کد خبر: 152503
ف
چرا ابن‌زیاد عمرسعد را خانه‌نشین کرد؟
عبیدالله گفت: تو را راهی نیست جز اینکه آن نامه را به دست من رسانی. عمر گفت: به خدا آن دست‌خط را نگه داشته‌ام تا در مدینه به پیرزنان قریش نشان دهم تا عذر مرا بدانند.

به گزارش ثریا - «یک شب و روز عاشورا» نوشته آیت‌الله میرزا خلیل کمره‌ای به‌عنوان یکی از کتاب‌های عاشورایی بازار نشر، سال ۱۳۹۹ در ۳۹۰ صفحه توسط انتشارات دارالعرفان منتشر شد. مطالب این‌کتاب در ۲ بخش اصلی تدوین شده‌اند که عبارت‌اند از: «یک‌شب و روز عاشورا» و «نبرد و خون».

کتاب پیش‌رو مانند دیگر نوشته‌های آیت‌الله کمره‌ای، تلفیق تاریخ و تحلیل است و مخاطبی که آن را به دست می‌گیرد، در بخش اول با عناوینی روبرو می‌شود که درباره تاریخ عاشورا و قیام امام حسین (ع) هستند. این‌عناوین از این‌قرارند: دو لشکر و فکر شب، نص سخن، شب جنگجویان و بیداری رقیب، سپردن امانت، سپیده تاریک و روشن و نماز، قیام به دفاع، در کسوت محمد(ص)، نامه تحمیل بیعت، نص خطابهٔ سومین و نگاه حضرت به پشت سر عمرسعد و ...

نگاهی به حر بن‌یزید ریاحی، سردار لشکر دشمن، خطر و نخستین حملهٔ عمومی، فعالیت یکه‌سواران اصحاب، نماز خوف، دشمن سواره و او پیاده هم از عناوینی هستند که در دومین‌بخش کتاب آمده‌اند.

«یک شب و روز عاشورا» فرازی دارد که درباره سرنوشت و پایان کار دوتن از سران جبهه دشمن و عاملان اصلی شهادت امام حسین (ع) و اصحابش است.

در ادامه این‌فراز از کتاب مورد اشاره را در قالب «مطالعه و مرور عاشورایی» مرور می‌کنیم؛

سرنوشت ابن سعد و ابن زیاد

ابن‌زیاد از او آزرده بود و نمی‌خواست به او فرمان ولایت دهد تا مردم ندانند که میان آن دو پیوندی است. به بهانه‌های گوناگون او را خانه‌نشین کرد. جز او دیگر فرماندهان جنگ عاشورا را خانه‌نشین کرد تا مبادا ننگ قتل فرزند رسول خدا آشکارتر شوددر تواریخ آمده است: «ابن سعد که از کربلا برگشت، عبیدالله برای آنکه سندی راجع به کشتن امام (ع) در دست او نداشته باشد، او را خواست و گفت: نامه‌ای که راجع به کشتن حسین (ع) نزد توست، باز ده! گفت: نابود شده است. گفت: چنین نیست به خدا. باید که آن را بیابی و در دست من گذاری. عمر گفت: تو را به آن نامه چه نیازی است؟ آیا تو نبودی که مرا به آن امر، ماموریت دادی و من نیز همان کردم که تو فرمان دادی؟‌ اینک به نوشته‌ای که گم شده است، چه حاجت است؟ عبیدالله گفت: تو را راهی نیست جز اینکه آن نامه را به دست من رسانی. عمر گفت: به خدا آن دست‌خط را نگه داشته‌ام تا در مدینه به پیرزنان قریش نشان دهم تا عذر مرا بدانند. به خدا سوگند من درباره کشتن حسین (ع) تو را نصیحت کردم و تو دست برنداشتی. آنقدر تو را اصرار کردم که اگر پدرم، سعد وقاص را این‌گونه از کاری نهی کرده بودم، حق پدری او را ادا کرده بودم. عثمان بن زیاد، برادر عبیدالله در آن مجلس بود. روی به برادر کرد و گفت: راست می‌گوید، من از قلب و دل می‌خواستم که تا بامداد رستاخیز، دست اولاد زیاد به خون حسین (ع) آلوده نمی‌شد. عبیدالله این‌سخنان را می‌شنید و دم برنمی‌آورد.»

