به گزارش ثریا -در سالهای اخیر، نظامهای آموزشی با تغییرات گستردهای در شیوه آموزش و انتقال مفاهیم درسی روبهرو شدهاند. اگرچه کتابهای درسی همچنان ستون اصلی آموزش رسمی به شمار میروند، اما محدودیت حجم، تنوع بالای مفاهیم و رسمیبودن زبان آنها باعث شده است که بسیاری از دانشآموزان برای درک بهتر مطالب به منابع دیگری روی بیاورند. در این میان، کتابهای کمکدرسی بهعنوان ابزاری برای تکمیل آموزش مطرح شدهاند؛ کتابهایی که معمولاً با مثالهای بیشتر، تمرینهای متنوعتر و زبان سادهتر سعی میکنند یادگیری را آسانتر کنند. همین ویژگیها باعث شده است استفاده از آنها بهسرعت در میان دانشآموزان و حتی برخی معلمان گسترش یابد.
با این حال، افزایش چشمگیر تولید و مصرف کتابهای کمکدرسی، نگرانیهایی را نیز به همراه داشته است. برخی صاحبنظران معتقدند تکیه بیش از حد بر این کتابها میتواند به سطحیشدن یادگیری، کاهش خلاقیت و دورشدن از اهداف اصلی آموزش منجر شود. از سوی دیگر، هزینهبر بودن این منابع ممکن است نابرابریهای آموزشی را تشدید کند، چرا که همه خانوادهها توان خرید آنها را ندارند. در کنار این مسائل، فشارهای ناشی از آزمونهای کنکورمحور و نگرانی والدین از آینده تحصیلی و شغلی فرزندان، استفاده از کتابهای کمکدرسی را به یک انتخاب تقریباً اجتنابناپذیر برای بسیاری از دانشآموزان تبدیل کرده است. همین تضادها ضرورت انجام پژوهشهای دقیق در این حوزه را برجسته میکند.
در همین زمینه، اشرفالسادات شکرباغانی، محقق علوم پایه در پژوهشکده برنامهریزی درسی و نوآوریهای آموزشی، با همکاری دانشگاه الزهرا تحقیقی را درباره روند گسترش استفاده از کتابهای کمکدرسی انجام داده است. در این پژوهش که با تمرکز بر بررسی فرایندها و دلالتهای این پدیده انجام شده است، تلاش شده دلایل گرایش دانشآموزان، خانوادهها و حتی معلمان به این کتابها روشن شود و حتیالامکان نشان داده شود که این گرایش چگونه در بستر نظام آموزشی شکل میگیرد.
دادههای مورد نیاز این تحقیق از طریق مصاحبه با ۲۷ نفر شامل معلمان، مدیران مدارس، متخصصان آموزشی و مؤلفان کتابهای درسی و کمکدرسی از استانهای مختلف کشور گردآوری شدند.
یافتههای پژوهش فوق نشان میدهند عوامل متعددی در گسترش استفاده از کتابهای کمکدرسی نقش دارند. این عوامل در چهار دسته اقتصادی، فردی، اجتماعی و آموزشی قرار میگیرند.
ضعف نظارت، ناهماهنگی میان بخشهای مسئول، مشکلات قانونگذاری و تعارض منافع نیز بهعنوان شرایط زمینهای شناسایی شدهاند. در کنار این موارد، نگرانی خانوادهها، نیاز به تکمیل یادگیری و توقعات سطحی مانند تمرکز بر تستزنی، از عوامل مداخلهگر مهم به شمار میروند.
نتایج پژوهش که در فصلنامه «نوآوریهای آموزشی» وابسته به سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی منتشر شدهاند، حاکی از آن هستند که پیامدهای استفاده گسترده از کتابهای کمکدرسی لزوماً مثبت نیست. غلبه نگاه بازاری بهجای نگاه فرهنگی، تبدیل ابزار آموزشی به هدف، و سطحیشدن فرایند تدریس از جمله نتایجی است که توسط پاسخگویان ادراک شده است.
