کد خبر: 112408
ف
وزارت بهداشت:
جزئیات امتحانات پایان ترم دانشگاه‌های علوم پزشکی
امتحانات پایان ترم دانشگاه‌های علوم پزشکی از امروز ۱۸ دی ماه آغاز می شود و با توجه به حضوری بودن بخش عمده‌ای از امتحانات دانشگاه‌ها شرایط مختلفی را برای دانشجویان اعلام کرده‌اند.

به گزارش ثریا عمده امتحانات پایان ترم دانشگاه‌های علوم پزشکی برای ورودی‌های قدیم از ۱۸ تا ۳۰ دی ماه ۱۴۰۰ برگزار می‌شود.

بر اساس ابلاغ جدید وزارت بهداشت با توجه به شرایط نامناسب خوابگاهی و تأمین خوابگاه از سوی برخی از دانشگاه‌ها، دانشگاه‌ها مختار هستند برای امتحانات ورودی‌های ۱۴۰۰ بخشی از آزمون‌ها را به صورت مجازی برگزار کنند. برای سایر ورودی‌ها آزمون‌ها باید به صورت حضوری برگزار شود.

تغییرات امتحانات پایان ترم دانشگاه‌های علوم پزشکی

دانشگاه علوم پزشکی اصفهان: با توجه به ابلاغ وزارت بهداشت مبنی بر الزامی بودن حضور کلیه دانشجویان (به غیر از ورودی ۱۴۰۰) جهت برگزاری امتحانات پایان نیمسال اول ۱۴۰۱-۱۴۰۰، درصورت نیاز به خوابگاه سریعاً به سامانه ثبت درخواست خوابگاه مراجعه کنند.

امتحانات پایان ترم دانشجویان ورودی ۱۴۰۰ (به جز مقاطع تحصیلات تکمیلی) به صورت مجازی و طبق برنامه ریزی قبلی برگزار خواهد شد.

امتحانات پایان ترم دانشجویان (به جز ورودی ۱۴۰۰) که قبلاً بصورت حضوری پیش بینی شده طبق تقویم قبلی امتحانات و بصورت حضوری برگزار می‌شود.

امتحانات پایان ترم دانشجویانی که بصورت مجازی تعیین شده بود (به جز ورودی ۱۴۰۰)، بایک هفته تعویق از ۲۵ دی ۱۴۰۰ و براساس برنامه ریزی که بعداً اعلام می‌شود به صورت حضوری برگزار می‌شود.

دانشگاه علوم پزشکی ایران: برای حضور دانشجویان در خوابگاه‌های دانشجویی هماهنگی صورت گرفته و آزمون‌های پایان ترم دانشجویان ورودی ۱۴۰۰ رشته پزشکی به صورت حضوری است.

در رشته‌های پیراپزشکی تمامی آزمون‌های دانشجویان ورودی ۱۴۰۰ که نحوه تشکیل کلاس آنها به صورت مجازی بوده است، بصورت مجازی برگزار می‌شود و آزمون کلاس‌های عملی و آزمایشگاهی این دانشجویان (در صورت تشکیل به صورت حضوری) حضوری خواهد بود.

در مورد دانشجویان ورودی ۱۳۹۹ و ماقبل در تمامی مقطع -رشته‌ها، همه آزمون‌ها به صورت حضوری و با رعایت کامل دستورالعمل‌های بهداشتی برگزار می‌شوند.

دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز: امتحانات ورودی ۱۴۰۰ به صورت مجازی برگزار می‌شود و امتحانات سایر ورودی‌های به صورت حضوری خواهد بود. بازه امتحانات از ۲۵ دی تا ۱۴ بهمن است و با توجه به گروه بندی دانشجویان پس از اتمام امتحان بلا فاصله باید خوابگاه را تخلیه کنند.

دانشگاه علوم پزشکی ایرانشهر: کلیه امتحانات پایان ترم تحصیلی به صورت حضوری برگزار خواهد شد.

دانشگاه علوم پزشکی خراسان شمالی: طبق بخشنامه ابلاغی وزارت بهداشت، تمام امتحانات پایان ترم تحصیلی دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی به صورت حضوری برگزار می‌شود. برنامه ریزی و تمهیدات لازم با واکسیناسیون اساتید و دانشجویان و کارکنان به جهت برگزاری آزمون‌های حضوری اندیشیده شده است.

