به گزارش ثریا ستارهشناسان مدتهاست که برای اندازهگیری سرعت و قدرت سیاهچاله «Cygnus X-1»، یک سیاهچاله ستارهای معروف که تقریباً ۷۲۰۰ سال نوری از ما فاصله دارد، تلاش میکنند.
این سیاهچاله به وضوح یک هیولا بود، اما دادههایی برای اثبات حجم کار واقعی آن همچنان مبهم باقی مانده بود.
اکنون به لطف یک شبکه جهانی تلسکوپهای رادیویی و کمی رصد باد کیهانی، یک تیم به رهبری دانشگاه کرتین(Curtin) سرانجام سرعت فوارهها یا جتهای عظیم آن را تخمین زده است.
این مطالعه به طرز شگفتآوری نشان میدهد که این جتها مواد را با سرعت ۱۵۰ هزار کیلومتر در ثانیه به فضا پرتاب میکنند که نصف سرعت نور است.
برای درک بهتر انرژی، توان خروجی این پرتوهای دوقلو معادل سوختن همزمان ۱۰ هزار خورشید است.
تکنیک فواره رقصان
سیاهچاله «Cygnus X-1» یک سیستم دوتایی پرتو ایکس با جرم بالا و اولین جرم آسمانی است که به طور گسترده به عنوان یک سیاهچاله تایید شده است.
این سیستم شامل یک سیاهچاله با جرم ستارهای حدود ۲۱ برابر جرم خورشید است که در مداری تنگ با یک ستاره ابرغول عظیم قفل شده است.
همانطور که گرانش سیاهچاله مواد را از همدم خود جدا میکند، گاز یک قرص برافزایشی درخشان تشکیل میدهد که پرتوهای ایکس شدید ساطع میکند و جتهای نسبیتی را که با سرعتهای بسیار زیاد حرکت میکنند، تغذیه میکند.
این سیستم که موضوع یک شرطبندی دوستانه بین «استیون هاوکینگ» و «کیپ تورن» بوده است، همچنان یک آزمایشگاه طبیعی برای مطالعه فیزیک خشن گرانش و تکامل کهکشانی است.
با این حال، اندازهگیری چیزی که هزاران سال نوری از ما فاصله دارد، اصلا ساده نیست. برای انجام این کار، دکتر استیو پرابو(Steve Prabu)، نویسنده اصلی این مطالعه و تیمش به یک «تلسکوپ به اندازه زمین» روی آوردند که مجموعهای از دیشهای متصل به هم است که فواصل وسیعی را پوشش میدهند.
این تلسکوپ امکان ثبت مجموعهای از تصاویر را فراهم کرد که نشان میداد فوارهها در حال حرکت هستند. با حرکت سیاهچاله در مدار خود، این بادها به فوارههای آن برخورد میکنند و آنها را هل میدهند و خم میکنند.
در نهایت، قدرت فوارهها با اندازهگیری میزان انحراف آنها ناشی از باد ستاره مجاور تعیین شد.
تثبیت جهان
ستارهشناسان و فیزیکدانان عمدتاً شبیهسازیهای کامپیوتری عظیمی را برای درک چگونگی رشد جهان میسازند.
این مدلها بر یک فرض خاص متکی هستند؛ اینکه 10 درصد از انرژی آزاد شده توسط مادهای که در حال سقوط به سیاهچاله است، به صورت فواره منتشر میشود. تا به حال، قانون 10 درصد عمدتاً یک حدس آگاهانه بود.
پروفسور جیمز میلر-جونز(James Miller-Jones)، یکی از نویسندگان این مقاله گفت: اکنون میتوانیم از این اندازهگیری برای تثبیت درک خود از جتها استفاده کنیم، چه از سیاهچالههایی با جرم ۱۰ برابر یا ۱۰ میلیون برابر خورشید باشند.
