به گزارش ثریا کتاب «رابطه نظریه و عمل؛ از حکمای باستان تا رئالیسم انتقادی» در ادامه مجموعه پروژه های طرح جامع اعتلای علوم انسانی، به سرپرستی عماد افروغ جامعه شناس و استاد دانشگاه به همت پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی منتشر شد.
عناوین این کتاب عبارتند از:
دفتر اول: رابطه نظر و عمل از منظر حکمای باستان و اسلامی
چیستی نظر و رابطه آن با عمل در یونان باستان
بررسی رابطه نظر و عمل در دیدگاه فارابی
مناسبات نظر و عمل[نظریه و عمل] از منظر ملاصدرا(صدرالدین شیرازی)
تحلیل رابطه میان نظر و عمل با تأکید بر آرای علامه طباطبایی
دفتر دوم: نقد دوگانگی نظر و عمل در فلسفه علم پوزیتیویستی
دفتر سوم: دوگانه عمل و نظر در اندیشه دیلتای و گادامر
دیلتای
گادامر
دفتر چهارم: رابطه نظریه و عمل در دیدگاه نظریه انتقادی و رئالیسم انتقادی
دیالکتیک نظریه و عمل در اندیشه نسل اول مکتب فرانکفورت
رابطه نظریه و عمل از دیدگاه رئالیسم انتقادی
منابع و مأخذ
نمایه اسمی
نمایه موضوعی
عماد افروغ در مقدمه این اثر در توضیح این پژوهش می نویسد: تمرکز اصلی این پژوهش واکاوی شکاف نظریه و عمل در رویکرد شناخت شناسی پوزیتیویسم با مرور بر رویکردهای رقیب و بی بدیل است. به تبع انتظار می رود که دفاتر دوم تا چهارم این پژوهش بیشترین تناسب را با اهداف این اثر داشته باشند. در دفتر اول کوشیده ایم برای مثال همانند توماس مک کارتی در بررسی دیدگاه هابرماس و برای نگاهی زمینه ای به سابقه بحث، سرنخ هایی از این چالش با مرور بر آرای برخی اندیشمندان و فیلسوفان عهد باستان، و در کار ما فیلسوفان عهد باستان و اسلامی، و احتمالا سرنخ هایی برای پاسخ های نوین به دست دهیم.
در دفتر اول آقایان حسن عبدی، مهدی رجبی و مهدی سلطانی کوشیده اند این دفتر را با مرور بر آرای حکمای باستان، فارابی و میراث فکری او بر بوعلی، ملاصدرا و علامه طباطبایی سامان دهند و بستر را برای فهم بهتر آرای اندیشمندان بعدی دفاتر بعدی فراهم کنند.
دفتر دوم این طرح نقد دوگانگی نظر و عمل در فلسفه علم پوزیتیویستی است که سیدمحمدرضا امیری طهرانی به آن پرداخته است. در واقع همان گونه که قبلا اشاره شد از دفتر دوم به بعد است که پرسش های غالبا معرفت شناختی و مربوط به رابطه نظریه و مشاهده عمده می شود. پرسش هایی که پای مقولات مختلفی ازجمله چیستی واقعیت، جایگاه پیش فرض ها و ارزش ها در نظریه ها و نحله های معرفت شناختی، تبیین و علیت و مقوله ای به نام فهم، امکان داوری و صدق، بیناذهنیت، جایگاه عمل در داوری و امثال ذلک، به ویژه در قلمرو حیات اجتماعی را به میان می آورد.
دفتر سوم این طرح، دوگانه عمل و نظر در اندیشه دیلتای و گادامر است که میثم واثقی به آن پرداخته است. واثقی در این پژوهش به دنبال آن است تا ضمن نقد رویکرد پوزیتیویستی به علم در مسئله دوگانه انگاری نظریه و عمل، دیدگاه بدیل دیلتای و گادامر را تبیین کند.
دفتر چهارم این طرح به دیدگاه نظریه انتقادی و رئالیسم انتقادی اختصاص دارد که مهدی امامی به رابطه نظر و عمل در اندیشه متقدمین نظریه انتقادی و عماد افروغ به اندیشه متفکر معاصر این نظریه یعنی و هابرماس و رئالیسم انتقادی پرداخته اند.
