کد خبر: 168676
ف
تمدن گمشده عصر برنز؛ آیا ترکیه امروزی زمانی میزبان ابرقدرتی فراموش‌شده بود؟
کشف صدها شهر بزرگ در غرب ترکیه، تاریخ عصر برنز را به چالش می‌کشد؛ یک تمدن گمشده شاید عامل فروپاشی‌های بزرگ باستانی باشد.

به گزارش ثریا -  پژوهشگران با بررسی گسترده‌ی محوطه‌های باستان‌شناسی در غرب ترکیه، از وجود صدها شهر بزرگ و پررونق در عصر برنز پرده برداشته‌اند. این یافته‌ی شگفت‌انگیز، فرضیه‌ای بحث‌برانگیز را دوباره بر سر زبان‌ها انداخته است: این منطقه میزبان یک قدرت سیاسی مهم و نادیده‌گرفته‌شده بوده است؛ همان نیرویی که شاید حدود ۳۲۰۰ سال پیش، تمدن‌های بزرگ شرق مدیترانه را به آشوب کشید.

تاریخ‌نگاران تابه‌امروز عصر برنز (حدود ۲هزار تا ۱۲۰۰ پیش از میلاد) را با سه قدرت بزرگ می‌شناختند: مصر باستان، یونانیان موکنایی و امپراتوری هیتی در مرکز ترکیه. اما ابرهارد زانگر، رئیس بنیاد بین‌المللی مطالعات لوویان، از سال‌ها پیش باور دارد که قطعه‌ای مهم از این پازل گم شده است. او می‌گوید در غرب ترکیه، میان هیتی‌ها و موکنایی‌ها، چندین دولت قدرتمند دیگر نیز وجود داشته که از آن‌ها با عنوان کلی «دولت‌های لوویان» یاد می‌کند.

به‌گزارش نیوساینتیست، فرضیه‌ی زانگر ۱۰ سال پیش با تحلیل تصاویر ماهواره‌ای و شناسایی تعداد زیادی محوطه‌ی بالقوه قوت گرفت، اما مشخص نبود این مکان‌ها دقیقاً متعلق به چه دوره‌ای هستند. اکنون، پس از یک دهه پژوهش میدانی، بررسی گزارش‌های حفاری ترکی و بازدید از محوطه‌ها، تیم او پایگاه‌داده‌ای از ۴۸۳ محوطه‌ی بزرگ (با قطر حداقل ۱۰۰ متر) منتشر کرده که همگی دارای سفال‌های مشخصه‌ی عصر برنز هستند. زانگر می‌گوید: «ما درباره‌ی سکونتگاه‌هایی صحبت می‌کنیم که هرکدام صدها نفر جمعیت داشتند و قرن‌های بسیاری دوام آوردند.»

متون تاریخی از وجود پادشاهی بزرگ به نام آرزوا در آناتولی غربی خبر می‌دهند

به باور زانگر، سکونتگاه‌های کشف‌شده مانند تمدن موکنایی، در قالب مجموعه‌ای از دولت‌شهرهای کوچک و مستقل سازمان‌دهی شده بودند. به گفته‌ی لو، یکی از دلایل نادیده گرفته‌شدن این قدرت منطقه‌ای، این است که باستان‌شناسان ترک اغلب بر یک محوطه‌ی خاص متمرکز بوده‌اند و کمتر به شبکه‌ی ارتباطی میان آن‌ها در مقیاس بزرگ پرداخته‌اند.

ایده‌ی وجود یک قدرت چشمگیر در این منطقه کاملاً بی‌اساس نیست. گای میدلتون از دانشگاه نیوکاسل بریتانیا، اشاره می‌کند که متون تاریخی از وجود پادشاهی بزرگ به نام آرزوا در آناتولی غربی خبر می‌دهند. او می‌گوید: «پادشاه آرزوا با فرعون (آمنهوتپ سوم) مکاتبه می‌کرد و به‌عنوان یک شاه بزرگ، در حد و اندازه‌ی دیگر ابرقدرت‌ها، خطاب می‌شد.»

بااین‌حال، خود زانگر نیز می‌پذیرد که شواهد باستان‌شناسی مستقیم از این دولت‌ها هنوز اندک است. او دلیل کمبود شواهد را تداوم سکونت در این مناطق پس از عصر برنز می‌داند؛ موضوعی که باعث شده لایه‌های مربوط به لوویان زیر رسوبات و آثار دوره‌های بعدی مدفون شود و دسترسی به آن‌ها نیازمند سال‌ها حفاری باشد.

