به گزارش ثریا - محمدعلی زلفی‌گل امروز (دوشنبه) در مراسم گرامیداشت یاد استاد کریم مجتهدی به نام یک عمر معلم اظهار داشت: ابتدا باید از جامعه دانشگاهی تقدیر کنم که در روزهای اخیر ضمن محکومیت حمله رژیم صهیونیستی به نوار غزه با وجدان های بیدار جامعه دانشگاهی در دیگر کشورها همراهی کرده و این ظلم را محکوم کردند.

وی در این مراسم در محل پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی ادامه داد: وجدان های بیدار را می ستاییم و امیدوارم سازمان ملل صدای حق طلبی عالمان دنیا را بشنود. سازمان ملل تاکنون نقش کلیدی خود را به خوبی ایفا نکرده است و این در تاریخ ثبت خواهد شد.

وزیر علوم ادامه داد: مقامات سازمان ملل متحد باید به تمدن حق طلبی و حق جویی برگردند و هر چه زودتر جلوی این ظلم گرفته شود.

هیچ نیروی امنیتی در اعتراضات ۱۴۰۱ وارد دانشگاه‌های ایران نشد

وزیر علوم با اشاره به سرکوب اعتراضات دانشجویی در دانشگاه‌های آمریکا خاطرنشان کرد: در جمهوری اسلامی ایران قانون اجازه ورود نیروهای نظامی امنیتی را به دانشگاه‌ها نمی دهد؛ زیرا معتقد است جامعه فهیم و فرهیخته دانشگاهی خود می تواند مشکلات داخل دانشگاه را مدیریت کند.

زلفی گل گفت: اعتراضات مهر سال ۱۴۰۱ چند ماه طول کشید ولی حتی یک نیروی امنیتی وارد دانشگاه نشد و این اجازه اصلا داده نشد. در بحبوحه این اعتراضات وزیر علوم وارد دانشگاه شریف شد و سعی کرد مسایل را با استادان و دانشجویان حل کند.

وزیر علوم گفت: این شرایط را با شرایط دانشگاه های کشورهای مدعی آزادی و حقوق بشر مقایسه کنیم که پلیس با دانشجویان معترض با خشونت رفتار می‌کند. باید قدردان باشیم و همینطور که تمدن ما برای عالمان احترام قایل بوده، جمهوری اسلامی این احترام را چند برابر کرده است. مراسم امروز هم در راستای حرمت گذاشتن به علم و عالم است.

غرب‌شناسی لازم اما غرب‌گرایی ممنوع

زلفی گل یادآور شد: مقام معظم رهبری در دیدار با دانشجویان وظیفه دانشگاه‌ها را تولید علم، تولید عالم و تربیت عالم و جهت دهی به علم و عالم دانستند؛ به همین دلیل علما در جامعه و تمدن ما از جایگاه ویژه ای برخوردار هستند. البته تقدیر و نکوداشت باید به موقع و در زمان حیات ایشان انجام شود.

وزیر علوم گفت: استاد مجتهدی ترویج دهنده یک تفکر جدید بود، این تفکر که غرب شناسی لازم و غرب گرایی ممنوع است. یعنی ما باید از تجربه دنیا استفاده کنیم و به این شکل عمر ما چند برابر می‌شود. انسان از طریق مطالعه تاریخ و سرگذشت دانشمندان می تواند چند عمر داشته باشد و چند بار زندگی کند. مراسم گرامیداشت مقام دانشمندان همچنین منجر به توسعه فرهنگ قدرشناسی و تکریم کسانی است که برای دانایی‌محورکردن جامعه زحمت کشیده اند.

وی گفت: جهاد تبیین که رهبری تاکید دارند، با همین کارها محقق می شود. فیلسوفی مانند استاد مجتهدی را باید به جامعه بشناسانیم تا نسل جوان بدانند اگر زحمت بکشند و کار مفیدی انجام دهند، حتما قدر آنها دانسته می شود.

زلفی گل بر راه اندازی تالار افتخارات در دانشگاه ها و پژوهشگاه ها با هدف ایجاد امید به آینده در دانشجویان و نسل آینده تاکید کرد.

با سهروردی، ملاصدرا و میرداماد می‌توان آینده فرهنگی کشور را ساخت 

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی که خود از شاگردان مرحوم مجتهدی در پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی بوده است، با ذکر خاطراتی از وی گفت: استاد مجتهدی با اینکه دانش‌آموخته فرانسه بود و چند زبان را می‌دانست نسبت به استفاده از زبان فارسی اهتمام زیادی داشت.

محمدمهدی اسماعیلی ادامه داد: دکتر مجتهدی با اینکه خود از ساحت سیاست دور بود، به ما توصیه می کرد به عنوان کسانی که در رشته علوم سیاسی تحصیل کرده‌ایم، حتما یک دهه کار اجرایی انجام دهیم تا بهتر بتوانیم مسائل کشور را حل کنیم. حضور و شاگردی وی همیشه برای ما درس‌آموز بود. مقالاتی که سر کلاس وی می نوشتیم، قابلیت انتشار داشت و بعدها منتشر کردیم.

