به گزارش ثریا - باستانشناسان بقایای یک شهر قرونوسطایی مرتبط با جاده ابریشم را در زیر آبهای دریاچه ایسیککول کشف کردهاند. این دریاچه که در شمالشرقی قرقیزستان و در ارتفاعات کوهستان تیانشان قرار دارد، حدود ۱۶۰۷ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده و پس از تیتیکاکا دومین دریاچه بزرگ کوهستانی جهان به شمار میرود.
پژوهش دانشمندان زیر آبهای کم عمق دریاچه ایسیککول قرقیزستان، بقایای غرقشدهای همچون سازههای آجری، سنگ آسیاب، قطعات تزیینی معماری، آرامگاهی متعلق به مسلمانان مربوط به قرن ۱۳ و ۱۴، تدفینها و ظروف بزرگ سفالی را آشکار کرد. این یافتهها تأیید میکند که پیشتر یک سکونتگاه پررونق در این منطقه وجود داشته که در نهایت بر اثر زمینلرزه به زیر آب فرو رفته است.
اهمیت این کشف در ایسیککول این است که وجود یک شهر قرونوسطایی جاده ابریشم را که مدتها گمشده تصور میشد، با شواهد مستقیم از معماری، تجارت و زندگی مذهبی آن دوره ثابت میکند. آثار و سازههای بهدستآمده اکنون به پژوهشگران امکان میدهد فرهنگها، اقتصاد و باورهای مردمان آسیای مرکزی را بازسازی کنند و همزمان از یک محوطه باستانی زیرآبی منحصربهفرد که قرنها پنهان مانده بود، حفاظت کنند.
نخستین محوطه: بقایای یک شهر قرونوسطایی
اولین سایتی که تیم کاوش در ایسیککول با آن روبهرو شد، بقایای یک شهر قرونوسطایی بود. در این محل ساختمانهای آجری، بقایای سازههای ویرانشده و یک سنگ آسیاب برای خرد کردن غلات پیدا شد. همچنین نشانههایی از یک سازه تزیینی که میتواند متعلق به یک بنای اجتماعی مانند مسجد، حمام یا مدرسه باشد، کشف شد. پژوهشگران بقایای سازههای سنگی و چوببست را ثبت کردند و برای تعیین قدمت، نمونههایی از مصالح را برای آزمایش ارسال کردند.
والری کولچنکو، سرپرست تیم قرقیزستانی توضیح میدهد محوطه مورد مطالعه یک شهر یا یک تجمع تجاری بزرگ در یکی از مسیرهای مهم جاده ابریشم است که اوایل قرن پانزدهم، بر اثر یک زمینلرزه مهیب، شهر به زیر آبهای دریاچه فرو رفت. کولچنکو شدت این حادثه را با فاجعه آتشفشانی پمپئی مقایسه میکند و بر این باور است که شهر به سرعت غرق شده است.
تیم پژوهش قطعات چوب و سایر مواد آلی بهدستآمده از سازهها را برای تحلیل درختسنجی (بررسی حلقههای رشد برای تعیین سن) و تاریخگذاری طیفسنجی جرمی شتابدهنده (AMS) که یکی از دقیقترین روشهای کربنسنجی است، ارسال کرد.
محوطه دوم: آرامگاهی زیر آب
دومین محوطه کشفشده، آرامگاه مسلمانان متعلق به قرون ۱۳ و ۱۴ بود که با منظری چشمگیر و رازآلود در زیر آب قرار دارد. این قبرستان حدود ۳۰۰ در ۲۰۰ متر وسعت دارد. باستانشناسان تدفینهایی را ثبت کردند که کاملاً مطابق مناسک سنتی اسلامی انجام شده بودند، اسکلتها به پهلو، با بدن رو به شمال و صورت رو به قبله قرار داده شده بودند.
از این نکرپولیس، بقایای یک مرد و یک زن بازیابی شد که قرار است برای تحلیلهای انسانشناختی دقیقتر بررسی شوند تا سن، وضعیت سلامت و زمینه فرهنگی آنها مشخص شود. این محوطه شواهد مستقیمی از چگونگی گسترش تدریجی اسلام در آسیای مرکزی در دوران جاده ابریشم ارائه میدهد.