حتی نام «لوویان» نیز مورد بحث است. یان رادرفورد از دانشگاه ریدینگ بریتانیا یادآوری می‌کند که این اصطلاح را هیتی‌ها برای اشاره به مردمان غرب آناتولی به کار می‌بردند و ما نمی‌دانیم آیا تمام ساکنان آن منطقه خود را بخشی از یک فرهنگ واحد می‌دانستند یا خیر.

اما بحث‌برانگیزترین بخش نظریه‌ی زانگر، نقش این دولت‌ها در تاریخ منطقه است. او معتقد است دولت‌های لوویان گاهی با هم متحد شده و ائتلافی نظامی تشکیل می‌دادند که توان مقابله با امپراتوری‌های بزرگ را داشت. او حتی گمان می‌کند که یک ائتلاف لوویان همان «اقوام دریایی» مرموزی بودند که عامل فروپاشی امپراتوری هیتی و حمله به مصر در حدود ۳۲۰۰ سال پیش شناخته می‌شوند. البته بسیاری از پژوهشگران، از جمله میدلتون، معتقدند که داستان فروپاشی عصر برنز بسیار پیچیده‌تر از این روایت است.

زانگر حتی برای تأکید بر ایده‌ی خود به موضوعی غیرمنتظره اشاره می‌کند: افسانه‌ی یونانی جنگ تروآ.

تروآ نیز یکی از همان محوطه‌هایی است که او به‌عنوان یک دولت لوویان شناسایی کرده است. به گفته‌ی او، داستان جنگی ده‌ساله میان ده‌ها هزار یونانی با تنها یک شهر کوچک، چندان منطقی به نظر نمی‌رسد. او معتقد است این داستان در اصل، روایتی حماسی از نبردی بسیار بزرگ‌تر بوده است: جنگی میان یونانیان موکنایی و ائتلافی قدرتمند از دولت‌های لوویان. زانگر نتیجه می‌گیرد: «داستان‌پردازی باید باورپذیر باشد.»

منبع : باستان شناسان


مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

مدادهایی که بعد از تمام شدن، سبز می‌شوند

ادبیات پایداری روایتی مویرگی از زندگی است

از علیرضا طبایی «باید به آفتاب بگویم»

چه کسی گفته است قهرمان‌ها فقط در خط مقدم ساخته می‌شوند؟

نوجوان را دستِ کدام کتاب بسپاریم؟

غذا چگونه جایگاه اجتماعی و منزلت افراد را شکل می‌دهد؟

روایت رادیو تهران از دفاع مقدس؛ از مادران جنگ تا بدرقه فرزندان شهدا

حمایت از فلسطین باعث حذف رپر مشهور شد

فیلم ۱۰۰ جشنواره ایده‌هاست، روایت فیلمسازان جوان از جنگ در بستر زندگی

معرفی بهترین برنامه‌های تلویزیونی ۲۰۲۶؛ «خلیج بیوه» ۱۴ جایزه امی برد

سیامک صفری: ظرفیت بازگشت به سریال‌های نوستالژیک اضافه می‌شود

سامانه «سادان» برای ارزش‌گذاری دارایی‌های نامشهود راه‌اندازی می‌شود

آزمون عملی علوم ورزشی در ۲۶ حوزه کشور کلید خورد

بیش از ۱۰۰ میلیارد دقیقه مکالمه و ۸۶ میلیارد پیامک تنها در ۳ ماه

شناسایی خشکیدگی درختان جنگلی با هوش مصنوعی

روند پرداخت یارانه‌های تغذیه دانشجویان بدون تغییر ماند

بیل گیتس: همه دولت های جهان عقب تر از هوش مصنوعی هستند

نتایج نهایی ۵ آزمون گروه علوم پزشکی منتشر شد

دانشگاه صنعتی امیرکبیر به‌دنبال جذب دانش‌آموزان مستعد کشورهای همسایه

شبکه شعب خودرو۴۵ به ۷۸ شعبه رسید

هلیا امامی: دوست داشتم از کلیشه دختر مثبت فاصله بگیرم

لباس مدرسه فقط فرم نیست، کودک باید آن را دوست داشته باشد

به مناسبت روز سینما: روزی که دوربین شهید آوینی روایتگر جنگ شد

کتاب عروس بی نشان ها: قرار بود یک عمر کنار هم باشند، اما جنگ مهلتشان نداد

حق کودک بر حریم خصوصی؛ چالشی برای فرهنگ دیجیتال ایران

نشر در لهستان؛ انتشار بیش از ۳۱هزار عنوان کتاب در سال ۲۰۲۵

نشان درجه یک هنری به این کارگردان اهدا شد: علیرضا داوودنژاد بدترین فیلمش هم «سینما» است

