به گزارش ثریا - هرچند نیترات در مواد غذایی به میزان قابل استاندارد برای بدن انسان مفید و رقیق شدن خون را به دنبال دارد، اما در ایران به علت رعایت نکردن برخی استانداردهای تعریف شده در استفاده از انواع کودهای کشاورزی و دامی، شاهد مصرف بیش از حد تعیین شده کودهای با غلظت بالای نیترات در خاک و دام و در ادامه تولید محصولات آلوده کشاورزی و دامی هستیم.

پژوهش های کارشناسان گیاه شناسی نشان داده است که افزایش بی رویه مصرف کودهای اوره و فسفر در بخش کشاورزی باعث شده تا شاهد باقی مانده نیترات در سبزیجات و صیفی جات باشیم و این نیترات به مرور زمان تبدیل به نیتریت شده و باعث بروز انواع سرطان ها از جمله دستگاه گوارش، کبد و مثانه و حتی اختلال در عملکرد غدد درون‌ریز انسان می شود.

در این تحقیقات تصریح شده که ورود بیش از حد نیترات به بدن انسان منجر به آسیب به هموگلوبین خون شده و عارضه «مت هموگلوبین» یا اختلال در اکسیژن رسانی را ایجاد و کارایی سلول‌های خونی را به شدت کاهش می دهد.

این درحالی است که توزیع کودهای یارانه‌ای همچون اوره و فسفر هم اکنون بسیار راحت در اختیار فعالان حوزه کشاورزی و باغداری قرار می گیرد و این مساله در کنار استفاده نامناسب و غیر استاندارد و همچنین در زمان نادرست باعث افزایش هرچه بیشتر آلودگی محصولات کشاورزی و دامی شده به طوریکه حتی هرازچندگاهی شاهد برگشت برخی محموله های کشاورزی صادراتی ایران از برخی کشورها هستیم.

اما فناوران یک شرکت دانش بنیان فعال در حوزه نوآوری بخش کشاورزی در کشورمان، موفق به طراحی محصولی دانش بنیان شدند که منجر به کاهش محسوس نیترات در محصولات کشاورزی و مکمل های دام و طیور می شود.

احسان رضایی رئیس هیات مدیره این مجموعه دانش بنیان در گفت و گو با خبرنگار گروه علمی ایرنا با بیان اینکه، این محصول دانش بنیان تحت عنوان اوره آهسته رهش قابل کاربرد در دو صنعت تولید کودهای کشاورزی و مکمل های خوراکی دام و طیور است، افزود: استفاده از این محصول که دارای تائیدیه ستاد نانو و میکرو معاونت علمی ریاست جمهوری است، به دلیل اینکه عاری از هرگونه نیتروژن است دیگر شاهد نیترات اضافه در محصولات کشاورزی و دامی نخواهیم بود.

وی در توضیح بیشتر این محصول فناورانه حوزه کشاورزی با بیان اینکه، اوره خام از خاصیت حل شدن در آب برخوردار است و پس از بارش ها، محصول دچار آب شویی شده و از دسترس گیاه خارج می شود، افزود: خارج شدن این محصول از دسترس گیاه افزایش نیترات خاک وآلودگی بالای خاک و همچنین مسموم شدن آب های زیرزمینی را به دنبال خواهد داشت.

این فعال حوزه دانش بنیان کشورمان ادامه داد: در نهایت در خود محصول افزایش نیترات را شاهد خواهیم بود، اتفاقی که گاها حتی باعث مرجوع شدن محصولات کشاورزی صادراتی نیز شده است.

وی تصریح کرد: در واقع ما با طراحی یک پوشش نانویی در اطراف اوره، قابلیت آهسته رهش را در اوره ایجاد و محصول به آهستگی آزاد می شود به طوریکه اوره در طول ۶۰ تا ۹۰ روز می تواند در اختیار ریشه قرار گیرد و ریشه می تواند نیتروژن مورد نیاز خود را برای رشد به شکل پایدار تامین کند.

