به گزارش ثریا در ادامه بررسی سفرنامههای اروپاییان درباره ایران، به کتاب «فرهنگ جغرافیایی امپراتوری ایران» نوشتهی جان مکدانلد کینر میرسیم. کتاب «فرهنگ جغرافیایی امپراتوری ایران» (A Geographical Memoir of the Persian Empire) اثری است از سر جان مکدانلد کینر(Sir John Macdonald Kinneir).
جان مکدانلد کینر در سال ۱۸۱۰ میلادی در سمت معاون سیاسی سرجان ملکم، همراه هیئت انگلیسی وارد تهران شد. او یک افسر و دیپلمات بریتانیایی در اوایل قرن نوزدهم بود که سالها در سرزمینهای خاورمیانه، بهویژه ایران، سفر و فعالیت داشت.هدف اصلی او از این سفر، آگاهی حکومت هند بریتانیا از موقعیت جغرافیایی، اوضاع سیاسی، اقتصادی و اجتماعی ایران بود. کینر در کتاب خود تلاش کرده تصویری نسبتاً جامع از سرزمینهای تحت نفوذ ایران در آن زمان ارائه دهد.
کتاب در واقع ترکیبی از گزارش سفر، بررسی جغرافیایی، و توصیف تاریخی و اجتماعی است. او اطلاعاتی درباره مرزها، شهرها، ایالات، مسیرهای ارتباطی و ویژگیهای طبیعی مناطق مختلف ارائه میدهد. کینر ماحصل مطالعات و مشاهدات خود را دربارۀ کشورمان در کتابی با عنوان «فرهنگ جغرافیایی امپراتوری ایران» به رشته تحریر درآورد. این کتاب برای نخستین بار در سال ۱۸۱۳ میلادی در ۴۸۰ صفحه به قطع وزیری در لندن منتشر شد و سپس برای بار دوم در سال ۱۹۷۳ میلادی در نیویورک تجدید چاپ و منتشر گردید.
یکی از بخشهای مهم کتاب، شرح ایالات و شهرهای ایران در دوره قاجار است. نویسنده درباره مناطقی مانند فارس، خراسان، آذربایجان، کرمان، خوزستان و دیگر نواحی توضیح میدهد و اطلاعاتی درباره جمعیت، اقتصاد، محصولات، راههای بازرگانی و اهمیت راهبردی آنها ارائه میکند. این توصیفها برای پژوهشگران تاریخ جغرافیای ایران بسیار ارزشمند است، زیرا وضعیت کشور را در حدود دو قرن پیش نشان میدهد.
کتاب همچنین به ساختار سیاسی و نظامی ایران در زمان فتحعلیشاه قاجار اشاره میکند. کینر در کنار مباحث جغرافیایی، درباره قبایل، نیروهای نظامی، راههای تجاری و روابط منطقهای ایران نیز توضیح میدهد. نگاه او تا حد زیادی تحت تأثیر دیدگاههای استعماری و منافع بریتانیا در منطقه است، زیرا در آن زمان رقابت سیاسی میان قدرتهای اروپایی در آسیای غربی جریان داشت.
در بخش توصیف کینر از شهر شوشتر چنین میخوانیم:
شوشتر، کرسینشین استان خوزستان، در عرض سی و دو درجهی شمالی و چهل و هشت درجه و پنجاه و نه دقیقهی شرقی، در دامنهی کوههای بختیاری واقع شده است.
عموماً بر این باورند که شوشتر همان شهر باستانی سوس است، اما من به دلایلی که بعداً خواهم گفت، عقیدهی مخالفی دارم. «شوش» به زبان قدیمی ایران یعنی دلنشین و «شوشتر» به معنی دلنشینتر آمده است.
بنا به اعتقاد مردم بومی، شاپور پسر اردشیر بابکان این نام را برای شوشتر برگزیده و به والرین، امپراتور روم که زندانی او بود، مأموریت داده تا این شهر را بنا نماید. خرابههایی که از «سو سوزا» به جا مانده، گواه آن است که شوشتر نمیتواند آن شهر معروف باستانی باشد.
