به گزارش ثریا برنامه «رهیافت» رادیو گفت و گو با موضوع تعارضات دین و مدرنیته در اندیشههای سیاسی و سکولاریسم و با حضور محمد محمدرضایی عضو هیئت علمی و استاد دانشگاه تهران و حسن یوسفیان به روی آنتن رفت.
محمد محمدرضایی در آغاز با بیان اینکه مدرنیسم یک پدیده غربی بر اساس مبانی فکری پس از رنسانس شکل گرفته است، گفت: مدرنیسم فرهنگی بود که دانشمندان را به مبانی و سمت و سوی فلسفی جدیدی سوق داد که بر اساس آن دین از عرصه اجتماع به سمت زندگی خصوصی افراد سوق داده و در جنبه شخصی انسانها را محدود کرد. مدرنیسم اساساً در تمام جنبههای شخصی و عمومی و همچنین فرهنگی، اجتماعی و حتی سیاسی انسان مدرن نقش اساسی ایفا کرده است.
عضو هیئت علمی دانشگاه تهران درباره اثرات مدرنیسم در زندگی غرب گفت: پس از گسترش مدرنیسم، دین از زندگی اجتماعی افراد کنار گذاشته شد و دانشمندان غربی اعلام کردند ما میتوانیم با عقل و دانش، زندگی خودمان را تدبیر کنیم؛ در حقیقت سکولاریسم یک نوع تفکر غربی است که توصیفگر یک تعریف خاص در باب جهان، انسان و تدبیر جامعه است که در شرایط خاص جامعه غربی رخ داده است و به همین جهت سکولاریسم در زبان فارسی به معنای دنیا مداری، دین گریزی و دین جدایی است.
وی با اشاره به اینکه یکی از دانشمندان غربی به نام برایان ویلسون از سکولاریسم یک تعریف دقیق دارد، اظهار داشت: بر اساس نظر این دانشمند غربی سکولاریسم یک ایدئولوژی است که مدافعان آن آگاهانه همه امور ماورا الطبیعه و وسایل و کارکردهای مربوط به آن را نفی میکنند و از اصول غیر دینی یا ضد دینی به عنوان مبنای اخلاق شخصی و سازمان اجتماعی دفاع میکنند.
استاد دانشگاه تهران در گفتگو با رادیو گفت و گو تصریح کرد: این یعنی قائلان به سکولاریسم زندگی افراد را از طریق مسائل مادی صرف مثل عقل ابزاری و علوم تجربی بدون استعانت از وحی و انبیای الهی توسعه و سامان میبخشند و به لحاظ فلسفی، سکولاریسم خودش را در ساختارهای نظامهای فکری و رفتاری عقلانی نمودار میسازد.
وی بیان داشت: سکولاریسم آموزههای وحیانی و ماورا الطبیعه را کاملاً نادیده میگیرد و به صراحت اعلام میکند کاری با آنها ندارد. سکولاریسم همچنین آموزههای وحیانی را مورد انتقاد قرار میدهد و حتی از نظر سیاسی نیز تلاش میکند سیاست را از تحت تأثیر قرار گرفتن آموزههای دینی دور نگه دارد. سکولاریسم سعی کرده است در حوزه تعلیم و تربیت نیز برنامههای دینی را از برنامههای آموزشی کنار بگذارد.
محمد محمدرضایی سکولاریسم را یک نوع ایدئولوژی، تفکر و جریان فکری عنوان کرد و بیان داشت: سکولاریسم امروز بر انسان غربی حاکم شده و در زندگی او جاری و ساری شده است و این یکی از فراورده ها و دستاوردهای مدرنیسم در غرب است که باید عوامل و زمینههای پیدایش آن نقد و بررسی شود.
در ادامه حسن یوسفیان، عضو هیئت علمی مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره) با بیان اینکه در تعریفی ساده، سکولاریسم را جدایی دین از حکومت یا جدایی دین از سیاست تعریف میکنند، گفت: معنای سکولاریسم عمیقتر و وسیعتر از این تعریف ساده است و به این معناست که در تمام عرصههای اجتماعی و پدیدههای جهان، نباید نگاه آسمانی داشت و از نگاهی زمینی برای این مفاهیم و پدیدهها باید استفاده کرد.