زمان امتحانات نیم سال اول تحصیلی ۱۴۰۰-۱۴۰۱ ورودی‌های قدیم از شنبه ۱۸ دی ماه تا ۷ بهمن ماه و امتحانات نیم سال اول دانشجویان جدید الورود نیز از ۲۳ بهمن ماه سال ۱۴۰۰ آغاز می‌شود و تا ۱۲ اسفند ماه امسال ادامه خواهد داشت.

دانشگاه علوم پزشکی تربت جام: دانشجویان جهت حضور در دانشکده و ورود به جلسه آزمون باید وسایل حفاظتی فردی مانند ماسک و کارت واکسیاسیون (با حداقل دو نوبت تزریق) همراه داشته باشند در غیراینصورت امکان ورود به جلسه آزمون را ندارند.

دانشگاه علوم پزشکی تربت حیدریه: برنامه امتحانی در دو بازه زمانی برگزار می‌شود. امتحانات دانشجویان ورودی قدیم از ۱۸ دی تا ۴ بهمن و امتحانات دانشجویان ورودی مهر ۱۴۰۰ از ۶ تا ۲۰ بهمن برگزار می‌شود. به دلیل جلوگیری از تجمع بیش از حد دانشجویان در زمان برگزاری امتحان دروس عمومی به دو یا چند گروه متفاوت تقسیم شده است.

دانشگاه علوم پزشکی زابل: بر اساس ابلاغ وزارت بهداشت تمام امتحانات پایان ترم تحصیلی به صورت حضوری برگزار خواهد شد.

دانشگاه علوم پزشکی زاهدان: پیرو ابلاغیه معاونت آموزشی وزارت بهداشت کلیه امتحانات پایان ترم دانشگاه علوم پزشکی صرفاً بصورت حضوری برگزار می‌شود و بازه زمانی امتحانات پایان نیمسال اول سال تحصیلی ۱۴۰۱_۱۴۰۰ از ۱۸ دی شروع و تا ۱۴ بهمن ادامه خواهد داشت.

دانشگاه علوم پزشکی سبزوار: دانشجویان برای شرکت در امتحانات پایان ترم باید پرینت کارت واکسن دیجیتال را همراه داشته باشند. زدن ماسک الزامی است و از ورود افرادی که ماسک نزده اند یا کارت واکسن ندارند جلوگیری بعمل خواهد آمد. تمامی آزمون‌ها بصورت حضوری برگزار خواهد شد.

دانشگاه علوم پزشکی سمنان: بر اساس ابلاغ وزارت بهداشت تمام امتحانات پایان ترم تحصیلی به صورت حضوری برگزار خواهد شد.

دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد: برگزاری آزمون‌های پایان ترم دانشجویان به صورت حضوری و بر حسب تاکید وزارت بهداشت است.

دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی: دانشجویانی که جهت اسکان نیازمند خوابگاه دانشجویی هستند جهت هماهنگی، درخواست خوابگاه به معاونت دانشجویی و فرهنگی دانشکده ارسال کنند. تمامی امتحانات دروس معارف صرفاً بصورت الکترونیکی حضوری برگزار می‌شود.

افراد در صورت وجود تب یا علائم بیماری یک ساعت قبل از شروع آزمون جهت تعیین محل قرنطینه به مسئول واحد امتحانات اطلاع دهند. به همراه داشتن کارت واکسن (با ثبت دو دوز تزریق شده) در تمام آزمون‌ها الزامی است. زدن ماسک و رعایت کلیه پروتکل‌های بهداشتی در جلسات آزمون‌ها الزامی است.

چنانچه دانشجویی مبتلا به بیماری کووید بوده، ضمن اطلاع دادن به موقع به مدیر آموزش، برای شرکت در جلسه آزمون، باید تست منفی PCR ارائه دهد.