او سپس به آثار تاریخی شوشتر میپردازد:
«آثار مهم شوشتر عبارتند از قلعه صد پل که از یادگاریهای قدیمی و قابل توجه این شهر به شمار میآیند. جلوی قسمتی از دیوار که هنوز بر جای مانده، محل سکونت والرین بوده است. رومیها قسمتی از یک تپهی کوچک را با احداث یک قلعه در قسمت غربی شهر، مشرف به رودخانه که چشمانداز زیبایی دارد، در اختیار گرفته بودند. دو طرف این دژ نظامی را یک خندق و یک سمت دیگر آن را رودخانه محصور نموده است. این قلعه تنها یک دروازه دارد که به سبک رومی ساخته شده و سابقاً به وسیله یک پل متحرک به درون آن رفتوآمد میکردند. سردابهای متعددی در زیر تپه حفر شده که هنوز آب در آنها جریان دارد.
سد شاپور: سدی که شاپور بر روی رودخانه کارون بنا نموده، از قلعه فاصله چندانی ندارد و آنطور که دکتر هرولت تصور نموده، ایجاد این بند به خاطر جلوگیری از وقوع سیلاب و طغیان رودخانه بوده است.»
امروزه «فرهنگ جغرافیایی امپراتوری ایران» به عنوان یکی از منابع تاریخی مهم درباره جغرافیا و اوضاع ایران در اوایل قرن نوزدهم مورد استفاده پژوهشگران قرار میگیرد. این اثر علاوه بر ارزش جغرافیایی، برای مطالعه تاریخ اجتماعی، مسیرهای بازرگانی، و شناخت نگاه اروپاییان به ایران در آن دوره نیز اهمیت دارد.
معیارهای جدید همترازی رشتههای دانشگاهی برای استخدام ابلاغ شد
پشتیبانی دکترتو تهران چگونه است؟
رقابت ۱۷ هزار داوطلب در پنجاه و سومین دوره آزمون دستیاری پزشکی آغاز شد
تصویری از ابابیل ۳ در آسمان کویت
امنیت ایران با صلح تحمیلی معامله پذیر نیست
فروش بدون کارمزد خودرو در استانهای درگیر جنگ
کشف یک مولکول ناشناخته روی قمر زحل و پلوتو که دانشمندان توضیحی برای آن ندارند
جزئیات ترم تابستانی دانشگاه خوارزمی اعلام شد
دانشگاه صنعتی امیرکبیر در جایگاه سوم رتبه بندی بنیاد ملی نخبگان
تفاهم دانشگاه شهید بهشتی با بانک برای پرداخت تسهیلات مسکن
فرانسه شبکههای اجتماعی را برای کودکان ممنوع میکند
کلید اولیه آزمون کارشناسی ارشد ۱۴۰۵ تا فردا منتشر می شود
حضور گسترده دانشجویان با ۱۷۵ موکب در مراسم تدفین رهبر شهید
هوش مصنوعی به همتای خود حمله سایبری کرد
پایان مکاتبات کاغذی در ثبت اساسنامه مؤسسات اعزام دانشجو
تصویر منتشر نشده از آیت الله سید مجتبی خامنهای
علت کوریهای بیبازگشت کشف شد
اختصاص وام ضروری به دانشجویان آسیب دیده از جنگ
نتفلیکس استارتاپ هوش مصنوعی بازیگر معروف را خرید
فضاپیمای چینی برای دفاع از زمین با یک سیارک برخورد می کند
قابلیت تماشای عکسهای اسلایدی به تلگرام آمد
فرزهای دندانپزشکی نانویی در ایران تولید شد
روباتها با خواندن فکر فرمانبردار شما میشوند
میراث آیت الله شاهآبادی پیوند میان «عرفان شیعی» و سیاست و جهاد بود
«قرآن رنانی» با دستخط رهبر شهید به بازار نشر رسید
برگزاری همایش موکبداران «جاماندگان اربعین حسینی» در فرهنگسرای ولاء