چه یک سیاهچاله 10 برابر خورشید جرم داشته باشد و چه 10 میلیون برابر، به نظر میرسد فیزیک آن یکسان است. دادهها تأیید کردند که راندمان ۱۰ درصدی مورد استفاده در شبیهسازیها به طرز چشمگیری دقیق است.
جتهای سیاهچاله معماران کیهان هستند. جتها انرژی را به گاز بین ستارهها پمپ میکنند و از تشکیل سریع ستارههای جدید جلوگیری میکنند و در نتیجه رشد کل کهکشانها را تنظیم میکنند.
با آرایه کیلومتر مربعی(SKA) که در حال حاضر در غرب استرالیا در حال ساخت است، ستارهشناسان به زودی قادر خواهند بود میلیونها نمونه از این جتها را در سراسر نقاط دوردست فضا ببینند.
متخصصان اکنون به لطف «جتهای رقصان» سیاهچاله «Cygnus X-1» خطکش کاملی برای اندازهگیری آنها دارند.
این پیشرفت، امکان مقایسه مستقیم خروجی جت با انرژی پرتو ایکس فوری آزاد شده توسط مادهای که به درون سیاهچاله سقوط میکند را فراهم میکند و تصویر بسیار دقیقتری از نحوه عملکرد این موتورهای کیهانی ارائه میدهد.
این یافتهها در مجله Nature Astronomy منتشر شدهاند.
منبع: ایسنا
مهلت دانشجویان الزهرا(س) برای ثبتنام وام تحصیلی و ودیعه مسکن متأهلی
اعلام نتیجه اولیه آزمون سردفتری اسناد رسمی نوبت سال ۱۴۰۴
مجموعهرباعی «دوستش داشته باش» سروده میلاد عرفانپور منتشر شد
روایت زندگینامه شهید حاج اسماعیل رضایی منتشر میشود
۱۵ درصد مدارس کشور در برنامه بازرسیهای دورهای قرار میگیرند
ارائه ۸۵ طرح دانشآموزی در بیستوهشتمین جشنواره جوان خوارزمی
تصویر منتشر شده از جاسک
تصویری از عملیات های نیروی هوایی ارتش در شب های اخیر
رژیم چنج در آمریکا رخ داد+عکس
امروز آخرین مهلت اعتراض به آزمونهای ارشد و دکتری علوم پزشکی
نسخه پیشنهادی سند حکمرانی نظامهای ارزیابی آموزش عالی بررسی شد
طرح نوین تغذیه با محوریت دانشجویان اجرا میشود
پژوهش مسئلهمحور؛ کلید استفاده واقعی از ظرفیت علمی دانشگاهها
استارلینک پایان حکمرانی ارتباطات در ایران است؟
هکرها با دمای بانک خون فرانسه بازی کردند و آن را بالا بردند
تصویب کلیات آییننامه جدید ارتقای اعضای هیئت علمی
دانشگاه شهید بهشتی دلایل عدم تعلق وام دانشجویی را اعلام کرد
فاز دوم آمایش آموزش عالی بهروز شد
داریوش فرهنگ گوینده یک مستند شد
ابلاغ مصوبه جدید شرکت مجدد در آزمون دستیاری پزشکی توسط رئیس جمهور
رابرت پتینسون با چهلمین جایزه سینماتک آمریکا تجلیل میشود
اجرای کنسرتنمایش «فرهاد» در تماشاخانه نوفل لوشاتو
اجرای نمایش «خاک نشینان» در فرهنگسرای نیاوران
شکست ترامپ سوژه کارلوس لطوف شد
اهمیت آموزش اخلاق و رفتار حرفهای در محیط دانشگاه به پزشکان جوان
تأکید بر حمایت از ظرفیتهای بومی امنیت سایبری
لزوم متناسبسازی مستمر آموزش علوم پزشکی با نیازهای نظام سلامت
تصویر/فراز مهم پیام رهبر انقلاب
