کد خبر: 2125
ف
اسحاق طاهری:
دلالتی بر جهاد ابتدایی از آیات قرآن نمی‌توان پیدا کرد
طاهری، نویسنده و پژوهشگر گفت: از آیات قرآن دلالتی بر جهاد ابتدایی نمی‌توان پیدا کرد. از منظر فلسفه اسلامی در خصوص جهاد کار جدی صورت نگرفته است که مناسب است به این مهم پرداخته شود.
به گزارش شبکه علمی ثریا، پنجاه و نهمین جلسه گروه علمی فلسفه سیاسی مجمع عالی حکمت اسلامی با موضوع نظریه دفاع انگاری جهاد ابتدایی با ارائه دکتر اسحاق طاهری برگزار شد.
وی ابتدا در مورد معناشناسی جهاد و دفاع گفت: جهاد، جنگی است که با اعلام اولیه و اتمام حجت بر طرف مقابل با حضور پیامبر یا امام یا فردی منصوب از طرف یکی از این دو، برای ابلاغ پیام الهی به مردم ساکن در بلاد کفر صورت می گیرد. دفاع، جنگی است که در برابر دشمن متجاوز به سرزمین و حقوق مسلمانان رخ می دهد، البته دفاع اسلامی نیز مشروط به شرایطی است که آن را از دیگر گونه های دفاع متمایز می سازد. تفکیک این دو نوع جنگ از یکدیگر در آثار فقها و مشروط دانستن جهاد به حضور مباشر یا غیر مباشر معصوم سبب شده است تا کسانی از اهل سنت، به ویژه وهابیت، شیعه امامیه را از مخالفان جهاد بدانند. همچنین مشروط دانستن جهاد به حضور مباشر یا غیر مباشر معصوم در ظاهر موهم آن است که در غیبت امام معصوم، بخشی از رسالت او که گسترش پیام حق در بلاد غیر مسلمین است، تعطیل باشد.
طاهری در ادامه سخنانش اظهارداشت: نظریه دفاع انگاری جهاد، سرشت و ذات جهاد ابتدایی را چیزی جز دفاع نمی داند. با این بیان که از یک سو انسانها حق دارند که پیام پیامبران الهی را بشنوند، اعم از اینکه آن را بپذیرند یا نپذیرند. از طرف دیگر، ابلاغ پیام الهی به بندگان حق الله است. چنین حقوقی رسالت الهی پیامبران را شکل داده است اما به هر دلیل، پیام به طور شایسته به همه آحاد انسانها نرسیده است. لذا ایفای این حقوق مستلزم فعالیت هایی است که انجام آن صاحبان قدرت را در برابر حق می شوراند و تقابل شکل می گیرد. بنابر این به نظر می رسد که این دو قسم جهاد به لحاظ ماهیت یکسانند و بر این اساس، می توان با تامین عاملی (شبیه اجماع) که لوازم حضور مباشر یا غیر مباشر معصوم را تا حدی تامین کند، آن را در هر زمانی که لازم و مقدور باشد، عملی دانست.
وی با اشاره به اینکه صرف نظر از ماهیت پیام، ما امروزه شاهد حرکت های استکبار جهانی به بهانه دفاع از حقوق بشر در مناطق مختلف جهان هستیم، بیان کرد: شکل و ظاهر حضور استکبار مستند به تعابیر به ظاهر حق طلبانه اما در اصل ظالمانه است و همین صورت ظاهر بسیاری را از رفتار جنایتکارانه استکبار مجاب می کند و باب اعتراض را می بندد، یعنی خود بشریت پذیرفته است که حق یا حقوق عامی دارد که می تواند توسط دیگران از هر رنگ و نژادی که باشند حمایت و ایفاد گردد.
این محقق تصریح کرد: حکمت مشروط دانستن جهاد ابتدایی به حضور معصوم همان گونه که امام خمینی (ره) ذکر کرده اند آن است که چنین تقابلی که غیر مسلمین طرف قرار می گیرند، کلیت تقابل و رفتار مجاهدان و فرماندهان از مسیر حق خارج نشود و دفاع از حق صورت ظالمانه پیدا نکند و چون معلوم شد که جهاد اسلامی کشورگیری مانند سایر کشورگیری ها نیست البته باید تشکیل حکومت اسلامی در تحت نظر امام عادل یا به امر او بشود تا به این امر اقدام شود و گر نه چون کشورگیری دیگر جهانیان شود که آن از حکم خرد بیرون و از بیدادگریها و ستمکاریها بشمار می رود و اسلام و تمدن و عدالت اسلامی از آن دور و بری است.
وی با اشاره به اینکه بزرگانی چون علامه طباطبایی، شهید مطهری، آیت الله جوادی و آیت الله مصباح ماهیت دفاعی جهاد ابتدایی را تبیین کرده اند، گفت: از سخنان امام خمینی (ره) در باب ضرورت تشکیل حکومت چنین برمی آید که جهاد ابتدائی را در غیبت امام معصوم جایز می داند و اهمیت حیاتی برای آن قائل است. قدرت اسلام از منظر امام (ره) اهمیت بنیادی دارد و وحدت امت، عنصر محوری در قدرت اسلام است. امام تشکیل حکومت را شرط اجتناب ناپذیر برای تحقق وحدت امت و تشکیل وطن اسلام می داند. با تحقق وطن اسلام، قدرت حاصل و زمینه دعوت و ابلاغ پیام الهی فراهم می گردد.
طاهری در پاسخ به این سؤال که پس تکلیف جهاد ابتدایی چه می‌شود؟، گفت: به نظر می‌رسد دو نوع جهاد نباشد بلکه ماهیت جهاد متفاوت باشد. از آیات قرآن دلالتی بر جهاد ابتدایی نمی‌توان پیدا کرد. از منظر فلسفه اسلامی در خصوص جهاد کار جدی صورت نگرفته است که مناسب است به این مهم پرداخته شود. برخی از فقها به جهاد ابتدایی بدون حضور امام معصوم قائل هستند، برخی علی الاحوط می‌گویند ولی برخی دیگر می‌گویند اگر فقیه جامع الشرائط مصلحت بداند، حکم به جهاد می‌دهد. برخی که جهاد ابتدائی را اشکال گرفته‌اند، از آیه 29 سوره توبه برداشت کرده اند.
وی تأکید کرد: اینکه برخی بزرگان مثل علامه طباطبائی بر جهاد ابتدائی تأکید داشتند حتما دلائلی داشته است. به نظر جنگ در اسلام دفاعی است و تحلیل‌های بزرگان بر همین نکته تأکید دارد فقط یک جا امر بر هجوم و جنگ تهاجمی داریم که اگر مردم از گرسنگی در حال تلف شدن هستند می توانند جنگ را شروع و تهاجم کنند، و عقل هم برای بقاء بر همین امر تأکید دارد. امام خمینی(ره) اگر بحث جهاد ابتدائی را مطرح می‌کند، یک مکانیزمی برای عصمت در نظر می‌گیرد.
 
