کد خبر: 169712
ف
 چرا خواجوی کرمانی را کمتر می‌شناسیم؟
فرح نیازکار با اشاره به ژانرهای گوناگونی که خواجوی کرمانی به آن‌ها پرداخته است می‌گوید: شاید عدم اشراف به ژانر و سبکی خاص و نیز عدم وحدت موضوعی در آثارش از جمله دلایلی باشد که خواجو را علی‌رغم بهره‌مندی از سعدی و انتقال یافته‌ها به حافظ، از جایگاهی منیع و بلندآوازه چون سعدی و حافظ برخوردار نکرده است.

به گزارش ثریا هفدهم دی‌ماه در تقویم رسمی کشورمان به  بزرگداشت خواجوی کرمانی اختصاص یافته است؛ کمال‌الدین محمود کرمانی معروف به خواجو، یکی از شاعران قرن هشتم ایران  که در کرمان به دنیا آمد و از جوانی به سیر و سفر پرداخت.

آثار او غیر از مثنویاتی که به شیوه‌ نظامی سروده، شامل قصاید، غزلیات و رباعیات است. خواجو در بسیاری از قالب‌های شعری طبع‌آزمایی کرده و در موضوعات مختلف سخن گفته و در بعضی از ‌انواع آن از نوآوران است. خواجوی کرمانی میان روزگار سعدی و حافظ می‌زیسته و آرامگاهش نیز در کنار سعدی و حافظ در شهر شیراز است. این شاعر آن‌چنان که باید و شاید شناخته نشده است. فرزاد قائمی مدرس دانشگاه معتقد است: خواجو شاعر کم‌بختی بوده چراکه هم‌روزگار کسانی چون حافظ شیرازی شده بود، اما او در شعر فارسی در جایگاهی قرار می‌گیرد که اگر در سایه کسی چون حافظ نمی‌ماند، قطعا بیش از این از نامش می‌شنیدیم.

 فرح‌ نیازکار، پژوهشگر و مدرس دانشگاه در پاسخ به اینکه با وجود اینکه حتی در تقویم رسمی کشورمان روزی به نام خواجوی کرمانی داریم اما به نظر می‌رسد آن‌طور که باید و شاید این شاعر شناخته نشده است و به‌نظر شما دلیل اینکه کمتر نام این شاعر و شعرهایش مطرح می‌شود، چیست؟ گفت: با اندکی تأمل در آثار خواجوی کرمانی در یافتن و تنوع موضوعات و ژانرهای ادبی گوناگونی که خواجو بدان‌ها پرداخته از قبیل حماسه‌سرایی، خمسه‌سرایی، غزل‌سرایی و مدیحه‌گویی در قصاید، رسایل و مقامات و... در این میان می‌توان گفت که اشعار عارفانه خواجوی کرمانی به تأثیر از سنایی سروده شده؛ در زبان و بیان قصاید به خاقانی چشم داشته؛ در خمسه‌سرایی نظامی را تقلید کرده؛ در حماسه‌سرایی فردوسی و شاهنامه را پیش روی داشته؛ در غزل‌ها از سعدی پیروی کرده؛ سبک اشعارش به سبک خراسانی پهلو زده؛ در مکتب شیراز سیر می‌کند و بدین ترتیب با نوعی گستره فکری و سبکی، به خلق آثاری می‌پردازد که به سختی می‌توان از آن وحدت سبکی را سراغ گرفت. بنابراین شاید عدم اشراف به ژانر و سبکی خاص و نیز عدم وحدت موضوعی در آثار متفاوت خواجوی کرمانی، علی‌رغم تمام خصلت‌های نیک شاعرانه او در مقام و جایگاه خود، از جمله دلایلی باشد که خواجو را علی‌رغم بهره‌مندی از سعدی و انتقال یافته‌ها به حافظ، از جایگاهی منیع و بلندآوازه چون سعدی و حافظ برخوردار نکرده است.