آغاز طرح امنیتی و خدماتی زیارت اربعین حسینی در نجف اشرف
«سیوشش هفت» غم میناب را از زبان خانواده شهدا به تصویر میکشد
ماندگاری ۸۲ درصدی نخبگان؛ جذب ۴۲۰ فارغالتحصیل از دانشگاههای برتر جهان
تیک تاک دوباره برای کارمندان دولت آمریکا مجاز شد
آیین بزرگداشت رهبر شهید انقلاب فردا در دانشگاه تهران برگزار میشود
شرکت سامسونگ کارمندانش در آمریکا را تعدیل کرد
توییت جالب اکانت سفارت ایران درباره ادعای رهگیری موشک های ایران
اعلام نتایج نهایی آزمون دکتری سال ۱۴۰۵ در دهه اول مردادماه
نحوه برگزاری امتحانات و کلاسهای دانشگاههای علوم پزشکی استانهای جنوبی
مهلت تخلیه خوابگاههای دانشجویی دانشگاه الزهراء تمدید شد
درخشش تیم ملی رباتیک ایران در رقابت روبوکاپ جهانی ۲۰۲۶
توضیح معاون علمی رئیس جمهور درباره سند راهبردی «توسعه فرانچایز دانشبنیان»
امارات مقصد بعدی موشکهای ایرانی؟ +عکس
تغییر در فرایند پذیرش دانشجومعلمان/ ایجاد سهمیه بومی برای برخی رشتهها
بررسی افزایش ۳۰ تا ۵۰ درصدی وامهای دانشجویی
آخرین وضعیت صدور احکام انضباطی دانشجویان خاطی حوادث دی ماه اعلام شد
دفترچه سوالات کنکور ارشد ۱۴۰۵ منتشر شد/ اعلام کلید تا ۳۱ تیر
فروشگاههای اپ طرف ثالث بالاخره وارد اندروید میشوند
ترامپ دسترسی به پستهایش در شبکه اجتماعی تروث را میفروشد
آزمون کارشناسی ارشد ۱۴۰۵ در رشتههای شناور برگزار شد
کنکور سراسری ۱۴۰۵ در موعد مقرر برگزار میشود/تامین امنیت آزمون
بزرگداشت رهبر شهید و دکتر مصباحالهدی باقریکنی در دانشگاه امام صادق
گوگل باید دسترسی به سرویسهایش را برای رقبا فراهم کند
نوبت آخر آزمون کارشناسی ارشد سال ۱۴۰۵ برگزار شد
رگولاتور انگلیس درباره تیک تاک تحقیق می کند
برگزاری کنکور ارشد ۱۴۰۵ برای توانخواهان و زندانیان
آزمون کارشناسی ارشد سال ۱۴۰۵ در سلامت و آرامش برگزار شد
نوشتهای که بالای سر یک کودک سرطانی در بیمارستان بقایی اهواز نصب شده
دیوارنگاره میدان ولیعصر (عج) به پیشبینی حذف شرور جهان پرداخت
حال خواننده معروف موسیقی بختیاری خوب نیست
سیاست بچهگانه ترامپ سوژه کارتون هنرمند برزیلی شد
ایران قبرستان متجاوزین+عکس
کارگردان سریال پایتخت درباره رهبر شهید مستند میسازد
کامران نجف زاده به جنوب سفر کرد
وزیر آموزش و پرورش: کیفیتبخشی و عدالت آموزشی دو راهبرد اصلی دولت است
غرق شدن ترامپ، سوژه جدیدترین دیوارنگاره تهران
آغاز دورههای راهبردهای تربیت و یادگیری مربیان پیشدبستانی در مراکز کانون پرورش فکری
نقش سازنده نخبگان در حل مسائل کشور
پویش «حفظ جزء ۳۰ قرآن» ویژه کودکان و نوجوانان برگزار میشود
جزئیات ثبت نام آزمون دانشنامه و گواهینامه تخصصی دندانپزشکی اعلام شد
امتحانات نهایی رشتههای تحصیلی پایه دوازدهم در ۴ استان لغو شد
لزوم چرخش تحولی در دانشگاه فرهنگیان
الگوریتم ایکس پاسخهای دوستان کاربر به پستها را اولویت میدهد
