کد خبر: 167819
ف
چرا جوشاندن آب در ماکروویو خطرناک است؟
آب در ماکروویو جوش می‌آید، اما خبری از حباب‌های معمول نیست. این پدیده، ناشی از «فوق داغ شدن» و خطر انفجار ناگهانی آب است.

به گزارش ثریا -  وقتی با عجله در انتظار به جوش آمدن آب در داخل قابلمه یا کتری هستیم، حباب‌ها معمولاً اولین نشانه‌ای هستند که ما را به پایان این انتظار امیدوار می‌کنند؛ اما اگر کمی توجه کرده باشید، وقتی آب را به‌قصد جوش آوردن در ماکروویو قرار می‌دهیم، از این مرحله مهم یعنی حباب زدن خبری نخواهد بود. 

وقتی یک قابلمه آب را روی اجاق‌گاز می‌گذارید تا به جوش بیاید، حباب‌های ریز اولین نشانه‌ای هستند که نشان می‌دهند آب در آستانه جوشیدن است. با داغ‌تر شدن آب، حباب‌ها بزرگ‌تر می‌شوند تا زمانی که جوشیدن کامل صورت گرفته و آب به دمای ۱۰۰ درجه سانتی‌گراد می‌رسد.

اما اگر آب را در ماکروویو جوشانده باشید، متوجه این موضوع شده‌اید که باوجود جوشیدن آب، خبری از حباب‌ها نخواهد بود. اینجاست که این سؤال مطرح می‌شود که چرا آبی که روی اجاق به جوش می‌آید حباب دارد، اما در ماکروویو نه.

تفاوت در کجاست؟

طبق گفته متخصصان دینامیک سیالات، با گرم شدن آب بر روی یک منبع گرمایشی مثل اجاق‌گاز، حباب‌هایی در مقیاس نانو به‌طور مداوم ظاهرشده و از بین می‌روند؛ اما دمایی که در آن حباب‌های قابل‌توجه شروع به شکل‌گیری می‌کنند، گاهی بسیار بالاتر از نقطه‌جوش تئوری آب است.

جاناتان بوریکو، متخصص دینامیک سیالات در ویرجینیا تک دراین‌باره توضیح داد: «نقطه‌جوش به این معناست که در هر دمایی بالاتر از آن، مولکول‌ها ترجیح می‌دهند بخار باشند تا مایع.» یعنی در دمای بالاتر از ۱۰۰ درجه سانتی‌گراد، انرژی ذاتی مولکول‌های آب (که به‌عنوان پتانسیل شیمیایی شناخته می‌شود)، برای حالت گاز پایین‌تر از حالت مایع است و این باعث می‌شود که بخار، پایدارترین شکل باشد.

بوریکو ادامه داد: «برای اینکه واقعاً جوشیدن انجام شود، باید حباب ایجاد شود که این خودش یک هزینه انرژی دارد؛ بنابراین اینکه ترجیح می‌دهید بخار باشید، به این معنا نیست که با موفقیت خواهید جوشید.»

یعنی دمایی که در آن آب واقعاً به جوش می‌آید، نتیجه مبادله‌ای بین انرژی پتانسیل شیمیایی ذخیره‌شده از طریق تبدیل‌شدن به گاز و انرژی صرف‌شده برای تشکیل حباب است.

 

نکته مهم این است که حباب فقط حجم گاز نیست، بلکه درواقع فصل مشترک بین فاز گاز و مایع هم هست و مثل تمام فصول مشترک مایعات، این سطح در معرض کشش سطحی قرار دارد؛ یعنی نیرویی که دائماً تلاش می‌کند مرز گاز و مایع را به کوچک‌ترین ناحیه ممکن کوچک کند.

این درباره یک حباب، به معنی فروپاشی کامل و بازگشت به یک مایع یکنواخت است. به همین خاطر، یک حباب پایدار باید آن‌قدری حاوی گاز باشد تا ذخیره انرژی پتانسیل شیمیایی، بزرگ‌تر از کشش سطحیِ فصل مشترک باشد؛ همین باعث می‌شود حباب‌های بزرگ‌تر پایدارتر باشند.

بوریکو توضیح داد: «کشش سطحی اساساً یک هزینه انرژی به ازای واحد سطح است. حباب‌های واقعاً کوچک دارای نسبت سطح به حجم بسیار بزرگی هستند، درحالی‌که یک حباب بزرگ‌تر، سطح کوچک‌تری نسبت به حجم خود دارد. هر چه حباب بزرگ‌تر شود، حجم آن بیشتر شده و بر هزینه کشش سطحی غلبه می‌کند.»

