به گزارش ثریا - ستارهشناسان اولین عکس مستقیم از یک سیاره نوزاد را که در حال رشد داخل یک حلقه غبارآلود اطراف یک ستاره جوان است، ثبت کردند. آنها گاز هیدروژن درخشانی را که به سمت این دنیای نوپا سرازیر میشد، شناسایی و این سیاره نوزاد را در میانه تولد شکار کردند.
به نقل از استیدی، ستارشناسان برای اولین بار سیاره جوانی را شناسایی کردهاند که هنوز در حال رشد است. این سیاره نوزاد در شکافی پاکسازی شده درون یک قرص(دیسک) چند حلقهای از غبار و گاز که ستاره میزبان خود را احاطه کرده است، قرار دارد.
این کشف توسط تیمی به سرپرستی «لیرد کلوز»( Laird Close)، اخترشناس «دانشگاه آریزونا»(Arizona) و «ریکل ون کاپلوین»(Richelle van Capelleveen)، دانشجوی فارغالتحصیل «رصدخانه لیدن»(Leiden Observatory) در هلند انجام شد. آنها برای یافتن این سیاره گریزان، از پیشرفتهترین ابزارهای نوری تطابقپذیر در جهان استفاده کردند.
ستارهشناسان مدتهاست که دهها مورد از این قرصهای سیارهساز را اطراف ستارگان جوان مطالعه کردهاند. بسیاری از آنها، شکافهای حلقهای شکل را نشان میدهند که حاکی از آن است که دنیاهای پنهان ممکن است در حال پاکسازی مسیر آنها باشند. با این حال تا پیش از این، تنها حدود سه پیشسیاره مستقیماً مشاهده شده بودند و همه آنها نزدیک به ستارگان خود و در فضای میان ستاره و لبه دیسک اطراف آن یافت شده بودند. این یعنی هیچ پیشسیارهای تا پیش از این کشف بزرگ، درون شکافهای تاریک که سالهاست دانشمندان را مجذوب خود کرده است، تایید نشده بود.
حل یک معمای دیرینه علمی
«کلوز»، استاد اخترشناسی گفت: دهها مطالعه نظری در مورد این شکافهای مشاهده شده که توسط سیارات اولیه ایجاد میشوند، نوشته شده است، اما هیچکس تا امروز یک مورد قطعی پیدا نکرده بود. این کشف بسیار مهم است، زیرا عدم کشف سیارات در جاهایی که باید باشند، بسیاری را در جامعه علمی وادار کرده است تا توضیحات جایگزینی برای الگوی حلقه و شکاف موجود در بسیاری از قرصهای پیشسیارهای ارائه کنند. این مسئله که ما در این شکافهای بسیار تاریک نمیتوانیم سیارات فراخورشیدی کمنور را شناسایی کنیم، یک نقطه بحرانی در اخترشناسی است. افراد زیادی شک داشتند که پیشسیارات میتوانند این شکافها را ایجاد کنند و اکنون ما مطمئن شدیم که میتوانند.
منظومه شمسی ما ۴/۵ میلیارد سال پیش، دقیقاً مانند چنین قرصی آغاز شد. همانطور که غبار به تودهها تبدیل میشد و گاز اطراف خود را میکشید، اولین پیشسیارات شروع به شکلگیری کردند. با این حال، اینکه دقیقاً این فرآیند چگونه اتفاق افتاده است، هنوز تا حد زیادی یک معماست. اخترشناسان برای یافتن پاسخها، سامانههای سیارهای دیگر را که هنوز در مراحل اولیه خود هستند، موسوم به «قرص پیشسیارهای»(protoplanetary disks) مطالعه کردند.
«قرصهای پیشسیارهای»، تودههایی از گرد و غبار و گاز هستند که اغلب حول ستارگان جوان میچرخند.