رضایی همچنین گفت: با این کار می توان از یک سو میزان مصرف مازاد و خطرناک اوره در کشت انواع محصولات کشاورزی و دامی را به شکل محسوس کنترل کرد و از طرفی با توجه به اختصاص سالانه ۲۰ همت یارانه به کشورمان می توانیم شاهد صرفه جویی هرچه بیشتر در استفاده از این یارانه باشیم. ضمن اینکه صادرات اوره آهسته رهش می تواند افزایش میزان ارز برای کشور به دنبال داشته باشد.

اوره آهسته رهش منبع مناسب برای تامین پروتئین دام

مدیر این مجموعه دانش بنیان حوزه کشاورزی در ادامه با بیان اینکه، موفقیت در حوزه دامپروری به کارایی تولید وابسته است، افزود: در واقع بهبود کارایی تولید در حیوان نشخوار کننده نیز به معنی افزایش تبدیل نیتروژن غیر پروتئینی به پروتئین میکروبی و بیشینه کردن تخمیر کربوهیدرات ها برای تولید اسیدهای چرب فرار است.

رضایی با تاکید براینکه، اوره آهسته رهش منبع جایگزین بسیار مناسب و اقتصادی برای تامین پروتئین مورد نیاز دام نیز محسوب می شود، تصریح کرد: این محصول می‌تواند هزینه خوراک دام و مصرف کنجاله سویا را به شکل قابل ملاحظه‌ای کاهش دهد.

وی با اشاره به اینکه، اوره آهسته رهش همچنین می تواند در شکمبه دام نیز برای تامین نیتروژن برای ساخت پروتئین میکروبی مورد استفاده قرار گیرد افزود: همچنان به دلیل اینکه اوره از خاصیت حل شدن در آب برخوردار است مجددا ممکن است همچون اتفاقی که در خاک می افتد، اوره در شکمبه دام نیز دفعتا آزاد شده و مسمویت آمونیاکی را به دنبال داشته باشد.

این فعال حوزه دانش بنیان در ادامه، در خصوص تاثیر این محصول دانش بنیان در حوزه دام و طیور با بیان اینکه، هر موجود زنده ای برای رشد به نیتروژن نیازمند است، این محصول دانش بنیان با پوشش نانویی طراحی شده، نیتروژن را به شکل کنترل شده در شکمبه دام آزاد کرده و عرضه پیوسته نیتروژن به میکروارگانیسم‌های شکمبه، تولید پروتئین میکروبی ارزان قیمت تر و سالم تری را به دنبال خواهد داشت.

وی گفت: با پوشش نانویی طراحی شده عمل رهش آهسته اوره در طول ۸ تا ۱۰ ساعت اتفاق افتاده و در سیکل گوارش قرار می گیرد و در ادامه این نیتروژن به شکل آهسته نقش تولید پروتئین را ایفا کند.

رضایی افزود: در اینجا با استفاده از این محصول می توانیم بخشی از کنجاله سویایی که برای تولید پروتئین استفاده می شود را کاهش دهیم و شاهد کاهش ارزبری از کشور باشیم و بخشی از این ارز حاصله را با این محصول بومی جایگزین کنیم و از ورود کالاهای وارداتی بی نیاز شویم.

وی در خصوص تاثیر بومی سازی این محصول دانش بنیان در حوزه کشاورزی نیز یادآورشد: پیش از این برخی محصولات ما در حوزه خوراک دام وارداتی بود اما به دلیل اینکه افزایش قیمت ها را در این بخش شاهد بوده ایم دیگر واردات آن توجیه پذیر نیست و در حال حاضر ما جزو کشورهایی هستیم که خودمان تولید کننده کیفی این محصولات هستیم.

این فعال حوزه نوآوری در بخش کشاورزی در ادامه با تاکید براینکه، جایگزین کردن اوره آهسته رهش با اوره خام یک تصمیم حاکمیتی محسوب می شود، به متولیان دولتی در این بخش توصیه کرد به منظور حفظ سلامت مردم، افزایش کیفی محصولات کشاورزی، کاهش مشکلات زیست محیطی و همچنین جلوگیری از هدر رفت یارانه اختصاصی به کشاورزان این محصول ایرانی را جایگزین اوره خام کنند.

منبع : بومی سازی علم