دانشگاه علوم پزشکی کاشان: برگزاری امتحانات پایان ترم بصورت حضوری مصوب شد. همچنین با توجه به ظرفیت محدود خوابگاه‌های دانشگاه و مجوز ارائه شده از سوی وزارت بهداشت، امتحانات پایان ترم دروسی که بصورت مجازی تشکیل شده اند صرفاً برای ورودی‌های ۱۴۰۰ بصورت مجازی برگزار می‌شود. در مقطع تحصیلات تکمیلی برای کلیه دانشجویان (شامل ورودی‌های ۱۴۰۰) امتحانات حضوری خواهد بود.

دانشگاه علوم پزشکی قم: بازه زمانی امتحانات پایان ترم دانشجویان کلیه دانشکده‌ها از ۲۰ دی تا ۱۰ بهمن و تمامی امتحانات به صورت حضوری است.

دانشگاه علوم پزشکی مشهد: امتحانات حضوری دانشکده بهداشت مشهد به منظور رعایت فاصله گذاری اجتماعی و حفظ سلامت دانشجویان در بازه زمانی دو ماهه و به صورت حضوری برگزار می‌شود. دانشجویان مقاطع مختلف به صورت زمان بندی شده طی دو هفته امتحانات خود را طی می‌کنند، امتحانات مقطع تحصیلات تکمیلی در اسفندماه برگزار می‌شود.

امتحانات پایان ترم دانشکده داروسازی مشهد حضوری است و دانشجویان با علائم مشکوک به کرونا در محیط قرنطینه و با حضور مراقب جداگانه امتحان خود را به صورت حضوری انجام می‌دهند. امتحانات این دانشکده در بازه زمانی سه هفته به صورت فشرده برگزار می‌شود.

آزمون‌های پایان ترم دانشکده پرستاری و مامایی مشهد در دروس تئوری و عملی به صورت حضوری در ۴ بازه زمانی برگزار می‌شود و امتحانات تا ۲۴ اسفندماه ادامه دارد.

برخی از دانشگاه‌های علوم پزشکی نیز تنها اعلام کردند که بر اساس دستورالعمل وزارت بهداشت عمل می‌کنند و پروتکل خاص و ویژه ای را برای امتحانات اعلام نکردند.

جدول زمانی امتحانات دانشگاه‌های علوم پزشکی که تغییری نداشته اند:

ردیف دانشگاه زمان امتحانات
۱ دانشگاه علوم پزشکی اردبیل ۱۸ دی تا ۶ بهمن
۲ دانشگاه علوم پزشکی اراک ۱۸ دی تا ۳ بهمن
۳ دانشگاه علوم پزشکی ارومیه ۱۸ دی تا ۷ بهمن
۴ دانشگاه علوم پزشکی ایلام ۱۸ دی تا ۳۰ دی
۵ دانشگاه علوم پزشکی بابل ۱۸ دی تا ۲ بهمن
۶ دانشگاه علوم پزشکی بوشهر ۱۸ دی تا ۸ بهمن
۷ دانشگاه علوم پزشکی بیرجند ۱۱ دی تا ۲۵ دی
۸ دانشگاه علوم پزشکی تهران ۱۰ دی تا ۱۳ بهمن
۹ دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان

ورودی ۱۴۰۰: ۲۳ بهمن تا ۶ اسفند

ورودی قدیم: ۱۸ دی تا ۳۰ دی

۱۰ دانشگاه علوم پزشکی زنجان ۱۸ دی تا ۳۰ دی
۱۱ دانشگاه علوم پزشکی شاهرود ۱۸ دی تا ۳۰ دی
۱۲ دانشگاه علوم پزشکی جیرفت ورودی ۱۴۰۰: ۱۶ بهمن تا ۲۸ بهمن
۱۳ دانشگاه علوم پزشکی کرمان