هسته مرکزی این پدیده، از نگاه پژوهشگران، «ضعف بسندگی آموزش رسمی» و «منفعتگرایی» است؛ یعنی زمانی که آموزش رسمی پاسخگوی نیازها نباشد، بازار کتابهای کمکدرسی تقویت میشود.
طبق اطلاعات تکمیلی این مطالعه، رشد بیرویه کتابهای کمکدرسی سابقهای چند دههای دارد و بهویژه پس از شدتگرفتن تب کنکور افزایش یافته است. هرچند تلاشهایی برای استانداردسازی این کتابها صورت گرفته، اما همچنان نبود مدیریت و نظارت کافی، موجب آشفتگی در استفاده از آنها شده است.
پژوهش تأکید میکند که اتکای بیش از حد به این منابع میتواند کتابهای درسی را به حاشیه ببرد و هدف آموزش را از یادگیری عمیق به صرف مهارت تستزنی محدود کند.
در عین حال، نتایج نشان میدهند بسیاری از دانشآموزان بدون استفاده از منابع کمکآموزشی مناسب، در درک کامل محتوای کتابهای درسی با مشکل مواجهاند. به همین دلیل، مجریان این تحقیق، استفاده از «منابع کمکآموزشی استاندارد» بهجای انبوه کتابهای کمکدرسی تجاری را پیشنهاد میکند؛ راهکاری که میتواند هم به بهبود یادگیری کمک کند و هم از تشدید نابرابریهای اجتماعی جلوگیری کند.
منبع : اموزش و پرورش
آگهی/ خرید قسطی طلای آب شده تا سقف ۱۰۰ میلیون تومان از وال گلد
این دعای عرفه را بخوانید تا ببینید چرا پدران ما قرنهاست حسین حسین (ع) میگویند
روزه گرفتن در روز عرفه چه حکمی دارد؟
توصیه آیت الله جوادی آملی برای انجام این عمل در روز عرفه
از ظهر تا غروب عرفه؛ این ساعتها را از دست ندهید
آمار ثبت نام در کنکور ۱۴۰۵ به حدود یک میلیون نفر رسید
جریمه چند میلیون دلاری و سنگین در انتظار گوگل در اروپا
رئیسجمهور مصوبه بازگشایی اینترنت بینالملل را ابلاغ کرد
صفحه اینترنت پرو از سایت همراه اول حذف شد+عکس
روایت وزیر ارتباطات از بازگشایی اینترنت
۵۰ برج فناوری احداث میشوند: ۳ دانشگاه پایلوت زیست بومی نوآوری میشود
«سعی صفا و مروه» در حج نماد چیست؟
افزایش پذیرش دانشجوی شهریهپرداز در دانشگاه تربیت مدرس
تائید ۱۲ رئیس دانشگاه و رئیس شهرک علمی صنعتی اصفهان
جزئیات برگزاری امتحانات و کلاسهای دانشگاه تربیت مدرس و علم و صنعت اعلام شد
کلاسهای دانشگاه شریف تا اطلاع ثانوی مجازی شد
کارمند گوگل در پی اعتراض به همکاری با رژیم صهیونیستی اخراج شد
مصوبات مهم جلسه ستاد فضای مجازی درباره وضعیت اینترنت اعلام شد
۱۷ هزار نسخه خطی کمنظیر و در معرض خطر دیجیتال سازی شد
«آدم با صدای بلند برای فرزندانش گریست» کتاب شد
کتابهایی خواندنی برای بچههای ایران
فروش فیلم جدید اصغر فرهادی در فرانسه چقدر است؟
اگر خرمشهر آزاد نشده بود چه اتفاقی میافتاد؟
پیام آیتالله نوری همدانی به مناسبت چهل و چهارمین سالگرد تأسیس دانشگاه آزاد اسلامی
دیگر اثری از بخارهای قمر مشتری نیست
