به گزارش ثریا در ادامه بررسی سفرنامههای اروپاییان درباره ایران، به کتاب «فرهنگ جغرافیایی امپراتوری ایران» نوشتهی جان مکدانلد کینر میرسیم. کتاب «فرهنگ جغرافیایی امپراتوری ایران» (A Geographical Memoir of the Persian Empire) اثری است از سر جان مکدانلد کینر(Sir John Macdonald Kinneir).
جان مکدانلد کینر در سال ۱۸۱۰ میلادی در سمت معاون سیاسی سرجان ملکم، همراه هیئت انگلیسی وارد تهران شد. او یک افسر و دیپلمات بریتانیایی در اوایل قرن نوزدهم بود که سالها در سرزمینهای خاورمیانه، بهویژه ایران، سفر و فعالیت داشت.هدف اصلی او از این سفر، آگاهی حکومت هند بریتانیا از موقعیت جغرافیایی، اوضاع سیاسی، اقتصادی و اجتماعی ایران بود. کینر در کتاب خود تلاش کرده تصویری نسبتاً جامع از سرزمینهای تحت نفوذ ایران در آن زمان ارائه دهد.
کتاب در واقع ترکیبی از گزارش سفر، بررسی جغرافیایی، و توصیف تاریخی و اجتماعی است. او اطلاعاتی درباره مرزها، شهرها، ایالات، مسیرهای ارتباطی و ویژگیهای طبیعی مناطق مختلف ارائه میدهد. کینر ماحصل مطالعات و مشاهدات خود را دربارۀ کشورمان در کتابی با عنوان «فرهنگ جغرافیایی امپراتوری ایران» به رشته تحریر درآورد. این کتاب برای نخستین بار در سال ۱۸۱۳ میلادی در ۴۸۰ صفحه به قطع وزیری در لندن منتشر شد و سپس برای بار دوم در سال ۱۹۷۳ میلادی در نیویورک تجدید چاپ و منتشر گردید.
یکی از بخشهای مهم کتاب، شرح ایالات و شهرهای ایران در دوره قاجار است. نویسنده درباره مناطقی مانند فارس، خراسان، آذربایجان، کرمان، خوزستان و دیگر نواحی توضیح میدهد و اطلاعاتی درباره جمعیت، اقتصاد، محصولات، راههای بازرگانی و اهمیت راهبردی آنها ارائه میکند. این توصیفها برای پژوهشگران تاریخ جغرافیای ایران بسیار ارزشمند است، زیرا وضعیت کشور را در حدود دو قرن پیش نشان میدهد.
کتاب همچنین به ساختار سیاسی و نظامی ایران در زمان فتحعلیشاه قاجار اشاره میکند. کینر در کنار مباحث جغرافیایی، درباره قبایل، نیروهای نظامی، راههای تجاری و روابط منطقهای ایران نیز توضیح میدهد. نگاه او تا حد زیادی تحت تأثیر دیدگاههای استعماری و منافع بریتانیا در منطقه است، زیرا در آن زمان رقابت سیاسی میان قدرتهای اروپایی در آسیای غربی جریان داشت.
در بخش توصیف کینر از شهر شوشتر چنین میخوانیم:
شوشتر، کرسینشین استان خوزستان، در عرض سی و دو درجهی شمالی و چهل و هشت درجه و پنجاه و نه دقیقهی شرقی، در دامنهی کوههای بختیاری واقع شده است.
عموماً بر این باورند که شوشتر همان شهر باستانی سوس است، اما من به دلایلی که بعداً خواهم گفت، عقیدهی مخالفی دارم. «شوش» به زبان قدیمی ایران یعنی دلنشین و «شوشتر» به معنی دلنشینتر آمده است.
بنا به اعتقاد مردم بومی، شاپور پسر اردشیر بابکان این نام را برای شوشتر برگزیده و به والرین، امپراتور روم که زندانی او بود، مأموریت داده تا این شهر را بنا نماید. خرابههایی که از «سو سوزا» به جا مانده، گواه آن است که شوشتر نمیتواند آن شهر معروف باستانی باشد.