۲ پهپاد لوکاس غنیمت گرفته شدهٔ دشمن آمریکایی توسط سپاه+عکس
آزمون وکالت کانون وکلای دادگستری ۱۴۰۵ با حضور ۱۰۱ هزار نفر برگزار شد
دانشآموزان ایران پای آرمانهای انقلاب و دفاع از وطن ایستادهاند
اخذ مجوز استخدام ۹ معلم بازمانده حادثه دبستان شجره طیبه میناب
فوتبال از مدرسه تا تیم ملی؛ وعده تازه برای کشف استعداد در دانشآموزان
ایلان ماسک اسپیس ایکس و تسلا را ادغام میکند؟
ترامپ اورکل را وادار به عقب نشینی از قرارداد با تراشه ساز چینی کرد
تصمیم جدید وزارت علوم درباره درخواست دانشگاهها برای ایجاد رشته جدید
با وجود تحریمها، تجهیزات کوانتومی بومی در حال ساخت است
وام تحصیلی این دانشجویان ۵۰ درصد افزایش مییابد
تغییر و بهروزرسانی ۵۰ تا ۷۰ درصدی رشتههای کشاورزی
گوگل به مدارس هشدار داد
دختران ایرانی در جستجوی «خود»؛ هویت در میدان کشمکش سنت و مدرنیته
روز مبارزه با استکبار، روز به خاک مالیدن پوزه قلدران وحشی خواهد شد
قرآن از راز ماندگاری قدرت فرعون میگوید
آغاز کار نگارش جلد دوم مجموعه چهار جلدی «کربنشناسی»
آیا بانکها برای خلق پول به مجوز فقهی نیاز دارند؟
مسجد باید میداندار اصلی فعالیتهای قرآنی جامعه شود
وام تحصیلی دانشجویان برتر، ممتاز و متأهل ۵۰ درصد افزایش مییابد
ثبتنام وامهای تحصیلی و ودیعه مسکن متأهلی دانشجویان شروع شد
اعلام فهرست رشتههای پذیرش مستقیم دستیاری تخصصی از بین پزشکان عمومی
وزیر علوم: پیوند دانش و فناوری، قدرت ملی را افزایش میدهد
مسئولیت شرعی والدین در قبال نیازهای فرزندان امروز چیست؟
موج جدید هک سوپرمارکتهای اروپا
سرلشکر رضایی: ملت ایران شکست بزرگی را به ترامپ تحمیل کرد
واکنش کاخ سفید پس از شکست جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای+عکس
شکار پهپادهای آمریکایی سوژه توییت سخنگوی سپاه+عکس
پاسخ صمیمانه فرمانده نیروی دریایی سپاه به نامه دختران جهادگر مازندرانی+عکس
بت ترامپ با شکست در جنگ با ایران ترک برداشت+عکس
زلزلهٔ ۳.۱ ریشتری در عمق ۱۵ کیلومتری زمین، بیرم فارس را لرزاند
انتخابات میاندورهای آمریکا و ضربه سیاسی بزرگ به دونالد ترامپ
کنایه سفارت ایران در لندن به ترامپ پس از شکست انتخاباتی +عکس
تب هوش مصنوعی در شرکتها هم داغ شد
علت فوت حمید علیدوستی چه بود؟
داروهایی که به نفع ویروس عمل میکند و سلامت بیمار را به خطر میاندازد
کشف یک جرم مرموز در لبه منظومه شمسی توسط اخترشناسان
تصویر روز ناسا از شب در سیارهای وهمانگیز
کنجکاوی کودک تا کجا باید درباره تلفن همراه والدین پیش برود؟
کتاب صوتی «پلهای مدیسون کانتی» منتشر شد
چرا از قهرمانان فقط مدالهایشان را میبینیم؟
کتاب «همسفیر» منتشر شد
ستاره اسکندری پس از هفت سال به صحنه تئاتر بازمیگردد
کمبود جدی فضای آموزشی در مناطق حاشیهای و پرتراکم شهری
