحانات و کلاسهای دانشگاههای غیرانتفاعی اعلام شد
درخواست جمعی از اساتید حوزه علمیه برای دفن امام شهید در شهر مقدس قم
اعتراض دانش آموزان به تاثیر قطعی معدل بر کنکور
دل نوشته فرهاد قائمیان به مناسبت فرا رسیدن عید سعید غدیر خم
انتشار تازهترین اثر محسن چاوشی برای تکریم بیماران صعب العلاج
چگونه ابوترابی نقشه بعثیها برای قتلعام اسرا را ناکام گذاشت؟
مهمترین پیام اجتماعی غدیر اتحاد ملی ملتهاست
نابودی نیروی دریایی صدام به روایت یک نوجوان در این کتاب خواندنی
علی (ع) الگوی کامل انسانِ قهرمان و تولد در جهانی نمادین
چطور فوتبال به سلاح مخفی پنتاگون تبدیل شد؟
تصاویر کاتالوگ بزرگترین تولیدکننده آنتیبادی جنجال آفرین شد
آیا واقعا میتوان گسلهای تهران را فعال کرد؟
هوش مصنوعی ایلان ماسک طی ۴ روز یک جهان را نابود کرد
زمانبندی امتحانات دانشگاه شهیدبهشتی به دلیل برگزاری آزمون ارشد تغییرکرد
غدیر حلقهای است که سنتهای مذهبی را به فرهنگ ملی پیوند میزند
ریاکاریهای بنی عباس کتاب و منتشر شد
جشن مردمی غدیر؛ دانشگاه تربیتی تمدنسازی
وزیر آموزش و پرورش: هیچ ابزاری نمیتواند جای کتاب و کتابخوانی را بگیرد
اتاق ماهواره دانشگاه علم و صنعت به موزه جنگ تبدیل میشود
حسین گل گلاب مردی که با این شعر در ایران ماندگار شد
روایتی از غدیر فراتر از یک واقعه تاریخی در کتاب «زیارت غدیریه»
اصل ماجرای شایعه استعفای پزشکیان چه بود؟
راهاندازی رشته «موسیقی ردیف دستگاهی» در دانشگاه استاد فرشچیان
ثبت نام کودکان این کشور در اینستاگرام و تیک تاک ممنوع شد
چرا توصیه شده زیارت جامعه کبیره بخوانیم؟ مداومت آیت الله بهجت
نسخه بنیاد علم برای توقف افت علمی دانشگاهها
خسارت جنگ به ۶۰ شرکت فناوری دانشگاه شریف
حسین سیب سرخی به سوگ مادر نشست
گردهمایی اندیشمندان جهان اسلام در نشست بین المللی غدیر، ولایت و وحدت برگزار میشود
نمایشگاه عکس فیلمهای احمدرضا درویش با عنوان «سرزمین خورشید» افتتاح شد
آهنگ جدید علیرضا قربانی برای ایران منتشر شد
امام هادی(ع) چگونه تهدید محاصره را تبدیل به فرصت ایجاد شبکه وکالت کرد؟
پرفروشترین کتابهای نمایشگاه مجازی کتاب هفتم مشخص شدند
خانم خبرنگار: نقد کتاب گمشده امروز رسانههاست
جامعه ایرانی با تکیه بر دینداری و مقاومت سرمایهای عظیم برای کشور است
آیتالله رشاد: فهم معارف ولایت، توفیقی از جانب خداست
استاد داوری اردکانی: بود و نبود فلسفهای که با نظم زندگی در هماهنگی نباشد، یکی است
بازخوانی و تحلیل پیامهای رهبر انقلاب در دانشگاه آزاد اسلامی
مهلت ثبتنام کارشناسی ارشد پردیس بینالمللی دانشگاه امیرکبیر تمدید شد
احتمال تغییر در تقویم آموزشی دانشگاهها برای مدیریت بحران انرژی قوت گرفت
ایران با ارتقای دو پلهای در رتبه ۶ جهانی مدارک علمی پراستناد قرار گرفت
برنامه کامل زمان بندی آزمونهای سال ۱۴۰۵ اعلام شد
اعتراف به ضعفهای کاخ سفید در دوران بایدن در کتاب خاطرات همسرش
چگونه یک بنای ایرانی، معماری غرب را دگرگون کرد؟
در اینجا کتابها بیشتر از اسباببازی فروش رفتند
استوری پرواز همای به یاد شهدای جنگ رمضان
تصویر دیده نشده از شهید نصرالله و سپهبد سلامی و محمد پاکپور
