به گزارش ثریا - حجت الاسلام رضا غلامی رییس دبیرخانه دائمی جشنواره بینالمللی فارابی امروز (سه شنبه) در نشست تحلیل چهاردهمین جشنواره بینالمللی فارابی در بحث خود در خصوص اهمیت تاریخ علم گفت:در میان برخی محققان ما نگاه درجه دو نیست به تاریخ علم وجود دارد؛ در حالیکه به نظر می رسد دانستن تاریخ علم لازمه نوآوری و نظریه پردازی و در دانش علم سنجی هم مهم است.
وی در این نشست که در سالن فارابی پژوهشگاه مطالعات فرهنگی، اجتماعی و تمدنی وزارت علوم برگزار شد به تشریح ضرورت های دانستن تاریخ علم پرداخت و افزود: در ارزیابی های کلان و جزئی، اشراف پژوهشگر به تاریخ اهمیت زیادی دارد و تاریخچه تحقیق باید در یک تحقیق تجزیه و تحلیل شود. کشف ادبیات تحقیق از دل تاریخ علم یا تاریخ یک نظریه علمی ممکن است، صحیح یا دقیق بودن تحقیق را مشخص می کند، همچنین بخش تاریخچه در یک پیشنهاده یا حتی خود تحقیق اهمیت زیادی دارد.
رییس پژوهشگاه مطالعات فرهنگی، اجتماعی و تمدنی وزارت علوم ادامه داد: یک محقق در تحقیق خود باید بتواند جایگاه نظریه خود را در مجموعه جورچین نظریه ها روشن کند، نگاه های محدود به نظریه های علمی، اصالت و اثربخشی تحقیق را کاهش می دهد. پژوهشگر باید بتواند ضمن توجه به نشریات متفاوت یا مغایر با تحقیق خود به پرسش های مطرح شده یا نظریه های دیگر توضیح دهد
غلامی تصریح کرد: تاریخ علم در وادی ارزیابی و نقد از چند جهت مهم است؛ بررسی های ژرف تاریخ علم به درک ماهیت علم و تمایز علم از شبهعلم و کارکردهای ان کمک می کند، همچنین درک فرایند نوآوری های نظریه پردازی علمی، باعث می شود محققان بدانند آیا میان نظریه ها ارتباط هست یا خیر و مطالعه تاریخ علم می تواند درکی از فرایندهای گسترده تر علم ارائه داده و پیچیدگی های تغییر علم را روشن کند.
وی درس آموزی از شکست ها را دیگر عامل اهمیت تاریخ علم دانست و گفت: ناکامی های تاریخی همراه با جزییات برای پژوهشگران با خواندن تاریخ علم مشخص می شود و موشکافی های تاریخی، درک اتفاقات رخ داده در بطن تاریخ را برای محقق روشن می کند و برای کارهای تحقیقی جدید مفید است.
رییس پژوهشگاه مطالعات فرهنگی، اجتماعی و تمدنی وزارت علوم ادامه داد: مراجعه های تاریخی به پژوهشگران کمک می کند تصورات غلط و رایج در ذهن خود را پاک کنند همچنین از علم در دو ساحت علم و عمل اسطوره زدایی و ایدئولوژی (منفی) زدایی می کند.
غلامی تصریح کرد: تاریخ علم از اینجهت مهم است که زمینه را برای درک تاثیر علم بر جامعه فراهم می کند. وارسی های تاریخی اگر مبتنی بر روندپژوهی باشد، فرصت بررسی آثار اجتماعی را در آینده می دهد و پژوهشگران را مستعد ورود به انتقاد می کند. پژوهشگرانی که تاریخ علم می دانند، از پس نقد برمی آیند.
وی افزود: نظریه های زیادی نقد یا ابطال شده اند که مراجعه به تاریخ علم نشان می دهد چه نظریاتی کنار رفته و چه نظریه هایی استوار مانده اند و در نهایت تاریخ علم می تواند تکامل رشد علم و گسست های علم را نشان دهد.