ماکسیم منشیکوف، یکی از پژوهشگران حاضر در این پژوهش میگوید: «مردم اینجا پیرو ادیان مختلفی از جمله تنگریگرایی، بودائیسم و مسیحیت نستوری بودند. نخبگان سیاسی اغلب در دوره حکومت خود به اسلام میگراییدند، اما این دین تا قرن سیزدهم در آسیای مرکزی فراگیر نشد و پیش از آن عمدتاً دین اشراف و فعالان اقتصادی بود.»
محوطه سوم: سفالهای قرونوسطایی و یک خُم بزرگ دستنخورده
در محوطهای دیگر، قطعاتی از سفالهای قرونوسطایی همراه با یک خُم بزرگ که بهطور کامل سالم مانده بود، کشف شد. خُم یک ظرف بزرگ ذخیرهسازی برای نگهداری غلات، مایعات و سایر کالاهاست. این خُم هنوز در بستر دریاچه مدفون است و قرار است در فصل بعدی کاوش با دقت بالا بیرون آورده شود.
در نزدیکی این ظرف، سه تدفین یافت شد که احتمالاً به یک گورستان قدیمیتر تعلق دارند. این موضوع نشان میدهد که منطقه در دورههای مختلف مورد استفاده بوده و تاریخ پیچیدهای از استقرار و توسعه چندلایه داشته است.
![]()
تیم پژوهش همچنین دیوارهای گِلی، خاکهای مدفون و بقایای سازههای گرد و چهارگوش را با حفاری زیرآبی ثبت کرد. این سازهها احتمالاً بخشهایی از خانهها یا ساختمانهای عمومی بودهاند. بررسی این لایهها برای بازسازی ترتیب زمانی رشد، دگرگونی و زوال شهر پیش از غرقشدن آن اهمیت حیاتی دارد.
پهپادهای زیرآبی پیشرفته آزمایشگاه Trionix نقشهای دقیق از این ویرانهها تهیه کردند تا پیش از فرسایش بیشتر، یک رکورد دیجیتال پایدار از محوطه ثبت شود. برای باستانشناسان، ایسیککول تنها یک دریاچه نیست، بلکه یک کپسول زمان است؛ جایی که هر قطعه از یک سنگ آسیاب گرفته تا یک اسکلت، روایتی از تجارت، باورها و زیست انسانها در حاشیه جاده ابریشم را آشکار میکند.
منبع : شهر کمشده
شورای عالی انقلاب فرهنگی: تغییری در تأثیر قطعی معدل کنکور امسال نداریم
تعلل دولت در اجرای طرح ترمیم حقوق، شکاف بیاعتمادی را گسترش داد
نمایهشدن سه مجله دانشگاه تهران در کتابخانه دیجیتال آلمان
مصاحبه دکتری دانشگاه علامه طباطبائی از فردا آغاز میشود
یک روز جابجایی در برنامه امتحانات دانشگاه صنعتی شریف
اقتباسی عروسکی از رمان «اسب جنگی» به روی صحنه رفت
مساله وطن در صدای علیرضا قربانی و نجابتِ اندوه در آهنگ جدید او
بزرگترین وداع قرن برای امام امت/ بدرقهای به وسعت ایران
جناب خان و هومن به آنتن تلویزیون برگشتند
کتاب برای رهبر شهید ابزار ساخت انسان و جامعه بود
پیکر آیتالله العظمی محمد اسحاق فیاض در کاظمین و کربلا تشییع شد
ممیزیهای فراوان کلینیک رویا صدای بازیگران را در آورد
سه انفجار خورشیدی در یک شبانهروز رخ داد
آغاز کلاسهای حضوری دانشگاه صنعتی شریف از ۲۳ خرداد
بررسی وضعیت اشتغال بیش از ۴۰۹ هزار دانشآموخته/ علوم پزشکی در صدر اشتغال
جزئیات ثبت نام آزمون دستیاری دندانپزشکی را اینجا بخوانید
پیمان شاهبد: باید از هر نوع فیلم مستقلی حمایت کرد
روایتی خواندنی از گروه سرود خرمآباد از یک روز غمانگیز
نگاهی به پرسپولیس؛ دیگری ساختن از «ایران» و مرجان ساتراپی