افزایش پذیرش دانشجو معلم تا سه برابر ظرفیت

۹۵ درصد مدارس کشور آماده بازگشایی هستند

ارزیابی سالانه یک میلیون و ۲۰۰ هزار نوآموز در برنامه سنجش

مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵ تمدید شد

تمدید مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی ویژه مهارتی سال ۱۴۰۵

پایان نخستین دوره پسادکتری علوم ورزشی امیرکبیر با محوریت هوش مصنوعی

بزرگ‌ترین رقابت دانش‌آموزی در حوزه کوانتوم و لیزر برگزار شد

شرکت انگلیسی داده‌های مشتریانش را به هکرها داد

مهلت انتخاب رشته آزمون دستیاری پزشکی مجدد تمدید شد

حمله ایران معماری هوش مصنوعی امارات را تغییر داد؛ فرار داده‌ها به کوه

چالش‌های مصوبه اخیر «ستاد ویژه ساماندهی فضای مجازی» از منظر حقوقی

مدیران ارشد هوش مصنوعی خواستار کندتر شدن پیشرفت آن شدند

قالیباف قانون ملی توسعه هوش مصنوعی را ابلاغ کرد

سهمیه ویژه کنکور برای آسیب‌دیدگان جنگ نیازمند بازنگری است

پارادوکس رفاه و رضایت؛ چرا مدرنیته ما را شادتر نکرد؟

پیوند عرفان کلاسیک با زیست انسان معاصر در شرح فتوحات مکیه باب ۵۶۰

عالمی که علم و مبارزه را به سنگر امامت جمعه پیوند زد

نظریات و رویکردهای اسلامی در خصوص مددکاری اجتماعی

نسل امروز بی اراده‌تر از نسل قبل است؟

از تربت ۱۷ کیلویی تا یک میلیون سند تاریخی، جلوه‌ای از حرم بانوی کرامت

حجت‌الاسلام قمی: مردم نمی‌گذارند قیمت پایان جنگ، فروختن عزت ایران باشد

جزئیات برگزاری بیستمین آزمون سراسری قرآن و عترت

خیابان و زندگی؛ واکاوی نقش زنان در پایداری اجتماعات شبانه

«دهکده سلامت» یادگار یک خیر بزرگ برای بیماران صعب العلاج

چرا عرفان‌های نوپدید برای جوان امروز جذاب‌اند؟

نگاهی به سریال «دیوار دفاعی»؛ ملی شدن صنعت نفت با چاشنی فوتبال

شعری از نظامی گنجوی موضوع یک انیمیشن کوتاه شد

دیوارنگاره میدان ولیعصر (عج) موقتا تغییر نمی‌کند؛ آغاز ایمن‌سازی

«اسکورت» بر صدر فروش روزانه نشست؛ استقبال از آزادی زنان زندانی

حسین علیزاده مهمان «هم‌کلام» می‌شود

بازی «بوم‌بوم» با حضور خانواده شهید طهرانی‌مقدم رونمایی شد

«ململ» مهمان نمایشگاه ایران نوشت شد

محرابی که منافقین را به وحشت انداخت؛ چرا مدنی باید ترور می‌شد؟

اپل به جمع تولید کنندگان موبایل تاشو پیوست

رئیس دانشگاه تهران: برای مقابله با تحریم‌های علمی برنامه‌ریزی می‌کنیم

روحانیِ پیونددهنده دین و آزادی

توصیه پذیرفته شدگان تیزهوشان، کدام آموزشگاه است؟!

