به گزارش ثریا زمانی که مشکلات و گرفتاریهای اقتصادی در جامعه رواج پیدا میکند باید به سراغ آموزههای دینی و اسلامی رفت تا راهحل این مشکلات را از میان درسهای قرآن و حدیث و سبک زندگی اهل بیت علیهم السلام پیدا کرد. چراکه در صورت تمسک ما به دامن اسلام، مشکلات نهتنها حل میشود بلکه اصولاً راهی برای بازگشت نخواهند داشت. در این میان، یکی از آموزههای اسلام برای حل گرفتاریهای اقتصادی، رواج سنت حسنه قرض دادن به یکدیگر است؛ روشی که هم برای فرد قرض دهنده درسهایی دارد و هم برای قرض گیرنده. حالا اگر در این روزگار، دست بدهکاری را بگیریم یا با دادن مبلغی از پولهای حساب شخصی، غصه غریبه یا آشنایی را از بین ببریم، درواقع با خدا معامله کرده ایم و در عین اینکه خود خدا با سخاوت تمام قرضت را دو برابر برمیگرداند، پاداش آن دنیا را هم حساب میکند. اگر هم بدهکاریم و این روزها کسی پولش را از ما مطالبه میکند، حواسمان باشد که پیغمبر اسلام صلیالله علیه و آله فرمودهاند: کسی که هرگاه طلبکار باشد مهلت بدهد و هرگاه بدهکار باشد بهموقع بپردازد، سود میبرد و زیان نمیکند.
چطور بهشت را بخریم؟
ماجرای قرض دادن به دیگران از این قرار است: زمانی که انسان برای حل مشکل اقتصادی و مالی دیگری، دست در جیب خود میکند و بدون اینکه شرط و شروطی بگذارد، مبلغی را به او قرض میدهد، درست در همان لحظه بهجای کسی که میخواهد آن مبلغ را قرض کند، دست خدا جلو میآید و مبلغ را از قرض دهنده میگیرد. درواقع در این ماجرای قرض دادن بدون شرط، خدا از انسان قرض میکند و نه هیچ کس دیگری. حالا خدا هم همان طور که خودش فرموده، قرضی را که به او داده شده به اندازه دو برابر برمیگرداند و به شکرانه این کار، بهشت را هم برای آن فرد آماده میکند.
شاهد این مطلب آیه یازدهم در سوره مبارکه حدید است که میفرماید: «مَن ذَا الَّذِی یقْرِضُ اللَّهَ قَرْضًا حَسَنًا فَیضَاعِفَهُ لَهُ وَ لَهُ أَجْرٌ کرِیمٌ؛ کیست که به خدا وام نیکو دهد تا خداوند آن را براى او چندین برابر کند؟ و براى او پاداش پرارزشى است.»
اگر کسی پولی دارد و داوطلبانه و بیشرط و شروط آن را به کس دیگری که زیر بار هزینههای زندگی کمر خم کرده قرض بدهد و موقع پس گرفتن پول هم مراعات حال او را کند، خدا گناهان گذشتهاش را میآمرزد و مثل کودکی که تازه متولد شده، میتواند عملش را از نو شروع کند.
در جلد اول کتاب ثواب الاعمال همین ماجرا در حدیثی به نقل از پیغمبر اسلام صلیالله علیه و آله آمده که آن حضرت فرمودهاند: «هر کس به اندوهگینی که مالش را از دست داده وام دهد و در پس گرفتن آن، حال بدهکار را مراعات کند، عمل را از نو شروع کرده است و گناهانش پاک شده است و خداوند به ازای هر درهم هزاران برابر در بهشت به او پاداش خواهد داد.»
چه کسانی حتی بوی بهشت را هم حس نخواهند کرد؟
به یاد داشتن این نکته هم ضروری است که بدانیم اگر برادر مسلمان ما نیاز مالی داشته باشد و ما با وجود داشتن تمکن مالی اصلاً به روی خودمان نیاوریم، بوی بهشت هم به مشام ما نخواهد رسید، چه برسد به اینکه خود بهشت را ببینیم. همانطورکه شیخ صدوق در کتاب امالی حدیثی از پیغمبر اکرم صلیالله علیه و آله ثبت کرده که فرمودهاند: «کسی که برادر مسلمانش در وامی به او نیاز پیدا کند و او بتواند قرض بدهد و چنین نکند، خداوند بوی بهشت را بر او حرام میکند.»