منبع: مهر

مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

«بچه مردم» به جشنواره زلین جمهوری چک می‌رود

«صبح روز چهلم» روی آنتن می‌رود؛ روایتی از جنگ رمضان

مستند «عروس لبنان» آماده نمایش شد

از تثبیت اجاره بهای سالن‌های کنسرت چه خبر؟

رابرت دنیرو دوباره برای اسکورسیزی بازی می‌کند

توزیع ۳۰ هزار وعده غذایی میان زائران در حرم حضرت عباس(ع)

تمدید ثبت نام در مرحله دوم آزمون دکتری ۱۴۰۵ در دانشگاه علامه

آخرین مهلت پذیرش دکتری استادمحور بدون آزمون دردانشگاه علم و صنعت ایران

اینستاگرام، فیس بوک و واتس‌اپ پولی می‌شوند؟

ساعت ۱۲ امشب آخرین فرصت ثبت نام در کنکور ۱۴۰۵

فیلم کوتاه «تامینا» روایت انسان ‌های گرفتار انتخاب

فرماندهی رهبر شهید در بحران‌ها چگونه بود؟

از شروع «طوفان» با بازی کنت برانا تا اجرای نمایشی جدید در کاخ هنر

احیای موزه هنرهای معاصر اهواز با رویداد «سرزمین خورشید»