 او همچنین درباره جایگاه خواجوی کرمانی در ادبیات ایران به ویژه اشعار عاشقانه گفت: در غزل‌های دوران پختگی و آخر زندگی خواجو در شیراز که برخی آن را دوره تلفیق می‌دانند، خواجو در آن شیوه کمال‌یافتۀ غزل عاشقانه سعدی را با غزل عارفانه و صوفیانه در هم آمیخته است و طرز جدیدی پدید آورده و البته پیش از او، سلمان و اوحدی و ... نیز این مسیر مبتکرانه را اندکی پیموده بودند و در نهایت اعتبار و پختگی این شیوه به نام حافظ ماندگار شده است.

 نیازکار یادآور شد: اما نکته مهم در شعر او این است که خواجو روح بدبینی و انزوایی را که از قرن ششم و پس از آن با شروع حمله مغول در جامعه حاکم شده بود، سلطه مغول‌ها، جورهای حاکم بر جامعه و... را درک کرده بود و در آثارش به نوعی این یأس و ناامیدی و روی‌برگردانی از دنیا را به تصویر کشیده، و احتمالا یکی از دلایل گرایش او به عرفان نیز همین امر است.

 این مدرس دانشگاه درباره ویژگی‌های مهم شعر خواجوی کرمانی نیز گفت: وجوه تمایزی در اشعار وی و به ویژه غزل‌های او نسبت به شاعران پیش از خود او وجود دارد که وجه مشخصۀ شعری او و نیز ارزشمندی آثار اوست؛ وجوهی چون: کاهش توصیف خاکسارانه معشوق و اظهار لابه و زاری در پیشگاه معشوق و تلقی غم عشق به عنوان امری طبیعی و ناگزیر در زندگی آدمی.

 

منبع: ایسنا


مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

دانشگاه شریف در مسیر توسعه برق تجدیدپذیر؛ احداث و خرید نیروگاه

مهلت مجدد ثبت‌نام در آزمون دکتری تخصصی علوم پزشکی ۱۴۰۵ از امروز آغاز شد

اعلام تسهیلات ویژه برای برگزیدگان المپیاد علمی دانشجویی کشوری

اعلام نتایج اولیه کنکور سراسری ۱۴۰۵ در نیمه اول مهر

رقابت داوطلبان در سی و یکمین المپیاد علمی دانشجویی کشور آغاز شد

۱۰۹۶ میلیارد ریال به حساب اعضای صندوق ذخیره فرهنگیان واریز شد

استقلال آموزش و پرورش کالپوش؛ گامی در مسیر تحقق عدالت آموزشی

داخلی‌سازی صنعت نوشت‌افزار به بیش از ۸۵ درصد رسید

معرفی بسته‌های تربیت و یادگیری ارزیابی شده ویژه کودکان برای سال تحصیلی جدید

مدارس تراز؛ سامانه‌ای برای پایش، ارزیابی و مدیریت داده‌محور مدارس

اهتمام به نماز، بخش مهمی از فرآیند تربیت دانش‌آموزان است

بازدید ۴۰۰ میلیونی سکوهای ایرانی برای رئیس جمهور ایران

آنتروپیک بازنده شکایت از پنتاگون شد

درخواست بازنگری در سقف سنی جذب اعضای هیئت علمی توسط جمعی از متقاضیان

تأکید معاون آموزشی دانشگاه شریف بر اهمیت بازگشت به آموزش حضوری

این دانشگاه‌ها از امروز آموزش حضوری را آغاز کردند

ضرورت هماهنگی در سیاست‌گذاری فضای مجازی؛ اولویت حل مسائل اصلی مردم است

یک پژوهش جدید نشان می‌دهد: مریخ آب گرم داشت!