برگزیدگان ‌بیستمین جشنواره ملی شیخ بهایی معرفی و تقدیر شدند

اعلام وجه التزام اسناد وثیقه پذیرفته‌شدگان تخصصی و فوق‌تخصصی پزشکی

علت توقف طرح جدید تغذیه دانشجویی چه بود؟

مهلت مجدد ثبت‌نام در آزمون ارشد علوم پزشکی ۱۴۰۵

ابلاغ دستورالعمل حجاب به زودی در دانشگاه‌ها

تصمیم جدید وزارت علوم درباره ساماندهی داده‌های دانشگاهی

آمار جالب از ازدواج‌های دانشجویی: موفقیت ۹۴ درصد ازدواج‌های دانشجویی طی ۱۲ سال گذشته

آزمون‌های کاردانی مهارتی، کارشناسی ناپیوسته و سردفتری۲۰ شهریور برگزار می‌شود

روبات‌ها در لهستان راهپیمایی کردند

ورود تاکسی‌های خودران به ناوگان اوبر در لندن

آموزش ۶۵ هزار آموزگار ابتدایی برای استفاده از ظرفیت بازی و ورزش

وزیر آموزش و پرورش: دریافت هرگونه وجه هنگام ثبت‌نام در مدارس دولتی ممنوع است

برنامه‌های «زیست عفیفانه» از مهر در مدارس اجرا می‌شود

انتظار معاونت علمی از CVCها برای سرمایه‌گذاری در ۷هزار شرکت نوپا

کارنامه نهایی و دفترچه انتخاب رشته آزمون دستیاری منتشر شد

آلمان موشک و ۵ ماهواره به مدار زمین فرستاد

سهمیه ویژه کنکور برای آسیب‌دیدگان جنگ نیازمند بازنگری است

مهلت انتخاب رشته آزمون دستیاری پزشکی مجدد تمدید شد

تمدید مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی ویژه مهارتی سال ۱۴۰۵

مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵ تمدید شد

پایان نخستین دوره پسادکتری علوم ورزشی امیرکبیر با محوریت هوش مصنوعی

شرکت انگلیسی داده‌های مشتریانش را به هکرها داد

بزرگ‌ترین رقابت دانش‌آموزی در حوزه کوانتوم و لیزر برگزار شد

افزایش پذیرش دانشجو معلم تا سه برابر ظرفیت

نتایج نهایی ۵ آزمون گروه علوم پزشکی منتشر شد

از تربت ۱۷ کیلویی تا یک میلیون سند تاریخی، جلوه‌ای از حرم بانوی کرامت

مدیران ارشد هوش مصنوعی خواستار کندتر شدن پیشرفت آن شدند

قالیباف قانون ملی توسعه هوش مصنوعی را ابلاغ کرد

نشر در لهستان؛ انتشار بیش از ۳۱هزار عنوان کتاب در سال ۲۰۲۵

حمله ایران معماری هوش مصنوعی امارات را تغییر داد؛ فرار داده‌ها به کوه

نشان درجه یک هنری به این کارگردان اهدا شد: علیرضا داوودنژاد بدترین فیلمش هم «سینما» است

نگاهی به سریال «دیوار دفاعی»؛ ملی شدن صنعت نفت با چاشنی فوتبال

ارزیابی سالانه یک میلیون و ۲۰۰ هزار نوآموز در برنامه سنجش

دانشگاه صنعتی امیرکبیر به‌دنبال جذب دانش‌آموزان مستعد کشورهای همسایه

چالش‌های مصوبه اخیر «ستاد ویژه ساماندهی فضای مجازی» از منظر حقوقی

۹۵ درصد مدارس کشور آماده بازگشایی هستند

به مناسبت روز سینما: روزی که دوربین شهید آوینی روایتگر جنگ شد

هلیا امامی: دوست داشتم از کلیشه دختر مثبت فاصله بگیرم

نسل امروز بی اراده‌تر از نسل قبل است؟

«دهکده سلامت» یادگار یک خیر بزرگ برای بیماران صعب العلاج

شبکه شعب خودرو۴۵ به ۷۸ شعبه رسید

نظریات و رویکردهای اسلامی در خصوص مددکاری اجتماعی

شعری از نظامی گنجوی موضوع یک انیمیشن کوتاه شد

حق کودک بر حریم خصوصی؛ چالشی برای فرهنگ دیجیتال ایران

کتاب عروس بی نشان ها: قرار بود یک عمر کنار هم باشند، اما جنگ مهلتشان نداد

پیوند عرفان کلاسیک با زیست انسان معاصر در شرح فتوحات مکیه باب ۵۶۰