به گزارش ثریا شهید لاریجانی بر این باور است که مسئله بنیادین در حکمرانی ایران، نبود نظریه فلسفی منسجم از عدالت اجتماعی است. این کمبود باعث نوسانهای ۱۸۰ درجهای سیاستگذاریها شده: از ملیسازی و دولتی کردن کارخانهها تا تأکید محض بر رقابت اقتصادی تا توزیع گسترده یارانهها. رهبر شهید انقلاب این وضعیت را حرکت آونگی یا زیگزاگی مینامید. علی لاریجانی این فقدان را ریشه اختلال در تحقق عدالت و پیشرفت میدانست. عدالت در اندیشه او زیرساخت بنیادین حکمرانی است، نه ارزشی تشریفاتی.
لاریجانی عدالت سیاسی-اجتماعی در غرب را رصد میکند که یا انکار میشود یا به آزادی تقلیل مییابد. فون هایک عدالت توزیعی را کلیشهای میانتهی و سراب میخواند و تاکید داشت که «امپراتور لباسی بر تن ندارد»! کنایه از بی معنایی عدالت. (F. A. Hayek, 2024, p.68) رابرت نوزیک دولت را به حداقلی محدود میکند. (Nozick, 2013, p. 332) . رالز نظریه را به عدالت سیاسی برای جوامع لیبرال-دموکرات محدود ساخت. لاریجانی معتقد است سوسیالیسم با مساواتطلبی استعدادهای برتر را سرکوب میکند. لیبرالدموکراسی نیز با نادیده گرفتن عدالت به انحراف میگراید. شاخصهای ششگانه بانک جهانی عدالت اجتماعی را درج نکردهاند. (ر.ک. لاریجانی، ۱۴۰۳، ص۱۸۶)
شهید لاریجانی با تاثیر از شهید مطهری بر این باور است که عدالت در قرآن همدوش توحید، هدف تشریع نبوت و فلسفه امامت است. آیه ۲۵ سوره حدید «لِیَقُومَ النَّاسُ بِالْقِسْطِ» نشان میدهد هدف بعثت انبیا، برپایی عدالت توسط مردم است. بنیان نظریه، فطرت است و هر استعداد طبیعی مبنای حق طبیعی است، حقوق طبیعی پیش از هر قراردادی وجود دارند و عدالت فقط اقتصادی نیست، بلکه ابعاد سیاسی، فرهنگی، علمی، قضایی و اجتماعی را شامل میشود. مطهری میگوید اگر فقیه به حکمی خلاف عدالت رسید، باید حکم را تغییر دهد؛ چون عدالت بر قواعد فقهی مسلط است. در همین راستا، لاریجانی نیز عدالت را زیرساخت پیشرفت می داند و آزادی ابزار است، نه هدف. نظام مردمسالاری، اقتصاد بازار رقابتی، رقابت علمی و فرهنگی همگی باید در پرتور نظریه عدالت برآیند و معنادار شوند.
از دیگر سو، لاریجانی بر چگونگی تعمیم و اجرای عدالت تأکید دارد. او چهار پیشنیاز این مهم را مجلس مقتدر، عقلانیت، قانونگرایی و عدالت می داند و بر گذار از حکمرانی آمرانه به مشارکتی؛ حاکمیت بر پایه اقناع، نه تحکم تاکید دارد و شش وظیفه حکومت را آمایش سرزمین، مشارکت عمومی، تکافل اجتماعی، امنیت، حفظ هویت ایرانی-اسلامی، استقلال بر می شمارد.
باتوجه آن چه بیان شد، لاریجانی سه گانه عقلانیت، اعتدال و گفتار سنجیده را در دیدگاه و رفتار خویش جمع کرد: عقلانیت یعنی قانون بر اساس دادههای عقل بشری؛ اعتدال یعنی پرهیز از افراط سوسیالیستی و تفریط لیبرالی؛ گفتار سنجیده یعنی عدالت، مستلزم گفتگوی علمی مبتنی بر مبانی فلسفی منسجم است.
لاریجانی، علی. عقل و سکون در حکمرانی. تهران: انتشارات دانشگاه تهران، ۱۴۰۳.
A. Hayek ,Law, Legislation, and Liberty: A New Statement of the Liberal Principles of Justice and Political Economy, Routledge, 2024.
Nozick, Robert. Anarchy, State, and Utopia. With a new foreword by Thomas Nagel. New York: Basic Books, 2013.