در نتیجه، آب معمولاً تا زمانی که کمی بیشتر از ۱۰۰ درجه سانتی‌گراد گرم نشود، نمی‌جوشد؛ این پدیده را فوق داغ شدن  (superheating)  می‌نامند. البته نقطه‌جوش، دمایی است که در آن گاز پایدارتر از مایع می‌شود و درجه‌های اضافی، مربوط به انرژی فعال‌سازی موردنیاز برای ایجاد یک حباب به‌اندازه کافی بزرگ هستند.

میرکو گالو، متخصص دینامیک سیالات در دانشگاه ساپینزای رم هم دراین‌باره به این نکته اشاره‌کرده که عوامل مختلفی بر سهولت تشکیل این حباب‌ها تأثیرگذار هستند: «گازهای حل‌شده و ناخالصی‌های آب و سطح ظرف همگی می‌توانند موانع انرژی برای تشکیل حباب را کاهش دهند.»

این ناهماهنگی‌ها در داخل توده مایع، نقطه هسته‌زایی متمایزی را فراهم می‌کنند که حباب‌ها می‌توانند در اطراف آن شکل‌گرفته و درنتیجه از میزان مجازات کشش سطحی برای تشکیل یک حباب کاملاً کروی کاسته خواهد شد. گالو ادامه داد: «اگر یک حباب روی یک لبه تشکیل شود، آن حباب فقط نیمی از یک کره است؛ بنابراین سطح کوچک‌تری دارید و به انرژی کمتری نیاز خواهد بود و به همین دلیل است که اولین حباب‌ها همیشه روی مرز و نزدیکی دیواره قابلمه شروع به‌ظاهر شدن می‌کنند.»

جوشاندن آب در ماکروویو

اما در ماکروویو شرایط به نحو دیگری است و شرایط غیرعادی گرمایش، تشکیل حباب را آن‌چنان سرکوب می‌کند که می‌توان آب را تا ۲۰ درجه سانتی‌گراد فوق داغ کرد.

بوریکو در این رابطه توضیح داد: «وقتی آب را در ماکروویو گرم می‌کنید، نفوذ امواج الکترومغناطیسی باعث تحریک مولکول‌های آب را در کل حجم می‌شود؛ بنابراین آب خیلی سریع و یکنواخت گرم می‌شود؛ درحالی‌که روی اجاق‌گاز، دیواره پایینی قابلمه داغ‌ترین قسمت ماجراست. به‌علاوه شما معمولاً مایعات را در یک ظرف نسبتاً صاف مثل شیشه در ماکروویو گرم می‌کنید، بنابراین آن نقاط داغ موضعی که به شما کمک خواهند کرد تا بر آن مانع انرژی برای ایجاد اولین فصل مشترک غلبه کنید را در اختیار نخواهید داشت.»

با ایجاد این آشفتگی‌ها در ظرف، ذخیره عظیم انرژی پتانسیل شیمیایی در مایع فوق داغ، به‌طور خودجوش در قالب یک حباب غول‌پیکر و انفجاری آزاد می‌شود و همین موضوع باعث می‌شود که آبی که در ماکروویو گرم شده و به جوش آمده، به‌طور شگفت‌انگیزی خطرناک شود.

البته گالو در ادامه توضیح داد که این فوق داغ شدن مختص آب نیست و وقوع این پدیده برای هر مایع دیگری هم امکان‌پذیر است. بوریکو هم در بخش پایانی توضیحاتش گفت: «آب در مقایسه با اکثر مایعات، کشش سطحی بسیار بالایی دارد، اما اساساً هرچه کشش سطحی بالاتر باشد، اثر آن چشمگیرتر خواهد بود.»

منبع : ماکروویو


مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

تعمیر مبل استیل و راحتی در کرج؛ تفاوت خدمات و عوامل مؤثر بر هزینه

سرمایه‌گذاری در اتاق شیشه‌ای؛ چرا شفافیت، شاهرگ حیات پلتفرم‌های مالی دیجیتال است؟

به غنیمت گرفتن نهمین پهپاد آمریکایی توسط سپاه پاسداران+عکس

فرصت مجدد ثبت‌نام در مرحله تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی پزشکی

کاهش ۲۵درصدی جمعیت دانشجویی

دانشگاه‌ها باید اتکایشان را به منابع دولتی کاهش دهند

حجت‌الاسلام خسروپناه خواستار کوچک‌سازی وزارت علوم و واگذاری اختیار به دانشگاه‌ها شد

