کد خبر: 170390
ف
چالش دستشویی رفتن در مدار: توالت فضایی چطور کار می‌کند؟
حتی ساده‌ترین نیازهای انسانی در فضا به یک چالش بزرگ تبدیل می‌شوند، فضانوردان ایستگاه فضایی بین‌المللی برای ادرار و اجابت مزاج از توالت‌های ویژه با مکش هوا و بازیافت آب استفاده می‌کنند تا در محیط بی‌وزنی بهداشت و منابع حیاتی حفظ شود.

به گزارش ثریا - برخلاف زندگی روی زمین، استفاده از توالت در فضا یک چالش جدی است؛ جایی که جاذبه‌ای برای «پایین کشیدن» ادرار یا مدفوع وجود ندارد. به همین دلیل، فضانوردان در ایستگاه فضایی بین‌المللی از توالت‌هایی با طراحی خاص و سیستم‌های مکش استفاده می‌کنند که هم مواد زائد را جمع‌آوری می‌کنند و هم به بازیافت آب کمک می‌کنند.در سال ۲۰۱۸ ناسا حدود ۲۳ میلیون دلار برای طراحی و نصب توالت جدید در ایستگاه فضایی هزینه کرد که نسبت به نمونه‌های قدیمی راحت‌تر و مناسب‌تر برای هر دو جنس است. این توالت از سیستم مکش (وکیوم)‌ استفاده می‌کند تا ادرار و مدفوع را از بدن جدا کند و از پراکنده شدن آن‌ها در فضای بی‌وزنی جلوگیری کند. چرا توالت در فضا متفاوت است؟در فضا، جرم و جاذبه صفر است؛ در زمین، جاذبه نقش اصلی را در هدایت ادرار و مدفوع به پایین و مسیر مناسب ایفا می‌کند، اما در فضا این اتفاق نمی‌افتد.توالت فضایی دقیقاً چطور کار می‌کند؟در فضا هیچ جاذبه‌ای وجود ندارد؛ یعنی نه چیزی «پایین می‌ریزد» و نه سر جایش می‌ماند. به همین دلیل، توالت فضایی کاملاً بر پایه مکش هوا طراحی شده است، نه آب و نه وزن بدن. بخش ادرار: شلنگ + قیف شخصیفضانوردان برای ادرار از یک شلنگ انعطاف‌پذیر استفاده می‌کنند که در انتهای آن قیفی مخصوص قرار دارد.این قیف‌ها شخصی‌سازی‌شده‌اند (اندازه و زاویه‌شان) تا نشت یا خطا به حداقل برسد.به محض نزدیک شدن قیف، مکش فعال می‌شود و ادرار فوراً به داخل سیستم کشیده می‌شود؛ اگر مکش نباشد، قطرات ادرار می‌توانند در کابین شناور شوند که یک فاجعه بهداشتی است.سپس ادرار وارد سیستم تصفیه می‌شود، آب آن جدا و تصفیه می‌شود و بعداً دوباره به‌عنوان آب آشامیدنی استفاده می‌شود.

بخش مدفوع: صندلی کوچک با دقت میلی‌متریصندلی توالت فضایی خیلی کوچک‌تر از توالت زمینی است (تقریباً اندازه یک لیوان بزرگ).فضانورد باید دقیقاً در مرکز آن بنشیند؛ حتی چند سانتی‌متر خطا می‌تواند مشکل‌ساز شود.برای همین، فضانوردان قبل از پرواز آموزش می‌بینند و حتی از دوربین و نمایشگر آموزشی استفاده می‌کنند تا موقعیت بدن‌شان درست باشد. وقتی درِ توالت باز می‌شود سیستم مکش فوراً فعال می‌شود و هوا، بو و ذرات را به داخل می‌کشد. اینگونه مانع پخش شدن ذرات در کابین می‌شود.ثابت ماندن بدن: چرا دستگیره و تکیه‌گاه لازم است؟در نبود جاذبه اگر بنشینید، بدن‌تان بالا می‌آید و اگر فشار وارد کنید، به عقب هل داده می‌شوید. به همین دلیل دستگیره‌هایی برای گرفتن با دست، بند یا جای پا برای قفل کردن پاها، گاهی کمربند یا تکیه‌گاه ران تعبیه شده‌اند. همه این‌ها کمک می‌کند فضانورد در جای خودش قفل شود و توالت دقیق کار کند.

