کد خبر: 167076
ف
تلسکوپ 4MOST اولین نور را دریافت کرد
در روز ۱۸ اکتبر سال ۲۰۲۵، تلسکوپ طیف‌سنجی چند جرمی ۴ متری (4MOST) که بر روی تلسکوپ VISTA در رصدخانه پارانال رصدخانه جنوبی اروپا (ESO) در شیلی نصب شده است، اولین نور خود را دریافت کرد. این نقطه عطف، گامی حیاتی در زندگی هر تلسکوپی است و لحظه‌ای را نشان می‌دهد که تلسکوپ برای آغاز سفر علمی خود آماده شده است.

به گزارش ثریا -  تلسکوپ 4MOST صرفا از آسمان عکس نمی‌گیرد؛ بلکه طیف‌ها را ثبت می‌کند و نور هر جرم را در هر رنگ جداگانه ثبت می‌کند. با این قابلیت می‌تواند نور ۲۴۰۰ جرم آسمانی را به طور همزمان به ۱۸ هزار جزء رنگی تجزیه کند و به ستاره‌شناسان اجازه دهد تا ترکیب شیمیایی و خواص دقیق آنها را مطالعه کنند.

به نقل از فیز، این تلسکوپ پس از عملیاتی شدن کامل، فرآیندهای شکل‌گیری و تکامل ستارگان و سیارات، کهکشان راه شیری و سایر کهکشان‌ها، سیاه‌چاله‌ها و سایر اجرام عجیب و غریب و کل جهان را بررسی خواهد کرد. تلسکوپ 4MOST با تجزیه و تحلیل دقیق رنگ‌های رنگین‌کمانی هزاران جرم در هر ۱۰ تا ۲۰ دقیقه، کاتالوگی از دماها، ترکیبات شیمیایی، سرعت‌ها و بسیاری از پارامترهای فیزیکی دیگر ده‌ها میلیون جرم پراکنده در سراسر آسمان جنوبی ایجاد خواهد کرد.

این تلسکوپ بزرگترین مرکز بررسی طیف‌سنجی چند جرمی در نیمکره جنوبی است و از نظر ترکیب میدان دید وسیع، تعداد اجرام رصد شده همزمان و تعداد رنگ‌های طیفی ثبت شده همزمان، منحصر به فرد است. توسعه آن در سال ۲۰۱۰ آغاز شد و این مرکز به گونه‌ای طراحی شده است که حداقل برای ۱۵ سال آینده فعالیت کند.

تلسکوپ «4MOST» اولین نور را دریافت کرد

مشاهدات اولیه توانایی‌های منحصر به فرد 4MOST را در مشاهده میدان دید بسیار وسیع و توانایی آن در بررسی تعداد زیادی از اجرام و موارد علمی بسیار متفاوت به طور همزمان با جزئیات کامل نشان می‌دهد. یکی از اجرامی که در رصد اولیه غالب است، کهکشان کشیده ان‌جی‌سی 253NGC) ۲۵۳) است که به آن کهکشان مجسمه‌ساز یا سکه نقره‌ای نیز می‌گویند.

به جز ابرهای ماژلانی، این کهکشان بزرگترین قطر ظاهری در آسمان جنوبی را دارد که تقریبا به اندازه قطر ماه است، اما نور بسیار کمتری دارد. این کهکشان که توسط کارولین هرشل در سال ۱۷۸۳ کشف شد، در فاصله حدود ۱۱.۵ میلیون سال نوری قرار دارد و در حال حاضر به عنوان کهکشانی شناخته می‌شود که ستارگان جدید زیادی در آن شکل می‌گیرند. مشاهدات 4MOST همچنین یک خوشه ستاره‌ای فوق‌العاده، ستارگان گرم و سرد مختلف و حرکات آنها و گازی که از ستارگان تازه تشکیل شده در این کهکشان می‌درخشد را ثبت کرده است.

جرم بزرگ دیگری که در این میدان دیده می‌شود، خوشه کروی ان‌جی‌سی ۲۸۸ است، گروهی بسیار متراکم از حدود ۱۰۰ هزار ستاره بسیار قدیمی در حومه کهکشان راه شیری با فاصله حدود ۳۰ هزار سال نوری. این خوشه حدود ۱۳.۵ میلیارد سال پیش در مراحل بسیار اولیه شکل‌گیری کهکشان راه شیری تشکیل شده است. ستارگان آن حاوی مقادیر بسیار کمی از اکثر عناصر شیمیایی سنگین‌تر از هیدروژن و هلیوم هستند که نشان دهنده ترکیب اولیه آن است.