ورودی ۱۴۰۰: ۲ بهمن تا ۱۴ بهمن

ورودی قدیم: ۱۱ دی تا ۳۰ دی

۱۴ دانشگاه علوم پزشکی کرج ۱۸ دی تا ۷ بهمن
۱۵ دانشگاه علوم پزشکی فسا

ورودی ۱۴۰۰: ۱۶ بهمن تا ۴ اسفند

ورودی قدیم: ۱۸ دی تا ۱۴ بهمن

۱۶ دانشگاه علوم پزشکی شیراز ۲۵ دی تا ۷ بهمن
۱۷ دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی یزد ۱۸ دی تا ۳۰ دی
۱۸ دانشگاه علوم پزشکی یاسوج ۱۸ دی تا ۳۰ دی
۱۹ دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان ۱۸ دی تا ۳۰ بهمن
۲۰ دانشگاه علوم پزشکی گیلان ۱۸ دی تا ۳۰ دی
۲۱ دانشگاه علوم پزشکی گناباد ۱۸ دی تا ۳۰ دی
۲۲ دانشگاه علوم توانبخشی ۱۸ دی تا ۳۰ دی
۲۳ دانشکده علوم پزشکی سیرجان ۱۸ دی تا ۷ بهمن
۲۴ دانشکده علوم پزشکی ساوه

ورودی ۱۴۰۰: ۱۶ بهمن تا ۳۰ بهمن اسفند

ورودی قدیم: ۱۵ دی تا ۱۴ بهمن


مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

تصویر/فراز مهم پیام رهبر انقلاب

۲ پهپاد لوکاس غنیمت گرفته شدهٔ دشمن آمریکایی توسط سپاه+عکس

آزمون وکالت کانون‌ وکلای دادگستری ۱۴۰۵ با حضور ۱۰۱ هزار نفر برگزار شد

دانش‌آموزان ایران پای آرمان‌های انقلاب و دفاع از وطن ایستاده‌اند

اخذ مجوز استخدام ۹ معلم بازمانده حادثه دبستان شجره طیبه میناب

فوتبال از مدرسه تا تیم ملی؛ وعده تازه برای کشف استعداد در دانش‌آموزان

ایلان ماسک اسپیس ایکس و تسلا را ادغام می‌کند؟

ترامپ اورکل را وادار به عقب نشینی از قرارداد با تراشه ساز چینی کرد

تصمیم جدید وزارت علوم درباره درخواست دانشگاه‌ها برای ایجاد رشته جدید

با وجود تحریم‌ها، تجهیزات کوانتومی بومی در حال ساخت است

وام تحصیلی این دانشجویان ۵۰ درصد افزایش می‌یابد

تغییر و به‌روزرسانی ۵۰ تا ۷۰ درصدی رشته‌های کشاورزی

گوگل به مدارس هشدار داد

دختران ایرانی در جستجوی «خود»؛ هویت در میدان کشمکش سنت و مدرنیته

روز مبارزه با استکبار، روز به خاک مالیدن پوزه قلدران وحشی خواهد شد

قرآن از راز ماندگاری قدرت فرعون می‌گوید

آغاز کار نگارش جلد دوم مجموعه چهار جلدی «کربن‌شناسی»

آیا بانک‌ها برای خلق پول به مجوز فقهی نیاز دارند؟

مسجد باید میدان‌دار اصلی فعالیت‌های قرآنی جامعه شود

وام تحصیلی دانشجویان برتر، ممتاز و متأهل ۵۰ درصد افزایش می‌یابد

ثبت‌نام وام‌های تحصیلی و ودیعه مسکن متأهلی دانشجویان شروع شد

اعلام فهرست رشته‌های پذیرش مستقیم دستیاری تخصصی از بین پزشکان عمومی

وزیر علوم: پیوند دانش و فناوری، قدرت ملی را افزایش می‌دهد

مسئولیت شرعی والدین در قبال نیازهای فرزندان امروز چیست؟

موج جدید هک سوپرمارکت‌های اروپا

سرلشکر رضایی: ملت ایران شکست بزرگی را به ترامپ تحمیل کرد

واکنش کاخ سفید پس از شکست جمهوری‌خواهان در انتخابات میان‌دوره‌ای+عکس

شکار پهپادهای آمریکایی سوژه توییت سخنگوی سپاه+عکس

پاسخ صمیمانه فرمانده نیروی دریایی سپاه به نامه دختران جهادگر مازندرانی+عکس

بت ترامپ با شکست در جنگ با ایران ترک برداشت+عکس

زلزلهٔ ۳.۱ ریشتری در عمق ۱۵ کیلومتری زمین، بیرم فارس را لرزاند

انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا و ضربه سیاسی بزرگ به دونالد ترامپ

