کد خبر: 91418
ف
حکمرانی داده‌ها در دنیای دیجیتال
دانش آموخته ارتباطات دانشگاه علامه طباطبایی در یادداشتی درباره حکمرانی دنیای داده‌ها، معتقد است دستگاه‌های دیجیتالی که امروزه فضا و زمان پیرامون ما را محاصره کرده‌اند، به‌ ناچار ما را وارد دنیایی می‌کنند که در آن داده‌ها حرف اول و آخر را می‌زنند.

به گزارش ثریا - حمید عابدی در این یادداشت که در اختیار ایرنا قرار داد، با اشاره به فراگیری دستگاه های دیجیتالی نوشته است: دستگاه‌های دیجیتالی که امروزه فضا و زمان پیرامون ما را محاصره کرده‌اند، به‌ ناچار ما را وارد دنیایی کرده اند که در آن داده‌ها حرف اول و آخر را می‌زنند.

اهمیت این سخن زمانی روشن‌تر می‌شود که بدانیم حجم کل اطلاعات تولید شده توسط بشر تا سال ۲۰۰۳، معادل پنج اگزابایت بوده است؛ در حالی که در سال ۲۰۲۱، این حجم از اطلاعات در اثر شبکه ارتباطی بین حدود ۲۱ میلیارد شی متصل به اینترنت، تنها در عرض ۲ روز تولید می‌شود و حدود ۹۰ درصد داده‌های موجود در دنیا، تنها در ۲ سال اخیر تولید شده است. بر همین اساس است که کارشناسان علوم ارتباطات تأکید دارند بشر امروز، در حال گذار از «عصر فناوری اطلاعات» به «عصر فناوری داده‌» و «عصر حاکمیت داده» است.

تجدیدنظر در رویکردهای سنتی

در ادامه این یادداشت آمده است: بدیهی است این گذار، الزامات معرفت‌شناختی، گرامر زمانی و مکانی خاصی را ایجاب می‌کند که به ناچار باید مورد پذیرش و توجه قرار گیرد تا دنیای پیش ‌رو قابل فهم و دسترسی باشد.

این تطابق‌پذیری در ۲ سطح خُرد و کلان قابل بررسی است؛ در سطح خُرد، انسان‌ها هستند که باید خود را با مقتضیات دنیای آینده هماهنگ و مهارت‌های لازم برای زیستن در دنیای تحت حاکمیت داده‌ها را کسب کنند؛ در سطح کلان، مدیران ارشد حکومت‌ها، نهادها و سازمان‌های ملی و بین‌المللی هستند که با آینده‌نگری و روزآمدسازی مداوم ظرفیت‌ها و زیرساخت‌های ارتباطی همچنین ارتقای توان جمع‌آوری، طبقه‌بندی و مدیریت داده‌های کلان باید زمینه بهره‌برداری حداکثری از شرایط موجود را به‌نفع خود و افراد تحت مدیریت شان فراهم آورند؛ نکته‌ای که مورد توجه بسیاری از کشورهای پیشگام در حوزۀ فناوری‌های ارتباطی قرار گرفته و برای کشور ما هم به‌عنوان یک اقدام آینده‌نگرانه، به یک ضرورت تبدیل شده است.

این دانش آموخته دکتری ارتباطات دانشگاه علامه طباطبایی در بخش دیگری از یادداشت خود درباره تجدیدنظر در رویکردهای سنتی، خاطرنشان می سازد: بنابراین، تجدیدنظر در رویکردهای سنتی مواجهه با داده‌ها و اطلاعات کلان حاکمیتی و گام برداشتن به‌سمت دنیای مبتنی بر «حکمرانی داده» به یکی از مهم‌ترین اولویت‌های پیش روی سیاستگذاران و دولتمردان جمهوری اسلامی ایران تبدیل شده است.

هرچند طی سال‌های اخیر، تلاش‌های چشمگیری در خصوص جمع‌آوری و طبقه‌بندی داده‌های کلان ملی در قالب داده‌های سازمان ثبت احوال (تعریف شناسۀ کد ملی)، سازمان امور مالیاتی (تعریف کد مالیاتی) و اخیراً سامانۀ ملی املاک و اسکان کشور (به‌منظور نظام‌مندسازی کدپستی) انجام گرفته است، اما نکتۀ قابل تأمل این است که تمام این تلاش‌ها به‌صورت بخشی و جزایر غیر متصل به‌یکدیگر انجام گرفته و فقدان یک نهاد عالی که بتواند در سطح کلانِ کشوری در خصوص جمع‌آوری، طبقه‌بندی، نحوۀ اتصال، استفاده همچنین تأمین امنیت داده‌های ملی سیاستگذاری و تصمیم‌گیری کند، به شدت احساس می‌شود.

