به گزارش ثریا تصور کنید یک صبح معمولی است و در قطب جنوب هستید. چشمانتان به آسمان میافتد و آبی آنقدر روشن و واضح است که چشمانتان برق میزند. هوا آنقدر تمیز است که میتوانید آن را با خیال راحت به ریههایتان ببرید.
حالا طوفانی از گرد و غبار را بر فراز هیمالیا تصور کنید. چشمهایتان را تنگ میکنید و سعی میکنید ردی از آن آبی آسمان را ببینید، اما تنها چیزی که میبینید سفیدی مبهم است.
بنابراین چرا آسمان برخی از نقاط جهان آبیتر از آسمان سایر نقاط است؟
رنگ آسمان همیشه مورد توجه انسانها بوده است، اما دانشمندان در حال کشف این موضوع هستند که این رنگ بسیار مهمتر از آن چیزی است که ما تا به حال تصور میکردیم، چرا که یک سابقه قابل مشاهده از آنچه در هوای اطراف ما شناور است، میباشد.
رنگ آبی آسمان نتیجه پدیدهای جذاب است که دانشمندان آن را «پراکنش رایلی»(Rayleigh scattering) مینامند که در آن الکترونهای موجود در مولکولهای هوا مانند نیتروژن و اکسیژن توسط میدان الکتریکی نوسانی نور هنگام عبور از جو، تکان میخورند.
پراکنش رایلی گونهای پراکنش کشسان نور یا دیگر امواج الکترومغناطیس است که به وسیله ذرات کوچکتر از طولموج، حتی اتمها یا مولکولها اتفاق میافتد.
این الکترونهای نوسانی خود نور را در همه جهات دوباره ساطع میکنند. هر چه سریعتر توسط نور خورشید شتاب بگیرند، نور بیشتری تابش میکنند و از آنجایی که طول موجهای کوتاهتر در فرکانسهای بالاتر نوسان میکنند و باعث میشوند الکترونها سریعتر شتاب بگیرند، بنفش و آبی رنگهایی هستند که تمایل دارند به عنوان قویترین رنگها ظاهر شوند.
پس چرا آسمان بنفش نیست؟ در واقع از نظر فنی، بنفش است. بنفش طول موج حتی کوتاهتری نسبت به آبی دارد و بنابراین بیشتر پراکنده میشود، اما مقداری از آن در جو بالایی جذب میشود. ضمن اینکه چشم انسان به رنگ آبی حساستر است، بنابراین از نظر ما آسمان آبی به نظر میرسد.
با این حال، وقتی هوا به اصطلاح «سنگین» است، با ذرات بزرگتر (هواپخشها) مانند رطوبت، دوده و دود، نوع متفاوتی از پراکندگی معروف به «پراکندگی می»( Mie scattering) رخ میدهد. وقتی نور با این ذرات بزرگتر برخورد میکند، مانند نقاط منفرد واکنش نشان نمیدهند. بخشهای مختلف ذره به نقاط مختلف موج ورودی پاسخ میدهند و الگوی بسیار پیچیدهتری از نور پراکنده ایجاد میکنند. در این حالت، طول موجهای مختلف نور خورشید به طور مساوی پراکنده میشوند و باعث میشوند آسمان سفید و مهآلود به نظر برسد. به همین دلیل است که ابرها که از قطرات ریز آب ساخته شدهاند، سفید به نظر میرسند.
دانشمندان در یک پیشنویس تحقیقاتی جدید که هنوز مورد بررسی دقیق قرار نگرفته است، این پدیده را در لحظه مشاهده کردند. آنها یک طوفان گرد و غبار را بر فراز هیمالیا مطالعه کردند و خواص نوری آن را هنگام عبور از منطقه تجزیه و تحلیل کردند.
با حرکت طوفان گرد و غبار، ناگزیر در طول مسیر با ذرات آلودگی مخلوط میشود. محققان با اندازهگیری میزان پراکندگی، جذب یا تغییر مسیر نور توسط این ذرات توانستند ضریب شکست پیچیده آنها را تعیین کنند که معیاری از نحوه تعامل ذرات با نور است.
آنها کشف کردند که وقتی گرد و غبار بیابان با این آلایندهها مخلوط میشود، این ذرات بزرگتر نور را در طیف وسیعتری از طول موجها پراکنده میکنند و نتیجه آن آسمانی است که سفید و مهآلود به نظر میرسد.