در این پژوهش تلاش ما این بوده است که در حد توان مرور نسبتا کاملی بر برخی آرای مطرح در مورد رابطه نظریه و عمل، در قالب چهار دفتر از حکمای باستان تا رئالیسم انتقادی داشته باشیم. شاید توقع به جای خواننده این دفاتر نقد و ارزیابی تطبیقی و تفصیلی دیدگاه های مختلف این طرح، عطف به پرسش اصلی این پژوهش و به صورت مستقل باشد، اما شایان ذکر است که اولا پرسش اصلی تحقیق، نقد پوزیتیویسم، عطف به پرسش رابطه نظریه و عمل در حوزه پدیده های اجتماعی است که حداقل از دفتر دوم تا چهارم صراحتا به آن پرداخته شده و برای اندیشمندان فضای آکادمیک و دانشگاهی و متخصص در نحله شناخت شناسی پوزیتیویسم و نقدهای وارد بر آن کاملا آشناست. دفتر اول ناظر بر سابقه تاریخی مواجهه با رابطه نظر و عمل است که همان گونه که در بررسی برخی متفکران معاصر نیز مشهود است محل توجه و ارجاع برخی اندیشمندان معاصر و دلمشغولی این مقوله بوده است در کل و از منظری می توان این کتاب را حاوی چهار دفتر مستقل تلقی کرد که وجه مشترک و برجسته آنها توجه به مقوله نظر و عمل با محوریت نقد بر شکاف نظر و عمل پوزیتیویستی و غالبا در قلمرو پدیده های اجتماعی است.
این نکته همواره باید مورد توجه خواننده گرامی باشد که با متنی روبه روست که قطع نظر از پیوستگی اش درباره پرداختن به مقوله رابطه نظر و عمل تا حدودی و در قلمروهایی از مضمونی اصلی دفاتر چهارگانه پرداختن به رابطه نظر و عمل در دو قلمرو هستی شناسی و معرفت شناسی اجتماعی است. اما در دفتر چهارم و ذیل نظریه رئالیسم انتقادی، پوزیتیویسم در حوزه پدیده های طبیعی نیز به نقد کشیده شده است، لذا تنها به نقد علم گرایی در قلمرو حیات اجتماعی و سیاسی بسنده نشده است، بلکه نگرش پوزیتیویستی به علم به دلیل تقلیل جهان واقع به جهان تجربی و نفی ضرورت نیز مورد ارزیابی انتقادی قرار گرفته است.
کتاب «رابطه نظریه و عمل؛ از حکمای باستان تا رئالیسم انتقادی» به سرپرستی عماد افروغ با قیمت ۱۵۲ هزار تومان توسط انتشارات پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی منتشر شد.
محقق ایرانی پمپ مینیاتوری برای نرم روباتها ابداع کرد
اندیشمندان مسلمان از شهدای کودک میناب میگویند
خبر خوش برای فناوران علوم شناختی؛ حمایت بدون سقف از طرحهای فناوری
دانشجویان میتوانند اعتراض به احکام انضباطی را به وزارت علوم بدهند
وزیر علوم: دانشجویان جدیدالورود احتمالاً از نیمسال دوم وارد دانشگاه میشوند
زمان برگزاری آزمون کارشناسی ارشد ناپیوسته ۱۴۰۵ جابهجا شد
خودروهای خودران بایدو با نام «AmiGo» مجوز فعالیت در شرق سوئیس گرفتند
رقابت سخت منطقهای برای جذب دانشجویان خارجی؛ هشدار دانشگاه امیرکبیر
امضای تفاهمنامه مشترک دانشگاههای صنعتی UT۵ برای تقویت همافزایی
تغییر زمان امتحانات دانشگاهها در ایام تشییع رهبر شهید انقلاب
تأثیر مثبت نمرات پایه یازدهم در کنکور ۱۴۰۵؛ سوابق دوازدهم همچنان ۶۰ درصد
طرح «حامی» برای جبران کاستیهای یادگیری دانشآموزان اجرا میشود
وام ودیعه مسکن دانشجویان علوم پزشکی برای شهر تهران افزایش یافت
شهید لاریجانی؛ الگویی که مصلحت جامعه را بر فرد مقدم میدانست
بحران صندلی خالی در دانشگاهها؛ هشدار درباره آینده نزدیک
رئیس دانشگاه جامع انقلاب اسلامی: روحیه دفاع مقدس را در علم و فناوری بازتولید کنیم