«مرجانه مادرش گفت: ای پلیدک! پسر رسول خدا (ص) را کشتی! به خدا هرگز بوی بهشت را نخواهی شنید. عمر سعد برخاست و بیرون آمد. عازم خانه بود و در راه به خود می‌گفت: وای بر من و بر آنچه کردم. هیچ‌کس چون من مباد، پیوندم را با فرزند پیغمبر (ص) بریدم، و پاس قرابت و خویشاوندی او را نگاه نداشتم. خدا را عصیان کردم و فرمان عبیدالله ستمگر، فرزند فاجر را گردن نهادم. ابن‌زیاد از او آزرده بود و نمی‌خواست به او فرمان ولایت دهد تا مردم ندانند که میان آن دو پیوندی است. به بهانه‌های گوناگون او را خانه‌نشین کرد. جز او دیگر فرماندهان جنگ عاشورا را خانه‌نشین کرد تا مبادا ننگ قتل فرزند رسول خدا آشکارتر شود.»

عمر سعد در زندگی اجتماعی هر وقت وارد محفلی می‌شد، مردم برمی‌خاستند و او را تنها می‌گذاشتند. هر وقت در مسجد می‌نشست، مردم از گرد او پراکنده می‌شدند. نفرت و بیزاری مردم، به جایی رسید که در کوچه‌های شهر، انگشت‌نمای کودکان شد. مردم، او را با انگشت به یکدیگر نشان می‌دادند و می‌گفتند: این‌مردک، کشنده حسین (ع) است. کهان و مهان او را دشنام می‌دادند تا کار به جایی رسید که دیگر مجال آمد و شد برای او نماند. خانه‌نشین شد و درها را به روی خود بست و با اینکه از تابعین بود، اهل سنت و جماعت، روایت او را متروک داشتند.

به سال شصت و چهار که یزید مرد و پسرش معاویه ثانی از خلافت کناره گرفت، عبیدالله زیاد در بصره صلاح خود را در این دید که از یزید تبری کند. حتی یزید را سبّ کرد و از مردم بصره خواست که تا اوضاع شام و حجاز و عراق، آرام نگرفته است، با او بیعت کنند. اعیان بصره هم با او بیعت کردند؛ ولی سرانجام بر او شوریدند. مسعود بن عمرو تمیمی به حمایت از عبیدالله به مسجد رفت و بر منبر خطابه خواند. مردم بر سر او ریختند و او را کشتند. ابن‌زیاد هم گریخت و پنهان شد. سپس شبانه به شام رفت.

از اثر انقلاب آتشین زنانه، مردان آل همدان تحریک شده، با شمشیرهای آخته به مسجد آمدند و حلقه‌وار دور منبر را گرفتند و زنان در میان و مردان در پیرامون آنها. سپس به یاد آن‌روز پرسوز، سوگواری را از سر گرفتند. گریه و ندبه آنها موجب گشت که دیگر کسی نام ابن‌سعد را بر زبان نیاورد. دوباره این‌سعد به حبس خانگی چندین ساله خود برگشتدر روزهایی که مردم بصره با او بیعت کرده بودند، نامه‌ای به کوفه نوشت به عمرو بن حریث، نایب الحکومه کوفه، تا از مردم کوفه برای او بیعت بگیرد. فرستادگان ابن زیاد به کوفه آمدند و اشراف را احضار کرده، به آنها پیشنهاد کردند که با عبیدالله بیعت کنند. یزید بن رویم شیبانی که در روز عاشورا پیرامون عمر سعد بود، صلاح خود را در این دانست که برخیزد و با او مخالفت کند. کوفیان اقدام وی را پسندیدند و او را عزیز داشتند. یزید بن رویم گفت: ستایش خدای را که ما را از دست پسر سمیه راحت کرد. آیا ما با او بیعت کنیم؟ هرگز! نه بیعت و نه هیچگونه احترامی برای او نیست. ما نیازی به بنی‌امیه نداریم و نیازی هم به امر و فرمانفرمایی زاده مرجانه نیست. مستحق بیعت فقط اهل حجاز و مکه‌اند که پیرامون حجرالاسودند. کوفه منقلب شد و نماینده ابن‌زیاد را معزول کردند و گفتگو در انتخاب امیر موقت آغاز شد. سرانجام دحروجه الجعل را حاکم موقت کردند. برخی نیز پیشنهاد کردند که عمر سعد را انتخاب کنند و موقتا امارت کوفه را به او واگذارند تا تکلیف معلوم شود. پاره‌ای هم این‌پیشنهاد را پذیرفتند، ولی زن‌های آل همدان و ربیعه و کهلان و نخع، که هنوز عزادار کربلا بودند، شور و شیون آغاز نهادند، شورش کردند، بی‌پروا به مسجد جامع ریختند و فریاد و صیحه بلند کردند که مگر عمر سعد را کشتن پسر پیغمبر (ص) بس نیست؟