کنایه سفارت ایران در لندن به ترامپ پس از شکست انتخاباتی +عکس

تب هوش مصنوعی در شرکت‌ها هم داغ شد

علت فوت حمید علیدوستی چه بود؟

داروهایی که به نفع ویروس‌ عمل می‌کند و سلامت بیمار را به خطر می‌اندازد

کشف یک جرم مرموز در لبه منظومه شمسی توسط اخترشناسان

تصویر روز ناسا از شب در سیاره‌ای وهم‌انگیز

کنجکاوی کودک تا کجا باید درباره تلفن همراه والدین پیش برود؟

کتاب صوتی «پل‌های مدیسون کانتی» منتشر شد

چرا از قهرمانان فقط مدال‌هایشان را می‌بینیم؟

کتاب «هم‌سفیر» منتشر شد

ستاره اسکندری پس از هفت سال به صحنه تئاتر بازمی‌گردد

کمبود جدی فضای آموزشی در مناطق حاشیه‌ای و پرتراکم شهری

دانش‌آموزان قرآنی شایسته قدردانی هستند

چرا سریال «روشنایی شب» با واکنش رسانه صهیونیستی مواجه شد؟

محدودیت دسترسی به اطلاعات اسلحه‌ها برای نوجوانان در چت جی پی تی

ثبت‌نام آزمون انتخاب حسابدار رسمی سال ١۴۰۵ آغاز شد؛ اعلام زمان آزمون

تسهیلات جدید برای قبولی‌های ارشد و دکتری از سوی وزارت علوم

نمرات مردودی دانشجویان ورودی ۱۴۰۲ به بعد در معدل کل محاسبه نمی‌شود

تفکیک مسیر ارتقای اساتید علوم انسانی از رشته‌های مهندسی و کشاورزی

امکان ویرایش معدل و سهمیه در آزمون کارشناسی ارشد علوم پزشکی فراهم شد

کلیداولیه آزمون دکتری تخصصی علوم پزشکی۱۴۰۵ منتشر شد

کد آیسیک چیست؟ راهنمای انتخاب و استعلام فعالیت اقتصادی | آرمیتاتکس

محرابی که در عید قربان تبریز به خون نشست؛ نخستین شهید محراب که بود؟

نمایشگاه جدید موزه «جستجوی ایران» افتتاح شد؛ بازخوانی ریشه‌های بحران هویت و گسست تاریخی

رمانی در ستایش قدیس مهربانی برنده جایزه بزرگ رمان آکادمی فرانسه شد

۱۷۳ هنرمند در جشنواره هنرهای تجسمی جوانان رقابت می‌کنند

تنوع دیدگاه‌ها معیار انتخاب در کارگاه نقاشی جشنواره تجسمی جوانان است

هومن کیایی و مجتبی رجبی‌معمار «داستان زندگی من» را روایت می‌کنند

فیلم‌های «بالاچ» و «سومری‌ها» اکران می‌شوند

معرفی اعضای هیئت انتخاب آثار جشنواره تئاتر خیابانی مریوان

تلاش برای کشف استعدادها؛ بخش بین‌المللی تئاتر نیاز به تقویت دارد

یک بازار سه روایت؛ بندرعباس در تهران تماشایی شد

متا خارج از دادگاه نوجوان شاکی را راضی به تسویه کرد

دانشگاه آزاد اسلامی در زمره ۱۰۰ دانشگاه‌ برتر جهان قرار دارد

اجرای طرح فروش حضوری و مجازی کتاب‌فروشی‌ها در «بازار کتاب»

