به گزارش ثریا -  آموزش در سنین پیش‌دبستانی هر چند هنوز به صورت اختیاری ارائه می‌شود و بدلیل پولی بودن آن، «اجباری» نشده اما تفاوت سطح یادگیری در بین کلاس اولی‌هایی که این دوره را گذارنده‌اند نسبت با کسانی که وارد این دوره نمی‌شوند، ورود به پیش‌دبستانی را امروزه به ضرورتی انکارناپذیر تبدیل کرده است.

این در حالیست که پیش‌دبستانی برای بسیاری از خانواده‌ها بیش از آن‌که یک فرصت تربیتی باشد، به دغدغه‌ای مالی و اجتماعی تبدیل شده است. شهریه کودکستان‌ها در برخی از مناطق کشور به رقمی حتی بالاتر از ۶۰ میلیون تومان در سال رسیده؛ عددی که پرداخت آن برای بخش بزرگی از جامعه که غالبا با حقوق کارگری و کارمندی روزگار سپری می‌کنند، بسیار دشوار و  غیرممکن است.

همین مسئله سبب شده والدین به دنبال جست‌وجوی گزینه‌های جایگزین و ارزان‌تر همچون بهره‌مندی از ظرفیت مدارس دولتی و حتی استفاده از مساجد با شهریه‌ای حدود ۲۰ میلیون تومان بروند؛ گزینه‌ای که دیگر به انتخابی اجباری برای خانواده‌ها تبدیل شده است.

اما مشکل تنها پرداخت شهریه خارج از توان خانواده نیست بلکه کمبود مدارس دولتی که دوره پیش دبستانی را برگزار می‌کنند و یا تکمیل زودهنگام ظرفیت آنها، در اغلب مناطق باعث اجبار والدین برای ثبت‌نام فرزندشان در کودکستان‌های غیردولتی شده؛ البته روی دیگر این سکه، ثبت‌نام کودکان در فرهنگسراهای وابسته به شهرداری و مساجد دایر کننده دوره پیش‌دبستانی توسط والدین قشر متوسط و دهک‌های پایین‌تر جامعه است حال آنکه این اتفاق خود عاملی برای ایجاد شکاف آموزشی میان کودکان طبقات مختلف بدلیل عدم بهره‌مندی از مربیان آموزش دیده و محتوای آموزشی استاندارد و مورد تایید سازمان ملی تعلیم و تربیت کودک است.

اینگونه، والدینی که توان مالی محدودی دارند، نه‌تنها از امکان دسترسی به مراکز استاندارد آموزشی محروم می‌شوند، بلکه ناخواسته فرزندانشان را از فرصت‌های برابر رشد اجتماعی، آموزش مهارت‌های پایه و تجربه‌ محیط‌های علمی-فرهنگی دور می‌کنند که نتیجه این وضعیت، بازتولید نابرابری‌های اجتماعی در همان نخستین سال‌های زندگی کودکان است؛ جایی که قرار بود نقطه آغازین عدالت آموزشی باشد.

به گزارش ایسنا، با گشتی در سطح شهر تهران مصداق‌های عینی این موضوع ملاحظه شد به طوریکه شهریه کودکستانی(غیردولتی) در منطقه پیروزی برای ۹ ماه سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۵ مبلغ ۱۰۸ میلیون تومان اعلام شد و علت این میزان شهریه، وجود کلاس‌های بازی محور، مهارت محور و وجود مربی و کمک مربی به همراه هزینه‌های نهار عنوان شد.

همچنین پیگیری‌های دیگر حاکیست شهریه یک پیش دبستانی در خیابان انقلاب ۱۷.۵ میلیون تومان، شهریه کودکستان هوشمند در بزرگراه شهید رییسی حدود ۱۰ میلیون تومان برای ۹ ماه سال تحصیلی اعلام شد. حال آنکه در منطقه افسریه و برخی مناطق تهران، موسسین از اعلام نرخ قطعی شهریه خودداری کردند و پشت تلفن دریافتی‌ها را بصورت علی‌الحساب و حدود ۵ میلیون اعلام و نرخ قطعی را منوط به مراجعه حضوری کردند.