بازیافت و دفعچیزی که در فضا بسیار مهم است، مدیریت آب است: بیش از ۹۰٪ ادرار انسان از آب تشکیل شده و به‌دلیل سنگینی و محدودیت ارسال آب از زمین، سیستم ایستگاه آن را جمع‌آوری و بازیافت می‌کند تا دوباره به آب نوشیدنی تبدیل شود. فضانوردان برای خنده می‌گویند: «قهوه امروز، قهوه فردا است!» چون آب حاصل از بازیافت ادرار ممکن است در نوشیدنی آن‌ها به‌کار رود.مدفوع معمولاً برای بررسی علمی یا مدیریت پسماند نگه داشته می‌شود، اما اغلب اوقات همراه با سایر زباله‌ها در ظروف مهروموم‌شده جمع‌آوری می‌شود و در یک فضاپیمای باربری قرار می‌گیرد که پس از جداسازی از ایستگاه به سمت جو زمین بازمی‌گردد و با سوختن در جو حاوی مدفوع را نیز می‌سوزاند.

تاریخچه سیستم‌های دفع فضاییدر نخستین مأموریت‌های فضایی سرنشین‌دار در دهه ۱۹۶۰، از جمله پروژه‌های مرکوری و جمینی، هیچ توالت واقعی‌ای وجود نداشت و فضانوردان ناچار بودند از کیسه‌ها و ابزارهای بسیار ساده جمع‌آوری ادرار و مدفوع استفاده کنند؛ روشی ناراحت، وقت‌گیر و مستعد آلودگی. در مأموریت‌هایی که سفرها طولانی‌تر شد، کیسه‌های پیشرفته‌تر و لباس‌های مخصوص با قابلیت جذب بالا به کار رفت، اما همچنان استفاده از آن‌ها دشوار و از نظر بهداشتی محدود بود. نقطه عطف واقعی با ورود ایستگاه‌های فضایی، ابتدا اسکای‌لب آمریکا در دهه ۱۹۷۰ و سپس میر شوروی رقم خورد؛ جایی که برای نخستین بار توالت‌هایی مبتنی بر مکش هوا طراحی شدند. این فناوری در نهایت در ایستگاه فضایی بین‌المللی به بلوغ رسید؛ سامانه‌هایی پیچیده که نه‌تنها دفع پسماند را ممکن می‌کنند، بلکه با بازیافت ادرار و رطوبت بدن، آب آشامیدنی تولید می‌کنند و به یکی از حیاتی‌ترین اجزای پشتیبانی حیات در مأموریت‌های بلندمدت فضایی تبدیل شده‌اند.

هر چند موضوع توالت در فضا ممکن است ساده به‌نظر برسد، اما طراحی و اجرای آن یکی از جزئیات حیاتی زندگی انسانی در محیط بی‌وزنی است که هم راحتی، هم بهداشت و هم بازیافت منابع را در نظر می‌گیرد، مخصوصاً وقتی مأموریت‌ها طولانی‌تر و دورتر از زمین می‌شوند.

منبع : توالت فضایی


مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

گوگل به مدارس هشدار داد

دختران ایرانی در جستجوی «خود»؛ هویت در میدان کشمکش سنت و مدرنیته

روز مبارزه با استکبار، روز به خاک مالیدن پوزه قلدران وحشی خواهد شد

قرآن از راز ماندگاری قدرت فرعون می‌گوید

آغاز کار نگارش جلد دوم مجموعه چهار جلدی «کربن‌شناسی»