الهام پاوه نژاد برای سالروز آزادسازی خرمشهر نوشت+عکس
شما بودید که شرف را معنا کردید +عکس
محسن شریفیان به مدرسه میناب رفت+عکس
«مثلی لا یبایع مثله» شعار اربعین حسینی امسال شد
راهکارهای مدیریت اضطراب دانشآموزان در روزهای امتحان چگونه است؟
امتحانات نهایی دانشآموزان مجازی میشود؟
عملیات بیتالمقدس در ۲۰ کتاب درسی ثبت میشود
امام باقر (ع) احیاگر مرجعیت علمی اهل بیت و پیشگام مبارزه با تحریف دین
یک ماهواره جاسوسی در فضا شناسایی شد
تمدید مهلت ثبت مهمانی و نقل و انتقال دانشجویان تا ۸ خرداد
ارتقای خدمات خوابگاهی دانشگاه تهران همزمان با آغاز اسکان دانشجویان
تمهیدات جدید آموزشی در دانشگاه علم و صنعت اعلام شد
جزئیات امتحانات و کلاسهای ترم دوم در چند دانشگاه کشور اعلام شد
بدرقه عاصم منیر توسط سید عباس عراقچی با یک تصویر خاص
پاسخ یحیی گلمحمدی به یاوه گویی ترامپ +عکس
اعتراف غم انگیز نویسنده برنده جایزه نوبل ادبیات درباره استفاده از هوش مصنوعی
نمایشگاه کتاب تهران تمدید شد
نگاهی به حقوق فرزندان در آینه تربیت الهی
توصیه امام باقر (ع) برای اصلاح جامعه چه بود؟
رباتی که امید را به کودکان مبتلا به ام اس بازگرداند
رباتهای انساننما در مزارع چین مشغول به کار شدند+عکس
موشک «نیو گلن» پس از سانحه دوباره مجوز پرتاب گرفت
قلمرو مهآلود یک ستاره در حال مرگ رصد شد
فرمانده اولین پرواز انسانی به مریخ یک میلیاردر است+عکس
علت زنگ نزدن طلا کشف شد
استرس خاطرات شما را نابود میکند
مهلت ثبت نام کنکور سراسری ۱۴۰۵ تمدید شد
«اردیبهشت کتاب» به دلیل استقبال گسترده مردم تا جمعه ۸ خرداد تمدید شد
بهترینهای جشنواره کن از نظر منتقدان/ فیلم اصغر فرهادی کجاست؟
چرا برنامه شهیدیفرد در میان پربازدیدهای تلویزیون نبود؟
شعار دهه امامت و ولایت اعلام شد: غدیر، میثاق امت با ولایت
آغاز ثبتنام پانزدهمین دوره ارزیابی تخصصی قاریان و مدرسان قرآن کریم
حجت الاسلام پناهیان: مردم پس از میدان سراغ میز مدیران خواهند رفت
ثبت نام یک میلیون و ۱۸۷ هزار دانش آموز کلاس اولی آغاز شد
آغاز سال تحصیلی آینده و اجرای موفق پروژه مهر دغدغه اصلی آموزش و پرورش
کلاسهای تحصیلات تکمیلی دانشگاه شریف از این تاریخ حضوری میشود
تأملی پیرامون دانشگاه آزاد در میانه تحولات اخیر کشور
ثبت نام بیش از ۵۷۰ هزار نفر در کنکور ۱۴۰۵ و آزمون دانشجومعلم
شرایط اسکان دانشجویان دانشگاه تهران چیست؟ اینجا بخوانید
فعالیت شرکت تاکسی خودران وایمو در یک شهر دیگر تعلیق شد
کلاسهای تحصیلات تکمیلی دانشگاه تهران حضوری شد
امتحانات حضوری دانشگاه پیام نور لغو شد/ غیرحضوری برگزار میشود
۴۰ شرکت دانش بنیان در جنگ تحمیلی سوم به صورت کامل تخریب شد