ابزار «MagAO-X» ساخت دانشگاه آریزونا در اتاق «تلسکوپ ماژلان» در شیلی
این تیم از یک سامانه نوری تطابقپذیر استفاده کردند. این سامانه با نام «MagAO-X» شناخته میشود و «مِیلز»، اخترشناس و همکار این مطالعه، دانشمند ارشد این ابزار نوری است. این ابزار با جبران تلاطم جوی، وضوح و دقت تصاویر تلسکوپ را به شدت بهبود میبخشد. تلاطم جوی، پدیدهای است که باعث سوسو زدن و تار شدن ستارگان میشود و اخترشناسان را به دردسر میاندازد.
کاوش سیارات پنهان
این تیم با این گمان که سیارات نامرئی در شکاف «قرصهای پیشسیارهای» پنهان شدهاند، تمام قرصهای دارای شکاف را بررسی کردند و آنها را برای یافتن یک انتشار نور مرئی خاص موسوم به «هیدروژن-آلفا»(H-alpha) کاوش کردند.
آنها توضیح دادند: گاز هیدروژن هنگام تشکیل و رشد سیارات، از محیط اطراف خود کشیده میشود و هنگامی که آن گاز مانند یک آبشار غولپیکر از فضای بیرونی روی آنها سقوط میکند و به سطح برخورد میکند، پلاسمای فوقالعاده داغی ایجاد میکند که نشانه نوری خاص «هیدروژن-آلفا» را منتشر میکند. ابزار «MagAO-X» برای جستجوی گاز هیدروژنی که روی پیشسیارات میریزد، طراحی شده است و اینگونه میتوانیم آنها را تشخیص دهیم.

این تصویر منظومه «WISPIT 2» است. پیشسیاره «WISPIT 2b» به صورت یک نقطه بنفش در شکافی بدون گرد و غبار بین یک حلقه غبار سفید و روشن در اطراف ستاره و یک حلقه بیرونی کمنورتر دیده میشود که در فاصلهای حدود ۵۶ برابر فاصله متوسط بین زمین و خورشید به دور آن میچرخد. سیاره بالقوه دیگر با نام «CC1»، به صورت جرمی قرمز رنگ درون حفره بدون گرد و غبار دیده میشود و تخمین زده میشود که حدود ۱۵ برابر فاصله زمین تا خورشید از ستاره میزبان خود فاصله داشته باشد.
این تیم با استفاده از «تلسکوپ ۶/۵ متری ماژلان» و سامانه «MagAO-X»، ستاره «WISPIT-2» را مشاهده کردند. آنها این مشاهدات را در نور «هیدروژن-آلفا» ثبت کردند و به موفقیت بزرگی دست یافتند. یک نقطه نور داخل شکاف بین دو حلقه قرص پیشسیارهای اطراف ستاره ظاهر شد. علاوه بر این، این تیم یک سیاره دوم بالقوه با نام «CC1» را میان ستاره و لبه داخلی قرص غبار و گاز مشاهده کرد.
پژواکهای اولیه غولهای گازی
این سیاره «WISPIT 2b» نامگذاری شده است که نمونه بسیار نادری از یک پیشسیاره است و در حال انباشت مواد بر روی خود است. ستاره میزبان آن با نام «WISPIT 2»، شبیه به خورشید و تقریباً همجرم آن است. کاندیدای سیاره داخلی که «CC1» نامیده میشود، حدود ۹ برابر جرم مشتری و «WISPIT 2b» حدود پنج برابر جرم مشتری وزن دارد.
این تیم اعلام کرد: این یافتهها تا حدودی شبیه به مشتری و زحل، زمانی که ۵۰۰۰ بار جوانتر از الان بودند، است. سیارات در سامانه «WISPIT-2» حدود ۱۰ برابر پرجرمتر از غولهای گازی ما به نظر میرسند و پراکندگی بیشتری دارند.