«دولتشهر تنها»، خرده روایت هایی از روستاهای کردنشین و محله های تهران
شاهنامه چگونه سیستم ایمنی جامعه ایرانی را تقویت میکند؟
وزیر ارشاد: تجمعات خیابانی اکسیر شجاعت مردم ایران را تکثیر کرد
کاظمی: پیشنهادات تاثیر قطعی معدل در کنکور به شورای عالی انقلاب فرهنگی ارائه شد
وزیر آموزش و پرورش: نهضت عدالت آموزشی فقط مدرسهسازی نیست
امسال تمامی مراحل ثبت نام دانش آموزان غیرحضوری انجام میشود
امتحانات پایههای اول تا دهم از امروز آغاز میشود
محکومیت ۱۲ میلیاردی فرزاد فرزین باطل شد
عروسی خون در «کشتارگاه» را ببینید
بازدیدهای به وقت ایران ۱۰ میلیونی شد
زمان دقیق برگزاری کنکور سراسری و ارشد ۱۴۰۵ اعلام شد
مدل جدید چت جی پی تی تبدیل به سلاح بانک های ژاپنی در مقابل هکرها شد
میز مطالعات اجتماعی جنگ در وزارت علوم تأسیس شد
بازگشت تدریجی به محیطهای دانشگاهی آغاز شد
وطندوستی در ذهنیت ایرانی اصل مسلم است
«بچه مردم» به جشنواره زلین جمهوری چک میرود
«صبح روز چهلم» روی آنتن میرود؛ روایتی از جنگ رمضان
برنامه کامل زمان بندی آزمونهای سال ۱۴۰۵ اعلام شد
بازگشت تدریجی به محیطهای دانشگاهی آغاز شد
زمان دقیق برگزاری کنکور سراسری و ارشد ۱۴۰۵ اعلام شد
میز مطالعات اجتماعی جنگ در وزارت علوم تأسیس شد
ایران با ارتقای دو پلهای در رتبه ۶ جهانی مدارک علمی پراستناد قرار گرفت
احتمال تغییر در تقویم آموزشی دانشگاهها برای مدیریت بحران انرژی قوت گرفت
بازدیدهای به وقت ایران ۱۰ میلیونی شد
«بچه مردم» به جشنواره زلین جمهوری چک میرود
کاظمی: پیشنهادات تاثیر قطعی معدل در کنکور به شورای عالی انقلاب فرهنگی ارائه شد
محکومیت ۱۲ میلیاردی فرزاد فرزین باطل شد
«صبح روز چهلم» روی آنتن میرود؛ روایتی از جنگ رمضان
وزیر آموزش و پرورش: نهضت عدالت آموزشی فقط مدرسهسازی نیست
وطندوستی در ذهنیت ایرانی اصل مسلم است
خانم خبرنگار: نقد کتاب گمشده امروز رسانههاست
وزیر ارشاد: تجمعات خیابانی اکسیر شجاعت مردم ایران را تکثیر کرد
زمانبندی امتحانات دانشگاه شهیدبهشتی به دلیل برگزاری آزمون ارشد تغییرکرد
در اینجا کتابها بیشتر از اسباببازی فروش رفتند
استوری پرواز همای به یاد شهدای جنگ رمضان
چگونه یک بنای ایرانی، معماری غرب را دگرگون کرد؟
مهلت ثبتنام کارشناسی ارشد پردیس بینالمللی دانشگاه امیرکبیر تمدید شد
اتاق ماهواره دانشگاه علم و صنعت به موزه جنگ تبدیل میشود
اعتراف به ضعفهای کاخ سفید در دوران بایدن در کتاب خاطرات همسرش
استاد داوری اردکانی: بود و نبود فلسفهای که با نظم زندگی در هماهنگی نباشد، یکی است
مدل جدید چت جی پی تی تبدیل به سلاح بانک های ژاپنی در مقابل هکرها شد
عروسی خون در «کشتارگاه» را ببینید
امسال تمامی مراحل ثبت نام دانش آموزان غیرحضوری انجام میشود
شاهنامه چگونه سیستم ایمنی جامعه ایرانی را تقویت میکند؟
«دولتشهر تنها»، خرده روایت هایی از روستاهای کردنشین و محله های تهران
تصویر دیده نشده از شهید نصرالله و سپهبد سلامی و محمد پاکپور
نسخه بنیاد علم برای توقف افت علمی دانشگاهها
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.