لبیک نهادهای علمی به پیام رهبر انقلاب: برای خیزش علمی شتابان آماده‌ایم

نحوه دریافت ارز از دانشجویان خارجی اعلام شد

جزییات افزایش تسهیلات رفاهی دانشجویان علوم پزشکی؛ افزایش وام ازدواج

نوبت دوم آزمون کارشناسی ارشد علوم پزشکی سال ۱۴۰۵ در ۳۳ رشته برگزار شد

ظرفیت پذیرش پزشکی و دندانپزشکی در سال ۱۴۰۶ تعیین شد

رونمایی از نرم‌افزار «ردا کارت» دانشجویی؛ زمان اجرا به زودی مشخص می‌شود

فرهنگستان علوم ظرفیت خود را برای تحقق خیزش علمی کشور به کار می‌گیرد

کنار رفتن «حجاب ابزار» برای مستندسازی یک فرصت است؛ فرا رفتن از گزارش

حریم خصوصی در فضای مجازی؛ انتشار پیام و تصویر دیگران شرعا جایز است؟

حجت‌الاسلام قمی: هیئت، سیاسی‌ترین و استکبارستیزترین محفل شیعه است

«گوهر فضیلت»؛ بازخوانی میراث علمی و سلوک معنوی آیت‌الله مروارید

وقتی تصویر و صدای جعلی به نام حقیقت منتشر می‌شود؛حکم شرعی تغییر هوشمند

فاطمیه فرصتی برای پیوند محبت فاطمی با فرهنگ وقف و خیر ماندگار

رونمایی از نرم‌افزار «ردا کارت» دانشجویی؛ زمان اجرا به زودی مشخص می‌شود

ظرفیت پذیرش پزشکی و دندانپزشکی در سال ۱۴۰۶ تعیین شد

فرهنگستان علوم ظرفیت خود را برای تحقق خیزش علمی کشور به کار می‌گیرد

جزییات افزایش تسهیلات رفاهی دانشجویان علوم پزشکی؛ افزایش وام ازدواج

نوبت دوم آزمون کارشناسی ارشد علوم پزشکی سال ۱۴۰۵ در ۳۳ رشته برگزار شد

«گوهر فضیلت»؛ بازخوانی میراث علمی و سلوک معنوی آیت‌الله مروارید

رویا میرعلمی مهمان آخرین قسمت «هم‌کلام» می‌شود

اپل لپ تاپ گرانقیمت با نمایشگر لمسی را معرفی کرد

نقشم در «نسخه آزمایشی» از من دور بود؛ سارقی که بعد از نامزدی توبه کرد

لبیک نهادهای علمی به پیام رهبر انقلاب: برای خیزش علمی شتابان آماده‌ایم

کنار رفتن «حجاب ابزار» برای مستندسازی یک فرصت است؛ فرا رفتن از گزارش

حریم خصوصی در فضای مجازی؛ انتشار پیام و تصویر دیگران شرعا جایز است؟

تسهیلات جدید برای قبولی‌های ارشد و دکتری از سوی وزارت علوم

وقتی تصویر و صدای جعلی به نام حقیقت منتشر می‌شود؛حکم شرعی تغییر هوشمند

از بازتاب سخنان تلخ اکبر زنجان‌پور تا گرامی‌داشتی برای اکبر عبدی

«کافه سلطان»؛ روایت زندگی روزمره در سایه جنگ

گرم‌کن گرافنی ژاپنی در سه ثانیه گرم می‌شود

نحوه دریافت ارز از دانشجویان خارجی اعلام شد

ثبت‌نام آزمون انتخاب حسابدار رسمی سال ١۴۰۵ آغاز شد؛ اعلام زمان آزمون

حجت‌الاسلام قمی: هیئت، سیاسی‌ترین و استکبارستیزترین محفل شیعه است

فاطمیه فرصتی برای پیوند محبت فاطمی با فرهنگ وقف و خیر ماندگار

امکان ویرایش معدل و سهمیه در آزمون کارشناسی ارشد علوم پزشکی فراهم شد

تفکیک مسیر ارتقای اساتید علوم انسانی از رشته‌های مهندسی و کشاورزی

معرفی آثار ۲ بخش از جشنواره فیلم مقاومت

کد آیسیک چیست؟ راهنمای انتخاب و استعلام فعالیت اقتصادی | آرمیتاتکس

موسیقی بازی‌ها از قاب نمایشگر تا صحنه ارکسترال

یک بازار سه روایت؛ بندرعباس در تهران تماشایی شد

کلیداولیه آزمون دکتری تخصصی علوم پزشکی۱۴۰۵ منتشر شد

علت فوت حمید علیدوستی چه بود؟

تصویر روز ناسا از شب در سیاره‌ای وهم‌انگیز