«کلوز» افزود: سامانه نوری تطابقپذیر ما بهتر از هر سامانه دیگری برای این کار در طول موج «هیدروژن-آلفا» بهینه شده است، بنابراین شما میتوانید نور ستارهای روشن را از پیشسیاره کمنور شناسایی کنید. ما احتمالاً در اطراف «WISPIT 2»، دو سیاره و چهار حلقه و چهار شکاف داریم. سیاره «CC1» ممکن است در حدود ۱۴ یا ۱۵ واحد نجومی (AU) به دور ستاره بچرخد و اگر بخشی از منظومه شمسی ما بود، در نیمه راه بین زحل و اورانوس قرار میگرفت. سیاره «WISPIT-2b» که شکاف را ایجاد کرده است، در حدود ۵۶ واحد نجومی دورتر قرار دارد که در منظومه شمسی ما، آن را بسیار فراتر از مدار نپتون قرار میدهد.
یک واحد نجومی برابر با فاصله متوسط زمین تا خورشید است.
مطالعه دوم به صورت موازی و به سرپرستی «ون کاپلِوین» و «دانشگاه گالوی»(Galway) انجام شده است. این مطالعه، جزئیات شناسایی سیاره در طیف نور فروسرخ و کشف سامانه چند حلقهای را شرح میدهد.
«ون کاپلوین» گفت: اخترشناسان برای دیدن سیارات در زمان جوانیشان، باید سامانههای قرصی جوان و کمیاب را پیدا کنند، زیرا این تنها زمانی است که آنها روشنتر و در نتیجه قابل تشخیصتر هستند. اگر سامانه «WISPIT-2» به سن منظومه شمسی ما بود و ما از همین فناوری برای نگاه کردن به آن استفاده میکردیم، نمیتوانستیم چنین مشاهداتی داشته باشیم و تمام اجرام بسیار سرد و تاریک بودند.
این مطالعه در The Astrophysical Journal Letters منتشر شده است.
منبع : قرص پیش ستاره ای
به غنیمت گرفتن نهمین پهپاد آمریکایی توسط سپاه پاسداران+عکس
فرصت مجدد ثبتنام در مرحله تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی پزشکی
کاهش ۲۵درصدی جمعیت دانشجویی
دانشگاهها باید اتکایشان را به منابع دولتی کاهش دهند
حجتالاسلام خسروپناه خواستار کوچکسازی وزارت علوم و واگذاری اختیار به دانشگاهها شد
طرح «قاضی در مدرسه» در ۱۳۵ مدرسه استان سمنان اجرا میشود
«به وقت ایران» و «تاب آوری» در تازه ترین شماره نشریه دیده بان اندیشه
واکاوی نسبت فلسفه و معنویت در اندیشه علامه طباطبایی
گلی به جمال سرباز روح الله رضوی که ساعتش را به وقت ایران تنظیم کرد
انتشار «رساله حقوق امام سجاد(ع)» با ترجمه و شرح علامه حسینی طهرانی
تلگرام در عراق فیلتر شد
حذف ۲ اپ کاربردی از موبایلهای سامسونگ
چرایی عدم دسترسی برخی دانش آموزان به کتاب درسی
بازاریان و فعالان اقتصادی مهدیشهری به مدرسه سازی دعوت شدند
فعالیت مراکز آموزشی ۵ شهرستان خوزستان سهشنبه غیرحضوری شد
مسئولیت اعلام تعطیلی مدارس تهران به آموزشوپرورش واگذار شد
نتایج کنکور تا روز پنجشنبه اعلام میشود
۳ پیشنیاز تحقق خیزش علمی جدید
خوانشی بر رسانه فاطمی، از تبیین حضور تا اعتراض سکوت
آپارتمانهای قم در زمان امام عسکری (ع)
اختلال گسترده در پروازهای آمریکا برای سومین روز متوالی ادامه دارد+عکس
آیا هوش مصنوعی موجب مرگ خلاقیت میشود؟
مهلت ثبتنام آزمون متقاضیان اخذ پروانه کارشناسی رسمی دادگستری تمدید شد