قضیه جایی جالب شد که یکی از مساجد خیابان نهج‌البلاغه تهران شهریه دوره پیش‌دبستانی را ۲۵ میلیون تومان اعلام کرد، رقمی که مصداق‌های دیگر آن نیز در سایر مناطق صدق می‌کند. 

همچنین با مراجعه به یکی از فرهنگسراهای اطراف تهران که وابسته به شهرداری تهران است و گپی با مدیرمهدکودکش عنوان شد: تعرفه‌ای که مجوز دریافتش را داریم ۲۵ میلیون تومان است اما بدلیل وابستگی فرهنگسرا به شهرداری و توان مالی مردم منطقه، این رقم را به حدود ۸ میلیون تومان رسانده‌ایم اما می‌توانیم تا رقم اعلام شده (۲۵ میلیون تومان) شهریه بگیریم چون تعرفه اعلامی به ما این رقم است.

نرسیدن به حد نصاب ظرفیت دوره پیش‌دبستانی مدارس دولتی در مرکز شهر تهران و عدم تشکیل این دوره در این مدارس، دیگر نکته‌ای بود که با گشتی در سطح شهر به آن برخوردیم، عاملی که ناچارا والدین را به دبستان‌های غیرانتفاعی آن منطقه سوق داده است.

این درحالیست که حمیدرضا شیخ الاسلام رییس سازمان ملی تعلیم و تربیت در گفت‌وگو با ایسنا، در توضیح این مسئله گفت: از مردم خواهشمندیم نسبت به آموزش بهترین‌های جامعه خود که فرزندان هستند دقت داشته باشند و با توجه به حساسیت این دوره حتما در مراکزی کودکان را ثبت‌نام کنند که معتبر بوده و از سازمان ملی تعلیم و تربیت کودک مجوز داشته باشند چراکه کلیه بسته‌های یاددهی، یادگیری و تربیتی با داوری بهترین‌هایی صورت گرفته که در این زمینه صاحب نظر هستند و کاملا کارشناسی شده است. همچنین از پرداخت شهریه‌های غیرمتعارف جلوگیری می‌کند و خانواده‌ها بارمالی غیر متعارف را تحمل نخواهند کرد.

وی در خصوص مبالغ شهریه کودکستان‌ها افزود: شهریه دقیقا با آیتم‌هایی تعیین شده که هیچ گونه جای بحثی باقی نگذاشته است. شهریه نوآموز بر مبنای اجاره بهای ملک است؛ با توجه به اینکه ملک در کدام منطقه قرار دارد، کارشناس رسمی دادگستری قیمت گذاشته، ۲۰ درصد تجهیزات و امکاناتی که موسس در آنجا قرار داده، هزینه نیروی انسانی بر مبنای قانون اداره کار، ۴ درصد سود موثر و ۱۲ درصد موارد مصرفی که در طول سال باید هزینه بچه‌ها شود، تعیین می‌شود.

رییس سازمان ملی تعلیم و تربیت کودک با بیان اینکه براساس این مبناها، کلیت به سیستم داده و سیستم شهریه را اعلام می‌کند ادامه داد: لذا در خصوص تعیین رقم شهریه هیچ جای شبهه‌ای نیست.

استفاده از فضای مساجد برای دوره پیش‌دبستانی استاندار نیست

شیخ‌الاسلام ادامه داد: والدین آگاه باشند،استفاده از فضای مساجد برای برگزاری دوره پیش‌دبستانی استاندار نیست، چنین مکان‌هایی اجاره بهاء پرداخت نمی‌کنند و به مربیان دعوتی نیز براساس نرخ اداره کار، حقوق پرداخت نمی‌کنند؛ این کار بطور کلی، قانونی نیست.