از اثر انقلاب آتشین زنانه، مردان آل همدان تحریک شده، با شمشیرهای آخته به مسجد آمدند و حلقه‌وار دور منبر را گرفتند و زنان در میان و مردان در پیرامون آنها. سپس به یاد آن‌روز پرسوز، سوگواری را از سر گرفتند. گریه و ندبه آنها موجب گشت که دیگر کسی نام ابن‌سعد را بر زبان نیاورد. دوباره این‌سعد به حبس خانگی چندین ساله خود برگشت. تا اینکه بالاخره به دست مختار و خونخواهان حسین (ع) گرفتار شد.

به هر روی، ابن زیاد نیز پس از مرگ یزید، اهل بصره و کوفه را به بیعت فراخواند ولی کوفیان دعوت او را نپذیرفتند و او را از شهر بیرون کردند. وی سپس از بیم انتقام، فراری شد و مدتی به شام رفت همزمان با نهضت توابین ماموریت یافت توابین را سرکوب کند. در سال ۶۵ هجری با لشکری به جنگ سلیمان بن صرد رفت و در عین الورده با او درگیر شد. سرانجام در یکی از درگیری‌ها با سپاه مختار ابوعبید ثقفی در سال ۶۷ هجری خودش و جمعی از همراهانش کشته شدند و باقی سپاهیانش پراکنده گشتند. سر ابن زیاد را نزد مختار ابوعبید ثقفی بردند. مختار هم آن سر را نزد محمد حنفیه و سجاد فرزند حسین بن علی فرستاد.

منبع : انتشارات دارالعرفان


مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

به غنیمت گرفتن نهمین پهپاد آمریکایی توسط سپاه پاسداران+عکس

فرصت مجدد ثبت‌نام در مرحله تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی پزشکی

کاهش ۲۵درصدی جمعیت دانشجویی

دانشگاه‌ها باید اتکایشان را به منابع دولتی کاهش دهند

حجت‌الاسلام خسروپناه خواستار کوچک‌سازی وزارت علوم و واگذاری اختیار به دانشگاه‌ها شد

طرح «قاضی در مدرسه» در ۱۳۵ مدرسه استان سمنان اجرا می‌شود

«به وقت ایران» و «تاب آوری» در تازه ترین شماره نشریه دیده بان اندیشه

واکاوی نسبت فلسفه و معنویت در اندیشه علامه طباطبایی

گلی به جمال سرباز روح الله رضوی که ساعتش را به وقت ایران تنظیم کرد

انتشار «رساله حقوق امام سجاد(ع)» با ترجمه و شرح علامه حسینی طهرانی

تلگرام در عراق فیلتر شد

حذف ۲ اپ کاربردی از موبایل‌های سامسونگ

چرایی عدم دسترسی برخی دانش آموزان به کتاب درسی

بازاریان و فعالان اقتصادی مهدیشهری به مدرسه سازی دعوت شدند

فعالیت مراکز آموزشی ۵ شهرستان خوزستان سه‌شنبه غیرحضوری شد

مسئولیت اعلام تعطیلی مدارس تهران به آموزش‌وپرورش واگذار شد

نتایج کنکور تا روز پنجشنبه اعلام می‌شود

۳ پیش‌نیاز تحقق خیزش علمی جدید

خوانشی بر رسانه فاطمی، از تبیین حضور تا اعتراض سکوت

آپارتمان‌های قم در زمان امام عسکری (ع)

اختلال گسترده در پروازهای آمریکا برای سومین روز متوالی ادامه دارد+عکس

آیا هوش مصنوعی موجب مرگ خلاقیت می‌شود؟

مهلت ثبت‌نام آزمون متقاضیان اخذ پروانه کارشناسی رسمی دادگستری تمدید شد

انتشار دفترچه سوالات و کلید اولیه آزمون پذیرش پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵

فهرست دانشگاه‌های خارجی مورد تأیید وزارت علوم برای سال ۲۰۲۷ اعلام شد

اعلام نتایج نهایی کنکور سراسری تا پایان هفته جاری

پژوهشگاه ملی سرطان به قطب نانوآنکولوژی جهان اسلام تبدیل می‌شود

هواپیمای برقی چینی ۱۰ تنی به آسمان رفت

آغاز رویداد «ایران پیشرو» با حضور بیش از ۱۰۰ شرکت دانش‌بنیان

دسترسی به داده های کاربران اندروید برای متا جریمه تراشید

حضرت زهرا(س)؛ از سوگواری تاریخی تا کنشگری در دفاع از امامت

امانت مشترک؛ مسئولیت شرعی شهروندان در حفظ اموال عمومی تا کجاست؟

آیا انسان امروز آزاد است؟ رؤیای دیرینه بشر و مسئله همیشگی اندیشه

قرائتی: مسجد را اسیر هزینه‌های سنگین و تجمل‌گرایی نکنید

وقتی بدقولی از یک رفتار شخصی به مسئله‌ای اجتماعی تبدیل می‌شود

«مسلمانان در اتریش» کتاب شد

ابلاغ جدیدترین دستورالعمل پذیرش مستقیم دستیاری در ۶ رشته تخصصی

سرویس‌های مایکروسافت احیا شدند

درخشش نخبگان ایرانی در مسابقات فناوری‌های پیشرفته بریکس‌؛ کسب ۹ مدال

فعالیت ۱۲ کمیته در حوزه علوم انسانی برای تحقق خیزش علمی

هوش مصنوعی گوگل معمای ۹۰ ساله ریاضی را حل کرد

آزمون تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی پزشکی ۸ آذر برگزار می‌شود

رفع محدودیت مناطق ممنوعه برای تسهیل جذب دانشجویان بین‌المللی

هوش مصنوعی بومی دانشگاه تهران در تشخیص گفتار فارسی از گوگل پیشی گرفت

فراخوان استادان جهت موافقت با بیانیه لزوم بازنگری در دکترین هسته‌ای

نقشه راه دانشگاه علوم پزشکی هوشمند برای کسب مرجعیت در آموزش دیجیتال

شهادت یک مامور فراجا در سیستان‌وبلوچستان

رونمایی ناسا از قراردادهای جدید ۱۰ میلیارد دلاری خود

استوری هادی چوپان برای حضرت زهرا(س)+عکس

ابداع یک آبنبات‌چوبی برای معاینه کودکان

نانوپوشش‌ها به کمک افزایش عمر لنت‌های ترمز آمدند

دانشگاه باید از پارادایم «مدرک‌گرایی» به سمت «مهارت‌محوری» حرکت کند

گاهی بزرگترین سرقت، دزدیدن فرصت زندگی دیگران است

تدوین برنامه اجرایی برای ورود با تأخیر نودانشجویان علوم پزشکی

جزئیات ثبت نام ۴ درس مجازی برای دانشجویان علوم پزشکی اعلام شد

شرایط ثبت‌نام پذیرفته‌شدگان نوورود شاهد و ایثارگر

«پرواز ۶۵۵» ده‌نمکی به تدوین رسید

امت پیامبر(ص) چگونه در ستم به دخترش همدست شدند؟

میزبانی محوطه تئاتر شهر از مجلس تعزیه شهادت حضرت زهرا (س)