پاسخ به یک سؤال اساسی: قرض بهتر است یا صدقه؟
گاهی انسان در شرایطی قرار میگیرد که نمیداند به طرف مقابل، مبلغی را قرض بدهد که بعدها از او مطالبه کند و یا کلاً به او صدقهای بدهد که نیازی به مطالبه هم نباشد. این سؤالی است که برای بسیاری از ما به وجود میآید که بهتر است پاسخ آن را در میان آموزههای اسلامی پیدا کنیم.
در جلد چهارم کتاب کافی روایتی به نقل از رسول خدا صلیالله علیه و آله نوشته شده مبنی بر اینکه آن حضرت درباره پاداش صدقه و قرض دادن فرمودهاند: «اَلصَّدَقَةُ بِعَشرَةٍ وَ القَرضُ بِثَمانِیَةَ عَشرَ؛ صدقه دادن ده حسنه و قرض دادن هجده حسنه دارد.» حالا میتوانیم حساب کنیم که اگر طرف مقابل ما امکان کار کردن و کسب درآمد را داشته باشد، پس حتماً بهتر است به جای صدقه دادن، به او قرض بدهیم تا خودش هم همت کار را داشته و روزیاش را از خدای رزاق طلب کند.
شبیه همین روایت از امام صادق علیه السلام در جلد صد و سوم کتاب بحارالانوار هم نقل شده است که آن حضرت درباره تفاوت پاداش قرض و صدقه فرمودهاند: «علی باب الجنة مکتوب القرض بثمانیة عشر و الصدقه بعشرة و ذلک ان القرض لایکون الا فی یدالمحتاج والصدقه ربما وقعت فی ید غیرمحتاج.» به این معنا که: «بر در بهشت نوشته است ثواب وام هجده برابر است و صدقه ده برابر. دلیلش این است که وام جز به دست نیازمند نمیرسد اما صدقه ممکن است به دست غیرمحتاج بیفتد.»
این نکته را به یاد داشته باشیم که قرار نیست صدقه دادن را کنار بگذاریم و اگر خواستیم به کسی کمک مالی برسانیم، حتماً به او قرض بدهیم. بلکه درباره صدقه و آثار و پاداش آن هم روایتهای مستند و مهم بسیاری عنوان شده که یکی از آنها دور شدن هفتاد نوع بلا از انسان است؛ اما حکمتهای زیادی هم در قرض دادن وجود دارد که یکی از آنها تلاش همه انسانها برای کسب روزی و عدم دراز کردن نیاز به سوی غیر خداوند است.
قرض را چگونه پس بگیریم؟
پس گرفتن پولی که به کسی قرض دادهایم هم آداب و قواعدی دارد که باید رعایت کنیم تا پاداش خدا شامل حال ما بشود. در غیر این صورت نهتنها قرض دادن ما خیری برایمان نخواهد داشت، بلکه اجر آن را با اراده خودمان پایمال کرده ایم.
احترام بدهکار را نگهدار
یکی از آموزههای اسلامی برای پس گرفتن طلب این است که فرد قرض دهنده و طلبکار، حرمت بدهکار و مقروض خودش را نگه دارد. اهمیت خویشتنداری و احترام گذاشتن به کسی که به او قرض داده شده تا اندازهای است که پیغمبر اسلام صلیالله علیه و آله درباره این مسئولیت تأکید فرمودهاند که: «حق خود را با خویشتنداری به صورت کامل یا غیر کامل بگیرید.»
بنابراین وقتی انسان مبلغی را به دیگری قرض میدهد، میتواند مطالبه کند اما برای باز پس گرفتن آن نباید قیل و قال راه بیندازد و چوب حراج بر آبروی مقروض بزند؛ به عبارت دیگر حرمت و آبروی بدهکار هم باید در این میان حفظ شود و شخصیت او به خاطر مبلغی پول شکسته نشود.
ضرورت مهلت دادن به بدهکار
بسیار اتفاق میافتد که دو نفر مبلغی را به عنوان قرض رد و بدل میکنند و برای پس دادن آن موعد و زمانی را مقرر میکنند، اما وقتی به زمان پرداخت بدهی میرسد، بدهکار توان مالی پرداخت را ندارد. این اتفاق به ویژه در شرایط اقتصادی و اوضاع و بحرانهای مالی بسیار روی میدهد.