تلسکوپ «4MOST» اولین نور را دریافت کرد

در کنار این دو جرم بسیار بزرگ، 4MOST طیف بیش از دو هزار جرم دیگر را در اولین رصد علمی خود که تنها ۲۰ دقیقه طول کشید، به دست آورد. این طیف‌ها شامل طیفی از ستارگان درخشان و کم‌نور در کهکشان راه شیری ما می‌شود و به دانشمندان اجازه می‌دهد دما، جرم، قطر، سرعت، سن و مرحله تکاملی و ترکیب شیمیایی آنها را تعیین کنند.

4MOST هر ۱۰ تا ۲۰ دقیقه یک مجموعه جدید از اجرام را در آسمان رصد می‌کند و از یک موقعیت‌یاب فیبری استفاده می‌کند که تمام فیبرها را جابجا می‌کند تا اجرام جدید را در کمتر از دو دقیقه رصد کند. فیبرها نور را به سه طیف‌نگار منتقل می‌کنند که هر کدام ۸۰۰ جرم را به طور همزمان رصد می‌کنند؛ جایی که نور آنها ابتدا به اجزای قرمز، سبز و آبی تجزیه می‌شود و سپس با جزئیات بیشتر توسط آشکارسازهای بزرگ ۳۶ مگاپیکسلی ثبت می‌شود. دو طیف‌نگار وجود دارند که کل طیف رنگی را از آبی بسیار زیاد تا مادون قرمز (۳۷۰ تا ۹۵۰ نانومتر) پوشش می‌دهند، در حالی که طیف‌نگار سوم با وضوح طول موج بالاتر در سه باند رنگی انتخاب شده، فراوانی عناصر شیمیایی در ستارگان را بهتر اندازه‌گیری می‌کند.

برنامه‌ریزی رصدهای 4MOST از راه دور و از مؤسسه فیزیک فرازمینی ماکس پلانک (MPE) در گارچینگ، نزدیک مونیخ، انجام می‌شود. چند دقیقه قبل از شروع رصد بعدی، میدان دید و اجرام بعدی بر اساس آخرین شرایط آب و هوایی و رصدی به طور بهینه انتخاب می‌شوند.

تلسکوپ «4MOST» اولین نور را دریافت کرد

اجرای مشاهدات و نگهداری از این ابزار بر عهده رصدخانه جنوبی اروپا (ESO) است. داده‌های به‌دست‌آمده به مرکز داده‌های 4MOST در دانشگاه کمبریج منتقل می‌شوند، جایی که با مجموعه‌ای گسترده از نرم‌افزارها برای استخراج پارامترهای فیزیکی اجرام مورد مطالعه، تجزیه و تحلیل انجام می‌دهند. سپس نتایج تجزیه و تحلیل به بایگانی داده‌ها در مؤسسه اخترفیزیک لایب‌نیتس پوتسدام (AIP) و آژانس فضایی اروپا منتقل می‌شوند تا برای اکتشافات علمی بین همه اعضای پروژه و کل جامعه علمی توزیع شوند.

منبع : تلسکوپ


مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

۴۸ هزار بازمانده از تحصیل به مدرسه بازگشتند

توزیع رایگان شیر و تغذیه در مدارس دولتی ابلاغ شد

پیام تسلیت حجت‌الاسلام رستمی در پی ارتحال آیت‌الله‌ شبیری زنجانی

۲۵۰۰ دانشجو در سراسر کشور وام شرافتی دریافت می‌کنند

لغو ممنوعیت انتقال دانشجویان کارشناسی ارشد و دکتری تخصصی علوم پزشکی

شرایط تخصیص خوابگاه‌های متأهلی اعلام شد

شیوه پرداخت یارانه دانشجویی تغذیه اعلام شد

عدم امکان تمدید زمان انتخاب رشته محل پنجاه‌وسومین آزمون دستیاری پزشکی

در آغوش فرشته‌ها

تحصن ۳ روزه اعضای هیئت‌علمی در اعتراض به بلاتکلیفی کدهای استخدامی

آغاز حضوری کلاس‌های دانشگاه شریف از ۴ مهرماه

سرپرست دانشگاه ملی مهارت منصوب شد

دبیرشورای عالی انقلاب فرهنگی درگذشت آیت‌الله شبیری زنجانی را تسلیت گفت

نگاهی به زندگی آیت الله شبیری زنجانی؛ مجاهدت در مسیر رشد حوزه

روایت پدر آیت الله شبیری زنجانی از آثار منع زکات و قحطی زنجان

تعطیلی حوزه علمیه نجف در پی درگذشت آیت‌الله العظمی شبیری زنجانی

هشتاد و دومین شعبه خودرو۴۵ در ستارخان تهران افتتاح شد

صدرنشینی پژوهشگاه ملی سرطان جهاددانشگاهی در بین مراکز تحقیقات پزشکی

سازماندهی اطلاعات ۴۰ هزار پایان‌نامه ایرانیان خارج از کشور در ایرانداک

سرپرست پارک علم و فناوری فارس منصوب شد

دلتنگ لبخند آقای شهیدیم...