حذف آزمون جامع در راه است؟ برنامه تحول وزارت علوم برای مقاطع کارشناسی تا دکتری
سنت منطقی اسلامی چگونه پشتوانه مواجهه با منطق ریاضی است؟
جهان اسلام به این روحانی فرزانه و اهل ادب میبالد
بانو مجتهده امین نماد توانمندی زنان است
بازیگر معروف: صداپیشگان شایسته دریافت اسکار بازیگری هستند
اختتامیه پویش ملی وطن به روایت من برگزار شد
اهدای نامه سید مجید موسوی و انگشتر یادبود به فرزند شهید سید مصطفی میرغفاری
حرمهای کربلا در آستانه محرم سیاه پوش شدند
زمان تشییع رهبر شهید اعلام شد +جزئیات را اینجا بخوانید
هزینه ثبتنام جهش تحصیلی دانشآموزان اعلام شد
مجموعهکتاب «داستانهای غولی» درباره اهمیت آب به کودکان میآموزد
نگاهی به نقش توییتر در جنگ رسانهای دشمن در کتاب «توئیتری شدن سیاست»
تکرار سنت اهریمنی استکبار در عاشورای ۱۴۰۵ در حمله به یک منابع آب
طراح بازی «نجات دختران اپستین توسط بچههای میناب» از این بازی میگوید
درباره زندگی رازآمیز درختان در این کتاب بخوانید
هکرها پیامرسان دولتی فرانسه را هک کردند
رونمایی آستان مقدس علوی از پروژه نگارش نسخهای نفیس از نهجالبلاغه
اختراع کتی که هوا را به آب آشامیدنی تبدیل میکند
وزیر علوم: اساتید دانشگاه با امید و انگیزه در کلاس درس حاضر شوند
مقابله با موج محتوای غیرقانونی در بحرانها؛ بریتانیا شبکههای اجتماعی را ملزم به سازوکار ویژه کرد
شکایت جدید علیه OpenAI؛ ChatGPT نتوانست جلوی خودکشی کاربر را بگیرد
مأموریت دانشگاهها در برنامه «مهر» برای حل بحران آب، ناترازی انرژی و تورم
بازگشت ۴۵۰۰ دانشجوی دانشگاه شریف از امروز
تأکید رئیس مرکز هیئت امنا و ممیزه بر نقش کلیدی فناوری در دفاع ملی
آگهی/ از خرید کابل برق چه میدانید؟ راهنمایی که پیش از هر بازسازی باید بخوانید
توانمندسازی مدرسان آموزش خانواده با رویکرد جوانی جمعیت
ایلان ماسک نخستین تریلیونر دنیا میشود
افزایش سهمیه بومی در دستیاری دندانپزشکی؛ اعلام آخرین مهلت ثبتنام
تاکید بر ارتقای کیفیت آموزش هُنر در مدارس
اپ ادیتس متا صاحب دستیار هوش مصنوعی می شود
تبدیل شدن آئین تعویض پرچم امام حسین(ع) به رویدادی جهانی
اهمیت هوش مصنوعی در مسیر ارتقای کیفیت آموزشی
جلسه تلاوت و هماندیشی قاریان بینالمللی مزین به نام رهبر شهید
فلسفه در اندیشه حضرت امام، مقدمهای ضروری برای رسیدن به عرفان است
جریان قاتلان حسین (ع) امروز در مقابل امت ایشان قرار گرفتهاند
جدایی متا از شریک چینی جنجالی کلید خورد
احتمال اعمال محدودیت دوباره بر اینترنت بینالملل وجود دارد؟
خدمات ابری گوگل در هند مختل شد
چه چیزی کلید مرگ را در کهکشانها میچرخاند؟
جنجال غیبت زنان در میان فضانوردان آرتمیس ۳
داستان جالب کندترین آزمایش جهان چه بود؟
تاثیر باورنکردنی چای بر سلامتی و افزایش طول عمر
اقدامات حرم حضرت ابوالفضل العباس(ع) برای استقبال از ماه محرم
رویکردی اجتهادی بر جایگاه مردم در حکمرانی از منظر فقه شیعه در کتاب «فقه، مردم و حکمرانی»
واکاوی در مسئله عرفان و سلامت معنوی کودکان در یک نشست
نتیجه نهایی گفتگوی پیامبر با مسیحیان نجران پس از ماجرای مباهله چه شد؟
افتتاح سردخانه دومداره آمونیاکی شهر اهر با حضور حجت الاسلام خاموشی
هشدار قالیباف به ترامپ و دیگر رهبران جهان+عکس
