کد خبر: 173787
ف
پیامبر گرامی اسلام شهید شدند یا رحلت کردند؟ بررسی نگاه شیعه و سنی به این سوال
پیامبر اکرم (ص) در سال یازدهم هجری قمری (برابر با ۶۳۲ میلادی) در سن ۶۳ سالگی در شهر مدینه دار فانی را وداع گفتند که این واقعه در تاریخ با پرسش ها و ابهاماتی همراه است.

به گزارش ثریا در تاریخ مقاطعی وجود دارد که از حیث اهمیت به خاطروجود شخصیت های مهم و یا رخدادهای تاثرگذار بیشتراز وقایع دیگر مورد توجه قرار گرفته است. رخدادهای مربوط به حیات پیامبر گرامی اسلامی از این جهت که ایشان آخرین فرستاده خداوند و پیامبر یک میلیارد نفر از مسلمانان امروزین هستند آنچنان مهم هست که به خودی خود مورخین نگاه ویژه ای به آن داشته باشند اما باز هم این گاهی برخی حوادث در پیچ و خم تاریخ با ابهامات و سوالاتی همراه می شود. از جمله این وقایع رحلت رسول گرامی اسلام است که برخی از آن به عنوان شهادت حضرت و برخی دیگر به عنوان رحلت یاد می کنند.

پیامبر اکرم (ص) در سال یازدهم هجری قمری (برابر با ۶۳۲ میلادی) در سن ۶۳ سالگی در شهر مدینه دار فانی را وداع گفتند. این واقعه در حالی بود که حدود 23 سال از بعثت نبی گرامی اسلام و 10 سال از هجرت ایشان به مدینه می گذشت. درباره روز دقیق رحلت ایشان میان مورخان اختلاف‌نظر وجود دارد؛ بیشتر منابع شیعی روز ۲۸ صفر را تاریخ رحلت می‌دانند، در حالی‌که در بسیاری از منابع اهل‌سنت، ۱۲ ربیع‌الاول ذکر شده است.

در اینباره حجت الاسلام مصطفی صادقی کاشانی عضو هیئت علمی پژوهشکده تاریخ و سیره پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی معتقد است: «همه مورخان گفته‌اند پیامبر در نبرد خیبر به دست زنی یهودی مسموم شد. قبل از خوردن غذا، جبرئیل خبر داد و حضرت آن لقمه را فرو نبرد و به سلامت ماند. بشر بن براء که زودتر از آن غذا خورد، مسموم شد و به شهادت رسید.

این مطلب در منابع معتبر شیعه و سنی شهرت دارد. جزئیات حادثه و پیامدهای آن روشن نیست. مثلاً اینکه آن حضرت لقمه مسموم را در دهان گذاشت و مقداری از سم اثر کرد؟ یا هنوز لقمه در دستش بود که جبرئیل به او خبر داد؟در صورت دوم، مسمومیت چه معنایی دارد؟

بعد از خیبر دیگر حرفی از این مسمومیت و عوارض آن نیست؛ تا آنکه در آخر عمر پیامبر مورخان می‌گویند این بیماری ناشی از آن مسمومیت بود. از خود آن حضرت هم نقل کرده‌اند که به مادر بُشر فرمود این بیماری من اثر آن لقمه سمّی است که با پسرت در خیبر خوردیم.

با این‌همه، در تاریخ صدر اسلام و پس از رحلت و در منابع تاریخ و حدیث، تعبیر قتل یا شهادت درباره آن حضرت به کار نرفته است. بنابراین تردیدها و ابهاماتی در این باره وجود دارد. در مسمومیت خیبر میان شیعه و سنی اختلافی نیست؛ ولی نقل دیگری درباره مسمومیت پیامبر هست که اختصاص به شیعه دارد.

بنابر نقل تفسیر عیاشی، دو همسر رسول‌خدا او را مسموم کردند. این تفسیر هر چند قدیمی است ولی درباره اعتبار مطالب آن اختلاف نظر است. برخی مطالب این گزارش با تاریخ مطابقت ندارد و با رویکرد فرقه‌ای نوشته شده است.

اگر چه برخی همسران پیامبر گاه او را آزار و اذیت می‌کرده‌اند؛ ولی اینکه در این حد دشمنی کنند و او را مسموم سازند، مطلبی نیست که بتوان به آسانی قبول کرد. به فرض پذیرش مسمومیت پیامبر، وقتی تعبیر رحلت می‌شود مربوط به آخرین لحظات است.