آمیت سینگ چندل(Amit Singh Chandel)، نویسنده اصلی این مقاله توضیح داد: در غرب هیمالیا، به ندرت گرد و غبار معدنی خالص میبینیم. در عوض، گرد و غبار آلوده را مشاهده میکنیم؛ ترکیبی پیچیده که در آن ذرات معدنی اغلب به عنوان پایهای برای آلایندههای ساخته شده توسط انسان مانند کربن سیاه و سولفاتها عمل میکنند. این حالت اختلاط، سطح مقطع جذب و پراکندگی ذرات را تغییر میدهد.
به گفته چندل، وقتی آلایندههایی مانند کربن سیاه و سولفاتها به ذرات گرد و غبار میچسبند، مخلوط حاصل، نور خورشید را بسیار بیشتر از گرد و غبار به تنهایی جذب میکند. جذب بیشتر به معنای عبور نور کمتر از جو است و باعث میشود آسمان مهآلود به نظر برسد.
ممکن است فکر کنید نتیجه فقط یک تغییر ظریف در رنگ آسمان است، اما پیامدهای آن بسیار گستردهتر از این است.
فرانک رابینسون(Frank Robinson)، دانشیار فیزیک در دانشگاه سکرد هارت(Sacred Heart) توضیح داد: همان ذرات هواپخش به عنوان هستههای تراکم ابر عمل میکنند و به دلیل تواناییشان در تغییر ابرها و آب و هوا، توجه زیادی را به خود جلب کردهاند.
وی همچنین توضیح داد که تأثیر هواپخشها بر تشکیل ابرها یکی از بزرگترین عدم قطعیتها در مدلسازی آب و هوای جهانی است. ابرهای سطح پایین به نام کومولوس که تراکم آنها توسط این ذرات آلاینده تسهیل میشود، مقدار زیادی از نور خورشید را به فضا منعکس میکنند و سیاره را خنک میکنند، در حالی که ابرهای سطح بالا موسوم به سیروس، اثر معکوس دارند. این امر به عنوان سرمایش پنهان شناخته میشود.
خنکسازی یا سرمایش پنهان به ما تسکین کوتاهمدتی از اثرات گرمایش جهانی میدهد، اما با چه هزینه بلندمدتی؟ اگر ناگهان به ما الهام شود و تصمیم بگیریم هوا را از تمام آلودگیهایش پاک کنیم که میتوان گفت به دلایل زیادی برای سلامتی باید این کار را تاکنون میکردیم، آن سپر خنککننده در عرض چند دهه ناپدید میشود، در حالی که CO2 که قرنهاست مسئول گرمایش زمین است، در جو باقی میماند. نتیجه احتمالی نیز شتاب شدید گرمایش جهانی خواهد بود.
بنابراین معلوم میشود که رنگ آبی باشکوه آسمان ما فقط یک زیبایی نیست؛ بلکه اغلب نشانهای از خلوص هوا و نتیجهای از آنچه در آن شناور است و دیده نمیشود، میباشد.
منبع: ایسنا
افبیآی شهر کامل با بیمارستان، هتل و نیروگاه ساخت تا حملات سایبری را تمرین کند
بررسی ظرفیتهای هوش مصنوعی برای ارتقای خدمات زائران در نشست مشترک معاونت علمی و آستان قدس رضوی
ممنوع شدن هوش مصنوعی برای دانش آموزان ابتدایی نروژی
ناسا یک رصدخانه فضایی را در میانه زمین و آسمان به ارتفاع بالاتر میبرد
مصوبات جدید فرصتهای تحقیقاتی خارج از کشور دکتری ابلاغ شد
زنان بیشترین داوطلبان آزمون سمپاد/ نتایج اوایل مرداد اعلام میشود
سریال جدید «سرخدار» در راه آنتن: عمار تفتی به تلویزیون بازگشت
کشف نشانههای اولیه افسردگی در چشم کودکان
دانشمند ایرانی: مغز ما برای این همه خبر بد طراحی نشده است
تنش در ایستگاه فضایی بالا گرفت: ناسا از فضانوردانش خواست پناه بگیرند
محققان هشدار دادند: ایجاد نقاط داغ آلودگی در تنگه هرمز به دلیل ترافیک دریایی
یکی از این ستارههای دوقلو یک سیاره فراخورشیدی را بلعیده است
میلیاردرهای حوزه فناوری راز جوانی ابدی را کشف کردهاند؟
تصویری از یکی از شهدای کوچک امروز لبنان
وزیر آموزش و پرورش: بهرهبرداری از ۲۰۰ تا ۲۵۰ کلاس درس جدید در خراسان رضوی
معاون تربیتبدنی و سلامت: یک میلیون دانشآموز سفیر ایمنی و کمکهای اولیه شدند
