کد خبر: 167076
ف
تلسکوپ 4MOST اولین نور را دریافت کرد
در روز ۱۸ اکتبر سال ۲۰۲۵، تلسکوپ طیف‌سنجی چند جرمی ۴ متری (4MOST) که بر روی تلسکوپ VISTA در رصدخانه پارانال رصدخانه جنوبی اروپا (ESO) در شیلی نصب شده است، اولین نور خود را دریافت کرد. این نقطه عطف، گامی حیاتی در زندگی هر تلسکوپی است و لحظه‌ای را نشان می‌دهد که تلسکوپ برای آغاز سفر علمی خود آماده شده است.

به گزارش ثریا -  تلسکوپ 4MOST صرفا از آسمان عکس نمی‌گیرد؛ بلکه طیف‌ها را ثبت می‌کند و نور هر جرم را در هر رنگ جداگانه ثبت می‌کند. با این قابلیت می‌تواند نور ۲۴۰۰ جرم آسمانی را به طور همزمان به ۱۸ هزار جزء رنگی تجزیه کند و به ستاره‌شناسان اجازه دهد تا ترکیب شیمیایی و خواص دقیق آنها را مطالعه کنند.

به نقل از فیز، این تلسکوپ پس از عملیاتی شدن کامل، فرآیندهای شکل‌گیری و تکامل ستارگان و سیارات، کهکشان راه شیری و سایر کهکشان‌ها، سیاه‌چاله‌ها و سایر اجرام عجیب و غریب و کل جهان را بررسی خواهد کرد. تلسکوپ 4MOST با تجزیه و تحلیل دقیق رنگ‌های رنگین‌کمانی هزاران جرم در هر ۱۰ تا ۲۰ دقیقه، کاتالوگی از دماها، ترکیبات شیمیایی، سرعت‌ها و بسیاری از پارامترهای فیزیکی دیگر ده‌ها میلیون جرم پراکنده در سراسر آسمان جنوبی ایجاد خواهد کرد.

این تلسکوپ بزرگترین مرکز بررسی طیف‌سنجی چند جرمی در نیمکره جنوبی است و از نظر ترکیب میدان دید وسیع، تعداد اجرام رصد شده همزمان و تعداد رنگ‌های طیفی ثبت شده همزمان، منحصر به فرد است. توسعه آن در سال ۲۰۱۰ آغاز شد و این مرکز به گونه‌ای طراحی شده است که حداقل برای ۱۵ سال آینده فعالیت کند.

تلسکوپ «4MOST» اولین نور را دریافت کرد

مشاهدات اولیه توانایی‌های منحصر به فرد 4MOST را در مشاهده میدان دید بسیار وسیع و توانایی آن در بررسی تعداد زیادی از اجرام و موارد علمی بسیار متفاوت به طور همزمان با جزئیات کامل نشان می‌دهد. یکی از اجرامی که در رصد اولیه غالب است، کهکشان کشیده ان‌جی‌سی 253NGC) ۲۵۳) است که به آن کهکشان مجسمه‌ساز یا سکه نقره‌ای نیز می‌گویند.

به جز ابرهای ماژلانی، این کهکشان بزرگترین قطر ظاهری در آسمان جنوبی را دارد که تقریبا به اندازه قطر ماه است، اما نور بسیار کمتری دارد. این کهکشان که توسط کارولین هرشل در سال ۱۷۸۳ کشف شد، در فاصله حدود ۱۱.۵ میلیون سال نوری قرار دارد و در حال حاضر به عنوان کهکشانی شناخته می‌شود که ستارگان جدید زیادی در آن شکل می‌گیرند. مشاهدات 4MOST همچنین یک خوشه ستاره‌ای فوق‌العاده، ستارگان گرم و سرد مختلف و حرکات آنها و گازی که از ستارگان تازه تشکیل شده در این کهکشان می‌درخشد را ثبت کرده است.

جرم بزرگ دیگری که در این میدان دیده می‌شود، خوشه کروی ان‌جی‌سی ۲۸۸ است، گروهی بسیار متراکم از حدود ۱۰۰ هزار ستاره بسیار قدیمی در حومه کهکشان راه شیری با فاصله حدود ۳۰ هزار سال نوری. این خوشه حدود ۱۳.۵ میلیارد سال پیش در مراحل بسیار اولیه شکل‌گیری کهکشان راه شیری تشکیل شده است. ستارگان آن حاوی مقادیر بسیار کمی از اکثر عناصر شیمیایی سنگین‌تر از هیدروژن و هلیوم هستند که نشان دهنده ترکیب اولیه آن است.