«آداب‌الحرب و الشجاعه»، نثری استوار از عشق به صلح و آیین جنگ

آزمون جایگزین دانش‌آموختگان پزشکی خارج از کشور برگزار شد

گوگل‌پلی و اپ‌استور در دسترس قرار گرفت

منع ثبت نام در کنکور ۱۴۰۵ برای ۳ گروه از داوطلبان

ظرفیت ۶۸۰ نفری برای فلوشیپ پزشکی

اعلام نتایج نهایی آزمون دستیاری فوق تخصصی پزشکی

توضیح وزیر علوم درباره حضوری شدن کلاس‌ها و امتحانات دانشگاه‌ها

کلاس های تحصیلات تکمیلی دانشگاه تهران حضوری شد

معرفی۱۳۶مؤسسه غیرمجاز اعزام دانشجو به مراجع قضایی

عید قربان؛ تجلی بندگی و عبور از تعلقات در مکتب ادیان ابراهیمی

به مناسبت عید قربان: حیات معنوی انسان بدون ایثار امکان‌پذیر نیست

برگزاری پویش یک‌ماهه حفظ سوره فتح در آستانه ماه محرم

جشنواره تورنتو به استقبال «اودیسه» نولان می‌رود

کارگردان و عضو خانه تئاتر دچار حادثه شد

شکوه دعای امروز عرفه در مسجد مقدس جمکران

متن تشکر سید مجید موسوی از مهدی رسولی+عکس

پیرمرد بیرجرندی در اوج طوفان پرچم ایران را بر زمین نینداخت

«تیرانداز زبردست» با استقبال کودکان و نوجوانان به چاپ دوم رسید

تارا و رؤیای داشتن یک تلفن همراه شخصی

رمان «فرار از زنگ ورزش» برای نوجوانان منتشر شد

قصه گویی یک اسباب‌بازی ارزان اما اثرگذار برای کودکان

ارسطوی پایتخت با یک سریال جدید به شبکه یک آمد

جناب خان و الیکا عبدالرزاقی به آنتن تلویزیون برگشتند

اسلام‌هراسی علیه زنان محجبه در اروپای سال ۲۰۲۵ افزایش یافته است

عدالت و پیشرفت در نگاه شهید لاریجانی چگونه بود؟

بازتاب گسترده پیام رهبر انقلاب به مناسبت برگزاری حج در رسانه‌های بین المللی

شرایط تغییر مدرسه در مرداد و شهریور اعلام شد

درخواست رئیس جمهور: زمینه حضور اساتید برجسته برای انتقال آموزش‌های نوین فراهم شود

آیین‌نامه «توسعه مشارکت‌های مردمی از طریق تشکیل هیئت امنا در مدارس دولتی» تصویب شد

آگهی/ خرید قسطی طلای آب شده تا سقف ۱۰۰ میلیون تومان از وال گلد

این دعای عرفه را بخوانید تا ببینید چرا پدران ما قرن‌هاست حسین حسین (ع) می‌گویند

روزه گرفتن در روز عرفه چه حکمی دارد؟

توصیه آیت الله جوادی آملی برای انجام این عمل در روز عرفه

از ظهر تا غروب عرفه؛ این ساعت‌ها را از دست ندهید

آمار ثبت نام در کنکور ۱۴۰۵ به حدود یک میلیون نفر رسید

جریمه چند میلیون دلاری و سنگین در انتظار گوگل در اروپا

رئیس‌جمهور مصوبه بازگشایی اینترنت بین‌الملل را ابلاغ کرد

صفحه اینترنت پرو از سایت همراه اول حذف شد+عکس

روایت وزیر ارتباطات از بازگشایی اینترنت

۵۰ برج فناوری احداث می‌شوند: ۳ دانشگاه پایلوت زیست بومی نوآوری می‌شود

«سعی صفا و مروه» در حج نماد چیست؟

افزایش پذیرش دانشجوی شهریه‌پرداز در دانشگاه تربیت مدرس

تائید ۱۲ رئیس دانشگاه و رئیس شهرک علمی صنعتی اصفهان

جزئیات برگزاری امتحانات و کلاس‌های دانشگاه تربیت مدرس و علم و صنعت اعلام شد

کلاس‌های دانشگاه شریف تا اطلاع ثانوی مجازی شد

کارمند گوگل در پی اعتراض به همکاری با رژیم صهیونیستی اخراج شد

مصوبات مهم جلسه ستاد فضای مجازی درباره وضعیت اینترنت اعلام شد

۱۷ هزار نسخه خطی کم‌نظیر و در معرض خطر دیجیتال سازی شد

«آدم با صدای بلند برای فرزندانش گریست» کتاب شد

کتاب‌هایی خواندنی برای بچه‌های ایران

فروش فیلم جدید اصغر فرهادی در فرانسه چقدر است؟

اگر خرمشهر آزاد نشده بود چه اتفاقی می‌افتاد؟

پیام آیت‌الله نوری همدانی به مناسبت چهل و چهارمین سالگرد تأسیس دانشگاه آزاد اسلامی