۵۰۰ هزار دانشآموز زیر چتر کارت نشاط قرار گرفتند
آزمون مدارس سمپاد و نمونه دولتی با بیش از نیم میلیون داوطلب برگزار شد
پرداخت حقوق فرهنگیان بدون تاخیر انجام میشود
قصهای خواندنی برای کودکان: وقتی روباه جنگل را بههم ریخت
حسن طهرانیمقدم پدر موشکی ایران چگونه با نمیشودها مبارزه کرد؟
از بچههای میناب تا ناوچه دنا و انستیتو همه در مستندهای جدید جنگی
مهرانه مهین ترابی پس از ۲۳ سال دوری از تئاتر به صحنه باز میگردد
سریالهای جدید برای پخش دوبله شدند
مادران برای کوچکترین شهید کربلا لالایی خواندند
راز زنده ماندن مومنان در برزخ؛ هدایت، مشروط به ولایت است
روایت حدادعادل از ویژگیهای آیت الله مجتبی خامنهای
ماجرای خواندنی دیدار دکتر شریعتی و علامه جعفری
حجت الاسلام پناهیان: شفافیت نامه اخیر رهبری نشانه قدرت جمهوری اسلامی است
تمدید مهلت پذیرش دانشجویان بینالمللی در دانشگاه علامه طباطبائی
قابلیت جدید واتساپ: پیام متنی یکبار قابل مشاهده به واتساپ میآید
شرکت اپل از گران شدن محصولات خود خبر داد
ساماندهی برنامههای هوش مصنوعی با محوریت تولید داخلی
هشدار وزیر علوم: هوش مصنوعی بدون اخلاق، پیشرفتهترین ابزار ظلم میشود
دادگاه در دهلی نو درخواست بازگشایی تلگرام را رد کرد
رشد استفاده از VPN در بعضی کشورهای اروپایی با قوانین جدید
انحصار قدرت و ثروت در الیگارشی اموی: از خلافت تا سلطنت
حجتالاسلام قمی: وحدت یعنی همبستگیِ آرا و سلایق متفاوت حول محور امام
راز زنده ماندن مؤمنان در برزخ تمسک به امام حق و ولی الله الاعظم است
اعلام مجموعههای امتحانی کنکور کارشناسی ارشد ۱۴۰۶
بازخوانی پنج فرمان راهبردی امام رضا (ع) در سلوک عاشورایی
فلسفه اسلامی و غفلت از «باید و نباید»های اجتماعی؛ یک شکاف تاریخی
اقتصاد فقط نان نیست؛ سلاح علی(ع) برای امنیت ملی و استقلال در برابر دشمنان
انتشار آثار میانرشتهای مسئلهمحور؛ اولویت جدید گروه سیاستپژوهی علوم انسانی
تغییر زمان آزمونهای کشوری و دانشگاهی به دلیل مراسم وداع و تشییع رهبر شهید
احیای اخلاق در زندگی فردی و اجتماعی با بازخوانی فلسفه عاشورا
بنی امیه چگونه به قدرت رسید؟/ تبارشناسی ۹۱ سال حکومت استبدادی
دعوت از عاشقان اهل بیت برای شرکت در طرح توسعه حرم امام حسین (ع)
منطقه زینبیه استانبول سیاهپوش محرم شد؛ آغاز برنامه های عزاداری
رئیس سازمان فضایی ایران خبر داد: بهکارگیری ظرفیتهای ویژه ماهوارهای در تشییع رهبر شهید انقلاب
زنگ میراث فرهنگی و موزه در مدارس نواخته میشود
معافیت برخی المپیادها از کنکور و همزمانی آزمونها؛ همچنان چالش اصلی دانشآموزان
قابل توجه دانش آموزان: برنامه جدید امتحانات نهایی اعلام شد+جدول
هشدار به مدارس غیردولتی؛ با هرگونه دریافت شهریه غیرقانونی برخورد میشود
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی: اختیار پذیرش دانشجویان به دانشگاهها واگذار شود
حاج اکبر مولایی در اولین شب از ماه محرم آسمانی شد
روایت شیخ حسین انصاریان از سه حقی که خداوند بر انسانها نهاده است
تجمعات خیابانی و مراسم ویژه در میادین تهران برای عزاداری محرم
مصرفگرایی؛ پارادایم فرهنگی که تمام زندگی بشر را تسخیر کرد
شروع برنامه ملی «میناب ۱۵۶»؛ بورسیه تحصیلی برای دانشجویان مستعد کمبرخوردار
علی دایی به دیدار اکبر عبدی رفت+عکس
خروج هواپیماهای سوخترسان آمریکایی از فلسطین اشغالی پس از تفاهم با ایران