الگوریتم ایکس پاسخهای دوستان کاربر به پستها را اولویت میدهد
واکنش معاون نهاد رهبری به اخراج یک کارمند دانشگاهی به دلیل پیگیری پوشش
مهلت پژوهش برای مادران پژوهشگر به ازای تولد فرزند تمدید شد
نخستین ماهواره راداری کشور در آستانه رونمایی
بیش از ۴۲۰ هزار داوطلب آزمون کارشناسی ارشد ۱۴۰۵ کارت گرفتند
جزئیات طرح جدید تغذیه دانشجویی اعلام شد
تبریک وزیر آموزش و پرورش به قهرمانان المپیاد جهانی فیزیک
روایت ایستادگی ایران در مجلات رشد دانش آموزان
دستورالعمل تداوم برپایی میادین و تجمعات مردمی اعلام شد
پایگاهسازی برای آینده جهان تشیع/ارتباط عاطفی آیت الله بروجردی با مسجد چگونه بود؟
نسب رهبر شهید به کدام امامزادههای ایران میرسد؟
نحوه برگزاری امتحانات و کلاسهای دانشگاههای علوم پزشکی استانهای جنوبی
بررسی افزایش ۳۰ تا ۵۰ درصدی وامهای دانشجویی
ماندگاری ۸۲ درصدی نخبگان؛ جذب ۴۲۰ فارغالتحصیل از دانشگاههای برتر جهان
شرکت سامسونگ کارمندانش در آمریکا را تعدیل کرد
درخشش تیم ملی رباتیک ایران در رقابت روبوکاپ جهانی ۲۰۲۶
آخرین وضعیت صدور احکام انضباطی دانشجویان خاطی حوادث دی ماه اعلام شد
مهلت تخلیه خوابگاههای دانشجویی دانشگاه الزهراء تمدید شد
تغییر در فرایند پذیرش دانشجومعلمان/ ایجاد سهمیه بومی برای برخی رشتهها
اعلام نتایج نهایی آزمون دکتری سال ۱۴۰۵ در دهه اول مردادماه
گوگل باید دسترسی به سرویسهایش را برای رقبا فراهم کند
دفترچه سوالات کنکور ارشد ۱۴۰۵ منتشر شد/ اعلام کلید تا ۳۱ تیر
کنکور سراسری ۱۴۰۵ در موعد مقرر برگزار میشود/تامین امنیت آزمون
امارات مقصد بعدی موشکهای ایرانی؟ +عکس
آغاز طرح امنیتی و خدماتی زیارت اربعین حسینی در نجف اشرف
توضیح معاون علمی رئیس جمهور درباره سند راهبردی «توسعه فرانچایز دانشبنیان»
تیک تاک دوباره برای کارمندان دولت آمریکا مجاز شد
امنیت ایران با صلح تحمیلی معامله پذیر نیست
آیین بزرگداشت رهبر شهید انقلاب فردا در دانشگاه تهران برگزار میشود
نوبت آخر آزمون کارشناسی ارشد سال ۱۴۰۵ برگزار شد
برگزاری همایش موکبداران «جاماندگان اربعین حسینی» در فرهنگسرای ولاء
بزرگداشت رهبر شهید و دکتر مصباحالهدی باقریکنی در دانشگاه امام صادق
توییت جالب اکانت سفارت ایران درباره ادعای رهگیری موشک های ایران
رگولاتور انگلیس درباره تیک تاک تحقیق می کند
آزمون کارشناسی ارشد ۱۴۰۵ در رشتههای شناور برگزار شد
میراث آیت الله شاهآبادی پیوند میان «عرفان شیعی» و سیاست و جهاد بود
«سیوشش هفت» غم میناب را از زبان خانواده شهدا به تصویر میکشد
«قرآن رنانی» با دستخط رهبر شهید به بازار نشر رسید
ترامپ دسترسی به پستهایش در شبکه اجتماعی تروث را میفروشد
کلید اولیه آزمون کارشناسی ارشد ۱۴۰۵ تا فردا منتشر می شود
فروشگاههای اپ طرف ثالث بالاخره وارد اندروید میشوند
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.