طرح «قاضی در مدرسه» در ۱۳۵ مدرسه استان سمنان اجرا می‌شود

«به وقت ایران» و «تاب آوری» در تازه ترین شماره نشریه دیده بان اندیشه

واکاوی نسبت فلسفه و معنویت در اندیشه علامه طباطبایی

گلی به جمال سرباز روح الله رضوی که ساعتش را به وقت ایران تنظیم کرد

انتشار «رساله حقوق امام سجاد(ع)» با ترجمه و شرح علامه حسینی طهرانی

تلگرام در عراق فیلتر شد

حذف ۲ اپ کاربردی از موبایل‌های سامسونگ

چرایی عدم دسترسی برخی دانش آموزان به کتاب درسی

بازاریان و فعالان اقتصادی مهدیشهری به مدرسه سازی دعوت شدند

فعالیت مراکز آموزشی ۵ شهرستان خوزستان سه‌شنبه غیرحضوری شد

مسئولیت اعلام تعطیلی مدارس تهران به آموزش‌وپرورش واگذار شد

نتایج کنکور تا روز پنجشنبه اعلام می‌شود

۳ پیش‌نیاز تحقق خیزش علمی جدید

خوانشی بر رسانه فاطمی، از تبیین حضور تا اعتراض سکوت

آپارتمان‌های قم در زمان امام عسکری (ع)

اختلال گسترده در پروازهای آمریکا برای سومین روز متوالی ادامه دارد+عکس

آیا هوش مصنوعی موجب مرگ خلاقیت می‌شود؟

مهلت ثبت‌نام آزمون متقاضیان اخذ پروانه کارشناسی رسمی دادگستری تمدید شد

انتشار دفترچه سوالات و کلید اولیه آزمون پذیرش پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵

فهرست دانشگاه‌های خارجی مورد تأیید وزارت علوم برای سال ۲۰۲۷ اعلام شد

اعلام نتایج نهایی کنکور سراسری تا پایان هفته جاری

پژوهشگاه ملی سرطان به قطب نانوآنکولوژی جهان اسلام تبدیل می‌شود

هواپیمای برقی چینی ۱۰ تنی به آسمان رفت

آغاز رویداد «ایران پیشرو» با حضور بیش از ۱۰۰ شرکت دانش‌بنیان

دسترسی به داده های کاربران اندروید برای متا جریمه تراشید

حضرت زهرا(س)؛ از سوگواری تاریخی تا کنشگری در دفاع از امامت

امانت مشترک؛ مسئولیت شرعی شهروندان در حفظ اموال عمومی تا کجاست؟

آیا انسان امروز آزاد است؟ رؤیای دیرینه بشر و مسئله همیشگی اندیشه

قرائتی: مسجد را اسیر هزینه‌های سنگین و تجمل‌گرایی نکنید

وقتی بدقولی از یک رفتار شخصی به مسئله‌ای اجتماعی تبدیل می‌شود

«مسلمانان در اتریش» کتاب شد

ابلاغ جدیدترین دستورالعمل پذیرش مستقیم دستیاری در ۶ رشته تخصصی

سرویس‌های مایکروسافت احیا شدند

درخشش نخبگان ایرانی در مسابقات فناوری‌های پیشرفته بریکس‌؛ کسب ۹ مدال

فعالیت ۱۲ کمیته در حوزه علوم انسانی برای تحقق خیزش علمی

هوش مصنوعی گوگل معمای ۹۰ ساله ریاضی را حل کرد

آزمون تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی پزشکی ۸ آذر برگزار می‌شود

رفع محدودیت مناطق ممنوعه برای تسهیل جذب دانشجویان بین‌المللی

هوش مصنوعی بومی دانشگاه تهران در تشخیص گفتار فارسی از گوگل پیشی گرفت

فراخوان استادان جهت موافقت با بیانیه لزوم بازنگری در دکترین هسته‌ای

نقشه راه دانشگاه علوم پزشکی هوشمند برای کسب مرجعیت در آموزش دیجیتال

شهادت یک مامور فراجا در سیستان‌وبلوچستان

رونمایی ناسا از قراردادهای جدید ۱۰ میلیارد دلاری خود

استوری هادی چوپان برای حضرت زهرا(س)+عکس

ابداع یک آبنبات‌چوبی برای معاینه کودکان

نانوپوشش‌ها به کمک افزایش عمر لنت‌های ترمز آمدند

دانشگاه باید از پارادایم «مدرک‌گرایی» به سمت «مهارت‌محوری» حرکت کند

گاهی بزرگترین سرقت، دزدیدن فرصت زندگی دیگران است

تدوین برنامه اجرایی برای ورود با تأخیر نودانشجویان علوم پزشکی

جزئیات ثبت نام ۴ درس مجازی برای دانشجویان علوم پزشکی اعلام شد

شرایط ثبت‌نام پذیرفته‌شدگان نوورود شاهد و ایثارگر

«پرواز ۶۵۵» ده‌نمکی به تدوین رسید

امت پیامبر(ص) چگونه در ستم به دخترش همدست شدند؟

میزبانی محوطه تئاتر شهر از مجلس تعزیه شهادت حضرت زهرا (س)