تلسکوپ «4MOST» اولین نور را دریافت کرد

در کنار این دو جرم بسیار بزرگ، 4MOST طیف بیش از دو هزار جرم دیگر را در اولین رصد علمی خود که تنها ۲۰ دقیقه طول کشید، به دست آورد. این طیف‌ها شامل طیفی از ستارگان درخشان و کم‌نور در کهکشان راه شیری ما می‌شود و به دانشمندان اجازه می‌دهد دما، جرم، قطر، سرعت، سن و مرحله تکاملی و ترکیب شیمیایی آنها را تعیین کنند.

4MOST هر ۱۰ تا ۲۰ دقیقه یک مجموعه جدید از اجرام را در آسمان رصد می‌کند و از یک موقعیت‌یاب فیبری استفاده می‌کند که تمام فیبرها را جابجا می‌کند تا اجرام جدید را در کمتر از دو دقیقه رصد کند. فیبرها نور را به سه طیف‌نگار منتقل می‌کنند که هر کدام ۸۰۰ جرم را به طور همزمان رصد می‌کنند؛ جایی که نور آنها ابتدا به اجزای قرمز، سبز و آبی تجزیه می‌شود و سپس با جزئیات بیشتر توسط آشکارسازهای بزرگ ۳۶ مگاپیکسلی ثبت می‌شود. دو طیف‌نگار وجود دارند که کل طیف رنگی را از آبی بسیار زیاد تا مادون قرمز (۳۷۰ تا ۹۵۰ نانومتر) پوشش می‌دهند، در حالی که طیف‌نگار سوم با وضوح طول موج بالاتر در سه باند رنگی انتخاب شده، فراوانی عناصر شیمیایی در ستارگان را بهتر اندازه‌گیری می‌کند.

برنامه‌ریزی رصدهای 4MOST از راه دور و از مؤسسه فیزیک فرازمینی ماکس پلانک (MPE) در گارچینگ، نزدیک مونیخ، انجام می‌شود. چند دقیقه قبل از شروع رصد بعدی، میدان دید و اجرام بعدی بر اساس آخرین شرایط آب و هوایی و رصدی به طور بهینه انتخاب می‌شوند.

تلسکوپ «4MOST» اولین نور را دریافت کرد

اجرای مشاهدات و نگهداری از این ابزار بر عهده رصدخانه جنوبی اروپا (ESO) است. داده‌های به‌دست‌آمده به مرکز داده‌های 4MOST در دانشگاه کمبریج منتقل می‌شوند، جایی که با مجموعه‌ای گسترده از نرم‌افزارها برای استخراج پارامترهای فیزیکی اجرام مورد مطالعه، تجزیه و تحلیل انجام می‌دهند. سپس نتایج تجزیه و تحلیل به بایگانی داده‌ها در مؤسسه اخترفیزیک لایب‌نیتس پوتسدام (AIP) و آژانس فضایی اروپا منتقل می‌شوند تا برای اکتشافات علمی بین همه اعضای پروژه و کل جامعه علمی توزیع شوند.

منبع : تلسکوپ


مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

صدرنشینی پژوهشگاه ملی سرطان جهاددانشگاهی در بین مراکز تحقیقات پزشکی

سازماندهی اطلاعات ۴۰ هزار پایان‌نامه ایرانیان خارج از کشور در ایرانداک

سرپرست پارک علم و فناوری فارس منصوب شد

دلتنگ لبخند آقای شهیدیم...

دلیل تأخیر در بازنگری نقشه جامع علمی از زبان دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی

