به گزارش ثریا در ادامه بررسی سفرنامههای اروپاییان درباره ایران، به کتاب «فرهنگ جغرافیایی امپراتوری ایران» نوشتهی جان مکدانلد کینر میرسیم. کتاب «فرهنگ جغرافیایی امپراتوری ایران» (A Geographical Memoir of the Persian Empire) اثری است از سر جان مکدانلد کینر(Sir John Macdonald Kinneir).
جان مکدانلد کینر در سال ۱۸۱۰ میلادی در سمت معاون سیاسی سرجان ملکم، همراه هیئت انگلیسی وارد تهران شد. او یک افسر و دیپلمات بریتانیایی در اوایل قرن نوزدهم بود که سالها در سرزمینهای خاورمیانه، بهویژه ایران، سفر و فعالیت داشت.هدف اصلی او از این سفر، آگاهی حکومت هند بریتانیا از موقعیت جغرافیایی، اوضاع سیاسی، اقتصادی و اجتماعی ایران بود. کینر در کتاب خود تلاش کرده تصویری نسبتاً جامع از سرزمینهای تحت نفوذ ایران در آن زمان ارائه دهد.
کتاب در واقع ترکیبی از گزارش سفر، بررسی جغرافیایی، و توصیف تاریخی و اجتماعی است. او اطلاعاتی درباره مرزها، شهرها، ایالات، مسیرهای ارتباطی و ویژگیهای طبیعی مناطق مختلف ارائه میدهد. کینر ماحصل مطالعات و مشاهدات خود را دربارۀ کشورمان در کتابی با عنوان «فرهنگ جغرافیایی امپراتوری ایران» به رشته تحریر درآورد. این کتاب برای نخستین بار در سال ۱۸۱۳ میلادی در ۴۸۰ صفحه به قطع وزیری در لندن منتشر شد و سپس برای بار دوم در سال ۱۹۷۳ میلادی در نیویورک تجدید چاپ و منتشر گردید.
یکی از بخشهای مهم کتاب، شرح ایالات و شهرهای ایران در دوره قاجار است. نویسنده درباره مناطقی مانند فارس، خراسان، آذربایجان، کرمان، خوزستان و دیگر نواحی توضیح میدهد و اطلاعاتی درباره جمعیت، اقتصاد، محصولات، راههای بازرگانی و اهمیت راهبردی آنها ارائه میکند. این توصیفها برای پژوهشگران تاریخ جغرافیای ایران بسیار ارزشمند است، زیرا وضعیت کشور را در حدود دو قرن پیش نشان میدهد.
کتاب همچنین به ساختار سیاسی و نظامی ایران در زمان فتحعلیشاه قاجار اشاره میکند. کینر در کنار مباحث جغرافیایی، درباره قبایل، نیروهای نظامی، راههای تجاری و روابط منطقهای ایران نیز توضیح میدهد. نگاه او تا حد زیادی تحت تأثیر دیدگاههای استعماری و منافع بریتانیا در منطقه است، زیرا در آن زمان رقابت سیاسی میان قدرتهای اروپایی در آسیای غربی جریان داشت.
در بخش توصیف کینر از شهر شوشتر چنین میخوانیم:
شوشتر، کرسینشین استان خوزستان، در عرض سی و دو درجهی شمالی و چهل و هشت درجه و پنجاه و نه دقیقهی شرقی، در دامنهی کوههای بختیاری واقع شده است.
عموماً بر این باورند که شوشتر همان شهر باستانی سوس است، اما من به دلایلی که بعداً خواهم گفت، عقیدهی مخالفی دارم. «شوش» به زبان قدیمی ایران یعنی دلنشین و «شوشتر» به معنی دلنشینتر آمده است.
بنا به اعتقاد مردم بومی، شاپور پسر اردشیر بابکان این نام را برای شوشتر برگزیده و به والرین، امپراتور روم که زندانی او بود، مأموریت داده تا این شهر را بنا نماید. خرابههایی که از «سو سوزا» به جا مانده، گواه آن است که شوشتر نمیتواند آن شهر معروف باستانی باشد.