حجت الاسلام حامد کاشانی اما در یکی از مصاحبه های خود به این نکته اشاره دارد که ماجرای شهادت رسول خدا هم در منابع تاریخی بازتاب ندارد اما در منابع روایی ما و اهل سنت بازتاب دارد . در منابع زیادی از جمله مستدرک حاکم نیشابوری مسموم شدن رسول گرامی اسلام مطرح شده است. در بین منابع شیعی هم همین موضوع انعکاس دارد.

ایشان معتقد است در میان قدمای اهل سنت معروف است که قائل اند رسول خدا در روز دوشنبه در مدینه با سم به شهادت رسیده است . شیعیان هم همین طور.

<قبض فی المدینه مسموما فی یوم الاثنین> به معنای این که رسول خدا در روز دوشنبه در مدینه با مسمومیت از دنیا رفته است مسئله ای است که بسیار طرفدار دارد هم در میان اهل سنت و هم در میان شیعیان.لذا در منابع حدیثی و نه تاریخی، تقریبا شهادت رسول گرام اسلام (ص) در میان محدثان مشخص بوده است دلیل اش هم مشخص است. بعضی نگاه کلامی به ماجرا دارند و بعضی هم تقریبا تاریخی نگاه می کنند(عمدا گفتم تقریبا تارخی چون صرف کتب تاریخی کفایت نمی کند). برخی حتی گفته اند که مگر می شود رسول گرامی اسلام با آن عظمت به شهادت از دنیا نرفته باشد و این موضوع در فریقین طرفدار دارد . مثلا ابن مسعود گفته است حاضرم نه مرتبه به تمامی مقدسات عالم قسم یاد کنم که رسول خدا را خداوند پس از رساندن به مقام نبوت به مقام شهادت هم رسانیده است.

اما شیعیان نگاه حدیثی به مسئله شهادت پیامبر اکرم دارند و کاشانی در اینباره می گوید: در منابع شیعی هم حدیثی داریم که می فرماید <ما منا الا مسموم او مقتول> لذا پیامبر هم شهید شده است.

منبع: مهر


مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

شهادت یک مامور فراجا در سیستان‌وبلوچستان

رونمایی ناسا از قراردادهای جدید ۱۰ میلیارد دلاری خود

استوری هادی چوپان برای حضرت زهرا(س)+عکس

ابداع یک آبنبات‌چوبی برای معاینه کودکان

نانوپوشش‌ها به کمک افزایش عمر لنت‌های ترمز آمدند

دانشگاه باید از پارادایم «مدرک‌گرایی» به سمت «مهارت‌محوری» حرکت کند

گاهی بزرگترین سرقت، دزدیدن فرصت زندگی دیگران است

تدوین برنامه اجرایی برای ورود با تأخیر نودانشجویان علوم پزشکی

جزئیات ثبت نام ۴ درس مجازی برای دانشجویان علوم پزشکی اعلام شد

شرایط ثبت‌نام پذیرفته‌شدگان نوورود شاهد و ایثارگر

«پرواز ۶۵۵» ده‌نمکی به تدوین رسید

امت پیامبر(ص) چگونه در ستم به دخترش همدست شدند؟

میزبانی محوطه تئاتر شهر از مجلس تعزیه شهادت حضرت زهرا (س)

