به گزارش ثریا - مراکز موزه‌ای در کشورهای اروپایی و غربی، همواره به دلیل نگهداری مجموعه‌های بسیار ارزشمند از آثار هنری و تاریخی، در جهان شناخته شده‌اند. این مراکز با استفاده از سیستم‌های هوشمند کنترل محیط، نظارت تصویری دیجیتال، حسگرهای چندلایه و شبکه‌های ارتباطی رمزگذاری‌شده، خود را نمونه‌ای از مدیریت فناورانهٔ فرهنگ در قرن بیست‌ویکم معرفی کرده‌اند. این شهرت، خود به عاملی برای اطمینان عمومی و تثبیت موقعیت آن‌ها به‌عنوان مراجع حفاظت از آثار تبدیل شده است.اما در پس این تصویر عمومی از استحکام و امنیت بالا، مجموعه‌ای از حوادث نگران‌کننده در سال‌های اخیر رخ‌داده است. سرقت‌های موفقیت‌آمیز از موزه‌های کلیدی در پایتخت‌های اروپایی که در برخی موارد با روش‌های ساده و در برخی دیگر با نفوذهای طولانی‌مدت همراه بوده، سؤالات جدی را درباره کارایی واقعی این سیستم‌های حفاظتی مطرح کرده است.

سرقت‌های زنجیره‌ای از موزه انگلیساین حادثه نمونه بارزی از نقص سیستم‌های نظارتی داخلی و سوءاستفاده‌های بلندمدت است. در سال ۲۰۲۳ افشا شد که حدود ۲هزار قلم شامل جواهرات طلا، سکه‌های باستانی و اشیاء شیشه‌ای از قرن ۱۵ پیش از میلاد تا قرن ۱۹ میلادی، در یک بازه زمانی طولانی (حدود یک دهه) مفقود، دزدیده یا آسیب‌دیده‌اند. در این مورد سیستم‌های کنترل دسترسی، آلارم‌ها و دوربین‌های مداربسته نتوانستند اقدامات یک کارمند داخلی را در طول یک دهه تشخیص دهند که نشان‌دهنده نقص در تحلیل هوشمند و ردیابی غیرعادی توسط سامانه‌های الکترونیکی بوده است. از طرفی میلیون‌ها شیء در انبارها فهرست‌بندی و ثبت دیجیتالی نشده بودند؛ این نقص اولیه مدیریتی-فناوری، سرقت و مفقودشدن آثار را برای مدت طولانی پنهان نگه داشت. علاوه بر همه اینها سیستم‌های امنیتی و مدیریتی نتوانستند دستکاری‌های مکرر در انبارها و خروج آثار را که توسط یک متصدی انجام می‌شد، شناسایی و پرچم گذاری کنند. موزه ادعا می‌کرد سیستم امنیتی‌اش شامل ثبت دقیق، نظارت ذخیره‌سازی و فناوری‌های دیجیتال است. اما شکست در ثبت اشیاء، عدم نظارت کافی بر کارکنان و ضعف در سیستم‌های داخلی، اجازه داد این سرقت‌ها طی سال‌ها رخ دهد. موزه بعداً اعتراف کرد که در وظیفه حفاظت شکست‌خورده و نیاز به بازنگری امنیتی دارد.

سرقت از خزانه سبز «درسدن» آلماندزدان در نوامبر ۲۰۱۹، جواهرات سلطنتی به ارزش بیش از ۱۰۰ میلیون یورو را از خزانه سبز درسدن دزدیدند. این موزه آلمانی ادعا می‌کرد سیستم امنیتی‌اش شامل دوربین‌های مداربسته، سنسورهای لرزشی و ویترین‌های ضدضربه است. اما دزدان با قطع برق موزه (از طریق سوزاندن یک ترانسفورماتور خارجی) وارد شدند و با تبر ویترین‌ها را شکستند، سیستم پشتیبان برق نیز کار نکرد. در واقع سرقت با ابزارهای ساده مانند تبر و قطع برق انجام شد.