آیا بانک‌ها برای خلق پول به مجوز فقهی نیاز دارند؟

مسجد باید میدان‌دار اصلی فعالیت‌های قرآنی جامعه شود

وام تحصیلی دانشجویان برتر، ممتاز و متأهل ۵۰ درصد افزایش می‌یابد

ثبت‌نام وام‌های تحصیلی و ودیعه مسکن متأهلی دانشجویان شروع شد

اعلام فهرست رشته‌های پذیرش مستقیم دستیاری تخصصی از بین پزشکان عمومی

وزیر علوم: پیوند دانش و فناوری، قدرت ملی را افزایش می‌دهد

مسئولیت شرعی والدین در قبال نیازهای فرزندان امروز چیست؟

موج جدید هک سوپرمارکت‌های اروپا

تب هوش مصنوعی در شرکت‌ها هم داغ شد

علت فوت حمید علیدوستی چه بود؟

داروهایی که به نفع ویروس‌ عمل می‌کند و سلامت بیمار را به خطر می‌اندازد

کشف یک جرم مرموز در لبه منظومه شمسی توسط اخترشناسان

تصویر روز ناسا از شب در سیاره‌ای وهم‌انگیز

کنجکاوی کودک تا کجا باید درباره تلفن همراه والدین پیش برود؟

کتاب صوتی «پل‌های مدیسون کانتی» منتشر شد

چرا از قهرمانان فقط مدال‌هایشان را می‌بینیم؟

کتاب «هم‌سفیر» منتشر شد

ستاره اسکندری پس از هفت سال به صحنه تئاتر بازمی‌گردد

کمبود جدی فضای آموزشی در مناطق حاشیه‌ای و پرتراکم شهری

دانش‌آموزان قرآنی شایسته قدردانی هستند

چرا سریال «روشنایی شب» با واکنش رسانه صهیونیستی مواجه شد؟

محدودیت دسترسی به اطلاعات اسلحه‌ها برای نوجوانان در چت جی پی تی

ثبت‌نام آزمون انتخاب حسابدار رسمی سال ١۴۰۵ آغاز شد؛ اعلام زمان آزمون

تسهیلات جدید برای قبولی‌های ارشد و دکتری از سوی وزارت علوم

نمرات مردودی دانشجویان ورودی ۱۴۰۲ به بعد در معدل کل محاسبه نمی‌شود

تفکیک مسیر ارتقای اساتید علوم انسانی از رشته‌های مهندسی و کشاورزی

امکان ویرایش معدل و سهمیه در آزمون کارشناسی ارشد علوم پزشکی فراهم شد

کلیداولیه آزمون دکتری تخصصی علوم پزشکی۱۴۰۵ منتشر شد

کد آیسیک چیست؟ راهنمای انتخاب و استعلام فعالیت اقتصادی | آرمیتاتکس

محرابی که در عید قربان تبریز به خون نشست؛ نخستین شهید محراب که بود؟

نمایشگاه جدید موزه «جستجوی ایران» افتتاح شد؛ بازخوانی ریشه‌های بحران هویت و گسست تاریخی

رمانی در ستایش قدیس مهربانی برنده جایزه بزرگ رمان آکادمی فرانسه شد

۱۷۳ هنرمند در جشنواره هنرهای تجسمی جوانان رقابت می‌کنند

تنوع دیدگاه‌ها معیار انتخاب در کارگاه نقاشی جشنواره تجسمی جوانان است

هومن کیایی و مجتبی رجبی‌معمار «داستان زندگی من» را روایت می‌کنند

فیلم‌های «بالاچ» و «سومری‌ها» اکران می‌شوند

معرفی اعضای هیئت انتخاب آثار جشنواره تئاتر خیابانی مریوان

تلاش برای کشف استعدادها؛ بخش بین‌المللی تئاتر نیاز به تقویت دارد

یک بازار سه روایت؛ بندرعباس در تهران تماشایی شد

متا خارج از دادگاه نوجوان شاکی را راضی به تسویه کرد

دانشگاه آزاد اسلامی در زمره ۱۰۰ دانشگاه‌ برتر جهان قرار دارد

اجرای طرح فروش حضوری و مجازی کتاب‌فروشی‌ها در «بازار کتاب»