رییس دبیرخانه دائمی جشنواره بینالمللی فارابی در ادامه به نقش و نهضت دایره المعارف نویسی در غرب اشاره کرد و اظهار داشت: نوشتن دایره المعارف برای ارائه آخرین دستاوردها در غرب به راه افتاد. مقاله دایره المعارف را معمولا محققان درجه یک می نویسند و در علم سنجی، توسعه علم نقش منحصر به فردی داشته است و فواید زیادی دارد.
غلامی ادامه داد: فایده دیگر دایره المعارف ها، ارائه روابط منطقی بین موضوعات است. رابطه معناداری یین تاریخ علم و علم سنجی وجود دارد و علم سنجی در شناسایی تاثیرگذارترین نظریه ها و نویسندگان و مجلات در میدان علم با تکیه به تاریخ علم در ارزیابی روند اثر تحقیقات در جامعه کمک می کند.
وی یادآور شد: تاریخ علم در گذشته بیشتر مورد توجه بود؛ ولی اکنون استادان اهتمام کمتری به آن دارند و در طراحی پژوهش نیز کمتر به نظریه و تاریخ علم و ادبیات علمی توجه می شود. تاریخ علم به شایستگی مورد توجه نیست و حتما در داوری های جشنواره فارابی نیز باید بیشتر به تاریخ علم توجه کرد.
جشنواره بینالمللی فارابی ویژه تحقیقات علوم انسانی و اسلامی توسط وزارت علوم سالانه و با هدف شناسایی و معرفی استعدادهای برتر برگزار میشود.
چهاردهمین جشنواره بینالمللی فارابی ۱۹ تیر سال جاری به کار خود پایان داد.
منبع : پژوهشگاه مطالعات فرهنگی، اجتماعی و تمدنی وزارت علوم،تحقیقات و فناوری
نتایج المپیاد علمی دانشجویان علوم پزشکی کشور اعلام شد
فرصت مجدد شرکت در آزمون دکتری تخصصی و پژوهشی علوم پزشکی ۱۴۰۵ فراهم شد
برگزیدگان بیستمین دوره مسابقات ربوکاپ آزاد ایران معرفی شدند
اوپن ای آی هم هک شد
تأکید رئیس دانشگاه تهران و سفیر پاکستان بر تقویت دیپلماسی علمی
ورود بیش از ۷۵۰ هزار دانشجوی جدید به دانشگاهها در مقاطع مختلف
اعلام ۱۰ اولویت پژوهشی برای اتصال ریلی چین به اروپا از مسیر ایران
فراخوان اولویتهای پژوهشی و فناوری سازمان سنجش آموزش کشور منتشر شد
کلاسهای دانشگاههای غیردولتی غیرانتفاعی حضوری برگزار میشود
روایت ۲۰۰ شب استقامت تاریخی در ایران
«انسان و حیوان»؛ گفتگوی کشیشی مسیحی و روحانی مسلمان درباره اخلاق
آیا «الگوریتمها» ما را از نو می سازند!؟ چالش انسان عصر دیجیتال
لیگهای صنعتی ربوکاپ از سال آینده راه اندازی میشود
عرضه دستاوردهای شرکتهای دانشبنیان در نمایشگاه فناوریهای پیشرفته چین
تأکید بر پرورش نسلی دانا، اخلاقمدار و پاسخگو به نیازهای جامعه
هوش چینی در یک وب سایت دولتی آمریکا
نخستین اختراع کشور در زمینه سلول زیستی خورشیدی
امام حسن عسکری(ع) چگونه شیعه را برای عصر غیبت آماده کرد؟
روایتی از نخستین شاهدان تولد امام زمان(عج)؛ مهمترین اقدام امام عسکری
افزایش ۶۰ درصدی مشروطی دانشجویان پس از کرونا
مهلت مجدد ثبتنام آزمون کارشناسی ارشد گروه پزشکی ۱۴۰۵ از ۴ مهرماه
سال تحصیلی دانشگاهها از امروز آغاز شد
تصویر استاد شفیعی کدکنی روی دیوارنگاره میدان جهاد