سرقت سکه طلای بسیار بزرگ از موزه «بوده» آلمانسرقت سکه طلای غول‌پیکر از موزه بوده در برلین، آلمان، یکی از جسورانه‌ترین و عجیب‌ترین دزدی‌های تاریخ اخیر اروپا است. این رویداد در بامداد ۲۷ مارس ۲۰۱۷ (۷ فروردین ۱۳۹۶) رخ داد و توجه رسانه‌های جهانی را به خود جلب کرد، زیرا سارقان با ابزارهای ساده و ابتدایی، یکی از باارزش‌ترین اشیای موزه را به‌راحتی بردند. سارقان از یک نردبان استفاده کرده و از طریق یک پنجره در طبقه دوم که بدون پوشش امنیتی کافی بود، وارد ساختمان شدند. این نشان‌دهنده نقص در پوشش کامل حسگرها یا دوربین‌ها در ارتفاع و نقاط دسترسی غیرمعمول بود. آنها با استفاده از یک تبر توانستند شیشه ضدگلوله ویترین را شکسته و سکه را خارج کنند. نقص در طراحی لایه‌های دفاعی محیطی و همچنین محدود بودن زمان واکنش سیستم‌های هشدار در برابر سرقت‌های با سرعت بالا از علل تسهیل‌کننده این سرقت بود.موزه بوده، واقع در جزیره موزه‌های برلین (میراث جهانی یونسکو)، بیش از ۵۴۰ هزار سکه باستانی و مدرن را نگهداری می‌کند و ادعا می‌کرد سیستم امنیتی پیشرفته‌ای شامل شیشه ضدگلوله، سنسورهای حرکتی و آلارم‌های متصل به پلیس دارد.

سرقت توالت فرنگی طلایی از کاخ بلنهیمسرقت مجسمه هنری با نام «آمریکا» که یک توالت‌فرنگی کاملاً کاربردی ساخته‌شده از طلای ۱۸ عیار است، یکی از دزدی‌های هنری اخیر در انگلستان به شمار می‌رود. نام آمریکا به طور مستقیم به ایالات متحده اشاره دارد و این اثر به‌عنوان نقدی بر مصرف‌گرایی افراطی، ثروت انباشته و شکاف طبقاتی در جامعه آمریکایی و به‌طورکلی نظام سرمایه‌داری طراحی شد. این اثر هنری توسط هنرمند ایتالیایی مائوریتزیو کاتلان خلق شد و نمادی از انتقاد به نابرابری اجتماعی و ثروت آمریکا است. سرقت در سپتامبر ۲۰۱۹ از کاخ بلنهایم (زادگاه وینستون چرچیل و میراث جهانی یونسکو) رخ داد. علی‌رغم ادعاهای پیشرفته بودن سیستم‌های حفاظتی، 5 مرد مسلح به چکش برقی، اهرم و ابزارهای ساده در کمتر از ۵ دقیقه توالت را از لوله‌ها جداکرده و دزدیدند. جداسازی توالت باعث سیلاب شدید و خسارت به ساختار تاریخی این مکان شد. آمریکا هرگز بازیابی نشد و احتمالاً ذوب یا تکه‌تکه شده است.کاخ مجهز به شبکه‌ای از دوربین‌های مداربسته بود که بخش‌های داخلی و خارجی، از جمله محوطه ورودی و سالن‌های نمایش را پوشش می‌دادند. گزارش‌ها حاکی از وجود آلارم‌های متصل به سیستم‌های امنیتی است که در صورت نفوذ باید فعال می‌شدند. دزدان با دو خودروی دزدی از دروازه‌های چوبی قفل‌شده عبور کردند و سپس یک پنجره را با ابزارهای ساده (احتمالاً اهرم یا چکش برقی) شکستند. این نشان می‌دهد که قفل‌های دروازه‌ها و پنجره‌ها به اندازه کافی مقاوم نبودند و دوربین‌های مداربسته نتوانستند ورود آن‌ها را به‌موقع شناسایی کنند. هیچ گزارش رسمی از فعال‌شدن آلارم‌ها در زمان سرقت وجود ندارد.