امیرحسین مدرس برنامه نغمههای حسینی را به مناسبت ماه محرم اجرا میکند
منوچهر هادی: درآوردن سکانس صدای رئیس جمهور در سریال ۴۸ ساعت وقت گرفت
دیوارنگاره میدان ولیعصر (عج) حال و هوای محرمی گرفت
نمایش تابوت عهد در تالار سایه به روی صحنه میرود
پانتهآ پناهیها در نمایش جدید صابر ابر به روی صحنه میرود
زمان تشییع پیکر بهروز رضوی اعلام شد
مساجد پایگاههایی برای شناسایی استعدادهای درخشان
به یاد کودکان میناب در جام جهانی فوتبال
اخلاص و پیامرسانی؛ کلید ماندگاری عاشورا
نگاهی به پیشینه تاریخی ایرانیان در عزاداری محرم
شبکههای اجتماعی برای زیر ۱۶ سالهها ممنوع شد
تمرکز بر امنیت سایبری و تابآوری شبکه در ایام تشییع رهبر شهید
دانشگاه علوم پزشکی تهران رتبه ۷۰۱ جهان را کسب کرد؛ همچنان صدرنشین دانشگاههای ایران
محقق ایرانی پمپ مینیاتوری برای نرم روباتها ابداع کرد
اندیشمندان مسلمان از شهدای کودک میناب میگویند
خبر خوش برای فناوران علوم شناختی؛ حمایت بدون سقف از طرحهای فناوری
دانشجویان میتوانند اعتراض به احکام انضباطی را به وزارت علوم بدهند
وزیر علوم: دانشجویان جدیدالورود احتمالاً از نیمسال دوم وارد دانشگاه میشوند
وزیر علوم: دانشجویان جدیدالورود احتمالاً از نیمسال دوم وارد دانشگاه میشوند
دانشگاه علوم پزشکی تهران رتبه ۷۰۱ جهان را کسب کرد؛ همچنان صدرنشین دانشگاههای ایران
امضای تفاهمنامه مشترک دانشگاههای صنعتی UT۵ برای تقویت همافزایی
شروع برنامه ملی «میناب ۱۵۶»؛ بورسیه تحصیلی برای دانشجویان مستعد کمبرخوردار
حاج اکبر مولایی در اولین شب از ماه محرم آسمانی شد
تغییر زمان امتحانات دانشگاهها در ایام تشییع رهبر شهید انقلاب
زمان برگزاری آزمون کارشناسی ارشد ناپیوسته ۱۴۰۵ جابهجا شد
دانشجویان میتوانند اعتراض به احکام انضباطی را به وزارت علوم بدهند
تجمعات خیابانی و مراسم ویژه در میادین تهران برای عزاداری محرم
خودروهای خودران بایدو با نام «AmiGo» مجوز فعالیت در شرق سوئیس گرفتند
تغییر زمان آزمونهای کشوری و دانشگاهی به دلیل مراسم وداع و تشییع رهبر شهید
بنی امیه چگونه به قدرت رسید؟/ تبارشناسی ۹۱ سال حکومت استبدادی
رقابت سخت منطقهای برای جذب دانشجویان خارجی؛ هشدار دانشگاه امیرکبیر
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی: اختیار پذیرش دانشجویان به دانشگاهها واگذار شود
نگاهی به پیشینه تاریخی ایرانیان در عزاداری محرم
به یاد کودکان میناب در جام جهانی فوتبال
منوچهر هادی: درآوردن سکانس صدای رئیس جمهور در سریال ۴۸ ساعت وقت گرفت
معافیت برخی المپیادها از کنکور و همزمانی آزمونها؛ همچنان چالش اصلی دانشآموزان
منطقه زینبیه استانبول سیاهپوش محرم شد؛ آغاز برنامه های عزاداری
علی دایی به دیدار اکبر عبدی رفت+عکس
انتشار آثار میانرشتهای مسئلهمحور؛ اولویت جدید گروه سیاستپژوهی علوم انسانی
محقق ایرانی پمپ مینیاتوری برای نرم روباتها ابداع کرد
اندیشمندان مسلمان از شهدای کودک میناب میگویند
خروج هواپیماهای سوخترسان آمریکایی از فلسطین اشغالی پس از تفاهم با ایران
زنگ میراث فرهنگی و موزه در مدارس نواخته میشود
دعوت از عاشقان اهل بیت برای شرکت در طرح توسعه حرم امام حسین (ع)
خبر خوش برای فناوران علوم شناختی؛ حمایت بدون سقف از طرحهای فناوری
نمایش تابوت عهد در تالار سایه به روی صحنه میرود
شبکههای اجتماعی برای زیر ۱۶ سالهها ممنوع شد
مساجد پایگاههایی برای شناسایی استعدادهای درخشان
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.