عامل هوش مصنوعی متا به جای کاربر تماس می‌گیرد

«پروانه الماس» بهترین فیلمنامه به «دختر پری‌خانوم» رسید

برد پیت ۵۰ سال عقب می‌رود؛ بازی در نقش یک فلزکار در آسمان‌ها

مویه حضرت علی (ع) بر پیکر زهرا (س) در نقاشی علی بحرینی

جایزه سزار افتخاری آکادمی فیلم فرانسه به نیکول کیدمن می‌رسد

حضرت زهرا(س) موضوع فدک را به سطح «حق مسلمانان و مشروعیت حکومت» بردند

مدیرعامل انویدیا استعفا کرد

یک کشف جدید از معادلات اینشتین درباره گرانش

۲ دنیای بکر پنهان در اقیانوس آرام کشف شد

این سیاره خورشیدی چرا گم شد؟

زمان اعلام نتایج نهایی آزمون سراسری مشخص شد

عدالت اجتماعی در دیدگاه اسلامی به معنای برابری مطلق نیست

همه عمار و مالک‌اشتر نیستند، اما هرکس در قبال حق مسئول‌ است

برای جلوگیری از عادی شدن حرام، باید قبح اجتماعی آن را زنده کرد

کنش حضرت زهرا(س)، حقیقت را به حافظه تاریخ سپرد

بیش از ۶۰ درصد مدارس کشور را خیرین ساختند

توییت صفحه فرمانده کل سپاه به مناسبت روز هوافضا و بازنشر بخشی از پیام ایشان

روایتی از زندگی و میراث شهید حسن طهرانی‌مقدم در برنامه تلویزیونی «نردبان»

انتشار یک قطعه موسیقایی جدید به مناسبت شهادت حضرت زهرا (س)

تلاش نمایش «کورش» برای بازسازی اسطوره قهرمان و پیوندزدن گذشته با اکنون

آنچه کیهان کلهر درباره کتاب «بهجت الروح» گفت

دست‌نوشته رهبر شهید انقلاب برای تقدیر از شهید حسن طهرانی مقدم

تصویر منتشرشده در رسانه‌ها تحت عنوان تست موشک در آسمان غرب تهران

ساخت نانوذرات دارویی ضدسرطان با نور خورشید در زمانی کوتاه

رقابت ۸ هزار نفر در آزمون پذیرش دانشجوی پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵

حمایت ویژه از پژوهشگران پسادکتری در قالب طرح شهید چمران

ضرورت ایجاد فضای امن و با نشاط در مدارس سمپاد

آغاز ثبت‌نام اعتکاف دانش‌آموزی ۱۴۰۵

اپل و سامسونگ برای ورود به بازار چین دست به دامن هوش مصنوعی محلی شدند

روبات جدید گوگل آسیب نرساندن به کودکان را می‌آموزد

سند توسعه متوازن دانشگاه‌های علوم پزشکی در دست بازنگری قرار دارد

ثبت‌نام تک‌دروس دانشگاه علوم پزشکی هوشمند از ۲۳ آبان آغاز می‌شود

کشف سیاره ای که ناگهان ناپدید شد!

آزمون صلاحیت حرفه ای گروه پرستاری دی ماه ۱۴۰۵ برگزار می‌شود

تصویب ساماندهی مراکز تحقیقات و شبکه‌های تحقیقات و فناوری علوم پزشکی

دلایل افت رتبه دانشگاه‌ها در رتبه بندی‌ها چیست؟

مرکز جدید برای برگزاری آزمون الکترونیکی زبان انگلیسی «تولیمو» ایجاد شد

چرا شناخت هوش هیجانی کودکان مهم است؟

زمزمه‌های استعفای مدیر انویدیا آغاز شد

«مواد و ساخت پیشرفته» پیشران اقتدار صنعتی و ارتقای تاب‌آوری فناورانه

سناریوهای ورود با تأخیر دانشجویان نوورود گروه علوم پزشکی بررسی شد

هکرها نهاد ناظر بر امنیت مالی کره جنوبی را هک کردند

دانشگاه آزاد درباره عدم اعتبار بورسیه‌های متفرقه اطلاعیه داد

چرا سهم شیر دانش‌آموزان به ۳۰ نوبت محدود شد؟

خدمات بیمه‌ای فرهنگیان قزوین در مسیر ارتقا و تسهیل دسترسی

نهضت مدرسه‌سازی خوزستان تا مهر ۱۴۰۷ به سرانجام می‌رسد

درخشش دانش‌آموزان البرزی با کسب ۱۵ مدال علمی

مزار پنهان دختر پیامبر(ص)، تناقضی که تاریخ صدر اسلام را به چالش می‌کشد

فارسی در هند فقط زبان شعر نبود

کتاب «کهکشان نیستی» به زبان عربی ترجمه و منتشر شد

زینب طهرانی‌مقدم: شعر ما را به شناخت عمیقی از اسطوره‌های ملی می‌رساند

برای شناخت دختر پیامبر(ص)، این ۱۰ کتاب را بخوانید

شاگردی که تا پای شهادت از مکتب طهرانی‌مقدم جدا نشد

مکرون: هوش مصنوعی خطرناک باید برای کودکان ممنوع شود

تغییرات تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی اعلام شد؛ تمدید مهلت ثبت نام