شهادت یک مامور فراجا در سیستانوبلوچستان
رونمایی ناسا از قراردادهای جدید ۱۰ میلیارد دلاری خود
استوری هادی چوپان برای حضرت زهرا(س)+عکس
ابداع یک آبنباتچوبی برای معاینه کودکان
نانوپوششها به کمک افزایش عمر لنتهای ترمز آمدند
دانشگاه باید از پارادایم «مدرکگرایی» به سمت «مهارتمحوری» حرکت کند
گاهی بزرگترین سرقت، دزدیدن فرصت زندگی دیگران است
تدوین برنامه اجرایی برای ورود با تأخیر نودانشجویان علوم پزشکی
جزئیات ثبت نام ۴ درس مجازی برای دانشجویان علوم پزشکی اعلام شد
شرایط ثبتنام پذیرفتهشدگان نوورود شاهد و ایثارگر
«پرواز ۶۵۵» دهنمکی به تدوین رسید
امت پیامبر(ص) چگونه در ستم به دخترش همدست شدند؟
میزبانی محوطه تئاتر شهر از مجلس تعزیه شهادت حضرت زهرا (س)
عامل هوش مصنوعی متا به جای کاربر تماس میگیرد
«پروانه الماس» بهترین فیلمنامه به «دختر پریخانوم» رسید
برد پیت ۵۰ سال عقب میرود؛ بازی در نقش یک فلزکار در آسمانها
مویه حضرت علی (ع) بر پیکر زهرا (س) در نقاشی علی بحرینی
جایزه سزار افتخاری آکادمی فیلم فرانسه به نیکول کیدمن میرسد
حضرت زهرا(س) موضوع فدک را به سطح «حق مسلمانان و مشروعیت حکومت» بردند
مدیرعامل انویدیا استعفا کرد
یک کشف جدید از معادلات اینشتین درباره گرانش
۲ دنیای بکر پنهان در اقیانوس آرام کشف شد
این سیاره خورشیدی چرا گم شد؟
زمان اعلام نتایج نهایی آزمون سراسری مشخص شد
عدالت اجتماعی در دیدگاه اسلامی به معنای برابری مطلق نیست
همه عمار و مالکاشتر نیستند، اما هرکس در قبال حق مسئول است
برای جلوگیری از عادی شدن حرام، باید قبح اجتماعی آن را زنده کرد
کنش حضرت زهرا(س)، حقیقت را به حافظه تاریخ سپرد
بیش از ۶۰ درصد مدارس کشور را خیرین ساختند
توییت صفحه فرمانده کل سپاه به مناسبت روز هوافضا و بازنشر بخشی از پیام ایشان
روایتی از زندگی و میراث شهید حسن طهرانیمقدم در برنامه تلویزیونی «نردبان»
انتشار یک قطعه موسیقایی جدید به مناسبت شهادت حضرت زهرا (س)
تلاش نمایش «کورش» برای بازسازی اسطوره قهرمان و پیوندزدن گذشته با اکنون
آنچه کیهان کلهر درباره کتاب «بهجت الروح» گفت
دستنوشته رهبر شهید انقلاب برای تقدیر از شهید حسن طهرانی مقدم
تصویر منتشرشده در رسانهها تحت عنوان تست موشک در آسمان غرب تهران
ساخت نانوذرات دارویی ضدسرطان با نور خورشید در زمانی کوتاه
رقابت ۸ هزار نفر در آزمون پذیرش دانشجوی پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵
حمایت ویژه از پژوهشگران پسادکتری در قالب طرح شهید چمران
ضرورت ایجاد فضای امن و با نشاط در مدارس سمپاد
آغاز ثبتنام اعتکاف دانشآموزی ۱۴۰۵
اپل و سامسونگ برای ورود به بازار چین دست به دامن هوش مصنوعی محلی شدند
روبات جدید گوگل آسیب نرساندن به کودکان را میآموزد
سند توسعه متوازن دانشگاههای علوم پزشکی در دست بازنگری قرار دارد
ثبتنام تکدروس دانشگاه علوم پزشکی هوشمند از ۲۳ آبان آغاز میشود
کشف سیاره ای که ناگهان ناپدید شد!