آغاز ثبتنام نوزدهمین همایش جامع «انتخاب شریف»
رویدادها و اتفاقات، بحران نیستند؛ نحوه مواجهه میتواند بحرانساز باشد
یادداشت کمتردیدهشدهٔ رهبر شهید خطاب به جانبازان حزبالله جنایت پیجری
زمان بازگشایی خوابگاه دانشگاه الزهرا (س) اعلام شد
تمدید مهلت انتخاب رشته پذیرش بدون آزمون کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵
فرصت مجدد ثبت نام در پذیرش بدون آزمون کاردانی مهارتی ۱۴۰۵ فراهم شد
محتوای دروس معارف دانشگاهی براساس تحولات روز و جنگهای اخیر بازنگری میشود
نگرشی نو به حفظ قرآن در مدارس، محور چهارمین همایش ایدهپردازان قرآنی
وطندوستی در نگاه اسلام فضیلت است یا تعصب؟
تصویری از رهبر شهید در مراسم ۳۱۳ هزار نفری جانفدایان
حضور نمادین کاروان مراسم عروسی سیریک در رزمایش جانفدا
حضور مقتدرانه بانوان کلاهکج در رزمایش جانفدا
حضور خاخام اعظم جامعه یهودیان ایران در مراسم جان فدا
فراخوان ارسال مقالات به همایش اربعین در مکتب امام شهید
خبرنگار آمریکایی: گازوییل در فلوریدا و تگزاس تمام شده است+عکس
براساس قواعد فقهی تنظیم گری فضای مجازی ضروری است
نرخ اجارهبهای خوابگاههای دانشجویی در سال جدید اعلام شد+عکس
جانفدایان مسلح به شمشیر و کاتانا
دانشگاه مبعوث رستاخیز دانایی در امتداد غیرت ملی
برگزاری صد و نود و ششمین شب شعر طنز «در حلقه رندان»
فانوس دریایی ادبیات کودک؛ ۸۲ سالگی خالق قصههای مجید
رمزگشایی از یک مشکل رایج اجتماع؛چرا یکدیگر را به آسانی قضاوت می کنیم؟
ولادت امام حسن عسکری(ع) هیئت کجا برویم؟
فرماندار کالیفرنیا کلید قطع هوش مصنوعی ایجاد می کند
مصر حساب شبکه های اجتماعی کاربران زیر ۱۳ سال را ممنوع کرد
جمینای هم هکر شد
ویرایش جدید کتاب «امین زبان و ادب پارسی» منتشر شد
خاتمِ گمشده را باز بجو ای ایران! که بدان حلقه جهان زیر نگین ما بود
ورود کتابهای دیجیتال، پایان عمر کتابهای چاپی نیست
مدادهایی که بعد از تمام شدن، سبز میشوند
ادبیات پایداری روایتی مویرگی از زندگی است
از علیرضا طبایی «باید به آفتاب بگویم»
چه کسی گفته است قهرمانها فقط در خط مقدم ساخته میشوند؟
نوجوان را دستِ کدام کتاب بسپاریم؟
غذا چگونه جایگاه اجتماعی و منزلت افراد را شکل میدهد؟
روایت رادیو تهران از دفاع مقدس؛ از مادران جنگ تا بدرقه فرزندان شهدا
حمایت از فلسطین باعث حذف رپر مشهور شد
فیلم ۱۰۰ جشنواره ایدههاست، روایت فیلمسازان جوان از جنگ در بستر زندگی
معرفی بهترین برنامههای تلویزیونی ۲۰۲۶؛ «خلیج بیوه» ۱۴ جایزه امی برد
سیامک صفری: ظرفیت بازگشت به سریالهای نوستالژیک اضافه میشود
سامانه «سادان» برای ارزشگذاری داراییهای نامشهود راهاندازی میشود
آزمون عملی علوم ورزشی در ۲۶ حوزه کشور کلید خورد
بیش از ۱۰۰ میلیارد دقیقه مکالمه و ۸۶ میلیارد پیامک تنها در ۳ ماه
شناسایی خشکیدگی درختان جنگلی با هوش مصنوعی
روند پرداخت یارانههای تغذیه دانشجویان بدون تغییر ماند