لبیک نهادهای علمی به پیام رهبر انقلاب: برای خیزش علمی شتابان آماده‌ایم

نحوه دریافت ارز از دانشجویان خارجی اعلام شد

جزییات افزایش تسهیلات رفاهی دانشجویان علوم پزشکی؛ افزایش وام ازدواج

نوبت دوم آزمون کارشناسی ارشد علوم پزشکی سال ۱۴۰۵ در ۳۳ رشته برگزار شد

ظرفیت پذیرش پزشکی و دندانپزشکی در سال ۱۴۰۶ تعیین شد

رونمایی از نرم‌افزار «ردا کارت» دانشجویی؛ زمان اجرا به زودی مشخص می‌شود

فرهنگستان علوم ظرفیت خود را برای تحقق خیزش علمی کشور به کار می‌گیرد

کنار رفتن «حجاب ابزار» برای مستندسازی یک فرصت است؛ فرا رفتن از گزارش

حریم خصوصی در فضای مجازی؛ انتشار پیام و تصویر دیگران شرعا جایز است؟

حجت‌الاسلام قمی: هیئت، سیاسی‌ترین و استکبارستیزترین محفل شیعه است

«گوهر فضیلت»؛ بازخوانی میراث علمی و سلوک معنوی آیت‌الله مروارید

وقتی تصویر و صدای جعلی به نام حقیقت منتشر می‌شود؛حکم شرعی تغییر هوشمند

فاطمیه فرصتی برای پیوند محبت فاطمی با فرهنگ وقف و خیر ماندگار

«کافه سلطان»؛ روایت زندگی روزمره در سایه جنگ

از بازتاب سخنان تلخ اکبر زنجان‌پور تا گرامی‌داشتی برای اکبر عبدی

رویا میرعلمی مهمان آخرین قسمت «هم‌کلام» می‌شود

نقشم در «نسخه آزمایشی» از من دور بود؛ سارقی که بعد از نامزدی توبه کرد

موسیقی بازی‌ها از قاب نمایشگر تا صحنه ارکسترال

معرفی آثار ۲ بخش از جشنواره فیلم مقاومت

اپل لپ تاپ گرانقیمت با نمایشگر لمسی را معرفی کرد

گرم‌کن گرافنی ژاپنی در سه ثانیه گرم می‌شود

آمازون دوباره کارمندانش را بیکار کرد

دست نوشته دانشجو‌یان در بیعت با رهبر انقلاب

امکان تحصیل دانش آموزان ایرانی خارج از کشور فراهم است

اعلام لبیک شورای عالی انقلاب فرهنگی به رهنمودهای رهبر معظم انقلاب

ثبت نام بیش از ۳۰ هزار نفر در آزمون دکتری نیمه‌متمرکز سال ۱۴۰۶

اطلاعات تازه درباره سهمیه‌ها و تسهیلات آزمون دکتری نیمه متمرکز سال ۱۴۰۶

علیرضا استادی: جسارت بازی درنقش‌ تاریخی را پیدا کردم

دست رد ۳ جشنواره بر فیلم جدید پل شریدر؛ «مبانی فلسفه» پسندیده نشد

رونمایی از «هزاردستان» نخستین انیمیشن «دست‌ساز» جهان

نمایشگاه «رد خط» به نیاوران رسید

بسیج دانش‌آموزی در بیش از نیمی از مدارس کشور حضور دارد

نقش سوره‌های کوتاه در آشنایی کودکان با قرآن

ثبت نام بیش از ۳۰ هزار نفر در آزمون دکتری نیمه‌متمرکز سال ۱۴۰۶

اطلاعات تازه درباره سهمیه‌ها و تسهیلات آزمون دکتری نیمه متمرکز سال ۱۴۰۶

اعلام لبیک شورای عالی انقلاب فرهنگی به رهنمودهای رهبر معظم انقلاب

رونمایی از نرم‌افزار «ردا کارت» دانشجویی؛ زمان اجرا به زودی مشخص می‌شود

ظرفیت پذیرش پزشکی و دندانپزشکی در سال ۱۴۰۶ تعیین شد

دست نوشته دانشجو‌یان در بیعت با رهبر انقلاب

فرهنگستان علوم ظرفیت خود را برای تحقق خیزش علمی کشور به کار می‌گیرد

کودکان البرزی مأموریت نیمه‌تمام شهید ماکان نصیری را ادامه می‌دهند

متا برای معتاد کردن نوجوانان به دادگاه می رود

افزایش سرانه های آموزشی در استان تهران/ ساخت مدرسه به تنهایی کافی نیست

خدا از رگ گردن به ما نزدیک‌تر است؛ پس چرا باید عبادت کنیم؟

تصادف تریلی با سرویس مدرسه در اردکان؛ یک دانش‌آموز جان باخت

کاظمی: نظام سنجش آموزش‌وپرورش نیازمند تحول اساسی است

جزییات افزایش تسهیلات رفاهی دانشجویان علوم پزشکی؛ افزایش وام ازدواج

دست رد ۳ جشنواره بر فیلم جدید پل شریدر؛ «مبانی فلسفه» پسندیده نشد

بسیج دانش‌آموزی در بیش از نیمی از مدارس کشور حضور دارد

اسامی برگزیدگان مرحله نهایی سی‌ویکمین المپیاد علمی دانشجویی اعلام شد

رونمایی از «هزاردستان» نخستین انیمیشن «دست‌ساز» جهان

امکان تحصیل دانش آموزان ایرانی خارج از کشور فراهم است

یک انفجار کیهانی ۲۷ روزه در فضا کشف شد

«گوهر فضیلت»؛ بازخوانی میراث علمی و سلوک معنوی آیت‌الله مروارید

علیرضا استادی: جسارت بازی درنقش‌ تاریخی را پیدا کردم

آیت الله رشاد: بیانیه رهبر معظم انقلاب، محرک تاریخی پیشرفت علمی کشور است

هشدار افتا درباره قطع دسترسی به دامنه‌های خارجی؛ لزوم مهاجرت به ir

نمایشگاه «رد خط» به نیاوران رسید

نوبت دوم آزمون کارشناسی ارشد علوم پزشکی سال ۱۴۰۵ در ۳۳ رشته برگزار شد

نقش سوره‌های کوتاه در آشنایی کودکان با قرآن

رویا میرعلمی مهمان آخرین قسمت «هم‌کلام» می‌شود

چت جی پی تی بیمار مبتلا به صرع را به سرپیچی از دستور پزشکان تشویق کرد

جاسوسی شرکت اسرائیلی از کاربران استارلینک فاش شد