او سپس به آثار تاریخی شوشتر میپردازد:
«آثار مهم شوشتر عبارتند از قلعه صد پل که از یادگاریهای قدیمی و قابل توجه این شهر به شمار میآیند. جلوی قسمتی از دیوار که هنوز بر جای مانده، محل سکونت والرین بوده است. رومیها قسمتی از یک تپهی کوچک را با احداث یک قلعه در قسمت غربی شهر، مشرف به رودخانه که چشمانداز زیبایی دارد، در اختیار گرفته بودند. دو طرف این دژ نظامی را یک خندق و یک سمت دیگر آن را رودخانه محصور نموده است. این قلعه تنها یک دروازه دارد که به سبک رومی ساخته شده و سابقاً به وسیله یک پل متحرک به درون آن رفتوآمد میکردند. سردابهای متعددی در زیر تپه حفر شده که هنوز آب در آنها جریان دارد.
سد شاپور: سدی که شاپور بر روی رودخانه کارون بنا نموده، از قلعه فاصله چندانی ندارد و آنطور که دکتر هرولت تصور نموده، ایجاد این بند به خاطر جلوگیری از وقوع سیلاب و طغیان رودخانه بوده است.»
امروزه «فرهنگ جغرافیایی امپراتوری ایران» به عنوان یکی از منابع تاریخی مهم درباره جغرافیا و اوضاع ایران در اوایل قرن نوزدهم مورد استفاده پژوهشگران قرار میگیرد. این اثر علاوه بر ارزش جغرافیایی، برای مطالعه تاریخ اجتماعی، مسیرهای بازرگانی، و شناخت نگاه اروپاییان به ایران در آن دوره نیز اهمیت دارد.
تصویر/فراز مهم پیام رهبر انقلاب
۲ پهپاد لوکاس غنیمت گرفته شدهٔ دشمن آمریکایی توسط سپاه+عکس
آزمون وکالت کانون وکلای دادگستری ۱۴۰۵ با حضور ۱۰۱ هزار نفر برگزار شد
دانشآموزان ایران پای آرمانهای انقلاب و دفاع از وطن ایستادهاند
اخذ مجوز استخدام ۹ معلم بازمانده حادثه دبستان شجره طیبه میناب
فوتبال از مدرسه تا تیم ملی؛ وعده تازه برای کشف استعداد در دانشآموزان
ایلان ماسک اسپیس ایکس و تسلا را ادغام میکند؟
ترامپ اورکل را وادار به عقب نشینی از قرارداد با تراشه ساز چینی کرد
تصمیم جدید وزارت علوم درباره درخواست دانشگاهها برای ایجاد رشته جدید
با وجود تحریمها، تجهیزات کوانتومی بومی در حال ساخت است
وام تحصیلی این دانشجویان ۵۰ درصد افزایش مییابد
تغییر و بهروزرسانی ۵۰ تا ۷۰ درصدی رشتههای کشاورزی
گوگل به مدارس هشدار داد
دختران ایرانی در جستجوی «خود»؛ هویت در میدان کشمکش سنت و مدرنیته
روز مبارزه با استکبار، روز به خاک مالیدن پوزه قلدران وحشی خواهد شد
قرآن از راز ماندگاری قدرت فرعون میگوید
آغاز کار نگارش جلد دوم مجموعه چهار جلدی «کربنشناسی»
آیا بانکها برای خلق پول به مجوز فقهی نیاز دارند؟
مسجد باید میداندار اصلی فعالیتهای قرآنی جامعه شود
وام تحصیلی دانشجویان برتر، ممتاز و متأهل ۵۰ درصد افزایش مییابد
ثبتنام وامهای تحصیلی و ودیعه مسکن متأهلی دانشجویان شروع شد
اعلام فهرست رشتههای پذیرش مستقیم دستیاری تخصصی از بین پزشکان عمومی
وزیر علوم: پیوند دانش و فناوری، قدرت ملی را افزایش میدهد
مسئولیت شرعی والدین در قبال نیازهای فرزندان امروز چیست؟
موج جدید هک سوپرمارکتهای اروپا
سرلشکر رضایی: ملت ایران شکست بزرگی را به ترامپ تحمیل کرد