دانشجویان متأهل ملزم به بازپرداخت یکجای وام ودیعه مسکن شدند

تقویم جدید آزمون زبان انگلیسی MHLE سال ۱۴۰۵ منتشر شد

قبل از خرید قطعات آسانسور این 7 نکته را بدانید

مهلت دانشجویان الزهرا(س) برای ثبت‌نام وام تحصیلی و ودیعه مسکن متأهلی

اعلام نتیجه اولیه آزمون سردفتری اسناد رسمی نوبت سال ۱۴۰۴

مجموعه‌رباعی «دوستش داشته باش» سروده میلاد عرفان‌پور منتشر شد

روایت زندگینامه شهید حاج اسماعیل رضایی منتشر می‌شود

۱۵ درصد مدارس کشور در برنامه بازرسی‌های دوره‌ای قرار می‌گیرند

ارائه ۸۵ طرح دانش‌آموزی در بیست‌وهشتمین جشنواره جوان خوارزمی

تصویر منتشر شده از جاسک

تصویری از عملیات های نیروی هوایی ارتش در شب های اخیر

رژیم چنج در آمریکا رخ داد+عکس

تقویم جدید آزمون زبان انگلیسی MHLE سال ۱۴۰۵ منتشر شد

دانشجویان متأهل ملزم به بازپرداخت یکجای وام ودیعه مسکن شدند

تغییرات تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی اعلام شد؛ تمدید مهلت ثبت نام

قبل از خرید قطعات آسانسور این 7 نکته را بدانید

تصویب ساماندهی مراکز تحقیقات و شبکه‌های تحقیقات و فناوری علوم پزشکی

زمان اعلام نتایج نهایی آزمون سراسری مشخص شد

حمایت ویژه از پژوهشگران پسادکتری در قالب طرح شهید چمران

مکرون: هوش مصنوعی خطرناک باید برای کودکان ممنوع شود

ثبت‌نام تک‌دروس دانشگاه علوم پزشکی هوشمند از ۲۳ آبان آغاز می‌شود

مزار پنهان دختر پیامبر(ص)، تناقضی که تاریخ صدر اسلام را به چالش می‌کشد

درخشش دانش‌آموزان البرزی با کسب ۱۵ مدال علمی

دلایل افت رتبه دانشگاه‌ها در رتبه بندی‌ها چیست؟

آغاز ثبت‌نام اعتکاف دانش‌آموزی ۱۴۰۵

ضرورت ایجاد فضای امن و با نشاط در مدارس سمپاد

چرا سهم شیر دانش‌آموزان به ۳۰ نوبت محدود شد؟

مرکز جدید برای برگزاری آزمون الکترونیکی زبان انگلیسی «تولیمو» ایجاد شد

آزمون صلاحیت حرفه ای گروه پرستاری دی ماه ۱۴۰۵ برگزار می‌شود

سناریوهای ورود با تأخیر دانشجویان نوورود گروه علوم پزشکی بررسی شد

نهضت مدرسه‌سازی خوزستان تا مهر ۱۴۰۷ به سرانجام می‌رسد

توییت صفحه فرمانده کل سپاه به مناسبت روز هوافضا و بازنشر بخشی از پیام ایشان

کشف سیاره ای که ناگهان ناپدید شد!

برای شناخت دختر پیامبر(ص)، این ۱۰ کتاب را بخوانید

اپل و سامسونگ برای ورود به بازار چین دست به دامن هوش مصنوعی محلی شدند

خدمات بیمه‌ای فرهنگیان قزوین در مسیر ارتقا و تسهیل دسترسی

این سیاره خورشیدی چرا گم شد؟

سند توسعه متوازن دانشگاه‌های علوم پزشکی در دست بازنگری قرار دارد

کتاب «کهکشان نیستی» به زبان عربی ترجمه و منتشر شد

روبات جدید گوگل آسیب نرساندن به کودکان را می‌آموزد

دانشگاه آزاد درباره عدم اعتبار بورسیه‌های متفرقه اطلاعیه داد

شاگردی که تا پای شهادت از مکتب طهرانی‌مقدم جدا نشد