راهکار اسلام در این شرایط این است که طلبکار با بدهکار خود مراعات و همراهی کند و تا میتواند به او مهلت بدهد. هرچند که خودش نیاز مالی داشته باشد و خدای متعال هم به او حق داده که داراییاش را مطالبه کند ولی تا حد امکان با مقروض راه بیاید که این هم دستوری در اسلام و شرط مسلمانی است.
در این مورد باید به خاطر داشت که طبق احادیث، هر روزی که از موعد سررسید قرض بگذرد و قرض دهنده با مقروض خود مدارا کند خدای متعال برای او پاداش ویژهای ثبت خواهد کرد که خیرش در دنیا و آخرت به او خواهد رسید. چنانکه نبی مکرم اسلام صلیالله علیه و آله فرمودهاند: «هر کس بدهکار تنگدستی را مهلت دهد، خداوند در هر روز برای او ثواب صدقهای را برابر با طلبی که از او دارد تضمین میکند تا زمانی که مال خود را دریافت کند.»
چه مواقعی قرض را ببخشیم؟
گاهی اوقات شرایط مقروض به نوعی است که قرض دهنده باید او را درک کند. این موضوع به اندازهای در اسلام حائز اهمیت است که خداوند در آیه 280 سوره بقره فرموده است: «وَإِن کانَ ذُو عُسْرَةٍ فَنَظِرَةٌ إِلَى مَیسَرَةٍ وَأَن تَصَدَّقُواْ خَیرٌ لَّکمْ إِن کنتُمْ تَعْلَمُونَ؛ و اگر (بدهکار) قدرت پرداخت نداشته باشد، او را تا هنگام توانایى، مهلت دهید (و در صورتى که بهراستی قدرت پرداخت را ندارد) براى خدا به او ببخشید بهتر است؛ اگر (منافع این کار را) بدانید.»
در کتاب وسائل الشیعه هم داستانی نوشته شده با این مضمون که روزی امام صادق علیه السلام به مردی که یکی از برادرانش از او شکایت کرده بود فرمود: «چرا برادرت از تو شکایت دارد؟» مرد گفت: «از این که تمام حق خود را از او خواستهام شکایت دارد.» امام علیه السلام فرمود: «خیال میکنی کار بدی نکردهای که تمام حقت را از او خواستهای؟ آیا وقتی خدا میفرماید: آنان که از سختی حساب میترسند، آیا ترسشان از این است که خدا به آنها ستم کند؟ نه به خدا قسم! ترس آنها جز از حسابرسی کامل و دقیق نیست که خداوند آن را حسابرسی سخت نامیده است. پس هر که تمام حق خود را بخواهد (به مقروض سخت بگیرد) بد کرده است.»
منبع: خبرگزاری تسنیم
به غنیمت گرفتن نهمین پهپاد آمریکایی توسط سپاه پاسداران+عکس
فرصت مجدد ثبتنام در مرحله تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی پزشکی
کاهش ۲۵درصدی جمعیت دانشجویی
دانشگاهها باید اتکایشان را به منابع دولتی کاهش دهند
حجتالاسلام خسروپناه خواستار کوچکسازی وزارت علوم و واگذاری اختیار به دانشگاهها شد
طرح «قاضی در مدرسه» در ۱۳۵ مدرسه استان سمنان اجرا میشود
«به وقت ایران» و «تاب آوری» در تازه ترین شماره نشریه دیده بان اندیشه
واکاوی نسبت فلسفه و معنویت در اندیشه علامه طباطبایی
گلی به جمال سرباز روح الله رضوی که ساعتش را به وقت ایران تنظیم کرد
انتشار «رساله حقوق امام سجاد(ع)» با ترجمه و شرح علامه حسینی طهرانی
تلگرام در عراق فیلتر شد
حذف ۲ اپ کاربردی از موبایلهای سامسونگ
چرایی عدم دسترسی برخی دانش آموزان به کتاب درسی
بازاریان و فعالان اقتصادی مهدیشهری به مدرسه سازی دعوت شدند
فعالیت مراکز آموزشی ۵ شهرستان خوزستان سهشنبه غیرحضوری شد
مسئولیت اعلام تعطیلی مدارس تهران به آموزشوپرورش واگذار شد