آزمون صلاحیت حرفه ای گروه پرستاری دی ماه ۱۴۰۵ برگزار میشود
تصویب ساماندهی مراکز تحقیقات و شبکههای تحقیقات و فناوری علوم پزشکی
دلایل افت رتبه دانشگاهها در رتبه بندیها چیست؟
مرکز جدید برای برگزاری آزمون الکترونیکی زبان انگلیسی «تولیمو» ایجاد شد
چرا شناخت هوش هیجانی کودکان مهم است؟
زمزمههای استعفای مدیر انویدیا آغاز شد
«مواد و ساخت پیشرفته» پیشران اقتدار صنعتی و ارتقای تابآوری فناورانه
سناریوهای ورود با تأخیر دانشجویان نوورود گروه علوم پزشکی بررسی شد
هکرها نهاد ناظر بر امنیت مالی کره جنوبی را هک کردند
دانشگاه آزاد درباره عدم اعتبار بورسیههای متفرقه اطلاعیه داد
چرا سهم شیر دانشآموزان به ۳۰ نوبت محدود شد؟
خدمات بیمهای فرهنگیان قزوین در مسیر ارتقا و تسهیل دسترسی
نهضت مدرسهسازی خوزستان تا مهر ۱۴۰۷ به سرانجام میرسد
درخشش دانشآموزان البرزی با کسب ۱۵ مدال علمی
مزار پنهان دختر پیامبر(ص)، تناقضی که تاریخ صدر اسلام را به چالش میکشد
فارسی در هند فقط زبان شعر نبود
کتاب «کهکشان نیستی» به زبان عربی ترجمه و منتشر شد
زینب طهرانیمقدم: شعر ما را به شناخت عمیقی از اسطورههای ملی میرساند
برای شناخت دختر پیامبر(ص)، این ۱۰ کتاب را بخوانید
شاگردی که تا پای شهادت از مکتب طهرانیمقدم جدا نشد
مکرون: هوش مصنوعی خطرناک باید برای کودکان ممنوع شود
تغییرات تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی اعلام شد؛ تمدید مهلت ثبت نام
دانشجویان متأهل ملزم به بازپرداخت یکجای وام ودیعه مسکن شدند
تقویم جدید آزمون زبان انگلیسی MHLE سال ۱۴۰۵ منتشر شد
قبل از خرید قطعات آسانسور این 7 نکته را بدانید
مهلت دانشجویان الزهرا(س) برای ثبتنام وام تحصیلی و ودیعه مسکن متأهلی
اعلام نتیجه اولیه آزمون سردفتری اسناد رسمی نوبت سال ۱۴۰۴
مجموعهرباعی «دوستش داشته باش» سروده میلاد عرفانپور منتشر شد
روایت زندگینامه شهید حاج اسماعیل رضایی منتشر میشود
۱۵ درصد مدارس کشور در برنامه بازرسیهای دورهای قرار میگیرند
ارائه ۸۵ طرح دانشآموزی در بیستوهشتمین جشنواره جوان خوارزمی
تصویر منتشر شده از جاسک
تصویری از عملیات های نیروی هوایی ارتش در شب های اخیر
رژیم چنج در آمریکا رخ داد+عکس
تقویم جدید آزمون زبان انگلیسی MHLE سال ۱۴۰۵ منتشر شد
دانشجویان متأهل ملزم به بازپرداخت یکجای وام ودیعه مسکن شدند
تغییرات تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی اعلام شد؛ تمدید مهلت ثبت نام
قبل از خرید قطعات آسانسور این 7 نکته را بدانید
تصویب ساماندهی مراکز تحقیقات و شبکههای تحقیقات و فناوری علوم پزشکی
زمان اعلام نتایج نهایی آزمون سراسری مشخص شد
حمایت ویژه از پژوهشگران پسادکتری در قالب طرح شهید چمران
مکرون: هوش مصنوعی خطرناک باید برای کودکان ممنوع شود
ثبتنام تکدروس دانشگاه علوم پزشکی هوشمند از ۲۳ آبان آغاز میشود
مزار پنهان دختر پیامبر(ص)، تناقضی که تاریخ صدر اسلام را به چالش میکشد
درخشش دانشآموزان البرزی با کسب ۱۵ مدال علمی
دلایل افت رتبه دانشگاهها در رتبه بندیها چیست؟
آغاز ثبتنام اعتکاف دانشآموزی ۱۴۰۵
ضرورت ایجاد فضای امن و با نشاط در مدارس سمپاد
چرا سهم شیر دانشآموزان به ۳۰ نوبت محدود شد؟
مرکز جدید برای برگزاری آزمون الکترونیکی زبان انگلیسی «تولیمو» ایجاد شد
آزمون صلاحیت حرفه ای گروه پرستاری دی ماه ۱۴۰۵ برگزار میشود
سناریوهای ورود با تأخیر دانشجویان نوورود گروه علوم پزشکی بررسی شد
نهضت مدرسهسازی خوزستان تا مهر ۱۴۰۷ به سرانجام میرسد
توییت صفحه فرمانده کل سپاه به مناسبت روز هوافضا و بازنشر بخشی از پیام ایشان
کشف سیاره ای که ناگهان ناپدید شد!
برای شناخت دختر پیامبر(ص)، این ۱۰ کتاب را بخوانید
اپل و سامسونگ برای ورود به بازار چین دست به دامن هوش مصنوعی محلی شدند
خدمات بیمهای فرهنگیان قزوین در مسیر ارتقا و تسهیل دسترسی
این سیاره خورشیدی چرا گم شد؟
سند توسعه متوازن دانشگاههای علوم پزشکی در دست بازنگری قرار دارد
کتاب «کهکشان نیستی» به زبان عربی ترجمه و منتشر شد
روبات جدید گوگل آسیب نرساندن به کودکان را میآموزد
دانشگاه آزاد درباره عدم اعتبار بورسیههای متفرقه اطلاعیه داد
شاگردی که تا پای شهادت از مکتب طهرانیمقدم جدا نشد
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.