پرهیز از ایجاد یک سازمان متمرکز برای تجمیع داده های ملی

عابدی می افزاید: در سال‌های اخیر، زمزمه‌هایی برای ایجاد یک سازمان مرکزی مستقل به‌ منظور تجمیع و نگهداری داده‌های ملی از گوشه‌ و کنار به گوش می‌رسد که البته از این منظر که نشان می‌دهد این مهم، مورد توجه تصمیم‌گیران کلان کشور قرار گرفته است، جای خوشحالی دارد، اما گردآوری داده‌های ملی در قالب یک سازمان مرکزی مستقل و موازی با دستگاه‌های تولیدکنندۀ آن داده‌ها، اقدامی است که به‌ دلایل زیر باید از آن پرهیز کرد:

** ایجاد یک سازمان موازی با سازمان‌های دیگر، هزینه های مادی و غیرمادی بسیاری را بر کشور تحمیل می‌کند، ضمن اینکه در بُعد مدیریتی، باعث ایجاد مقاومت، تنش و رقابت مخرب در خصوص واگذاری و استفاده از داده‌های جمع‌آوری شده دستگاه‌های مختلف و شرکت‌های خصوصی فعال در حوزۀ فناوری‌های مرتبط با اطلاعات وارتباطات خواهد شد.

** احتمال هک شدن، سرقت و نشت داده‌های گردآوری شده در قالب یک سازمان، در مقایسه با داده‌های پراکنده در دستگاه‌های مختلف به‌مراتب بیشتر است، بنابراین تمرکز داده‌ها در قالب یک سازمان مستقل از نظر رعایت پروتکل‌های مربوط به حفظ امنیت داده، با اما و اگرهای بیشتری روبه‌رو خواهد بود.

** منطق شبکه‌ای حاکم بر فضای سایبر، ایجاب می‌کند که تا حد امکان از تمرکزگرایی داده‌ها پرهیز کرده و داده‌های موجود را بین واحدهای عضو یک شبکۀ امن، توزیع کنیم تا با افزایش امنیت و شفافیت تبادل اطلاعات، از ایجاد انحصارگرایی و سوء‌استفاده‌های احتمالی از این کالای ارزشمند جلوگیری شود؛ دقیقاً شبیه اتفاقی که در خصوص ایجاد رمزارزها با استفاده از فناوری «بلاک چین» به وقوع پیوسته است.

در بخش دیگری از این یادداشت آمده است: با توجه به موارد فوق، ایجاد یک مرکز مستقل برای تجمیع داده‌های ملی، رویکرد صحیح و امنی برای مدیریت داده‌های کشور به شمار نمی‌آید و لذا پیشنهاد می‌شود ضمن به‌رسمیت شناختن استقلال دستگاه‌های مختلف برای تولید و ذخیره‌سازی اطلاعات مرتبط با حوزۀ تخصصی خود، به‌منظور ایجاد هماهنگی میان آنها و مدیریت کلان داده‌های کشور، یک نهاد عالی در قالب «هیأت امنای داده‌» متشکل از نمایندگان دستگاه‌های دخیل در تولید و جمع‌آوری داده‌های ملی شکل بگیرد که وظیفۀ اصلی آن تعیین سیاست‌های کلان و نظارت بر نحوۀ تولید، جمع‌آوری، ذخیره‌سازی، طبقه‌بندی، استفاده از داده‌ها در سطح ملی و همچنین رگولاتوری در خصوص همکاری‌های بین‌بخشی در این حوزه باشد.

تحولات هوش مصنوعی در کشور

عابدی تاکید می کند: بدیهی است اگر این نهاد، با سیاستگذاری بلندمدت و ساختار و برنامه‌ریزی صحیح و پشتوانۀ قانونی محکم شکل بگیرد، زمینه و ظرفیت لازم و کافی برای ورود کشورمان به «عصر حکمرانی داده» را فراهم می کند و با توجه به تحولات عظیمی که در حوزۀ هوش مصنوعی و داده‌کاوی در حال شکل‌گیری است، نتایج و خروجی‌های بسیار مفیدی برای مدیریت کلان کشور و اتخاذ راهبردهای مناسب آینده‌نگارانه خواهد داشت که یکی از اوّلین آنها تحول سرشماری‌های سنتی به «سرشماری ثبتی مبنا» است.