واکنش کاخ سفید پس از شکست جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای+عکس
شکار پهپادهای آمریکایی سوژه توییت سخنگوی سپاه+عکس
پاسخ صمیمانه فرمانده نیروی دریایی سپاه به نامه دختران جهادگر مازندرانی+عکس
بت ترامپ با شکست در جنگ با ایران ترک برداشت+عکس
زلزلهٔ ۳.۱ ریشتری در عمق ۱۵ کیلومتری زمین، بیرم فارس را لرزاند
انتخابات میاندورهای آمریکا و ضربه سیاسی بزرگ به دونالد ترامپ
کنایه سفارت ایران در لندن به ترامپ پس از شکست انتخاباتی +عکس
تب هوش مصنوعی در شرکتها هم داغ شد
علت فوت حمید علیدوستی چه بود؟
داروهایی که به نفع ویروس عمل میکند و سلامت بیمار را به خطر میاندازد
کشف یک جرم مرموز در لبه منظومه شمسی توسط اخترشناسان
تصویر روز ناسا از شب در سیارهای وهمانگیز
کنجکاوی کودک تا کجا باید درباره تلفن همراه والدین پیش برود؟
کتاب صوتی «پلهای مدیسون کانتی» منتشر شد
چرا از قهرمانان فقط مدالهایشان را میبینیم؟
کتاب «همسفیر» منتشر شد
ستاره اسکندری پس از هفت سال به صحنه تئاتر بازمیگردد
کمبود جدی فضای آموزشی در مناطق حاشیهای و پرتراکم شهری
دانشآموزان قرآنی شایسته قدردانی هستند
چرا سریال «روشنایی شب» با واکنش رسانه صهیونیستی مواجه شد؟
محدودیت دسترسی به اطلاعات اسلحهها برای نوجوانان در چت جی پی تی
ثبتنام آزمون انتخاب حسابدار رسمی سال ١۴۰۵ آغاز شد؛ اعلام زمان آزمون
تسهیلات جدید برای قبولیهای ارشد و دکتری از سوی وزارت علوم
نمرات مردودی دانشجویان ورودی ۱۴۰۲ به بعد در معدل کل محاسبه نمیشود
تفکیک مسیر ارتقای اساتید علوم انسانی از رشتههای مهندسی و کشاورزی
امکان ویرایش معدل و سهمیه در آزمون کارشناسی ارشد علوم پزشکی فراهم شد
کلیداولیه آزمون دکتری تخصصی علوم پزشکی۱۴۰۵ منتشر شد
کد آیسیک چیست؟ راهنمای انتخاب و استعلام فعالیت اقتصادی | آرمیتاتکس
محرابی که در عید قربان تبریز به خون نشست؛ نخستین شهید محراب که بود؟
نمایشگاه جدید موزه «جستجوی ایران» افتتاح شد؛ بازخوانی ریشههای بحران هویت و گسست تاریخی
رمانی در ستایش قدیس مهربانی برنده جایزه بزرگ رمان آکادمی فرانسه شد
۱۷۳ هنرمند در جشنواره هنرهای تجسمی جوانان رقابت میکنند
تنوع دیدگاهها معیار انتخاب در کارگاه نقاشی جشنواره تجسمی جوانان است
هومن کیایی و مجتبی رجبیمعمار «داستان زندگی من» را روایت میکنند
فیلمهای «بالاچ» و «سومریها» اکران میشوند
معرفی اعضای هیئت انتخاب آثار جشنواره تئاتر خیابانی مریوان
تلاش برای کشف استعدادها؛ بخش بینالمللی تئاتر نیاز به تقویت دارد
یک بازار سه روایت؛ بندرعباس در تهران تماشایی شد
متا خارج از دادگاه نوجوان شاکی را راضی به تسویه کرد
دانشگاه آزاد اسلامی در زمره ۱۰۰ دانشگاه برتر جهان قرار دارد
اجرای طرح فروش حضوری و مجازی کتابفروشیها در «بازار کتاب»
لبیک نهادهای علمی به پیام رهبر انقلاب: برای خیزش علمی شتابان آمادهایم
نحوه دریافت ارز از دانشجویان خارجی اعلام شد
