کد خبر: 163852
ف
ذهن‌آگاهی، راهی برای کاهش فرسودگی شغلی
کار زیاد، فشارهای روانی و محیط‌های کاری ناپایدار، بسیاری از کارکنان را خسته و دلزده می‌کند؛ اما آیا راهی وجود دارد که با آن بتوان از فرسودگی شغلی جلوگیری کرد؟ پژوهشی تازه به دنبال پاسخ همین پرسش بوده است.

به گزارش ثریا -  فرسودگی شغلی یکی از رایج‌ترین مشکلات روانی در محیط‌های کاری امروزی است. کارمندان تحت فشار مداوم، به مرور دچار خستگی روانی و جسمی می‌شوند، انگیزه‌شان را از دست می‌دهند و کار را بیشتر به چشم یک بار سنگین می‌بینند تا یک فعالیت معنادار. این مسئله نه فقط به کاهش بهره‌وری منجر می‌شود، بلکه می‌تواند سلامت روان و حتی جسم افراد را به خطر بیندازد. عواملی مانند عدم حمایت از سوی مدیریت، نداشتن کنترل بر شرایط کاری، نبود مشارکت در تصمیم‌گیری‌ها و امنیت شغلی پایین از جمله دلایلی هستند که افراد را در معرض این فرسودگی قرار می‌دهند.

در کنار این عوامل سازمانی، ویژگی‌های فردی هم می‌توانند در ایجاد یا تشدید فرسودگی شغلی مؤثر باشند. اعتمادبه‌نفس پایین، ناتوانی در مقابله با فشار، حساسیت زیاد نسبت به تأیید دیگران یا هدف‌گذاری‌های غیرواقع‌بینانه از جمله عواملی هستند که فرد را نسبت به فشارهای شغلی آسیب‌پذیرتر می‌کنند. همچنین، بسیاری از مشاغل امروزی نیازمند تعامل زیاد با دیگران هستند؛ امری که خود به‌تنهایی می‌تواند خسته‌کننده باشد. در این میان، یکی از رویکردهای جدید برای مقابله با این فرسودگی، تمرین ذهن‌آگاهی است؛ یعنی تمرکز آگاهانه روی لحظه اکنون، بدون قضاوت و پیش‌داوری.

نسرین ارشدی، استاد گروه روان‌شناسی در دانشگاه شهید چمران اهواز، همراه با دو همکار پژوهشی خود، مطالعه‌ای را درباره تأثیر ذهن‌آگاهی بر خستگی شغلی و بهزیستی روانی انجام داده‌اند. هدف آن‌ها بررسی این بود که آیا ذهن‌آگاهی می‌تواند به کاهش مشکلات روانی ناشی از کار کمک کند و اگر چنین است، این تأثیر چگونه عمل می‌کند.

برای انجام این پژوهش، آن‌ها به سراغ کارکنان شرکت بهره‌برداری مس درآلو واقع در استان کرمان رفتند. از میان آن‌ها ۳۰۰ نفر به صورت تصادفی انتخاب شدند و در نهایت ۲۱۰ نفر پرسشنامه‌هایی را به‌درستی تکمیل کردند. از شرکت‌کنندگان خواسته شد به پرسش‌هایی درباره میزان ذهن‌آگاهی، استرس شغلی، احساس خستگی در محل کار و حس رضایت از زندگی خود پاسخ دهند. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزارهای آماری تحلیل شدند تا روابط میان این عوامل بررسی شود.

نتایج پژوهش نشان دادند که ذهن‌آگاهی به‌طور مستقیم باعث کاهش فرسودگی شغلی یا افزایش رضایت روانی نمی‌شود. اما نکته مهم اینجاست که ذهن‌آگاهی استرس شغلی را کاهش می‌دهد و همین کاهش استرس به بهبود وضعیت روانی فرد و کاهش احساس فرسودگی منجر می‌شود. یعنی ذهن‌آگاهی به‌طور غیرمستقیم و از طریق کاهش استرس، تأثیر خود را نشان می‌دهد.

به بیان ساده‌تر، افرادی که تمرین ذهن‌آگاهی دارند، بهتر می‌توانند با شرایط دشوار کاری کنار بیایند. آن‌ها کمتر تحت فشار روحی قرار می‌گیرند و در نتیجه احتمال کمتری دارد که دچار دلزدگی، بی‌انگیزگی و خستگی روانی شوند. از سوی دیگر، با کاهش فشار روانی، این افراد رضایت بیشتری از کار و زندگی خود تجربه می‌کنند.