فلسفه اسلامی توانایی ساخت دستگاه حکمرانی و تمدن نوین را دارد؟
در این سرزمین زمان متوقف شده است
هنرمندان مکزیکی در رویداد هنر و جنگ در تهران شرکت میکنند
۱۱۰ هیئت در مسلمیه شهرری عزاداری میکنند
وقتی کتاب کنج خلوتی برای برای خانوادههای آسیبدیده از جنگ شد
تصویری از ملاقات مهران غفوریان با اکبر عبدی در بیمارستان
یک مستند از سقوط هواپیمای آمریکایی در اصفهان ساخته میشود
مجید اخشابی با کارگاه هنردرمانیاش به روستا رفت
آنچه در این هفته گذشت و واکنش به مجریان اسلحه به دست تلویزیون
بازخوانی حکمت صدرایی توسط جمعی از فلاسفه به صورت مجازی
پرویز خرسند اولین سردبیر هفته نامه سروش دار فانی را وداع گفت
این بازی ویدئویی قابلیت تشخیص افسردگی شدید را دارد
جزئیات امتحانات و کلاسهای ترم دوم در چند دانشگاه کشور اعلام شد
ارائه راهکارهای شبکه سازی با نخبگان خارج از کشور
مهلت انتخاب رشته کاردانی مهارتی تمدید شد
تکذیب اعلام زمان برگزاری آزمون سراسری یک هفته پیش از امتحانات نهایی تکذیب شد
ارتقای خدمات خوابگاهی دانشگاه تهران همزمان با آغاز اسکان دانشجویان
تغییرات تقویم آزمونهای علوم پزشکی سال ۱۴۰۵ اعلام شد
بدرقه عاصم منیر توسط سید عباس عراقچی با یک تصویر خاص
آخرین وضعیت برگزاری کنکور سراسری و کارشناسی ارشد در سال ۱۴۰۵
بازخوانی حکمت صدرایی توسط جمعی از فلاسفه به صورت مجازی
کلاسهای تحصیلات تکمیلی دانشگاه تهران حضوری شد
حجت الاسلام پناهیان: مردم پس از میدان سراغ میز مدیران خواهند رفت
سمعکهای جدید میتوانند سینگالهای مغز را بخوانند
۴۰ شرکت دانش بنیان در جنگ تحمیلی سوم به صورت کامل تخریب شد
تمهیدات جدید آموزشی در دانشگاه علم و صنعت اعلام شد
آغاز ثبتنام پانزدهمین دوره ارزیابی تخصصی قاریان و مدرسان قرآن کریم
شما بودید که شرف را معنا کردید +عکس
این بازی ویدئویی قابلیت تشخیص افسردگی شدید را دارد
ثبت نام بیش از ۵۷۰ هزار نفر در کنکور ۱۴۰۵ و آزمون دانشجومعلم
پیام آیتالله نوری همدانی به مناسبت چهل و چهارمین سالگرد تأسیس دانشگاه آزاد اسلامی
وقتی کتاب کنج خلوتی برای برای خانوادههای آسیبدیده از جنگ شد
یک ماهواره جاسوسی در فضا شناسایی شد
الهام پاوه نژاد برای سالروز آزادسازی خرمشهر نوشت+عکس
دیگر اثری از بخارهای قمر مشتری نیست
آنچه در این هفته گذشت و واکنش به مجریان اسلحه به دست تلویزیون
یک مستند از سقوط هواپیمای آمریکایی در اصفهان ساخته میشود
علت زنگ نزدن طلا کشف شد
چرا برنامه شهیدیفرد در میان پربازدیدهای تلویزیون نبود؟
محسن شریفیان به مدرسه میناب رفت+عکس
فروش فیلم جدید اصغر فرهادی در فرانسه چقدر است؟
شرایط ثبتنام مرحله دوم دکتری ۱۴۰۵ تربیت مدرس اعلام شد
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.