دانشآموزان قرآنی شایسته قدردانی هستند
چرا سریال «روشنایی شب» با واکنش رسانه صهیونیستی مواجه شد؟
محدودیت دسترسی به اطلاعات اسلحهها برای نوجوانان در چت جی پی تی
ثبتنام آزمون انتخاب حسابدار رسمی سال ١۴۰۵ آغاز شد؛ اعلام زمان آزمون
تسهیلات جدید برای قبولیهای ارشد و دکتری از سوی وزارت علوم
نمرات مردودی دانشجویان ورودی ۱۴۰۲ به بعد در معدل کل محاسبه نمیشود
تفکیک مسیر ارتقای اساتید علوم انسانی از رشتههای مهندسی و کشاورزی
امکان ویرایش معدل و سهمیه در آزمون کارشناسی ارشد علوم پزشکی فراهم شد
کلیداولیه آزمون دکتری تخصصی علوم پزشکی۱۴۰۵ منتشر شد
ثبتنام وامهای تحصیلی و ودیعه مسکن متأهلی دانشجویان شروع شد
آزمون وکالت کانون وکلای دادگستری ۱۴۰۵ با حضور ۱۰۱ هزار نفر برگزار شد
اعلام فهرست رشتههای پذیرش مستقیم دستیاری تخصصی از بین پزشکان عمومی
وزیر علوم: پیوند دانش و فناوری، قدرت ملی را افزایش میدهد
اهمیت آموزش اخلاق و رفتار حرفهای در محیط دانشگاه به پزشکان جوان
وام تحصیلی این دانشجویان ۵۰ درصد افزایش مییابد
موج جدید هک سوپرمارکتهای اروپا
مسئولیت شرعی والدین در قبال نیازهای فرزندان امروز چیست؟
دانشآموزان ایران پای آرمانهای انقلاب و دفاع از وطن ایستادهاند
پاسخ صمیمانه فرمانده نیروی دریایی سپاه به نامه دختران جهادگر مازندرانی+عکس
تصویر/فراز مهم پیام رهبر انقلاب
۲ پهپاد لوکاس غنیمت گرفته شدهٔ دشمن آمریکایی توسط سپاه+عکس
لزوم متناسبسازی مستمر آموزش علوم پزشکی با نیازهای نظام سلامت
وام تحصیلی دانشجویان برتر، ممتاز و متأهل ۵۰ درصد افزایش مییابد
تصمیم جدید وزارت علوم درباره درخواست دانشگاهها برای ایجاد رشته جدید
قرآن از راز ماندگاری قدرت فرعون میگوید
روز مبارزه با استکبار، روز به خاک مالیدن پوزه قلدران وحشی خواهد شد
دختران ایرانی در جستجوی «خود»؛ هویت در میدان کشمکش سنت و مدرنیته
زلزلهٔ ۳.۱ ریشتری در عمق ۱۵ کیلومتری زمین، بیرم فارس را لرزاند
بت ترامپ با شکست در جنگ با ایران ترک برداشت+عکس
کنایه سفارت ایران در لندن به ترامپ پس از شکست انتخاباتی +عکس
سرلشکر رضایی: ملت ایران شکست بزرگی را به ترامپ تحمیل کرد
آغاز کار نگارش جلد دوم مجموعه چهار جلدی «کربنشناسی»
شکار پهپادهای آمریکایی سوژه توییت سخنگوی سپاه+عکس
اخذ مجوز استخدام ۹ معلم بازمانده حادثه دبستان شجره طیبه میناب
تغییر و بهروزرسانی ۵۰ تا ۷۰ درصدی رشتههای کشاورزی
واکنش کاخ سفید پس از شکست جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای+عکس
آیا بانکها برای خلق پول به مجوز فقهی نیاز دارند؟
ترامپ اورکل را وادار به عقب نشینی از قرارداد با تراشه ساز چینی کرد
گوگل به مدارس هشدار داد
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.