پژوهشگران در بخش تکمیلی تحقیق خود نیز به این نکته اشاره کرده‌اند که ذهن‌آگاهی می‌تواند افراد را به سمت روش‌های سالم‌تری برای مقابله با فشارهای شغلی هدایت کند. کسانی که ذهن‌آگاه هستند، کمتر از مشکلات فرار می‌کنند و بیشتر به دنبال حل مسئله و مواجهه سازنده با موقعیت‌های دشوار می‌روند. این ویژگی به آن‌ها کمک می‌کند تا کمتر آسیب ببینند و از روان سالم‌تری برخوردار باشند.

در مجموع، یافته‌های این تحقیق نشان می‌دهند که آموزش ذهن‌آگاهی در محیط‌های کاری می‌تواند به‌عنوان یک راهکار مؤثر برای ارتقاء سلامت روان کارکنان در نظر گرفته شود. با وجود این، پژوهشگران تأکید کرده‌اند که برای تعمیم این نتایج به سازمان‌ها و محیط‌های کاری دیگر، باید مطالعات بیشتری انجام شود، چرا که این تحقیق فقط در یک شرکت خاص اجرا شده و ابزارهای آن مبتنی بر پرسشنامه بوده‌اند.

این یاقته‌های علمی پژوهشی در دوفصلنامه «دستاوردهای روان‌شناختی» که وابسته به دانشگاه شهید چمران اهواز است، منتشر شده‌اند. این نشریه به انتشار یافته‌های علمی در حوزه روان‌شناسی می‌پردازد و تلاش می‌کند ارتباط میان پژوهش‌های دانشگاهی و نیازهای عملی جامعه را برقرار کند.

منبع : فرسودگی  شغلی


مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

مدارک مورد پذیرش برای آزمون دکتری تخصصی و پژوهشی اعلام شد

دانشگاه آزاد شرایط امتحانات پایان‌ترم دانشجویان ارشد و دکتری در شهر محل سکونت را اعلام کرد

مخاطب از دیدن این سریال تکراری خسته نمی‌شود؛ جادوی «مختارنامه» چیست؟

مجریان تراز زبان فارسی معرفی شدند؛ پدافند زبانی با اجرا!

این ۳ کارگردان معروف برای تشییع رهبر شهید مستند می‌سازند

توییت جدید محمدباقر قالیباف با انتشار صحنه سیو بیرانوند+عکس

از گاندی تا کارلایل، همه مرید حسین (ع)

ماشین ثروت‌اندوزی امویان؛ از باندبازی تا احیای هدایای نوروزی

همان‌گونه که جسم به روزی مادی نیاز دارد، روح نیز به معرفت محتاج است

آیا ماجرای ازدواج حضرت قاسم (ع) در کربلا صحت دارد؟

«حسینیه بهشت»، پیوند خانه‌های شهدا با خیمه‌های عاشورا

مهلت ثبت‌نام در کاروان قرآنی اعزامی به اربعین تا ۵ تیرماه

عکس | جایزه بهترین بازیکن دیدار در دستان علی بیرو

گوشواره‌هایی که تاریخ فراموششان نکرد

چمران هنوز زنده است

یک فهرست متفاوت از بهترین‌های سال ۲۰۲۶ در نیمه راه؛ مستقل‌ها پیشتازند

آمادگی دانشگاه پیام نور برای میزبانی از آزمون‌های سایر دانشگاه‌ها

امتحانات پایان‌ترم تحصیلات تکمیلی دانشگاه آزاد حضوری شد

مذاکره با دستگاه‌ها برای توسعه صادرات محصولات فریلنسرها

زمان مصاحبه‌های آزمون دکتری سال ۱۴۰۵ تغییر کرد

تمدید مهلت ارسال مقالات سومین همایش هیئت و آیین‌های مذهبی

زمان برگزاری آزمون زبان انگلیسی تولیمو تغییر کرد

سیره عملی میرزا جواد آقا ملکی تبریزی، مبتنی بر اصل «شکستن منیت» بود

افتتاح مسجد السلام در امارات با ظرفیت ۴ هزار نمازگزار

بنی‌امیه، نخستین و وحشتناک‌ترین «خصولتی» تاریخ اسلام

بذر انحراف مجاهدین از سال۴۴ کاشته شد/نقش ساواک و زندان در تعمیق انحراف

شیخ حسین انصاریان: چشمی که بر حسین (ع) گریه کند در قیامت گریان نیست

اف‌بی‌آی شهر کامل با بیمارستان، هتل و نیروگاه ساخت تا حملات سایبری را تمرین کند

بررسی ظرفیت‌های هوش مصنوعی برای ارتقای خدمات زائران در نشست مشترک معاونت علمی و آستان قدس رضوی