او سپس به آثار تاریخی شوشتر میپردازد:
«آثار مهم شوشتر عبارتند از قلعه صد پل که از یادگاریهای قدیمی و قابل توجه این شهر به شمار میآیند. جلوی قسمتی از دیوار که هنوز بر جای مانده، محل سکونت والرین بوده است. رومیها قسمتی از یک تپهی کوچک را با احداث یک قلعه در قسمت غربی شهر، مشرف به رودخانه که چشمانداز زیبایی دارد، در اختیار گرفته بودند. دو طرف این دژ نظامی را یک خندق و یک سمت دیگر آن را رودخانه محصور نموده است. این قلعه تنها یک دروازه دارد که به سبک رومی ساخته شده و سابقاً به وسیله یک پل متحرک به درون آن رفتوآمد میکردند. سردابهای متعددی در زیر تپه حفر شده که هنوز آب در آنها جریان دارد.
سد شاپور: سدی که شاپور بر روی رودخانه کارون بنا نموده، از قلعه فاصله چندانی ندارد و آنطور که دکتر هرولت تصور نموده، ایجاد این بند به خاطر جلوگیری از وقوع سیلاب و طغیان رودخانه بوده است.»
امروزه «فرهنگ جغرافیایی امپراتوری ایران» به عنوان یکی از منابع تاریخی مهم درباره جغرافیا و اوضاع ایران در اوایل قرن نوزدهم مورد استفاده پژوهشگران قرار میگیرد. این اثر علاوه بر ارزش جغرافیایی، برای مطالعه تاریخ اجتماعی، مسیرهای بازرگانی، و شناخت نگاه اروپاییان به ایران در آن دوره نیز اهمیت دارد.
افزایش پذیرش دانشجو معلم تا سه برابر ظرفیت
۹۵ درصد مدارس کشور آماده بازگشایی هستند
ارزیابی سالانه یک میلیون و ۲۰۰ هزار نوآموز در برنامه سنجش
مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵ تمدید شد
تمدید مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی ویژه مهارتی سال ۱۴۰۵
پایان نخستین دوره پسادکتری علوم ورزشی امیرکبیر با محوریت هوش مصنوعی
بزرگترین رقابت دانشآموزی در حوزه کوانتوم و لیزر برگزار شد
شرکت انگلیسی دادههای مشتریانش را به هکرها داد
مهلت انتخاب رشته آزمون دستیاری پزشکی مجدد تمدید شد
حمله ایران معماری هوش مصنوعی امارات را تغییر داد؛ فرار دادهها به کوه
چالشهای مصوبه اخیر «ستاد ویژه ساماندهی فضای مجازی» از منظر حقوقی
مدیران ارشد هوش مصنوعی خواستار کندتر شدن پیشرفت آن شدند
قالیباف قانون ملی توسعه هوش مصنوعی را ابلاغ کرد
سهمیه ویژه کنکور برای آسیبدیدگان جنگ نیازمند بازنگری است
پارادوکس رفاه و رضایت؛ چرا مدرنیته ما را شادتر نکرد؟
پیوند عرفان کلاسیک با زیست انسان معاصر در شرح فتوحات مکیه باب ۵۶۰
عالمی که علم و مبارزه را به سنگر امامت جمعه پیوند زد
نظریات و رویکردهای اسلامی در خصوص مددکاری اجتماعی
نسل امروز بی ارادهتر از نسل قبل است؟
از تربت ۱۷ کیلویی تا یک میلیون سند تاریخی، جلوهای از حرم بانوی کرامت
حجتالاسلام قمی: مردم نمیگذارند قیمت پایان جنگ، فروختن عزت ایران باشد
جزئیات برگزاری بیستمین آزمون سراسری قرآن و عترت
خیابان و زندگی؛ واکاوی نقش زنان در پایداری اجتماعات شبانه
«دهکده سلامت» یادگار یک خیر بزرگ برای بیماران صعب العلاج
چرا عرفانهای نوپدید برای جوان امروز جذاباند؟
نگاهی به سریال «دیوار دفاعی»؛ ملی شدن صنعت نفت با چاشنی فوتبال
شعری از نظامی گنجوی موضوع یک انیمیشن کوتاه شد
دیوارنگاره میدان ولیعصر (عج) موقتا تغییر نمیکند؛ آغاز ایمنسازی
«اسکورت» بر صدر فروش روزانه نشست؛ استقبال از آزادی زنان زندانی
حسین علیزاده مهمان «همکلام» میشود
بازی «بومبوم» با حضور خانواده شهید طهرانیمقدم رونمایی شد
«ململ» مهمان نمایشگاه ایران نوشت شد
محرابی که منافقین را به وحشت انداخت؛ چرا مدنی باید ترور میشد؟
اپل به جمع تولید کنندگان موبایل تاشو پیوست
رئیس دانشگاه تهران: برای مقابله با تحریمهای علمی برنامهریزی میکنیم
روحانیِ پیونددهنده دین و آزادی
توصیه پذیرفته شدگان تیزهوشان، کدام آموزشگاه است؟!