وی یکی از ثمرات سکولاریسم را تکیه نکردن به آموزههای وحیانی و الهی دانست و اظهار داشت: در سکولاریسم این اعتقاد وجود دارد که انسان با عقل خودش میتواند بر تمامی مبانی جهان سیطره پیدا کند. از نظر اندیشه غرب، انسان در امور فردی هم میتواند سکولار باشد.
یوسفیان با ذکر مثالی ادامه داد: در آموزههای دینی داریم که گناهان انسان بر حوادث این عالم تأثیر دارد و در بعضی از احادیث، بر تأثیر برخی از گناهان بر حوادث تاکید شده است. انسان سکولار این نگاه را نمیپذیرد و میگوید در مورد حوادث، نگاه مامورایی نباید داشته باشیم. بنابراین سکولاریسم نه فقط در دین و حکومت که در ابعاد مختلف، اثر گذار است.
عضو هیئت علمی مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره) در گفتگو با رادیو گفت و گو به مؤلفههای مدرنیته اشاره کرد و بیان داشت: سه مؤلفه اصلی مدرنیته؛ سکولاریسم، اومانیسم و ناسیونالیسم است و این سه با یکدیگر ارتباط دارند.
وی توضیح داد: در برخی از متون غربی اومانیسم را مطرح میکنند و در کنار آن سکولاریسم را مبنای اومانیسم عنوان کرده اند یا در متونی دیگر، این رابطه برعکس تعریف شده است و اومانیسم را به عنوان مقدمه و مبنای سکولاریسم آورده اند که هر دوی این مباحث صحیح هستند و در واقع آنها دو روی یک سکه هستند زیرا اومانیسم به سکولاریسم و سکولاریسم به اومانیسم میانجامد.
یوسفیان افزود: همه مؤلفههای مدرنیته با نفی دین گره خورده است یعنی عقل گرایی را به گونهای تعریف میکنند که عقل جایگزین دین شده است و میگویند با وجود عقل نیازی به دین نداریم. همچنین با اومانیسم به انسان اصالت میدهند به این معنا که جای خدا را بگیرد. سکولاریسم نیز در قالب مدرنیته گاهی به معنای نفی دین است و گاهی نیز در عین اینکه انسان دین دار است، دین را به امور فردی محدود کرده است و آن را از امور اجتماعی کنار زده است.
منبع: مهر
افزایش ۶۰ درصدی مشروطی دانشجویان پس از کرونا
مهلت مجدد ثبتنام آزمون کارشناسی ارشد گروه پزشکی ۱۴۰۵ از ۴ مهرماه
سال تحصیلی دانشگاهها از امروز آغاز شد
تصویر استاد شفیعی کدکنی روی دیوارنگاره میدان جهاد
آغاز ثبتنام نوزدهمین همایش جامع «انتخاب شریف»
رویدادها و اتفاقات، بحران نیستند؛ نحوه مواجهه میتواند بحرانساز باشد
یادداشت کمتردیدهشدهٔ رهبر شهید خطاب به جانبازان حزبالله جنایت پیجری
زمان بازگشایی خوابگاه دانشگاه الزهرا (س) اعلام شد
تمدید مهلت انتخاب رشته پذیرش بدون آزمون کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵
فرصت مجدد ثبت نام در پذیرش بدون آزمون کاردانی مهارتی ۱۴۰۵ فراهم شد
محتوای دروس معارف دانشگاهی براساس تحولات روز و جنگهای اخیر بازنگری میشود
نگرشی نو به حفظ قرآن در مدارس، محور چهارمین همایش ایدهپردازان قرآنی
وطندوستی در نگاه اسلام فضیلت است یا تعصب؟
تصویری از رهبر شهید در مراسم ۳۱۳ هزار نفری جانفدایان
حضور نمادین کاروان مراسم عروسی سیریک در رزمایش جانفدا
حضور مقتدرانه بانوان کلاهکج در رزمایش جانفدا
حضور خاخام اعظم جامعه یهودیان ایران در مراسم جان فدا
فراخوان ارسال مقالات به همایش اربعین در مکتب امام شهید