حجتالاسلام قمی: زبان در وصف شما مردم مبعوث شده قاصر است
طرح روضههای خانگی سدره به مناسبت ماه محرم آغاز به کار کرد
نیاز داریم که همگی نسبت به معضلات و نیازها احساس مسئولیت کنیم
جزئیات جدید اعمال سوابق تحصیلی در کنکور سراسری ۱۴۰۵ را اینجا بخوانید
به کارگیری هوش مصنوعی جمینای در کروم به غرب آسیا رسید
زیرساخت حقیقی این سرزمین، تمدن کهن، فرهنگ و هنر ماندگارش است
تعیین سقف افزایش شهریه دانشگاههای غیردولتی بر اساس نرخ تورم
از خرید کابل برق چه میدانید؟ راهنمایی که پیش از هر بازسازی باید بخوانید
اقتدار دفاعی ایران، ایدهای نو در بازیهای رومیزی
۳۵ ثانیه، ۷۲۰ هزار گلوله در لامرد/ جنایتی که روایت نشد
آئین اختتامیه روایت علوی برگزار شد
بازیهای تیم ملی فوتبال ایران در سینماها پخش میشود
معرفی چهار آلبوم موسیقی تازه وارد در فضای مجازی
روایت جواد موگویی از یک جنایت جنگی: حادثه لامرد در سایه روایتهای اشتباه رسانهای گم شد
جزئیات برنامههای محرمی اوقاف در قالب طرح سوگواره بصیرت عاشورایی اعلام شد
دقت در نسبت با خاستگاه علوم انسانی بسیار مهم است
تعیین سقف افزایش شهریه دانشگاههای غیردولتی بر اساس نرخ تورم
بازیهای تیم ملی فوتبال ایران در سینماها پخش میشود
جزئیات جدید اعمال سوابق تحصیلی در کنکور سراسری ۱۴۰۵ را اینجا بخوانید
افزایش سهمیه بومی در دستیاری دندانپزشکی؛ اعلام آخرین مهلت ثبتنام
دقت در نسبت با خاستگاه علوم انسانی بسیار مهم است
مأموریت دانشگاهها در برنامه «مهر» برای حل بحران آب، ناترازی انرژی و تورم
از خرید کابل برق چه میدانید؟ راهنمایی که پیش از هر بازسازی باید بخوانید
واکاوی در مسئله عرفان و سلامت معنوی کودکان در یک نشست
رویکردی اجتهادی بر جایگاه مردم در حکمرانی از منظر فقه شیعه در کتاب «فقه، مردم و حکمرانی»
جنجال غیبت زنان در میان فضانوردان آرتمیس ۳
نیاز داریم که همگی نسبت به معضلات و نیازها احساس مسئولیت کنیم
خدمات ابری گوگل در هند مختل شد
روایت جواد موگویی از یک جنایت جنگی: حادثه لامرد در سایه روایتهای اشتباه رسانهای گم شد
آئین اختتامیه روایت علوی برگزار شد
افتتاح سردخانه دومداره آمونیاکی شهر اهر با حضور حجت الاسلام خاموشی
جدایی متا از شریک چینی جنجالی کلید خورد
چه چیزی کلید مرگ را در کهکشانها میچرخاند؟
جزئیات برنامههای محرمی اوقاف در قالب طرح سوگواره بصیرت عاشورایی اعلام شد
اقدامات حرم حضرت ابوالفضل العباس(ع) برای استقبال از ماه محرم
برگزاری نمایشگاه معماری حرمین شریفین در مکه مکرمه
به کارگیری هوش مصنوعی جمینای در کروم به غرب آسیا رسید
نتیجه نهایی گفتگوی پیامبر با مسیحیان نجران پس از ماجرای مباهله چه شد؟
تبدیل شدن آئین تعویض پرچم امام حسین(ع) به رویدادی جهانی
تکرار سنت اهریمنی استکبار در عاشورای ۱۴۰۵ در حمله به یک منابع آب
پویش «ایران در پناه قرآن» تا پایان خرداد تمدید شد
تأکید رئیس مرکز هیئت امنا و ممیزه بر نقش کلیدی فناوری در دفاع ملی
معرفی چهار آلبوم موسیقی تازه وارد در فضای مجازی
۳۵ ثانیه، ۷۲۰ هزار گلوله در لامرد/ جنایتی که روایت نشد
توانمندسازی مدرسان آموزش خانواده با رویکرد جوانی جمعیت
احتمال اعمال محدودیت دوباره بر اینترنت بینالملل وجود دارد؟
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.