دارویی که تمام نشانگرهای سرطان را از بین برد

بارش بیشتر باران باعث از بین رفتن خشکسالی می‌شود؟

اولین پرواز مداری «استارشیپ» به تعویق افتاد

تصویر وایرال شده از سرباز اوکراینی

اپل، سامسونگ و گوگل متهم به نقض پتنت صدای فضایی

۸۴ دانش‌آموز و ۱۸ معلم تهرانی در دو جنگ اخیر به شهادت رسیدند

تغییر کتاب‌های درسی پایه اول؛ از فارسی تا ریاضی

وزیر آموزش و پرورش: دریافت وجه هنگام ثبت‌نام مدارس دولتی ممنوع است

۱۵۰۷ فضای آموزشی در جنگ دچار آسیب شد

«دلیران» اولین مستندمسابقه برای کودکان است/ پخش از شبکه کودک

انیمیشن ایرانی «سفینه نجات» امیدبخش است

رونمایی از یک صدای گمشده در کنسرت سازهای ایرانی بنیاد رودکی

راویان جنگ رمضان در رادیو صبا تجلیل می‌شوند

نتایج المپیاد علمی دانشجویان علوم پزشکی کشور اعلام شد

فرصت مجدد شرکت در آزمون دکتری تخصصی و پژوهشی علوم پزشکی ۱۴۰۵ فراهم شد

برگزیدگان بیستمین دوره مسابقات ربوکاپ آزاد ایران معرفی شدند

اوپن ای آی هم هک شد

تأکید رئیس دانشگاه تهران و سفیر پاکستان بر تقویت دیپلماسی علمی

ورود بیش از ۷۵۰ هزار دانشجوی جدید به دانشگاه‌ها در مقاطع مختلف

اعلام ۱۰ اولویت پژوهشی برای اتصال ریلی چین به اروپا از مسیر ایران

فراخوان اولویت‌های پژوهشی و فناوری سازمان سنجش آموزش کشور منتشر شد

کلاس‌های دانشگاه‌های غیردولتی غیرانتفاعی حضوری برگزار می‌شود

روایت ۲۰۰ شب استقامت تاریخی در ایران

«انسان و حیوان»؛ گفتگوی کشیشی مسیحی و روحانی مسلمان درباره اخلاق

آیا «الگوریتم‌ها» ما را از نو می سازند!؟ چالش انسان عصر دیجیتال

لیگ‌های صنعتی ربوکاپ از سال آینده راه اندازی می‌شود

عرضه دستاوردهای شرکت‌های دانش‌بنیان در نمایشگاه فناوری‌های پیشرفته چین

تأکید بر پرورش نسلی دانا، اخلاق‌مدار و پاسخگو به نیازهای جامعه

هوش چینی در یک وب سایت دولتی آمریکا

نخستین اختراع کشور در زمینه سلول زیستی خورشیدی

امام حسن عسکری(ع) چگونه شیعه را برای عصر غیبت آماده کرد؟

روایتی از نخستین شاهدان تولد امام زمان(عج)؛ مهمترین اقدام امام عسکری

افزایش ۶۰ درصدی مشروطی دانشجویان پس از کرونا

مهلت مجدد ثبت‌نام آزمون کارشناسی ارشد گروه پزشکی ۱۴۰۵ از ۴ مهرماه

سال تحصیلی دانشگاه‌ها از امروز آغاز شد

تصویر استاد شفیعی کدکنی روی دیوارنگاره میدان جهاد

آغاز ثبت‌نام نوزدهمین همایش جامع «انتخاب شریف»

رویدادها و اتفاقات، بحران نیستند؛ نحوه مواجهه می‌تواند بحران‌ساز باشد

‏یادداشت کمتردیده‌شدهٔ رهبر شهید خطاب به جانبازان حزب‌الله جنایت پیجری

زمان بازگشایی خوابگاه دانشگاه الزهرا (س) اعلام شد

تمدید مهلت انتخاب رشته پذیرش بدون آزمون کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵

فرصت مجدد ثبت نام در پذیرش بدون آزمون کاردانی مهارتی ۱۴۰۵ فراهم شد

محتوای دروس معارف دانشگاهی براساس تحولات روز و جنگ‌های اخیر بازنگری می‌شود

نگرشی نو به حفظ قرآن در مدارس، محور چهارمین همایش ایده‌پردازان قرآنی

وطن‌دوستی در نگاه اسلام فضیلت است یا تعصب؟

تصویری از رهبر شهید در مراسم ۳۱۳ هزار نفری جان‌فدایان

حضور نمادین کاروان مراسم عروسی سیریک در رزمایش جان‌فدا

‏ حضور مقتدرانه بانوان کلاه‌کج‌ در رزمایش جان‌فدا

حضور خاخام اعظم جامعه یهودیان ایران در مراسم جان فدا

فراخوان ارسال مقالات به همایش اربعین در مکتب امام شهید

خبرنگار آمریکایی: گازوییل در فلوریدا و تگزاس تمام شده است+عکس

براساس قواعد فقهی تنظیم گری فضای مجازی ضروری است

نرخ اجاره‌بهای خوابگاه‌های دانشجویی در سال جدید اعلام شد+عکس

جانفدایان مسلح به شمشیر و کاتانا

دانشگاه مبعوث رستاخیز دانایی در امتداد غیرت ملی

برگزاری صد و نود و ششمین شب شعر طنز «در حلقه رندان»