ممنوع شدن هوش مصنوعی برای دانش آموزان ابتدایی نروژی

ناسا یک رصدخانه فضایی را در میانه زمین و آسمان به ارتفاع بالاتر می‌برد

مصوبات جدید فرصت‌های تحقیقاتی خارج از کشور دکتری ابلاغ شد

زنان بیشترین داوطلبان آزمون سمپاد/ نتایج اوایل مرداد اعلام می‌شود

سریال جدید «سرخدار» در راه آنتن: عمار تفتی به تلویزیون بازگشت

کشف نشانه‌های اولیه افسردگی در چشم کودکان

دانشمند ایرانی: مغز ما برای این همه خبر بد طراحی نشده است

تنش در ایستگاه فضایی بالا گرفت: ناسا از فضانوردانش خواست پناه بگیرند

محققان هشدار دادند: ایجاد نقاط داغ آلودگی در تنگه هرمز به دلیل ترافیک دریایی

یکی از این ستاره‌های دوقلو یک سیاره فراخورشیدی را بلعیده است

میلیاردرهای حوزه فناوری راز جوانی ابدی را کشف کرده‌اند؟

تصویری از یکی از شهدای کوچک امروز لبنان

وزیر آموزش و پرورش: بهره‌برداری از ۲۰۰ تا ۲۵۰ کلاس درس جدید در خراسان رضوی

معاون تربیت‌بدنی و سلامت: یک میلیون دانش‌آموز سفیر ایمنی و کمک‌های اولیه شدند

۵۰۰ هزار دانش‌آموز زیر چتر کارت نشاط قرار گرفتند

آزمون مدارس سمپاد و نمونه دولتی با بیش از نیم میلیون داوطلب برگزار شد

پرداخت حقوق فرهنگیان بدون تاخیر انجام می‌شود

قصه‌ای خواندنی برای کودکان: وقتی روباه جنگل را به‌هم ریخت

حسن طهرانی‌مقدم پدر موشکی ایران چگونه با نمی‌شودها مبارزه کرد؟

از بچه‌های میناب تا ناوچه دنا و انستیتو همه در مستندهای جدید جنگی

مهرانه مهین ترابی پس از ۲۳ سال دوری از تئاتر به صحنه باز می‌گردد

سریال‌های جدید برای پخش دوبله شدند

مادران برای کوچکترین شهید کربلا لالایی خواندند

راز زنده ماندن مومنان در برزخ؛ هدایت، مشروط به ولایت است

روایت حدادعادل از ویژگی‌های آیت الله مجتبی خامنه‌ای

ماجرای خواندنی دیدار دکتر شریعتی و علامه جعفری

حجت الاسلام پناهیان: شفافیت نامه اخیر رهبری نشانه قدرت جمهوری اسلامی است

تمدید مهلت پذیرش دانشجویان بین‌المللی در دانشگاه علامه طباطبائی

قابلیت جدید واتساپ: پیام متنی یک‌بار قابل مشاهده به واتساپ می‌آید

شرکت اپل از گران شدن محصولات خود خبر داد

ساماندهی برنامه‌های هوش مصنوعی با محوریت تولید داخلی

هشدار وزیر علوم: هوش مصنوعی بدون اخلاق، پیشرفته‌ترین ابزار ظلم می‌شود

دادگاه در دهلی نو درخواست بازگشایی تلگرام را رد کرد

رشد استفاده از VPN در بعضی کشورهای اروپایی با قوانین جدید

انحصار قدرت و ثروت در الیگارشی اموی: از خلافت تا سلطنت

حجت‌الاسلام قمی: وحدت یعنی هم‌بستگیِ آرا و سلایق متفاوت حول محور امام

راز زنده ماندن مؤمنان در برزخ تمسک به امام حق و ولی الله الاعظم است

اعلام مجموعه‌های امتحانی کنکور کارشناسی ارشد ۱۴۰۶

بازخوانی پنج فرمان راهبردی امام رضا (ع) در سلوک عاشورایی

فلسفه اسلامی و غفلت از «باید و نباید»های اجتماعی؛ یک شکاف تاریخی

اقتصاد فقط نان نیست؛ سلاح علی(ع) برای امنیت ملی و استقلال در برابر دشمنان