درک پیام غدیر؛ امامت، ستون فقرات حفظ اسلام در جامعه
حجتالاسلام محمد قمی: نهضت خمینی همچنان ادامه دارد
غدیر، مسئله فراموشی یا تبعیت؟
قرآن پژوهی چگونه به استنباط احکام فقهی میانجامد؟
پیام ۱۵ خرداد این بود که «توسعه آمرانه» فرجامی جز تقابل نخواهد داشت
مرور آثاری که با موضوع غدیر خلق شدند
سیمای فراتاریخی «قهرمان مردم» در لایههای هنر، عرفان و ادبیات
غدیر برای کودک نیازمند تخیل است
استقبال از کتابهای رهبر شهید انقلاب در نمایشگاه مجازی کتاب
اجماع اولیه فرو ریخت/ خبرگان بر روی رهبر شهید به توافق نرسیدند
مردم ما شایستگی «شیعه علی (ع)» بودن را اثبات کردند
مداح بحرینی سلب تابعیت شده به ایران میآید
غدیرخم تبیینگر مدل حکمرانی الهی و الگوی زیست مؤمنانه است
حمایت از ۳۵۰ استاد برای هدایت تحقیقات
تاثیر معدل در کنکور به دلیل غیبت شما هنوز بررسی نشده است
آیتالله فیاض رحلت کرد/ مرجعی که آیتالله خویی او را نور چشمش می دانست
تبعید به نجف، برگی تازه در روایت مرجعیت امام گشود
غدیر؛ واقعهای فراتر از تاریخ با ابعاد کلامی و تمدنی
تنگه هرمز را بیشتر بشناسید
حقوق اساتید چه نیازهایی را برآورده میکند؟
جزئیات آزمون مرحله غیرمتمرکز سی و یکمین المپیاد علمی دانشجویی اعلام شد
شیوه برگزاری امتحانات و کلاسهای دانشگاههای غیرانتفاعی اعلام شد
درخواست جمعی از اساتید حوزه علمیه برای دفن امام شهید در شهر مقدس قم
اعتراض دانش آموزان به تاثیر قطعی معدل بر کنکور
دل نوشته فرهاد قائمیان به مناسبت فرا رسیدن عید سعید غدیر خم
انتشار تازهترین اثر محسن چاوشی برای تکریم بیماران صعب العلاج
چگونه ابوترابی نقشه بعثیها برای قتلعام اسرا را ناکام گذاشت؟
مهمترین پیام اجتماعی غدیر اتحاد ملی ملتهاست
نابودی نیروی دریایی صدام به روایت یک نوجوان در این کتاب خواندنی
علی (ع) الگوی کامل انسانِ قهرمان و تولد در جهانی نمادین
چطور فوتبال به سلاح مخفی پنتاگون تبدیل شد؟
تصاویر کاتالوگ بزرگترین تولیدکننده آنتیبادی جنجال آفرین شد
آیا واقعا میتوان گسلهای تهران را فعال کرد؟
هوش مصنوعی ایلان ماسک طی ۴ روز یک جهان را نابود کرد
زمانبندی امتحانات دانشگاه شهیدبهشتی به دلیل برگزاری آزمون ارشد تغییرکرد
غدیر حلقهای است که سنتهای مذهبی را به فرهنگ ملی پیوند میزند
ریاکاریهای بنی عباس کتاب و منتشر شد
جشن مردمی غدیر؛ دانشگاه تربیتی تمدنسازی
وزیر آموزش و پرورش: هیچ ابزاری نمیتواند جای کتاب و کتابخوانی را بگیرد
اتاق ماهواره دانشگاه علم و صنعت به موزه جنگ تبدیل میشود
حسین گل گلاب مردی که با این شعر در ایران ماندگار شد
روایتی از غدیر فراتر از یک واقعه تاریخی در کتاب «زیارت غدیریه»
اصل ماجرای شایعه استعفای پزشکیان چه بود؟
راهاندازی رشته «موسیقی ردیف دستگاهی» در دانشگاه استاد فرشچیان
ثبت نام کودکان این کشور در اینستاگرام و تیک تاک ممنوع شد
چرا توصیه شده زیارت جامعه کبیره بخوانیم؟ مداومت آیت الله بهجت
نسخه بنیاد علم برای توقف افت علمی دانشگاهها
خسارت جنگ به ۶۰ شرکت فناوری دانشگاه شریف
حسین سیب سرخی به سوگ مادر نشست