رییس سازمان ملی تعلیم و تربیت کودک در پاسخ به این که نحوه نظارت و برخورد با اینگونه مراکز چگونه است؟ گفت: فعالیت در حوزه پیش دبستانی مستلزم دریافت مجوز از سازمان ملی تعلیم و تربیت است. همچنین مراکز باید آیتم‌ها و سرفصل‌های آموزشی، نحوه آموزش و ... را رعایت کنند اما اگر مورد تخلفی در سطح استان‌ها وجود داشته باشد، به مرکز مربوطه ابتدا تذکر داده می‌شود که برای ثبت‌نام حتماً مجوز نیاز است و در صورت سرپیچی و تخلف، در شورای آموزش و پرورش استان که استاندار ریاست شورا را برعهده دارد، تصمیم گیری و برابر ضوابط و مقررات اقدام خواهد شد.

شیخ الاسلام با بیان اینکه تنها مدرک قابل استناد و قابل معتبر در حوزه پیش دبستانی، مدارکی است که از سوی کودکستان‌ها و مراکز پیش دبستانی دارای مجوز تاسیس و مجوز فعالیت یا ابلاغیه شهریه از سازمان ملی تعلیم و تربیت کودک صادر می‌شود و غیر از این مدرک پیش دبستانی هیچ مرکز دیگری سندیت ندارد گفت: مراکزی که مجوزتاسیس دارند اما مجوز فعالیت ندارند با تسهیلگری سازمان و به منظور تسریع امور،باید ابلاغیه شهریه‌ دریافت کنند که به منزله اجازه فعالیتشان است. یعنی مراکز پیش دبستانی و کودکستان‌ها با دریافت ابلاغیه شهریه از سازمان ملی تعلیم و تربیت کودک فعالیتشان در سال تربیتی - یادگیری جاری، رسمیت و وجاهت قانونی پیدا می‌کند.

رییس سازمان ملی تعلیم و تربیت کودک با بیان اینکه مدرک کودکستان برای ورود به دبستان فعلا اجباری نیست عنوان کرد: کودکانی که حتی این دوره را نگذرانده باشند هم می‌توانند در پایه اول ابتدایی ثبت‌نام کنند و هیچ مانعی وجود ندارد.

وی اظهار کرد: همه مربیان، خصوصاً موسسان و مدیران پیش دبستانی‌ باید دوره‌های آموزشی توانمندسازی را دیده باشند؛ در تابستان حدود ۲۰۰ مربی ارشدسطح کشور، در تهران آموزش دیدند تا در سطح استان‌ها نسبت به آموزش مربیان خود اقدام کنند تا ساختاری که باید در پیش دبستانی داشته باشیم را بتوانیم در سطح کشور عملیاتی کنیم.

وی با بیان اینکه به مناطق محروم و حاشیه کشور که ضریب محرومیت بالایی دارند کمک‌های لازم ارائه می‌شود عنوان کرد: نوآموزانی که خانواده‌شان بضاعت مالی خوبی ندارند، مانند کودکان استان سیستان بلوچستان و استان‌های مرزی کشور اعتباری تخصیص یافته که گاهی از ۱۰۰ درصد و در بعضی از موارد ۳۰ یا ۵۰ درصد کمک‌های آموزشی را تامین می‌کنند.

لازم به ذکر است کارشناسان بارها هشدار داده‌اند که بی‌توجهی به پیامدهای عدم حضور در دوره پیش‌دبستانی همچون افت سرمایه اجتماعی، کاهش کیفیت آموزش عمومی و تعمیق شکاف طبقاتی را به‌دنبال خواهد داشت، اما در نهایت باید پرسید متولی ناظر و بازرسی بر نهادهای مختلف برگزار کننده این دوره و محواهایشان که به نظر با متدهایی سلیقه‌ای ارائه می‌شود، کیست؟.

منبع : اموزش و پرورش