برگزیدگان بیستمین جشنواره ملی شیخ بهایی معرفی و تقدیر شدند
اعلام وجه التزام اسناد وثیقه پذیرفتهشدگان تخصصی و فوقتخصصی پزشکی
علت توقف طرح جدید تغذیه دانشجویی چه بود؟
مهلت مجدد ثبتنام در آزمون ارشد علوم پزشکی ۱۴۰۵
ابلاغ دستورالعمل حجاب به زودی در دانشگاهها
تصمیم جدید وزارت علوم درباره ساماندهی دادههای دانشگاهی
آمار جالب از ازدواجهای دانشجویی: موفقیت ۹۴ درصد ازدواجهای دانشجویی طی ۱۲ سال گذشته
آزمونهای کاردانی مهارتی، کارشناسی ناپیوسته و سردفتری۲۰ شهریور برگزار میشود
روباتها در لهستان راهپیمایی کردند
ورود تاکسیهای خودران به ناوگان اوبر در لندن
آموزش ۶۵ هزار آموزگار ابتدایی برای استفاده از ظرفیت بازی و ورزش
وزیر آموزش و پرورش: دریافت هرگونه وجه هنگام ثبتنام در مدارس دولتی ممنوع است
برنامههای «زیست عفیفانه» از مهر در مدارس اجرا میشود
انتظار معاونت علمی از CVCها برای سرمایهگذاری در ۷هزار شرکت نوپا
کارنامه نهایی و دفترچه انتخاب رشته آزمون دستیاری منتشر شد
آلمان موشک و ۵ ماهواره به مدار زمین فرستاد
ظرفیت ۶ هزارنفری دستیاری پزشکی ۱۴۰۵؛ تعیین ظرفیت تعهد مناطق محروم
تحریم علم، رفتار علمی نیست؛ باید به دنبال مسیرهای جایگزین برای انتشار آثار محققان بود
بازنمایی قدرت نرم ایران در شرایط پساجنگ و جایزه جهانی دیپلماسی
آیا اصرار بر تفاوتهای فقهی، آب به آسیاب دشمنان وحدت اسلامی میریزد؟
انتظار، منطق دینی آمادگی تاریخی برای آینده موعود
«تحول تاریخی مفهوم فلسفه» با تقدیر از پرویز ضیاءشهابی رونمایی میشود
نگاهی به حکمرانی فضای مجازی در ایران از منظر تحلیل نهادی تنظیمگری
نظر قرآن درباره مسئولیت اجتماعی برای میانجیگری بین اختلاف زوجین
در همایش ادیان سن پترزبورگ چه گذشت؟ تاکید ایران بر مقاومت
حل موضوع حجاب با «مسئلهمندی مشترک»؛ مردم را درگیر مسئله وحدت کنیم
خود بنده فرهنگ درخشان تو آمد؛ آن قوم که از روی طمع، بنده تو را خواست
فروش «رویای نیمهشب» ۱۰۰ درصد افزایش یافت
نرگس آبیار: سینما را خودآموز یاد گرفتم
بزرگداشت جین فوندا در ونیز؛ از ترامپ بیزارم!