فرصت جدید ثبت نام آزمون پذیرش پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵ فراهم شد

گوگل هوش مصنوعی را به فضا می‌برد

تیک تاک ۱۲.۷ میلیون پوند جریمه می‌دهد

مهلت مجدد ثبت‌نام آزمون کارشناسی ارشد گروه پزشکی ۱۴۰۵ از امروز آغاز شد

بانویی که هجرتش آغاز یک تمدن شد

تاکید رهبر شهید بر عمومی کردن فلسفه؛تولید علم دینی بدون مبنا ممکن نیست

واکاوی مفهومی مؤلفه‌ها و حدود مقوله سوءرفتار علیه زنان

دین در جهان شبکه‌ها؛ چرا شیوه گفت‌وگو با نسل جدید باید تغییر کند؟

سیاستمداران بدون حکمت عملگرایان بی مبنا هستند

روایت رسانه‌های جهان از یک روز متفاوت در تهران

آغاز ثبت‌نام ترم پاییز دوره‌های آموزش قرآن دارالتحفیظ

توجه بازدیدکنندگان نمایشگاه کتاب ابوظبی به مصحف ۱۳۰ ساله مینیاتوری

نوجوان ایرانی، جهانی که آن را نمی‌شناسیم

چرا ما انتقادپذیر نیستیم؟

زنان جان فدا نیستند، جان فزا هستند

ترامپ باز هم خواب تنگه هرمز را دید+عکس

نخستین آزمون بسندگی زبان عربی برگزار شد

اوپن ای آی عکس‌های کاربران را فاش کرد

۴۸ هزار بازمانده از تحصیل به مدرسه بازگشتند

توزیع رایگان شیر و تغذیه در مدارس دولتی ابلاغ شد

پیام تسلیت حجت‌الاسلام رستمی در پی ارتحال آیت‌الله‌ شبیری زنجانی

۲۵۰۰ دانشجو در سراسر کشور وام شرافتی دریافت می‌کنند

لغو ممنوعیت انتقال دانشجویان کارشناسی ارشد و دکتری تخصصی علوم پزشکی

شرایط تخصیص خوابگاه‌های متأهلی اعلام شد

شیوه پرداخت یارانه دانشجویی تغذیه اعلام شد

عدم امکان تمدید زمان انتخاب رشته محل پنجاه‌وسومین آزمون دستیاری پزشکی

در آغوش فرشته‌ها

تحصن ۳ روزه اعضای هیئت‌علمی در اعتراض به بلاتکلیفی کدهای استخدامی

آغاز حضوری کلاس‌های دانشگاه شریف از ۴ مهرماه

سرپرست دانشگاه ملی مهارت منصوب شد

دبیرشورای عالی انقلاب فرهنگی درگذشت آیت‌الله شبیری زنجانی را تسلیت گفت

نگاهی به زندگی آیت الله شبیری زنجانی؛ مجاهدت در مسیر رشد حوزه

روایت پدر آیت الله شبیری زنجانی از آثار منع زکات و قحطی زنجان

تعطیلی حوزه علمیه نجف در پی درگذشت آیت‌الله العظمی شبیری زنجانی

هشتاد و دومین شعبه خودرو۴۵ در ستارخان تهران افتتاح شد

صدرنشینی پژوهشگاه ملی سرطان جهاددانشگاهی در بین مراکز تحقیقات پزشکی

سازماندهی اطلاعات ۴۰ هزار پایان‌نامه ایرانیان خارج از کشور در ایرانداک

سرپرست پارک علم و فناوری فارس منصوب شد

دلتنگ لبخند آقای شهیدیم...

دلیل تأخیر در بازنگری نقشه جامع علمی از زبان دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی

دارویی که تمام نشانگرهای سرطان را از بین برد

بارش بیشتر باران باعث از بین رفتن خشکسالی می‌شود؟

اولین پرواز مداری «استارشیپ» به تعویق افتاد

تصویر وایرال شده از سرباز اوکراینی

اپل، سامسونگ و گوگل متهم به نقض پتنت صدای فضایی

۸۴ دانش‌آموز و ۱۸ معلم تهرانی در دو جنگ اخیر به شهادت رسیدند

تغییر کتاب‌های درسی پایه اول؛ از فارسی تا ریاضی

وزیر آموزش و پرورش: دریافت وجه هنگام ثبت‌نام مدارس دولتی ممنوع است

۱۵۰۷ فضای آموزشی در جنگ دچار آسیب شد

«دلیران» اولین مستندمسابقه برای کودکان است/ پخش از شبکه کودک

انیمیشن ایرانی «سفینه نجات» امیدبخش است

رونمایی از یک صدای گمشده در کنسرت سازهای ایرانی بنیاد رودکی

راویان جنگ رمضان در رادیو صبا تجلیل می‌شوند

نتایج المپیاد علمی دانشجویان علوم پزشکی کشور اعلام شد

فرصت مجدد شرکت در آزمون دکتری تخصصی و پژوهشی علوم پزشکی ۱۴۰۵ فراهم شد

برگزیدگان بیستمین دوره مسابقات ربوکاپ آزاد ایران معرفی شدند

اوپن ای آی هم هک شد

تأکید رئیس دانشگاه تهران و سفیر پاکستان بر تقویت دیپلماسی علمی

ورود بیش از ۷۵۰ هزار دانشجوی جدید به دانشگاه‌ها در مقاطع مختلف

اعلام ۱۰ اولویت پژوهشی برای اتصال ریلی چین به اروپا از مسیر ایران

فراخوان اولویت‌های پژوهشی و فناوری سازمان سنجش آموزش کشور منتشر شد

کلاس‌های دانشگاه‌های غیردولتی غیرانتفاعی حضوری برگزار می‌شود

دلیل تأخیر در بازنگری نقشه جامع علمی از زبان دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی

دلتنگ لبخند آقای شهیدیم...

اولین پرواز مداری «استارشیپ» به تعویق افتاد

بارش بیشتر باران باعث از بین رفتن خشکسالی می‌شود؟

لغو ممنوعیت انتقال دانشجویان کارشناسی ارشد و دکتری تخصصی علوم پزشکی

صدرنشینی پژوهشگاه ملی سرطان جهاددانشگاهی در بین مراکز تحقیقات پزشکی

۲۵۰۰ دانشجو در سراسر کشور وام شرافتی دریافت می‌کنند

دارویی که تمام نشانگرهای سرطان را از بین برد

عدم امکان تمدید زمان انتخاب رشته محل پنجاه‌وسومین آزمون دستیاری پزشکی

روایت پدر آیت الله شبیری زنجانی از آثار منع زکات و قحطی زنجان

شرایط تخصیص خوابگاه‌های متأهلی اعلام شد

هشتاد و دومین شعبه خودرو۴۵ در ستارخان تهران افتتاح شد

اپل، سامسونگ و گوگل متهم به نقض پتنت صدای فضایی

شیوه پرداخت یارانه دانشجویی تغذیه اعلام شد

دبیرشورای عالی انقلاب فرهنگی درگذشت آیت‌الله شبیری زنجانی را تسلیت گفت

تعطیلی حوزه علمیه نجف در پی درگذشت آیت‌الله العظمی شبیری زنجانی

سازماندهی اطلاعات ۴۰ هزار پایان‌نامه ایرانیان خارج از کشور در ایرانداک

پیام تسلیت حجت‌الاسلام رستمی در پی ارتحال آیت‌الله‌ شبیری زنجانی

سرپرست پارک علم و فناوری فارس منصوب شد

نگاهی به زندگی آیت الله شبیری زنجانی؛ مجاهدت در مسیر رشد حوزه

در آغوش فرشته‌ها

تحصن ۳ روزه اعضای هیئت‌علمی در اعتراض به بلاتکلیفی کدهای استخدامی

آغاز حضوری کلاس‌های دانشگاه شریف از ۴ مهرماه

توزیع رایگان شیر و تغذیه در مدارس دولتی ابلاغ شد

سرپرست دانشگاه ملی مهارت منصوب شد

۴۸ هزار بازمانده از تحصیل به مدرسه بازگشتند

این دانشگاه‌ها از امروز آموزش حضوری را آغاز کردند

یک پژوهش جدید نشان می‌دهد: مریخ آب گرم داشت!

فرصت جدید ثبت نام آزمون پذیرش پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵ فراهم شد

درخواست بازنگری در سقف سنی جذب اعضای هیئت علمی توسط جمعی از متقاضیان