فانوس دریایی ادبیات کودک؛ ۸۲ سالگی خالق قصه‌های مجید

رمزگشایی از یک مشکل رایج اجتماع؛چرا یکدیگر را به آسانی قضاوت می کنیم؟

ولادت امام حسن عسکری(ع) هیئت کجا برویم؟

فرماندار کالیفرنیا کلید قطع هوش مصنوعی ایجاد می کند

مصر حساب شبکه های اجتماعی کاربران زیر ۱۳ سال را ممنوع کرد

جمینای هم هکر شد

ویرایش جدید کتاب «امین زبان و ادب پارسی» منتشر شد

خاتمِ گمشده را باز بجو ای ایران! که بدان حلقه جهان زیر نگین ما بود

ورود کتاب‌های دیجیتال، پایان عمر کتاب‌های چاپی نیست

مدادهایی که بعد از تمام شدن، سبز می‌شوند

ادبیات پایداری روایتی مویرگی از زندگی است

از علیرضا طبایی «باید به آفتاب بگویم»

چه کسی گفته است قهرمان‌ها فقط در خط مقدم ساخته می‌شوند؟

نوجوان را دستِ کدام کتاب بسپاریم؟

غذا چگونه جایگاه اجتماعی و منزلت افراد را شکل می‌دهد؟

روایت رادیو تهران از دفاع مقدس؛ از مادران جنگ تا بدرقه فرزندان شهدا

حمایت از فلسطین باعث حذف رپر مشهور شد

فیلم ۱۰۰ جشنواره ایده‌هاست، روایت فیلمسازان جوان از جنگ در بستر زندگی

معرفی بهترین برنامه‌های تلویزیونی ۲۰۲۶؛ «خلیج بیوه» ۱۴ جایزه امی برد

نتایج نهایی ۵ آزمون گروه علوم پزشکی منتشر شد

دانشگاه صنعتی امیرکبیر به‌دنبال جذب دانش‌آموزان مستعد کشورهای همسایه

شناسایی خشکیدگی درختان جنگلی با هوش مصنوعی

فرصت مجدد ثبت نام در پذیرش بدون آزمون کاردانی مهارتی ۱۴۰۵ فراهم شد

محتوای دروس معارف دانشگاهی براساس تحولات روز و جنگ‌های اخیر بازنگری می‌شود

تمدید مهلت انتخاب رشته پذیرش بدون آزمون کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵

بیل گیتس: همه دولت های جهان عقب تر از هوش مصنوعی هستند

آزمون عملی علوم ورزشی در ۲۶ حوزه کشور کلید خورد

سامانه «سادان» برای ارزش‌گذاری دارایی‌های نامشهود راه‌اندازی می‌شود

سیامک صفری: ظرفیت بازگشت به سریال‌های نوستالژیک اضافه می‌شود

مهلت مجدد ثبت‌نام آزمون کارشناسی ارشد گروه پزشکی ۱۴۰۵ از ۴ مهرماه

حمایت از فلسطین باعث حذف رپر مشهور شد

از علیرضا طبایی «باید به آفتاب بگویم»

بیش از ۱۰۰ میلیارد دقیقه مکالمه و ۸۶ میلیارد پیامک تنها در ۳ ماه

‏یادداشت کمتردیده‌شدهٔ رهبر شهید خطاب به جانبازان حزب‌الله جنایت پیجری

آغاز ثبت‌نام نوزدهمین همایش جامع «انتخاب شریف»

رویدادها و اتفاقات، بحران نیستند؛ نحوه مواجهه می‌تواند بحران‌ساز باشد

سال تحصیلی دانشگاه‌ها از امروز آغاز شد

معرفی بهترین برنامه‌های تلویزیونی ۲۰۲۶؛ «خلیج بیوه» ۱۴ جایزه امی برد

روند پرداخت یارانه‌های تغذیه دانشجویان بدون تغییر ماند

روایت رادیو تهران از دفاع مقدس؛ از مادران جنگ تا بدرقه فرزندان شهدا

ادبیات پایداری روایتی مویرگی از زندگی است

افزایش ۶۰ درصدی مشروطی دانشجویان پس از کرونا

غذا چگونه جایگاه اجتماعی و منزلت افراد را شکل می‌دهد؟

تصویر استاد شفیعی کدکنی روی دیوارنگاره میدان جهاد

فیلم ۱۰۰ جشنواره ایده‌هاست، روایت فیلمسازان جوان از جنگ در بستر زندگی

حضور خاخام اعظم جامعه یهودیان ایران در مراسم جان فدا

نوجوان را دستِ کدام کتاب بسپاریم؟

چه کسی گفته است قهرمان‌ها فقط در خط مقدم ساخته می‌شوند؟

زمان بازگشایی خوابگاه دانشگاه الزهرا (س) اعلام شد