نتایج کنکور تا روز پنجشنبه اعلام میشود
۳ پیشنیاز تحقق خیزش علمی جدید
خوانشی بر رسانه فاطمی، از تبیین حضور تا اعتراض سکوت
آپارتمانهای قم در زمان امام عسکری (ع)
اختلال گسترده در پروازهای آمریکا برای سومین روز متوالی ادامه دارد+عکس
آیا هوش مصنوعی موجب مرگ خلاقیت میشود؟
مهلت ثبتنام آزمون متقاضیان اخذ پروانه کارشناسی رسمی دادگستری تمدید شد
انتشار دفترچه سوالات و کلید اولیه آزمون پذیرش پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵
فهرست دانشگاههای خارجی مورد تأیید وزارت علوم برای سال ۲۰۲۷ اعلام شد
اعلام نتایج نهایی کنکور سراسری تا پایان هفته جاری
پژوهشگاه ملی سرطان به قطب نانوآنکولوژی جهان اسلام تبدیل میشود
هواپیمای برقی چینی ۱۰ تنی به آسمان رفت
آغاز رویداد «ایران پیشرو» با حضور بیش از ۱۰۰ شرکت دانشبنیان
دسترسی به داده های کاربران اندروید برای متا جریمه تراشید
حضرت زهرا(س)؛ از سوگواری تاریخی تا کنشگری در دفاع از امامت
امانت مشترک؛ مسئولیت شرعی شهروندان در حفظ اموال عمومی تا کجاست؟
آیا انسان امروز آزاد است؟ رؤیای دیرینه بشر و مسئله همیشگی اندیشه
قرائتی: مسجد را اسیر هزینههای سنگین و تجملگرایی نکنید
وقتی بدقولی از یک رفتار شخصی به مسئلهای اجتماعی تبدیل میشود
«مسلمانان در اتریش» کتاب شد
ابلاغ جدیدترین دستورالعمل پذیرش مستقیم دستیاری در ۶ رشته تخصصی
سرویسهای مایکروسافت احیا شدند
درخشش نخبگان ایرانی در مسابقات فناوریهای پیشرفته بریکس؛ کسب ۹ مدال
فعالیت ۱۲ کمیته در حوزه علوم انسانی برای تحقق خیزش علمی
هوش مصنوعی گوگل معمای ۹۰ ساله ریاضی را حل کرد
آزمون تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی پزشکی ۸ آذر برگزار میشود
رفع محدودیت مناطق ممنوعه برای تسهیل جذب دانشجویان بینالمللی
هوش مصنوعی بومی دانشگاه تهران در تشخیص گفتار فارسی از گوگل پیشی گرفت
فراخوان استادان جهت موافقت با بیانیه لزوم بازنگری در دکترین هستهای
نقشه راه دانشگاه علوم پزشکی هوشمند برای کسب مرجعیت در آموزش دیجیتال
شهادت یک مامور فراجا در سیستانوبلوچستان
رونمایی ناسا از قراردادهای جدید ۱۰ میلیارد دلاری خود
استوری هادی چوپان برای حضرت زهرا(س)+عکس
ابداع یک آبنباتچوبی برای معاینه کودکان
نانوپوششها به کمک افزایش عمر لنتهای ترمز آمدند
دانشگاه باید از پارادایم «مدرکگرایی» به سمت «مهارتمحوری» حرکت کند
گاهی بزرگترین سرقت، دزدیدن فرصت زندگی دیگران است
تدوین برنامه اجرایی برای ورود با تأخیر نودانشجویان علوم پزشکی
جزئیات ثبت نام ۴ درس مجازی برای دانشجویان علوم پزشکی اعلام شد
شرایط ثبتنام پذیرفتهشدگان نوورود شاهد و ایثارگر
«پرواز ۶۵۵» دهنمکی به تدوین رسید
امت پیامبر(ص) چگونه در ستم به دخترش همدست شدند؟
میزبانی محوطه تئاتر شهر از مجلس تعزیه شهادت حضرت زهرا (س)
عامل هوش مصنوعی متا به جای کاربر تماس میگیرد
«پروانه الماس» بهترین فیلمنامه به «دختر پریخانوم» رسید
برد پیت ۵۰ سال عقب میرود؛ بازی در نقش یک فلزکار در آسمانها
مویه حضرت علی (ع) بر پیکر زهرا (س) در نقاشی علی بحرینی
جایزه سزار افتخاری آکادمی فیلم فرانسه به نیکول کیدمن میرسد