انتشار دفترچه سوالات و کلید اولیه آزمون پذیرش پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵
فهرست دانشگاههای خارجی مورد تأیید وزارت علوم برای سال ۲۰۲۷ اعلام شد
اعلام نتایج نهایی کنکور سراسری تا پایان هفته جاری
پژوهشگاه ملی سرطان به قطب نانوآنکولوژی جهان اسلام تبدیل میشود
هواپیمای برقی چینی ۱۰ تنی به آسمان رفت
آغاز رویداد «ایران پیشرو» با حضور بیش از ۱۰۰ شرکت دانشبنیان
دسترسی به داده های کاربران اندروید برای متا جریمه تراشید
حضرت زهرا(س)؛ از سوگواری تاریخی تا کنشگری در دفاع از امامت
امانت مشترک؛ مسئولیت شرعی شهروندان در حفظ اموال عمومی تا کجاست؟
آیا انسان امروز آزاد است؟ رؤیای دیرینه بشر و مسئله همیشگی اندیشه
قرائتی: مسجد را اسیر هزینههای سنگین و تجملگرایی نکنید
وقتی بدقولی از یک رفتار شخصی به مسئلهای اجتماعی تبدیل میشود
«مسلمانان در اتریش» کتاب شد
ابلاغ جدیدترین دستورالعمل پذیرش مستقیم دستیاری در ۶ رشته تخصصی
سرویسهای مایکروسافت احیا شدند
درخشش نخبگان ایرانی در مسابقات فناوریهای پیشرفته بریکس؛ کسب ۹ مدال
فعالیت ۱۲ کمیته در حوزه علوم انسانی برای تحقق خیزش علمی
هوش مصنوعی گوگل معمای ۹۰ ساله ریاضی را حل کرد
آزمون تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی پزشکی ۸ آذر برگزار میشود
رفع محدودیت مناطق ممنوعه برای تسهیل جذب دانشجویان بینالمللی
هوش مصنوعی بومی دانشگاه تهران در تشخیص گفتار فارسی از گوگل پیشی گرفت
فراخوان استادان جهت موافقت با بیانیه لزوم بازنگری در دکترین هستهای
نقشه راه دانشگاه علوم پزشکی هوشمند برای کسب مرجعیت در آموزش دیجیتال
شهادت یک مامور فراجا در سیستانوبلوچستان
رونمایی ناسا از قراردادهای جدید ۱۰ میلیارد دلاری خود
استوری هادی چوپان برای حضرت زهرا(س)+عکس
ابداع یک آبنباتچوبی برای معاینه کودکان
نانوپوششها به کمک افزایش عمر لنتهای ترمز آمدند
دانشگاه باید از پارادایم «مدرکگرایی» به سمت «مهارتمحوری» حرکت کند
گاهی بزرگترین سرقت، دزدیدن فرصت زندگی دیگران است
تدوین برنامه اجرایی برای ورود با تأخیر نودانشجویان علوم پزشکی
جزئیات ثبت نام ۴ درس مجازی برای دانشجویان علوم پزشکی اعلام شد
شرایط ثبتنام پذیرفتهشدگان نوورود شاهد و ایثارگر
«پرواز ۶۵۵» دهنمکی به تدوین رسید
امت پیامبر(ص) چگونه در ستم به دخترش همدست شدند؟
میزبانی محوطه تئاتر شهر از مجلس تعزیه شهادت حضرت زهرا (س)
عامل هوش مصنوعی متا به جای کاربر تماس میگیرد
«پروانه الماس» بهترین فیلمنامه به «دختر پریخانوم» رسید
برد پیت ۵۰ سال عقب میرود؛ بازی در نقش یک فلزکار در آسمانها
مویه حضرت علی (ع) بر پیکر زهرا (س) در نقاشی علی بحرینی
جایزه سزار افتخاری آکادمی فیلم فرانسه به نیکول کیدمن میرسد
حضرت زهرا(س) موضوع فدک را به سطح «حق مسلمانان و مشروعیت حکومت» بردند
مدیرعامل انویدیا استعفا کرد
یک کشف جدید از معادلات اینشتین درباره گرانش
۲ دنیای بکر پنهان در اقیانوس آرام کشف شد