این موضوع یا به دلیل نقص در سیستم آلارم یا غیرفعال شدن آن توسط دزدان (شاید از طریق اطلاعات داخلی) بود.

سرقت از موزه هنر مدرن پاریسسرقت از موزه هنر مدرن پاریس در ۲۰ مه ۲۰۱۰ (۳۰ اردیبهشت ۱۳۸۹)، یکی از مشهورترین سرقت‌های هنری در تاریخ اخیر اروپا است. در این دزدی که به «سرقت مرد عنکبوتی» معروف شد، 5 اثر هنری ارزشمند به ارزش بیش از ۱۰۰-۱۲۰ میلیون یورو سرقت شد.موزه هنر مدرن پاریس، واقع در نزدیکی برج ایفل و رود سن، ادعا می‌کرد مجهز به سیستم‌های پیشرفته‌ای است. دوربین‌های مداربسته و سنسورهای حرکتی، قفل‌های الکترونیکی و ویترین‌های شیشه‌ای، نگهبانان شبانه و آلارم‌های متصل به پلیس از این موارد بودند. اما نقص امنیتی فاحش این بود که سیستم‌های آلارم موزه در زمان سرقت (نیمه‌شب) به دلایل نامعلومی (احتمالاً خرابی یا تعمیرات) غیرفعال بودند و سارقان تنها با بریدن قفل و شیشه یک پنجره وارد شدند. فناوری‌های ادعایی در برابر روش‌های ساده مانند صعود از دیوار و شکستن شیشه، بی‌اثر شدند. مقامات فرانسه پس از این، بودجه امنیت موزه‌ها را افزایش دادند، اما این رویداد به‌عنوان نمادی از ضعف امنیتی در قلب اروپا باقی ماند.

سرقت از موزه کونستهال روتردام هلندهفت نقاشی ارزشمند از جمله آثار پیکاسو و مونه در اکتبر ۲۰۱۲ از موزه کونستهال روتردام دزدیده شد. این موزه هلندی مجهز به سیستم امنیتی پیشرفته بود، شامل قفل‌های الکترونیکی خودکار، دوربین‌ها و سنسورهای حرکتی. بااین‌حال، دزدان در عرض کمتر از 3 دقیقه وارد شدند، با فعال و غیرفعال‌کردن آلارم‌ها، زمان خریدند و بدون نگهبان شبانه، آثار را بردند. موزه بعداً اعتراف کرد که سیستم قفل پس از فعال‌شدن آلارم، به طور خودکار غیرفعال می‌شود که این ضعف طراحی، ادعاهای اروپایی در مورد فناوری‌های هوشمند را زیر سؤال می‌برد.

با وجود تجهیز گستردهٔ موزه‌های غربی به سامانه‌های پیشرفتهٔ نظارت، حسگرها و ابزارهای فنی مدرن، مشاهدات و پرونده‌های متعدد نشان می‌دهد این فناوری‌ها در عمل نتوانسته‌اند مانع از وقوع رخدادهای قابل‌توجه شوند. به عبارت ساده‌تر، حجم و پیچیدگی فناوری به‌خودی‌خود نتایج مورد انتظار حفاظتی را تحقق نبخشیده است؛ ادعای کارآمدی مطلقِ این سامانه‌ها با واقعیت‌های میدانی همخوانی ندارد. این تناقض تکرارشونده بین ادعاهای تکنولوژیک و خروجی‌های واقعی، نشان می‌دهد که تکیه صرف بر تجهیزات پیشرفته‌، بدون تحقق کارآمدی حقیقیِ عملکردیِ آن‌ها، اثربخشی لازم را ایجاد نکرده است.

منبع : شیشه های ضد گلوله