عامل هوش مصنوعی متا به جای کاربر تماس می‌گیرد

«پروانه الماس» بهترین فیلمنامه به «دختر پری‌خانوم» رسید

برد پیت ۵۰ سال عقب می‌رود؛ بازی در نقش یک فلزکار در آسمان‌ها

مویه حضرت علی (ع) بر پیکر زهرا (س) در نقاشی علی بحرینی

جایزه سزار افتخاری آکادمی فیلم فرانسه به نیکول کیدمن می‌رسد

حضرت زهرا(س) موضوع فدک را به سطح «حق مسلمانان و مشروعیت حکومت» بردند

مدیرعامل انویدیا استعفا کرد

یک کشف جدید از معادلات اینشتین درباره گرانش

۲ دنیای بکر پنهان در اقیانوس آرام کشف شد

این سیاره خورشیدی چرا گم شد؟

زمان اعلام نتایج نهایی آزمون سراسری مشخص شد

عدالت اجتماعی در دیدگاه اسلامی به معنای برابری مطلق نیست

همه عمار و مالک‌اشتر نیستند، اما هرکس در قبال حق مسئول‌ است

برای جلوگیری از عادی شدن حرام، باید قبح اجتماعی آن را زنده کرد

کنش حضرت زهرا(س)، حقیقت را به حافظه تاریخ سپرد

بیش از ۶۰ درصد مدارس کشور را خیرین ساختند

توییت صفحه فرمانده کل سپاه به مناسبت روز هوافضا و بازنشر بخشی از پیام ایشان

روایتی از زندگی و میراث شهید حسن طهرانی‌مقدم در برنامه تلویزیونی «نردبان»

انتشار یک قطعه موسیقایی جدید به مناسبت شهادت حضرت زهرا (س)

تلاش نمایش «کورش» برای بازسازی اسطوره قهرمان و پیوندزدن گذشته با اکنون

آنچه کیهان کلهر درباره کتاب «بهجت الروح» گفت

زمان اعلام نتایج نهایی آزمون سراسری مشخص شد

انتشار دفترچه سوالات و کلید اولیه آزمون پذیرش پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵

تصویب ساماندهی مراکز تحقیقات و شبکه‌های تحقیقات و فناوری علوم پزشکی

ابلاغ جدیدترین دستورالعمل پذیرش مستقیم دستیاری در ۶ رشته تخصصی

اعلام نتایج نهایی کنکور سراسری تا پایان هفته جاری

حمایت ویژه از پژوهشگران پسادکتری در قالب طرح شهید چمران

ثبت‌نام تک‌دروس دانشگاه علوم پزشکی هوشمند از ۲۳ آبان آغاز می‌شود

مرکز جدید برای برگزاری آزمون الکترونیکی زبان انگلیسی «تولیمو» ایجاد شد

فهرست دانشگاه‌های خارجی مورد تأیید وزارت علوم برای سال ۲۰۲۷ اعلام شد

آغاز ثبت‌نام اعتکاف دانش‌آموزی ۱۴۰۵

فعالیت ۱۲ کمیته در حوزه علوم انسانی برای تحقق خیزش علمی

مزار پنهان دختر پیامبر(ص)، تناقضی که تاریخ صدر اسلام را به چالش می‌کشد

ضرورت ایجاد فضای امن و با نشاط در مدارس سمپاد

دلایل افت رتبه دانشگاه‌ها در رتبه بندی‌ها چیست؟

آزمون صلاحیت حرفه ای گروه پرستاری دی ماه ۱۴۰۵ برگزار می‌شود

چرا سهم شیر دانش‌آموزان به ۳۰ نوبت محدود شد؟

دانشگاه آزاد درباره عدم اعتبار بورسیه‌های متفرقه اطلاعیه داد

رقابت ۸ هزار نفر در آزمون پذیرش دانشجوی پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵

درخشش دانش‌آموزان البرزی با کسب ۱۵ مدال علمی

سند توسعه متوازن دانشگاه‌های علوم پزشکی در دست بازنگری قرار دارد

برای شناخت دختر پیامبر(ص)، این ۱۰ کتاب را بخوانید

روایتی از زندگی و میراث شهید حسن طهرانی‌مقدم در برنامه تلویزیونی «نردبان»

این سیاره خورشیدی چرا گم شد؟

آزمون تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی پزشکی ۸ آذر برگزار می‌شود

مهلت ثبت‌نام آزمون متقاضیان اخذ پروانه کارشناسی رسمی دادگستری تمدید شد

اپل و سامسونگ برای ورود به بازار چین دست به دامن هوش مصنوعی محلی شدند

بیش از ۶۰ درصد مدارس کشور را خیرین ساختند

توییت صفحه فرمانده کل سپاه به مناسبت روز هوافضا و بازنشر بخشی از پیام ایشان

یک کشف جدید از معادلات اینشتین درباره گرانش

انتشار یک قطعه موسیقایی جدید به مناسبت شهادت حضرت زهرا (س)