وی ادامه داد: استاد مجتهدی نقش مهمی در آشنایی منصفانه ایرانی ها، استادان و دانشجویان ایرانی با فلسفه غرب داشت و به فلسفه غرب کالا مسلط بود ولی شیفته غرب نبود.

اسماعیلی گفت: دکتر مجتهدی نسبت به فرهنگ دغدغه داشت و بارها می گفت با سهروردی، ملاصدرا و میرداماد می توانیم آینده فرهنگی کشور را بسازیم. تعلق خاطر بالا به سنت فلسفی ما داشت. شیفته عمیق دارایی ها و سنت اصیل ایرانی و اسلامی بود. یاد ایشان همیشه در اذهان شاگردان او خواهد ماند.

شخصیت علمی کشور متوازن نیست/نخبگان علوم انسانی راهکار ارائه دهند

وزیر علوم در ادامه سخنان خود به موضوع اهمیت علوم انسانی و علوم پایه اشاره کرد و یادآور شد: باید به شخصیت متوازن علمی کشور توجه کنیم. امروز یک دوم دانش آموزان رشته علوم تجربی را انتخاب می کنند تا در آینده مشاغل پرطرفدار داشته باشند. داوطلبان کنکور در رشته علوم تجربی بیش از ۵۰۰ هزار نفر و رشته ریاضی حدود ۱۰۰ هزار نفر هستند. این امر شخصیت علمی کشور را از حالت متوازن خارج می کند.

وزیر علوم خطاب به استادان و اعضای هیات علمی پژوهشگاه افزود: مناسب است یک طرح تحقیقاتی و بنیادین عمیق ملی و فراملی اعضای هیات علمی انجام دهند تا بدانیم چطور می‌توانیم شخصیت علمی کشور را متوازن کنیم.

وی تاکید کرد: در کشورهای پیشرفته نخبه ترین استعدادها، علوم انسانی را انتخاب می کنند اما در کشور ما برعکس است. اعضای هیات علمی پژوهشگاه باید تحقیق کنند و راهکار ارایه دهند که چرا علوم پایه و علوم انسانی هر روز بیشتر تضعیف می شوند. زیرا فکر از حکیمان و اجرا از حاکمان است.

وزیر علوم، تحقیقات و فناوری با اشاره به کاهش دانش‌آموزان علوم پایه و علوم انسانی، از نخبگان پژوهشگاه‌های علوم انسانی خواست تا از طریق مطالعات تطبیقی راهکاری برای متوازن شدن شخصیت علمی کشور ارائه دهند.

استاد کریم مجتهدی (متولد شهریور ۱۳۰۹ در تبریز و درگذشته ۲۵ دی ۱۴۰۲)، فیلسوف و استاد بازنشسته گروه فلسفه دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تهران بود.

استاد مجتهدی دانش‌آموخته فلسفه از دانشگاه سوربن پاریس در مقطع کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری بود، مجتهدی پایان نامه کارشناسی ارشد خود را زیر نظر یکی از بزرگ ترین فلاسفه قرن بیستم ژان وال با عنوان بررسی تحلیل استعلایی کانت و رساله دکترای خود را با مشاوره هانری کربن نگاشت که در سال ۱۳۴۳ موفق به اخذ درجه دکترای خود شد و همان سال به ایران بازگشت.

وی در تهران به پیشنهاد و راهنمایی مرحوم یحیی مهدوی در گروه فلسفه دانشگاه تهران مشغول تدریس شد و بیش از ۳۵ سال تا بازنشستگی (بهار ۱۳۸۲) به تدریس ادامه داد. وی سهم موثری در رشد پژوهش‌های فلسفی در ایران ایفا کرد.

این استاد دانشگاه با آثار مکتوب زیادی در ذهن و زمانه دانشجویان و استادان فلسفه ماندگار شده است. کتاب فلسفه نقادی کانت که اول بار سال ۱۳۶۳ چاپ شد، وی را به عنوان کانت‌شناس به جامعه دانشگاهی فلسفه ایران شناساند. وی در این کتاب ابتدا روش استعلایی و عقل از نظر کانت را توضیح داده، سپس رابطه قوا در نقد عقل محض، نقش تخیل، عقل قانون گذار، عقل سلیم زیباشناختی، نظریه قوا و نظریه غایات را بیان کرده است.

وی همچنین در سال ۱۳۸۰ به عنوان چهره ماندگار فلسفه ایران معرفی شد. در سال ۱۳۸۹ هم در مقام محقق پیشکسوت در علوم انسانی، تقدیرنامه یونسکو و مدال طلای جهانی ابن‌سینا را دریافت کرد. در سال ۱۳۹۰ نیز از سوی بنیاد ملی نخبگان به عنوان استاد ممتاز معرفی شد.

این استاد به نام نویسنده کتاب‌های مرجع فلسفی مانند «فلسفه و تجدد»، «دکارت و فلسفه او» و «فلسفه در قرون وسطی» است که طی ۶ دهه فعالیت فکری، با آثار و کوشش‌های علمی خود، سهم بزرگی در تاریخ اندیشه معاصر ایران داشت.

منبع : وزیر علوم