گردهمایی اندیشمندان جهان اسلام در نشست بین المللی غدیر، ولایت و وحدت برگزار میشود
نمایشگاه عکس فیلمهای احمدرضا درویش با عنوان «سرزمین خورشید» افتتاح شد
آهنگ جدید علیرضا قربانی برای ایران منتشر شد
امام هادی(ع) چگونه تهدید محاصره را تبدیل به فرصت ایجاد شبکه وکالت کرد؟
پرفروشترین کتابهای نمایشگاه مجازی کتاب هفتم مشخص شدند
خانم خبرنگار: نقد کتاب گمشده امروز رسانههاست
جامعه ایرانی با تکیه بر دینداری و مقاومت سرمایهای عظیم برای کشور است
آیتالله رشاد: فهم معارف ولایت، توفیقی از جانب خداست
استاد داوری اردکانی: بود و نبود فلسفهای که با نظم زندگی در هماهنگی نباشد، یکی است
بازخوانی و تحلیل پیامهای رهبر انقلاب در دانشگاه آزاد اسلامی
مهلت ثبتنام کارشناسی ارشد پردیس بینالمللی دانشگاه امیرکبیر تمدید شد
احتمال تغییر در تقویم آموزشی دانشگاهها برای مدیریت بحران انرژی قوت گرفت
برنامه کامل زمان بندی آزمونهای سال ۱۴۰۵ اعلام شد
احتمال تغییر در تقویم آموزشی دانشگاهها برای مدیریت بحران انرژی قوت گرفت
زمانبندی امتحانات دانشگاه شهیدبهشتی به دلیل برگزاری آزمون ارشد تغییرکرد
ایران با ارتقای دو پلهای در رتبه ۶ جهانی مدارک علمی پراستناد قرار گرفت
اتاق ماهواره دانشگاه علم و صنعت به موزه جنگ تبدیل میشود
شیوه برگزاری امتحانات و کلاسهای دانشگاههای غیرانتفاعی اعلام شد
چگونه یک بنای ایرانی، معماری غرب را دگرگون کرد؟
مهلت ثبتنام کارشناسی ارشد پردیس بینالمللی دانشگاه امیرکبیر تمدید شد
خانم خبرنگار: نقد کتاب گمشده امروز رسانههاست
جامعه ایرانی با تکیه بر دینداری و مقاومت سرمایهای عظیم برای کشور است
حمایت از ۳۵۰ استاد برای هدایت تحقیقات
آیتالله رشاد: فهم معارف ولایت، توفیقی از جانب خداست
بازخوانی و تحلیل پیامهای رهبر انقلاب در دانشگاه آزاد اسلامی
نسخه بنیاد علم برای توقف افت علمی دانشگاهها
وزیر ارشاد: تجمعات خیابانی اکسیر شجاعت مردم ایران را تکثیر کرد
در اینجا کتابها بیشتر از اسباببازی فروش رفتند
اعتراف به ضعفهای کاخ سفید در دوران بایدن در کتاب خاطرات همسرش
استوری پرواز همای به یاد شهدای جنگ رمضان
حسین گل گلاب مردی که با این شعر در ایران ماندگار شد
استاد داوری اردکانی: بود و نبود فلسفهای که با نظم زندگی در هماهنگی نباشد، یکی است
گردهمایی اندیشمندان جهان اسلام در نشست بین المللی غدیر، ولایت و وحدت برگزار میشود
شاهنامه چگونه سیستم ایمنی جامعه ایرانی را تقویت میکند؟
تصویر دیده نشده از شهید نصرالله و سپهبد سلامی و محمد پاکپور
خسارت جنگ به ۶۰ شرکت فناوری دانشگاه شریف
راهاندازی رشته «موسیقی ردیف دستگاهی» در دانشگاه استاد فرشچیان
حسین سیب سرخی به سوگ مادر نشست
وزیر آموزش و پرورش: هیچ ابزاری نمیتواند جای کتاب و کتابخوانی را بگیرد
«دولتشهر تنها»، خرده روایت هایی از روستاهای کردنشین و محله های تهران
اصل ماجرای شایعه استعفای پزشکیان چه بود؟
روایتی از غدیر فراتر از یک واقعه تاریخی در کتاب «زیارت غدیریه»
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.