عامل هوش مصنوعی متا به جای کاربر تماس می‌گیرد

«پروانه الماس» بهترین فیلمنامه به «دختر پری‌خانوم» رسید

برد پیت ۵۰ سال عقب می‌رود؛ بازی در نقش یک فلزکار در آسمان‌ها

مویه حضرت علی (ع) بر پیکر زهرا (س) در نقاشی علی بحرینی

جایزه سزار افتخاری آکادمی فیلم فرانسه به نیکول کیدمن می‌رسد

حضرت زهرا(س) موضوع فدک را به سطح «حق مسلمانان و مشروعیت حکومت» بردند

مدیرعامل انویدیا استعفا کرد

یک کشف جدید از معادلات اینشتین درباره گرانش

۲ دنیای بکر پنهان در اقیانوس آرام کشف شد

این سیاره خورشیدی چرا گم شد؟

زمان اعلام نتایج نهایی آزمون سراسری مشخص شد

عدالت اجتماعی در دیدگاه اسلامی به معنای برابری مطلق نیست

همه عمار و مالک‌اشتر نیستند، اما هرکس در قبال حق مسئول‌ است

برای جلوگیری از عادی شدن حرام، باید قبح اجتماعی آن را زنده کرد

کنش حضرت زهرا(س)، حقیقت را به حافظه تاریخ سپرد

بیش از ۶۰ درصد مدارس کشور را خیرین ساختند

توییت صفحه فرمانده کل سپاه به مناسبت روز هوافضا و بازنشر بخشی از پیام ایشان

روایتی از زندگی و میراث شهید حسن طهرانی‌مقدم در برنامه تلویزیونی «نردبان»

انتشار یک قطعه موسیقایی جدید به مناسبت شهادت حضرت زهرا (س)

انتشار دفترچه سوالات و کلید اولیه آزمون پذیرش پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵

ابلاغ جدیدترین دستورالعمل پذیرش مستقیم دستیاری در ۶ رشته تخصصی

اعلام نتایج نهایی کنکور سراسری تا پایان هفته جاری

فهرست دانشگاه‌های خارجی مورد تأیید وزارت علوم برای سال ۲۰۲۷ اعلام شد

فعالیت ۱۲ کمیته در حوزه علوم انسانی برای تحقق خیزش علمی

آزمون تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی پزشکی ۸ آذر برگزار می‌شود

مهلت ثبت‌نام آزمون متقاضیان اخذ پروانه کارشناسی رسمی دادگستری تمدید شد

عامل هوش مصنوعی متا به جای کاربر تماس می‌گیرد

جزئیات ثبت نام ۴ درس مجازی برای دانشجویان علوم پزشکی اعلام شد

حجت‌الاسلام خسروپناه خواستار کوچک‌سازی وزارت علوم و واگذاری اختیار به دانشگاه‌ها شد

مدیرعامل انویدیا استعفا کرد

برد پیت ۵۰ سال عقب می‌رود؛ بازی در نقش یک فلزکار در آسمان‌ها

هوش مصنوعی بومی دانشگاه تهران در تشخیص گفتار فارسی از گوگل پیشی گرفت

تدوین برنامه اجرایی برای ورود با تأخیر نودانشجویان علوم پزشکی

ابداع یک آبنبات‌چوبی برای معاینه کودکان

«پرواز ۶۵۵» ده‌نمکی به تدوین رسید

امت پیامبر(ص) چگونه در ستم به دخترش همدست شدند؟

استوری هادی چوپان برای حضرت زهرا(س)+عکس

شهادت یک مامور فراجا در سیستان‌وبلوچستان

رونمایی ناسا از قراردادهای جدید ۱۰ میلیارد دلاری خود

نقشه راه دانشگاه علوم پزشکی هوشمند برای کسب مرجعیت در آموزش دیجیتال

جایزه سزار افتخاری آکادمی فیلم فرانسه به نیکول کیدمن می‌رسد

«پروانه الماس» بهترین فیلمنامه به «دختر پری‌خانوم» رسید

مویه حضرت علی (ع) بر پیکر زهرا (س) در نقاشی علی بحرینی

میزبانی محوطه تئاتر شهر از مجلس تعزیه شهادت حضرت زهرا (س)

سرویس‌های مایکروسافت احیا شدند

فراخوان استادان جهت موافقت با بیانیه لزوم بازنگری در دکترین هسته‌ای

حضرت زهرا(س) موضوع فدک را به سطح «حق مسلمانان و مشروعیت حکومت» بردند

انتشار «رساله حقوق امام سجاد(ع)» با ترجمه و شرح علامه حسینی طهرانی

هوش مصنوعی گوگل معمای ۹۰ ساله ریاضی را حل کرد