رونمایی از تندیس اکبر عبدی؛ هنرمندی که به خاطرهای ملی تبدیل شد
تصاویری از موشک بالستیک جهاد که در جریان یکی از موجهای عملیات نصر-۲ شلیک شده بود
نگاهی به انیمیشن «سفینه نجات»؛ وقتی تعزیه با ابرقهرمانی فضایی گره میخورد
آغاز ثبت نام بیستمین آزمون سراسری قرآن و عترت
افشای هک وب سایت آلمانی توسط هوش مصنوعی اوپن ای آی
انتخاب رشته داوطلبان آزمون کارشناسی ارشد ۱۴۰۵ دانشگاه آزاد تمدید شد
سال تحصیلی جدید دانشگاه صنعتی امیرکبیر از ۲۸ شهریور آغاز میشود
ظرفیت ۱۴۶ هزار نفری پذیرش در کنکور ارشد ۱۴۰۵
جان مالکوویچ در ونیز تشویق شد؛ هجوم «اسب وحشی نهم» به اسکار
دانشمندی که جواب سوالهایش را از آسمان میخواست
ادامه حاشیههای «آرش» و نوید؛ کیت بلانشت «الکترا» شد
کلونی در جشنواره فیلم ونیز درخشید و با شیر طلا به ترامپ تاخت
جدال دوباره ساترا و ارشاد؛ «داش آکل» وارد میشود
آزمونهای کاردانی مهارتی، کارشناسی ناپیوسته و سردفتری۲۰ شهریور برگزار میشود
تصمیم جدید وزارت علوم درباره ساماندهی دادههای دانشگاهی
مهلت مجدد ثبتنام در آزمون ارشد علوم پزشکی ۱۴۰۵
علت توقف طرح جدید تغذیه دانشجویی چه بود؟
آمار جالب از ازدواجهای دانشجویی: موفقیت ۹۴ درصد ازدواجهای دانشجویی طی ۱۲ سال گذشته
اعلام وجه التزام اسناد وثیقه پذیرفتهشدگان تخصصی و فوقتخصصی پزشکی
رئیس دانشگاه تهران: برای مقابله با تحریمهای علمی برنامهریزی میکنیم
ابلاغ دستورالعمل حجاب به زودی در دانشگاهها
توصیه پذیرفته شدگان تیزهوشان، کدام آموزشگاه است؟!
برگزیدگان بیستمین جشنواره ملی شیخ بهایی معرفی و تقدیر شدند
روحانیِ پیونددهنده دین و آزادی
اپل به جمع تولید کنندگان موبایل تاشو پیوست
روباتها در لهستان راهپیمایی کردند
ورود تاکسیهای خودران به ناوگان اوبر در لندن
نگاهی به سریال «دیوار دفاعی»؛ ملی شدن صنعت نفت با چاشنی فوتبال
نسل امروز بی ارادهتر از نسل قبل است؟
از تربت ۱۷ کیلویی تا یک میلیون سند تاریخی، جلوهای از حرم بانوی کرامت
شعری از نظامی گنجوی موضوع یک انیمیشن کوتاه شد
«دهکده سلامت» یادگار یک خیر بزرگ برای بیماران صعب العلاج
پیوند عرفان کلاسیک با زیست انسان معاصر در شرح فتوحات مکیه باب ۵۶۰
جزئیات برگزاری بیستمین آزمون سراسری قرآن و عترت
نظریات و رویکردهای اسلامی در خصوص مددکاری اجتماعی
خیابان و زندگی؛ واکاوی نقش زنان در پایداری اجتماعات شبانه
سهمیه ویژه کنکور برای آسیبدیدگان جنگ نیازمند بازنگری است
«اسکورت» بر صدر فروش روزانه نشست؛ استقبال از آزادی زنان زندانی
پارادوکس رفاه و رضایت؛ چرا مدرنیته ما را شادتر نکرد؟
«ململ» مهمان نمایشگاه ایران نوشت شد
مهلت انتخاب رشته آزمون دستیاری پزشکی مجدد تمدید شد
تمدید مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی ویژه مهارتی سال ۱۴۰۵
عالمی که علم و مبارزه را به سنگر امامت جمعه پیوند زد
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.