دیگر اثری از بخارهای قمر مشتری نیست

الهام پاوه نژاد برای سالروز آزادسازی خرمشهر نوشت+عکس

شما بودید که شرف را معنا کردید +عکس

محسن شریفیان به مدرسه میناب رفت+عکس

«مثلی لا یبایع مثله» شعار اربعین حسینی امسال شد

راهکارهای مدیریت اضطراب دانش‌آموزان در روزهای امتحان چگونه است؟

امتحانات نهایی دانش‌آموزان مجازی می‌شود؟

عملیات بیت‌المقدس در ۲۰ کتاب درسی ثبت می‌شود

امام باقر (ع) احیاگر مرجعیت علمی اهل‌ بیت و پیشگام مبارزه با تحریف دین

یک ماهواره جاسوسی در فضا شناسایی شد

تمدید مهلت ثبت مهمانی و نقل و انتقال دانشجویان تا ۸ خرداد

ارتقای خدمات خوابگاهی دانشگاه تهران همزمان با آغاز اسکان دانشجویان

تمهیدات جدید آموزشی در دانشگاه‌ علم و صنعت اعلام شد

ارتقای خدمات خوابگاهی دانشگاه تهران همزمان با آغاز اسکان دانشجویان

جزئیات امتحانات و کلاس‌های ترم دوم در چند دانشگاه کشور اعلام شد

آگهی/ خرید قسطی طلای آب شده تا سقف ۱۰۰ میلیون تومان از وال گلد

تمهیدات جدید آموزشی در دانشگاه‌ علم و صنعت اعلام شد

دیگر اثری از بخارهای قمر مشتری نیست

الهام پاوه نژاد برای سالروز آزادسازی خرمشهر نوشت+عکس

تمدید مهلت ثبت مهمانی و نقل و انتقال دانشجویان تا ۸ خرداد

شما بودید که شرف را معنا کردید +عکس

کلاس‌های دانشگاه شریف تا اطلاع ثانوی مجازی شد

افزایش پذیرش دانشجوی شهریه‌پرداز در دانشگاه تربیت مدرس

یک ماهواره جاسوسی در فضا شناسایی شد

پیام آیت‌الله نوری همدانی به مناسبت چهل و چهارمین سالگرد تأسیس دانشگاه آزاد اسلامی

محسن شریفیان به مدرسه میناب رفت+عکس

فروش فیلم جدید اصغر فرهادی در فرانسه چقدر است؟

امتحانات نهایی دانش‌آموزان مجازی می‌شود؟

«مثلی لا یبایع مثله» شعار اربعین حسینی امسال شد

«آدم با صدای بلند برای فرزندانش گریست» کتاب شد

عملیات بیت‌المقدس در ۲۰ کتاب درسی ثبت می‌شود

کتاب‌هایی خواندنی برای بچه‌های ایران

مصوبات مهم جلسه ستاد فضای مجازی درباره وضعیت اینترنت اعلام شد

راهکارهای مدیریت اضطراب دانش‌آموزان در روزهای امتحان چگونه است؟

امام باقر (ع) احیاگر مرجعیت علمی اهل‌ بیت و پیشگام مبارزه با تحریف دین

۵۰ برج فناوری احداث می‌شوند: ۳ دانشگاه پایلوت زیست بومی نوآوری می‌شود

روزه گرفتن در روز عرفه چه حکمی دارد؟

به مناسبت عید قربان: حیات معنوی انسان بدون ایثار امکان‌پذیر نیست

اگر خرمشهر آزاد نشده بود چه اتفاقی می‌افتاد؟

۱۷ هزار نسخه خطی کم‌نظیر و در معرض خطر دیجیتال سازی شد

توصیه آیت الله جوادی آملی برای انجام این عمل در روز عرفه

آمار ثبت نام در کنکور ۱۴۰۵ به حدود یک میلیون نفر رسید

اعلام نتایج نهایی آزمون دستیاری فوق تخصصی پزشکی