دلیل تأخیر در بازنگری نقشه جامع علمی از زبان دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی

دارویی که تمام نشانگرهای سرطان را از بین برد

بارش بیشتر باران باعث از بین رفتن خشکسالی می‌شود؟

اولین پرواز مداری «استارشیپ» به تعویق افتاد

تصویر وایرال شده از سرباز اوکراینی

اپل، سامسونگ و گوگل متهم به نقض پتنت صدای فضایی

۸۴ دانش‌آموز و ۱۸ معلم تهرانی در دو جنگ اخیر به شهادت رسیدند

تغییر کتاب‌های درسی پایه اول؛ از فارسی تا ریاضی

وزیر آموزش و پرورش: دریافت وجه هنگام ثبت‌نام مدارس دولتی ممنوع است

۱۵۰۷ فضای آموزشی در جنگ دچار آسیب شد

«دلیران» اولین مستندمسابقه برای کودکان است/ پخش از شبکه کودک

انیمیشن ایرانی «سفینه نجات» امیدبخش است

رونمایی از یک صدای گمشده در کنسرت سازهای ایرانی بنیاد رودکی

راویان جنگ رمضان در رادیو صبا تجلیل می‌شوند

نتایج المپیاد علمی دانشجویان علوم پزشکی کشور اعلام شد

فرصت مجدد شرکت در آزمون دکتری تخصصی و پژوهشی علوم پزشکی ۱۴۰۵ فراهم شد

برگزیدگان بیستمین دوره مسابقات ربوکاپ آزاد ایران معرفی شدند

اوپن ای آی هم هک شد

تأکید رئیس دانشگاه تهران و سفیر پاکستان بر تقویت دیپلماسی علمی

ورود بیش از ۷۵۰ هزار دانشجوی جدید به دانشگاه‌ها در مقاطع مختلف

اعلام ۱۰ اولویت پژوهشی برای اتصال ریلی چین به اروپا از مسیر ایران

فراخوان اولویت‌های پژوهشی و فناوری سازمان سنجش آموزش کشور منتشر شد

کلاس‌های دانشگاه‌های غیردولتی غیرانتفاعی حضوری برگزار می‌شود

روایت ۲۰۰ شب استقامت تاریخی در ایران

«انسان و حیوان»؛ گفتگوی کشیشی مسیحی و روحانی مسلمان درباره اخلاق

آیا «الگوریتم‌ها» ما را از نو می سازند!؟ چالش انسان عصر دیجیتال

لیگ‌های صنعتی ربوکاپ از سال آینده راه اندازی می‌شود

عرضه دستاوردهای شرکت‌های دانش‌بنیان در نمایشگاه فناوری‌های پیشرفته چین

تأکید بر پرورش نسلی دانا، اخلاق‌مدار و پاسخگو به نیازهای جامعه

هوش چینی در یک وب سایت دولتی آمریکا

نخستین اختراع کشور در زمینه سلول زیستی خورشیدی

امام حسن عسکری(ع) چگونه شیعه را برای عصر غیبت آماده کرد؟

روایتی از نخستین شاهدان تولد امام زمان(عج)؛ مهمترین اقدام امام عسکری

افزایش ۶۰ درصدی مشروطی دانشجویان پس از کرونا

مهلت مجدد ثبت‌نام آزمون کارشناسی ارشد گروه پزشکی ۱۴۰۵ از ۴ مهرماه

سال تحصیلی دانشگاه‌ها از امروز آغاز شد

تصویر استاد شفیعی کدکنی روی دیوارنگاره میدان جهاد

آغاز ثبت‌نام نوزدهمین همایش جامع «انتخاب شریف»

رویدادها و اتفاقات، بحران نیستند؛ نحوه مواجهه می‌تواند بحران‌ساز باشد

‏یادداشت کمتردیده‌شدهٔ رهبر شهید خطاب به جانبازان حزب‌الله جنایت پیجری

زمان بازگشایی خوابگاه دانشگاه الزهرا (س) اعلام شد

تمدید مهلت انتخاب رشته پذیرش بدون آزمون کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵

فرصت مجدد ثبت نام در پذیرش بدون آزمون کاردانی مهارتی ۱۴۰۵ فراهم شد

محتوای دروس معارف دانشگاهی براساس تحولات روز و جنگ‌های اخیر بازنگری می‌شود

نگرشی نو به حفظ قرآن در مدارس، محور چهارمین همایش ایده‌پردازان قرآنی

وطن‌دوستی در نگاه اسلام فضیلت است یا تعصب؟

تصویری از رهبر شهید در مراسم ۳۱۳ هزار نفری جان‌فدایان

حضور نمادین کاروان مراسم عروسی سیریک در رزمایش جان‌فدا

‏ حضور مقتدرانه بانوان کلاه‌کج‌ در رزمایش جان‌فدا

حضور خاخام اعظم جامعه یهودیان ایران در مراسم جان فدا

فراخوان ارسال مقالات به همایش اربعین در مکتب امام شهید

خبرنگار آمریکایی: گازوییل در فلوریدا و تگزاس تمام شده است+عکس

براساس قواعد فقهی تنظیم گری فضای مجازی ضروری است

نرخ اجاره‌بهای خوابگاه‌های دانشجویی در سال جدید اعلام شد+عکس

جانفدایان مسلح به شمشیر و کاتانا

دانشگاه مبعوث رستاخیز دانایی در امتداد غیرت ملی

برگزاری صد و نود و ششمین شب شعر طنز «در حلقه رندان»

فانوس دریایی ادبیات کودک؛ ۸۲ سالگی خالق قصه‌های مجید

رمزگشایی از یک مشکل رایج اجتماع؛چرا یکدیگر را به آسانی قضاوت می کنیم؟

فرصت مجدد ثبت نام در پذیرش بدون آزمون کاردانی مهارتی ۱۴۰۵ فراهم شد

تمدید مهلت انتخاب رشته پذیرش بدون آزمون کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵

محتوای دروس معارف دانشگاهی براساس تحولات روز و جنگ‌های اخیر بازنگری می‌شود

مهلت مجدد ثبت‌نام آزمون کارشناسی ارشد گروه پزشکی ۱۴۰۵ از ۴ مهرماه

افزایش ۶۰ درصدی مشروطی دانشجویان پس از کرونا

سال تحصیلی دانشگاه‌ها از امروز آغاز شد

‏یادداشت کمتردیده‌شدهٔ رهبر شهید خطاب به جانبازان حزب‌الله جنایت پیجری

رویدادها و اتفاقات، بحران نیستند؛ نحوه مواجهه می‌تواند بحران‌ساز باشد

ورود بیش از ۷۵۰ هزار دانشجوی جدید به دانشگاه‌ها در مقاطع مختلف

تصویر استاد شفیعی کدکنی روی دیوارنگاره میدان جهاد

آغاز ثبت‌نام نوزدهمین همایش جامع «انتخاب شریف»

حضور خاخام اعظم جامعه یهودیان ایران در مراسم جان فدا

فرصت مجدد شرکت در آزمون دکتری تخصصی و پژوهشی علوم پزشکی ۱۴۰۵ فراهم شد

زمان بازگشایی خوابگاه دانشگاه الزهرا (س) اعلام شد

نتایج المپیاد علمی دانشجویان علوم پزشکی کشور اعلام شد

تصویری از رهبر شهید در مراسم ۳۱۳ هزار نفری جان‌فدایان

نرخ اجاره‌بهای خوابگاه‌های دانشجویی در سال جدید اعلام شد+عکس

دانشگاه مبعوث رستاخیز دانایی در امتداد غیرت ملی

تأکید رئیس دانشگاه تهران و سفیر پاکستان بر تقویت دیپلماسی علمی

حضور نمادین کاروان مراسم عروسی سیریک در رزمایش جان‌فدا

‏ حضور مقتدرانه بانوان کلاه‌کج‌ در رزمایش جان‌فدا

فراخوان اولویت‌های پژوهشی و فناوری سازمان سنجش آموزش کشور منتشر شد

جانفدایان مسلح به شمشیر و کاتانا

خبرنگار آمریکایی: گازوییل در فلوریدا و تگزاس تمام شده است+عکس

نگرشی نو به حفظ قرآن در مدارس، محور چهارمین همایش ایده‌پردازان قرآنی

کلاس‌های دانشگاه‌های غیردولتی غیرانتفاعی حضوری برگزار می‌شود

تصویر وایرال شده از سرباز اوکراینی

وطن‌دوستی در نگاه اسلام فضیلت است یا تعصب؟

براساس قواعد فقهی تنظیم گری فضای مجازی ضروری است

فراخوان ارسال مقالات به همایش اربعین در مکتب امام شهید