خبرنگار آمریکایی: گازوییل در فلوریدا و تگزاس تمام شده است+عکس
براساس قواعد فقهی تنظیم گری فضای مجازی ضروری است
نرخ اجارهبهای خوابگاههای دانشجویی در سال جدید اعلام شد+عکس
جانفدایان مسلح به شمشیر و کاتانا
دانشگاه مبعوث رستاخیز دانایی در امتداد غیرت ملی
برگزاری صد و نود و ششمین شب شعر طنز «در حلقه رندان»
فانوس دریایی ادبیات کودک؛ ۸۲ سالگی خالق قصههای مجید
مدادهایی که بعد از تمام شدن، سبز میشوند
ادبیات پایداری روایتی مویرگی از زندگی است
از علیرضا طبایی «باید به آفتاب بگویم»
چه کسی گفته است قهرمانها فقط در خط مقدم ساخته میشوند؟
نوجوان را دستِ کدام کتاب بسپاریم؟
غذا چگونه جایگاه اجتماعی و منزلت افراد را شکل میدهد؟
روایت رادیو تهران از دفاع مقدس؛ از مادران جنگ تا بدرقه فرزندان شهدا
حمایت از فلسطین باعث حذف رپر مشهور شد
فیلم ۱۰۰ جشنواره ایدههاست، روایت فیلمسازان جوان از جنگ در بستر زندگی
معرفی بهترین برنامههای تلویزیونی ۲۰۲۶؛ «خلیج بیوه» ۱۴ جایزه امی برد
سیامک صفری: ظرفیت بازگشت به سریالهای نوستالژیک اضافه میشود
سامانه «سادان» برای ارزشگذاری داراییهای نامشهود راهاندازی میشود
آزمون عملی علوم ورزشی در ۲۶ حوزه کشور کلید خورد
بیش از ۱۰۰ میلیارد دقیقه مکالمه و ۸۶ میلیارد پیامک تنها در ۳ ماه
شناسایی خشکیدگی درختان جنگلی با هوش مصنوعی
روند پرداخت یارانههای تغذیه دانشجویان بدون تغییر ماند
بیل گیتس: همه دولت های جهان عقب تر از هوش مصنوعی هستند
نتایج نهایی ۵ آزمون گروه علوم پزشکی منتشر شد
دانشگاه صنعتی امیرکبیر بهدنبال جذب دانشآموزان مستعد کشورهای همسایه
شبکه شعب خودرو۴۵ به ۷۸ شعبه رسید
هلیا امامی: دوست داشتم از کلیشه دختر مثبت فاصله بگیرم
لباس مدرسه فقط فرم نیست، کودک باید آن را دوست داشته باشد
به مناسبت روز سینما: روزی که دوربین شهید آوینی روایتگر جنگ شد
کتاب عروس بی نشان ها: قرار بود یک عمر کنار هم باشند، اما جنگ مهلتشان نداد
حق کودک بر حریم خصوصی؛ چالشی برای فرهنگ دیجیتال ایران
نشر در لهستان؛ انتشار بیش از ۳۱هزار عنوان کتاب در سال ۲۰۲۵
نشان درجه یک هنری به این کارگردان اهدا شد: علیرضا داوودنژاد بدترین فیلمش هم «سینما» است
افزایش پذیرش دانشجو معلم تا سه برابر ظرفیت
۹۵ درصد مدارس کشور آماده بازگشایی هستند
ارزیابی سالانه یک میلیون و ۲۰۰ هزار نوآموز در برنامه سنجش
مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵ تمدید شد
تمدید مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی ویژه مهارتی سال ۱۴۰۵
پایان نخستین دوره پسادکتری علوم ورزشی امیرکبیر با محوریت هوش مصنوعی
بزرگترین رقابت دانشآموزی در حوزه کوانتوم و لیزر برگزار شد
شرکت انگلیسی دادههای مشتریانش را به هکرها داد
مهلت انتخاب رشته آزمون دستیاری پزشکی مجدد تمدید شد
حمله ایران معماری هوش مصنوعی امارات را تغییر داد؛ فرار دادهها به کوه
چالشهای مصوبه اخیر «ستاد ویژه ساماندهی فضای مجازی» از منظر حقوقی
مدیران ارشد هوش مصنوعی خواستار کندتر شدن پیشرفت آن شدند
قالیباف قانون ملی توسعه هوش مصنوعی را ابلاغ کرد