این سیاره خورشیدی چرا گم شد؟
زمان اعلام نتایج نهایی آزمون سراسری مشخص شد
عدالت اجتماعی در دیدگاه اسلامی به معنای برابری مطلق نیست
همه عمار و مالکاشتر نیستند، اما هرکس در قبال حق مسئول است
برای جلوگیری از عادی شدن حرام، باید قبح اجتماعی آن را زنده کرد
کنش حضرت زهرا(س)، حقیقت را به حافظه تاریخ سپرد
بیش از ۶۰ درصد مدارس کشور را خیرین ساختند
توییت صفحه فرمانده کل سپاه به مناسبت روز هوافضا و بازنشر بخشی از پیام ایشان
روایتی از زندگی و میراث شهید حسن طهرانیمقدم در برنامه تلویزیونی «نردبان»
انتشار یک قطعه موسیقایی جدید به مناسبت شهادت حضرت زهرا (س)
تلاش نمایش «کورش» برای بازسازی اسطوره قهرمان و پیوندزدن گذشته با اکنون
آنچه کیهان کلهر درباره کتاب «بهجت الروح» گفت
زمان اعلام نتایج نهایی آزمون سراسری مشخص شد
تصویب ساماندهی مراکز تحقیقات و شبکههای تحقیقات و فناوری علوم پزشکی
انتشار دفترچه سوالات و کلید اولیه آزمون پذیرش پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵
حمایت ویژه از پژوهشگران پسادکتری در قالب طرح شهید چمران
ابلاغ جدیدترین دستورالعمل پذیرش مستقیم دستیاری در ۶ رشته تخصصی
ثبتنام تکدروس دانشگاه علوم پزشکی هوشمند از ۲۳ آبان آغاز میشود
آغاز ثبتنام اعتکاف دانشآموزی ۱۴۰۵
اعلام نتایج نهایی کنکور سراسری تا پایان هفته جاری
ضرورت ایجاد فضای امن و با نشاط در مدارس سمپاد
چرا سهم شیر دانشآموزان به ۳۰ نوبت محدود شد؟
مزار پنهان دختر پیامبر(ص)، تناقضی که تاریخ صدر اسلام را به چالش میکشد
این سیاره خورشیدی چرا گم شد؟
فعالیت ۱۲ کمیته در حوزه علوم انسانی برای تحقق خیزش علمی
درخشش دانشآموزان البرزی با کسب ۱۵ مدال علمی
مرکز جدید برای برگزاری آزمون الکترونیکی زبان انگلیسی «تولیمو» ایجاد شد
دلایل افت رتبه دانشگاهها در رتبه بندیها چیست؟
آزمون صلاحیت حرفه ای گروه پرستاری دی ماه ۱۴۰۵ برگزار میشود
سند توسعه متوازن دانشگاههای علوم پزشکی در دست بازنگری قرار دارد
آزمون تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی پزشکی ۸ آذر برگزار میشود
فهرست دانشگاههای خارجی مورد تأیید وزارت علوم برای سال ۲۰۲۷ اعلام شد
روایتی از زندگی و میراث شهید حسن طهرانیمقدم در برنامه تلویزیونی «نردبان»
بیش از ۶۰ درصد مدارس کشور را خیرین ساختند
رقابت ۸ هزار نفر در آزمون پذیرش دانشجوی پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵
اپل و سامسونگ برای ورود به بازار چین دست به دامن هوش مصنوعی محلی شدند
دانشگاه آزاد درباره عدم اعتبار بورسیههای متفرقه اطلاعیه داد
توییت صفحه فرمانده کل سپاه به مناسبت روز هوافضا و بازنشر بخشی از پیام ایشان
یک کشف جدید از معادلات اینشتین درباره گرانش
برای شناخت دختر پیامبر(ص)، این ۱۰ کتاب را بخوانید
روبات جدید گوگل آسیب نرساندن به کودکان را میآموزد
کشف سیاره ای که ناگهان ناپدید شد!
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.