حضرت زهرا(س) موضوع فدک را به سطح «حق مسلمانان و مشروعیت حکومت» بردند
مدیرعامل انویدیا استعفا کرد
یک کشف جدید از معادلات اینشتین درباره گرانش
۲ دنیای بکر پنهان در اقیانوس آرام کشف شد
این سیاره خورشیدی چرا گم شد؟
زمان اعلام نتایج نهایی آزمون سراسری مشخص شد
عدالت اجتماعی در دیدگاه اسلامی به معنای برابری مطلق نیست
همه عمار و مالکاشتر نیستند، اما هرکس در قبال حق مسئول است
برای جلوگیری از عادی شدن حرام، باید قبح اجتماعی آن را زنده کرد
کنش حضرت زهرا(س)، حقیقت را به حافظه تاریخ سپرد
بیش از ۶۰ درصد مدارس کشور را خیرین ساختند
توییت صفحه فرمانده کل سپاه به مناسبت روز هوافضا و بازنشر بخشی از پیام ایشان
روایتی از زندگی و میراث شهید حسن طهرانیمقدم در برنامه تلویزیونی «نردبان»
انتشار یک قطعه موسیقایی جدید به مناسبت شهادت حضرت زهرا (س)
تلاش نمایش «کورش» برای بازسازی اسطوره قهرمان و پیوندزدن گذشته با اکنون
آنچه کیهان کلهر درباره کتاب «بهجت الروح» گفت
زمان اعلام نتایج نهایی آزمون سراسری مشخص شد
تصویب ساماندهی مراکز تحقیقات و شبکههای تحقیقات و فناوری علوم پزشکی
انتشار دفترچه سوالات و کلید اولیه آزمون پذیرش پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵
حمایت ویژه از پژوهشگران پسادکتری در قالب طرح شهید چمران
ابلاغ جدیدترین دستورالعمل پذیرش مستقیم دستیاری در ۶ رشته تخصصی
ثبتنام تکدروس دانشگاه علوم پزشکی هوشمند از ۲۳ آبان آغاز میشود
آغاز ثبتنام اعتکاف دانشآموزی ۱۴۰۵
اعلام نتایج نهایی کنکور سراسری تا پایان هفته جاری
ضرورت ایجاد فضای امن و با نشاط در مدارس سمپاد
چرا سهم شیر دانشآموزان به ۳۰ نوبت محدود شد؟
مزار پنهان دختر پیامبر(ص)، تناقضی که تاریخ صدر اسلام را به چالش میکشد
این سیاره خورشیدی چرا گم شد؟
فعالیت ۱۲ کمیته در حوزه علوم انسانی برای تحقق خیزش علمی
درخشش دانشآموزان البرزی با کسب ۱۵ مدال علمی
مرکز جدید برای برگزاری آزمون الکترونیکی زبان انگلیسی «تولیمو» ایجاد شد
دلایل افت رتبه دانشگاهها در رتبه بندیها چیست؟
سند توسعه متوازن دانشگاههای علوم پزشکی در دست بازنگری قرار دارد
آزمون صلاحیت حرفه ای گروه پرستاری دی ماه ۱۴۰۵ برگزار میشود
آزمون تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی پزشکی ۸ آذر برگزار میشود
فهرست دانشگاههای خارجی مورد تأیید وزارت علوم برای سال ۲۰۲۷ اعلام شد
روایتی از زندگی و میراث شهید حسن طهرانیمقدم در برنامه تلویزیونی «نردبان»
بیش از ۶۰ درصد مدارس کشور را خیرین ساختند
رقابت ۸ هزار نفر در آزمون پذیرش دانشجوی پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵
اپل و سامسونگ برای ورود به بازار چین دست به دامن هوش مصنوعی محلی شدند
دانشگاه آزاد درباره عدم اعتبار بورسیههای متفرقه اطلاعیه داد
برای شناخت دختر پیامبر(ص)، این ۱۰ کتاب را بخوانید
توییت صفحه فرمانده کل سپاه به مناسبت روز هوافضا و بازنشر بخشی از پیام ایشان
یک کشف جدید از معادلات اینشتین درباره گرانش
روبات جدید گوگل آسیب نرساندن به کودکان را میآموزد
کشف سیاره ای که ناگهان ناپدید شد!
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.