سهمیه ویژه کنکور برای آسیبدیدگان جنگ نیازمند بازنگری است
پارادوکس رفاه و رضایت؛ چرا مدرنیته ما را شادتر نکرد؟
پیوند عرفان کلاسیک با زیست انسان معاصر در شرح فتوحات مکیه باب ۵۶۰
عالمی که علم و مبارزه را به سنگر امامت جمعه پیوند زد
نظریات و رویکردهای اسلامی در خصوص مددکاری اجتماعی
نسل امروز بی ارادهتر از نسل قبل است؟
از تربت ۱۷ کیلویی تا یک میلیون سند تاریخی، جلوهای از حرم بانوی کرامت
حجتالاسلام قمی: مردم نمیگذارند قیمت پایان جنگ، فروختن عزت ایران باشد
جزئیات برگزاری بیستمین آزمون سراسری قرآن و عترت
خیابان و زندگی؛ واکاوی نقش زنان در پایداری اجتماعات شبانه
«دهکده سلامت» یادگار یک خیر بزرگ برای بیماران صعب العلاج
چرا عرفانهای نوپدید برای جوان امروز جذاباند؟
نگاهی به سریال «دیوار دفاعی»؛ ملی شدن صنعت نفت با چاشنی فوتبال
شعری از نظامی گنجوی موضوع یک انیمیشن کوتاه شد
دیوارنگاره میدان ولیعصر (عج) موقتا تغییر نمیکند؛ آغاز ایمنسازی
سهمیه ویژه کنکور برای آسیبدیدگان جنگ نیازمند بازنگری است
مهلت انتخاب رشته آزمون دستیاری پزشکی مجدد تمدید شد
تمدید مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی ویژه مهارتی سال ۱۴۰۵
نتایج نهایی ۵ آزمون گروه علوم پزشکی منتشر شد
مهلت ثبت نام پذیرش بدون آزمون کاردانی به کارشناسی ۱۴۰۵ تمدید شد
دانشگاه صنعتی امیرکبیر بهدنبال جذب دانشآموزان مستعد کشورهای همسایه
مدیران ارشد هوش مصنوعی خواستار کندتر شدن پیشرفت آن شدند
افزایش پذیرش دانشجو معلم تا سه برابر ظرفیت
نشان درجه یک هنری به این کارگردان اهدا شد: علیرضا داوودنژاد بدترین فیلمش هم «سینما» است
چالشهای مصوبه اخیر «ستاد ویژه ساماندهی فضای مجازی» از منظر حقوقی
حق کودک بر حریم خصوصی؛ چالشی برای فرهنگ دیجیتال ایران
بزرگترین رقابت دانشآموزی در حوزه کوانتوم و لیزر برگزار شد
۹۵ درصد مدارس کشور آماده بازگشایی هستند
پایان نخستین دوره پسادکتری علوم ورزشی امیرکبیر با محوریت هوش مصنوعی
قالیباف قانون ملی توسعه هوش مصنوعی را ابلاغ کرد
نشر در لهستان؛ انتشار بیش از ۳۱هزار عنوان کتاب در سال ۲۰۲۵
شرکت انگلیسی دادههای مشتریانش را به هکرها داد
هلیا امامی: دوست داشتم از کلیشه دختر مثبت فاصله بگیرم
به مناسبت روز سینما: روزی که دوربین شهید آوینی روایتگر جنگ شد
شناسایی خشکیدگی درختان جنگلی با هوش مصنوعی
ارزیابی سالانه یک میلیون و ۲۰۰ هزار نوآموز در برنامه سنجش
حمله ایران معماری هوش مصنوعی امارات را تغییر داد؛ فرار دادهها به کوه
شبکه شعب خودرو۴۵ به ۷۸ شعبه رسید
کتاب عروس بی نشان ها: قرار بود یک عمر کنار هم باشند، اما جنگ مهلتشان نداد
سیامک صفری: ظرفیت بازگشت به سریالهای نوستالژیک اضافه میشود
سامانه «سادان» برای ارزشگذاری داراییهای نامشهود راهاندازی میشود
بیل گیتس: همه دولت های جهان عقب تر از هوش مصنوعی هستند
لباس مدرسه فقط فرم نیست، کودک باید آن را دوست داشته باشد
حمایت از فلسطین باعث حذف رپر مشهور شد
آزمون عملی علوم ورزشی در ۲۶ حوزه کشور کلید خورد
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.