بیل گیتس: همه دولت های جهان عقب تر از هوش مصنوعی هستند
نتایج نهایی ۵ آزمون گروه علوم پزشکی منتشر شد
دانشگاه صنعتی امیرکبیر بهدنبال جذب دانشآموزان مستعد کشورهای همسایه
شبکه شعب خودرو۴۵ به ۷۸ شعبه رسید
هلیا امامی: دوست داشتم از کلیشه دختر مثبت فاصله بگیرم
لباس مدرسه فقط فرم نیست، کودک باید آن را دوست داشته باشد
به مناسبت روز سینما: روزی که دوربین شهید آوینی روایتگر جنگ شد
کتاب عروس بی نشان ها: قرار بود یک عمر کنار هم باشند، اما جنگ مهلتشان نداد
حق کودک بر حریم خصوصی؛ چالشی برای فرهنگ دیجیتال ایران
نشر در لهستان؛ انتشار بیش از ۳۱هزار عنوان کتاب در سال ۲۰۲۵
نشان درجه یک هنری به این کارگردان اهدا شد: علیرضا داوودنژاد بدترین فیلمش هم «سینما» است
افزایش پذیرش دانشجو معلم تا سه برابر ظرفیت
نتایج نهایی ۵ آزمون گروه علوم پزشکی منتشر شد
دانشگاه صنعتی امیرکبیر بهدنبال جذب دانشآموزان مستعد کشورهای همسایه
نشان درجه یک هنری به این کارگردان اهدا شد: علیرضا داوودنژاد بدترین فیلمش هم «سینما» است
حق کودک بر حریم خصوصی؛ چالشی برای فرهنگ دیجیتال ایران
هلیا امامی: دوست داشتم از کلیشه دختر مثبت فاصله بگیرم
نشر در لهستان؛ انتشار بیش از ۳۱هزار عنوان کتاب در سال ۲۰۲۵
شناسایی خشکیدگی درختان جنگلی با هوش مصنوعی
به مناسبت روز سینما: روزی که دوربین شهید آوینی روایتگر جنگ شد
شبکه شعب خودرو۴۵ به ۷۸ شعبه رسید
کتاب عروس بی نشان ها: قرار بود یک عمر کنار هم باشند، اما جنگ مهلتشان نداد
آزمون عملی علوم ورزشی در ۲۶ حوزه کشور کلید خورد
بیل گیتس: همه دولت های جهان عقب تر از هوش مصنوعی هستند
سامانه «سادان» برای ارزشگذاری داراییهای نامشهود راهاندازی میشود
سیامک صفری: ظرفیت بازگشت به سریالهای نوستالژیک اضافه میشود
فرصت مجدد ثبت نام در پذیرش بدون آزمون کاردانی مهارتی ۱۴۰۵ فراهم شد
حمایت از فلسطین باعث حذف رپر مشهور شد
لباس مدرسه فقط فرم نیست، کودک باید آن را دوست داشته باشد
بیش از ۱۰۰ میلیارد دقیقه مکالمه و ۸۶ میلیارد پیامک تنها در ۳ ماه
از علیرضا طبایی «باید به آفتاب بگویم»
تمدید مهلت انتخاب رشته پذیرش بدون آزمون کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵
محتوای دروس معارف دانشگاهی براساس تحولات روز و جنگهای اخیر بازنگری میشود
روند پرداخت یارانههای تغذیه دانشجویان بدون تغییر ماند
روایت رادیو تهران از دفاع مقدس؛ از مادران جنگ تا بدرقه فرزندان شهدا
ادبیات پایداری روایتی مویرگی از زندگی است
معرفی بهترین برنامههای تلویزیونی ۲۰۲۶؛ «خلیج بیوه» ۱۴ جایزه امی برد
غذا چگونه جایگاه اجتماعی و منزلت افراد را شکل میدهد؟
نوجوان را دستِ کدام کتاب بسپاریم؟
فیلم ۱۰۰ جشنواره ایدههاست، روایت فیلمسازان جوان از جنگ در بستر زندگی
چه کسی گفته است قهرمانها فقط در خط مقدم ساخته میشوند؟
آغاز ثبتنام نوزدهمین همایش جامع «انتخاب شریف»
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.