انتشار آثار میان‌رشته‌ای مسئله‌محور؛ اولویت جدید گروه سیاست‌پژوهی علوم انسانی

تغییر زمان آزمون‌های کشوری و دانشگاهی به دلیل مراسم وداع و تشییع رهبر شهید

احیای اخلاق در زندگی فردی و اجتماعی با بازخوانی فلسفه عاشورا

بنی امیه چگونه به قدرت رسید؟/ تبارشناسی ۹۱ سال حکومت استبدادی

دعوت از عاشقان اهل بیت برای شرکت در طرح توسعه حرم امام حسین (ع)

منطقه زینبیه استانبول سیاه‌پوش محرم شد؛ آغاز برنامه های عزاداری

رئیس سازمان فضایی ایران خبر داد: به‌کارگیری ظرفیت‌های ویژه ماهواره‌ای در تشییع رهبر شهید انقلاب

زنگ میراث فرهنگی و موزه در مدارس نواخته می‌شود

معافیت برخی المپیادها از کنکور و هم‌زمانی آزمون‌ها؛ همچنان چالش اصلی دانش‌آموزان

قابل توجه دانش آموزان: برنامه جدید امتحانات نهایی اعلام شد+جدول

تغییر زمان آزمون‌های کشوری و دانشگاهی به دلیل مراسم وداع و تشییع رهبر شهید

اعلام مجموعه‌های امتحانی کنکور کارشناسی ارشد ۱۴۰۶

انتشار آثار میان‌رشته‌ای مسئله‌محور؛ اولویت جدید گروه سیاست‌پژوهی علوم انسانی

بنی امیه چگونه به قدرت رسید؟/ تبارشناسی ۹۱ سال حکومت استبدادی

منطقه زینبیه استانبول سیاه‌پوش محرم شد؛ آغاز برنامه های عزاداری

هشدار وزیر علوم: هوش مصنوعی بدون اخلاق، پیشرفته‌ترین ابزار ظلم می‌شود

دعوت از عاشقان اهل بیت برای شرکت در طرح توسعه حرم امام حسین (ع)

مصوبات جدید فرصت‌های تحقیقاتی خارج از کشور دکتری ابلاغ شد

راز زنده ماندن مؤمنان در برزخ تمسک به امام حق و ولی الله الاعظم است

حجت‌الاسلام قمی: وحدت یعنی هم‌بستگیِ آرا و سلایق متفاوت حول محور امام

دانشمند ایرانی: مغز ما برای این همه خبر بد طراحی نشده است

دادگاه در دهلی نو درخواست بازگشایی تلگرام را رد کرد

کشف نشانه‌های اولیه افسردگی در چشم کودکان

بازخوانی پنج فرمان راهبردی امام رضا (ع) در سلوک عاشورایی

تنش در ایستگاه فضایی بالا گرفت: ناسا از فضانوردانش خواست پناه بگیرند

فلسفه اسلامی و غفلت از «باید و نباید»های اجتماعی؛ یک شکاف تاریخی

احیای اخلاق در زندگی فردی و اجتماعی با بازخوانی فلسفه عاشورا

رشد استفاده از VPN در بعضی کشورهای اروپایی با قوانین جدید

روایت حدادعادل از ویژگی‌های آیت الله مجتبی خامنه‌ای

انحصار قدرت و ثروت در الیگارشی اموی: از خلافت تا سلطنت

اقتصاد فقط نان نیست؛ سلاح علی(ع) برای امنیت ملی و استقلال در برابر دشمنان

شرکت اپل از گران شدن محصولات خود خبر داد

حجت الاسلام پناهیان: شفافیت نامه اخیر رهبری نشانه قدرت جمهوری اسلامی است

پرداخت حقوق فرهنگیان بدون تاخیر انجام می‌شود

آزمون مدارس سمپاد و نمونه دولتی با بیش از نیم میلیون داوطلب برگزار شد

ممنوع شدن هوش مصنوعی برای دانش آموزان ابتدایی نروژی

ساماندهی برنامه‌های هوش مصنوعی با محوریت تولید داخلی

ماجرای خواندنی دیدار دکتر شریعتی و علامه جعفری

مادران برای کوچکترین شهید کربلا لالایی خواندند

حسن طهرانی‌مقدم پدر موشکی ایران چگونه با نمی‌شودها مبارزه کرد؟