جزییات افزایش تسهیلات رفاهی دانشجویان علوم پزشکی؛ افزایش وام ازدواج
نوبت دوم آزمون کارشناسی ارشد علوم پزشکی سال ۱۴۰۵ در ۳۳ رشته برگزار شد
ظرفیت پذیرش پزشکی و دندانپزشکی در سال ۱۴۰۶ تعیین شد
رونمایی از نرمافزار «ردا کارت» دانشجویی؛ زمان اجرا به زودی مشخص میشود
فرهنگستان علوم ظرفیت خود را برای تحقق خیزش علمی کشور به کار میگیرد
کنار رفتن «حجاب ابزار» برای مستندسازی یک فرصت است؛ فرا رفتن از گزارش
حریم خصوصی در فضای مجازی؛ انتشار پیام و تصویر دیگران شرعا جایز است؟
حجتالاسلام قمی: هیئت، سیاسیترین و استکبارستیزترین محفل شیعه است
«گوهر فضیلت»؛ بازخوانی میراث علمی و سلوک معنوی آیتالله مروارید
وقتی تصویر و صدای جعلی به نام حقیقت منتشر میشود؛حکم شرعی تغییر هوشمند
فاطمیه فرصتی برای پیوند محبت فاطمی با فرهنگ وقف و خیر ماندگار
رونمایی از نرمافزار «ردا کارت» دانشجویی؛ زمان اجرا به زودی مشخص میشود
ظرفیت پذیرش پزشکی و دندانپزشکی در سال ۱۴۰۶ تعیین شد
فرهنگستان علوم ظرفیت خود را برای تحقق خیزش علمی کشور به کار میگیرد
جزییات افزایش تسهیلات رفاهی دانشجویان علوم پزشکی؛ افزایش وام ازدواج
«گوهر فضیلت»؛ بازخوانی میراث علمی و سلوک معنوی آیتالله مروارید
نوبت دوم آزمون کارشناسی ارشد علوم پزشکی سال ۱۴۰۵ در ۳۳ رشته برگزار شد
رویا میرعلمی مهمان آخرین قسمت «همکلام» میشود
اپل لپ تاپ گرانقیمت با نمایشگر لمسی را معرفی کرد
لبیک نهادهای علمی به پیام رهبر انقلاب: برای خیزش علمی شتابان آمادهایم
کنار رفتن «حجاب ابزار» برای مستندسازی یک فرصت است؛ فرا رفتن از گزارش
نقشم در «نسخه آزمایشی» از من دور بود؛ سارقی که بعد از نامزدی توبه کرد
حریم خصوصی در فضای مجازی؛ انتشار پیام و تصویر دیگران شرعا جایز است؟
تسهیلات جدید برای قبولیهای ارشد و دکتری از سوی وزارت علوم
وقتی تصویر و صدای جعلی به نام حقیقت منتشر میشود؛حکم شرعی تغییر هوشمند
از بازتاب سخنان تلخ اکبر زنجانپور تا گرامیداشتی برای اکبر عبدی
نحوه دریافت ارز از دانشجویان خارجی اعلام شد
فاطمیه فرصتی برای پیوند محبت فاطمی با فرهنگ وقف و خیر ماندگار
«کافه سلطان»؛ روایت زندگی روزمره در سایه جنگ
تفکیک مسیر ارتقای اساتید علوم انسانی از رشتههای مهندسی و کشاورزی
حجتالاسلام قمی: هیئت، سیاسیترین و استکبارستیزترین محفل شیعه است
معرفی آثار ۲ بخش از جشنواره فیلم مقاومت
گرمکن گرافنی ژاپنی در سه ثانیه گرم میشود
ثبتنام آزمون انتخاب حسابدار رسمی سال ١۴۰۵ آغاز شد؛ اعلام زمان آزمون
امکان ویرایش معدل و سهمیه در آزمون کارشناسی ارشد علوم پزشکی فراهم شد
کد آیسیک چیست؟ راهنمای انتخاب و استعلام فعالیت اقتصادی | آرمیتاتکس
موسیقی بازیها از قاب نمایشگر تا صحنه ارکسترال
کلیداولیه آزمون دکتری تخصصی علوم پزشکی۱۴۰۵ منتشر شد
یک بازار سه روایت؛ بندرعباس در تهران تماشایی شد
علت فوت حمید علیدوستی چه بود؟
آمازون دوباره کارمندانش را بیکار کرد
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.