این یادداشت می افزاید: سرشماری ثبتی‌ مبنا امروزه، به‌ عنوان یکی از به‌روزترین خروجی‌های رسمی مدیریت صحیح داده‌های ملی در تعداد معدودی از کشورهای دنیا در حال انجام است. در این نوع سرشماری، بدون نیاز به مراجعۀ حضوری به منازل (که در سرشماری‌های سنتی انجام می‌شد)، فقط با جمع‌آوری و تجمیع داده‌های ملی موجود در دستگاه‌های مختلف و انطباق آنها از طریق شناسه‌های ملی استاندارد (کدملی، کدپستی، کدمالیاتی و...)، امکان ارائۀ آمار رسمی کشور به‌صورت لحظه‌ای (در مقایسه با سرشماری سنتی که اطلاعات هر ۱۰ سال یکبار جمع‌آوری می‌شدند) فراهم خواهد شد.

هرچند مرکز آمار ایران در اقدامی تحسین‌برانگیز در این حوزه پیشگام بوده و با پیگیری‌هایی که در خصوص اخذ مصوبۀ هیأت وزیران برای انجام سرشماری ثبتی مبنا در سال ۱۴۰۵ و رایزنی با مجلس شورای اسلامی به‌منظور تصویب «قانون جامع آمار کشور»، انجام داده، نخستین گام را در بسترسازی این تحول بزرگ در ایران (به‌عنوان سومین کشور آسیایی بعد از کره جنوبی و ترکیه) برداشته است. تداوم این‌گونه فعالیت‌ها در ذیل شکل‌گیری «هیأت‌امنای داده‌های ملی» به‌ عنوان نهاد عالی سیاستگذار و ناظر در حوزۀ مدیریت داده در کشور، موجب تسریع در فرآیند رفع موانع قانونی و ساختاری پیش‌رو، گسترش همکاری‌ها، ایجاد همسویی و تعامل بین بخشی خواهد شد و بستر ورود هرچه موفق‌تر ایران به «عصر حکمرانی داده» را فراهم می کند.

خبرگزاری ایرنا


مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

به غنیمت گرفتن نهمین پهپاد آمریکایی توسط سپاه پاسداران+عکس

فرصت مجدد ثبت‌نام در مرحله تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی پزشکی

کاهش ۲۵درصدی جمعیت دانشجویی

دانشگاه‌ها باید اتکایشان را به منابع دولتی کاهش دهند

حجت‌الاسلام خسروپناه خواستار کوچک‌سازی وزارت علوم و واگذاری اختیار به دانشگاه‌ها شد

طرح «قاضی در مدرسه» در ۱۳۵ مدرسه استان سمنان اجرا می‌شود

«به وقت ایران» و «تاب آوری» در تازه ترین شماره نشریه دیده بان اندیشه

واکاوی نسبت فلسفه و معنویت در اندیشه علامه طباطبایی

گلی به جمال سرباز روح الله رضوی که ساعتش را به وقت ایران تنظیم کرد

انتشار «رساله حقوق امام سجاد(ع)» با ترجمه و شرح علامه حسینی طهرانی

تلگرام در عراق فیلتر شد

حذف ۲ اپ کاربردی از موبایل‌های سامسونگ

چرایی عدم دسترسی برخی دانش آموزان به کتاب درسی

بازاریان و فعالان اقتصادی مهدیشهری به مدرسه سازی دعوت شدند

فعالیت مراکز آموزشی ۵ شهرستان خوزستان سه‌شنبه غیرحضوری شد

مسئولیت اعلام تعطیلی مدارس تهران به آموزش‌وپرورش واگذار شد

نتایج کنکور تا روز پنجشنبه اعلام می‌شود

۳ پیش‌نیاز تحقق خیزش علمی جدید

خوانشی بر رسانه فاطمی، از تبیین حضور تا اعتراض سکوت

آپارتمان‌های قم در زمان امام عسکری (ع)

اختلال گسترده در پروازهای آمریکا برای سومین روز متوالی ادامه دارد+عکس

آیا هوش مصنوعی موجب مرگ خلاقیت می‌شود؟

مهلت ثبت‌نام آزمون متقاضیان اخذ پروانه کارشناسی رسمی دادگستری تمدید شد

انتشار دفترچه سوالات و کلید اولیه آزمون پذیرش پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵

فهرست دانشگاه‌های خارجی مورد تأیید وزارت علوم برای سال ۲۰۲۷ اعلام شد

اعلام نتایج نهایی کنکور سراسری تا پایان هفته جاری

پژوهشگاه ملی سرطان به قطب نانوآنکولوژی جهان اسلام تبدیل می‌شود

هواپیمای برقی چینی ۱۰ تنی به آسمان رفت

آغاز رویداد «ایران پیشرو» با حضور بیش از ۱۰۰ شرکت دانش‌بنیان

دسترسی به داده های کاربران اندروید برای متا جریمه تراشید

حضرت زهرا(س)؛ از سوگواری تاریخی تا کنشگری در دفاع از امامت

امانت مشترک؛ مسئولیت شرعی شهروندان در حفظ اموال عمومی تا کجاست؟

آیا انسان امروز آزاد است؟ رؤیای دیرینه بشر و مسئله همیشگی اندیشه

قرائتی: مسجد را اسیر هزینه‌های سنگین و تجمل‌گرایی نکنید

وقتی بدقولی از یک رفتار شخصی به مسئله‌ای اجتماعی تبدیل می‌شود

«مسلمانان در اتریش» کتاب شد

ابلاغ جدیدترین دستورالعمل پذیرش مستقیم دستیاری در ۶ رشته تخصصی

سرویس‌های مایکروسافت احیا شدند

درخشش نخبگان ایرانی در مسابقات فناوری‌های پیشرفته بریکس‌؛ کسب ۹ مدال

فعالیت ۱۲ کمیته در حوزه علوم انسانی برای تحقق خیزش علمی

هوش مصنوعی گوگل معمای ۹۰ ساله ریاضی را حل کرد

آزمون تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی پزشکی ۸ آذر برگزار می‌شود

رفع محدودیت مناطق ممنوعه برای تسهیل جذب دانشجویان بین‌المللی

هوش مصنوعی بومی دانشگاه تهران در تشخیص گفتار فارسی از گوگل پیشی گرفت

فراخوان استادان جهت موافقت با بیانیه لزوم بازنگری در دکترین هسته‌ای

نقشه راه دانشگاه علوم پزشکی هوشمند برای کسب مرجعیت در آموزش دیجیتال

شهادت یک مامور فراجا در سیستان‌وبلوچستان

رونمایی ناسا از قراردادهای جدید ۱۰ میلیارد دلاری خود

استوری هادی چوپان برای حضرت زهرا(س)+عکس

ابداع یک آبنبات‌چوبی برای معاینه کودکان

نانوپوشش‌ها به کمک افزایش عمر لنت‌های ترمز آمدند

دانشگاه باید از پارادایم «مدرک‌گرایی» به سمت «مهارت‌محوری» حرکت کند

گاهی بزرگترین سرقت، دزدیدن فرصت زندگی دیگران است

تدوین برنامه اجرایی برای ورود با تأخیر نودانشجویان علوم پزشکی

جزئیات ثبت نام ۴ درس مجازی برای دانشجویان علوم پزشکی اعلام شد

شرایط ثبت‌نام پذیرفته‌شدگان نوورود شاهد و ایثارگر

«پرواز ۶۵۵» ده‌نمکی به تدوین رسید

امت پیامبر(ص) چگونه در ستم به دخترش همدست شدند؟

میزبانی محوطه تئاتر شهر از مجلس تعزیه شهادت حضرت زهرا (س)

عامل هوش مصنوعی متا به جای کاربر تماس می‌گیرد

«پروانه الماس» بهترین فیلمنامه به «دختر پری‌خانوم» رسید

برد پیت ۵۰ سال عقب می‌رود؛ بازی در نقش یک فلزکار در آسمان‌ها

مویه حضرت علی (ع) بر پیکر زهرا (س) در نقاشی علی بحرینی

جایزه سزار افتخاری آکادمی فیلم فرانسه به نیکول کیدمن می‌رسد

حضرت زهرا(س) موضوع فدک را به سطح «حق مسلمانان و مشروعیت حکومت» بردند

مدیرعامل انویدیا استعفا کرد

یک کشف جدید از معادلات اینشتین درباره گرانش

۲ دنیای بکر پنهان در اقیانوس آرام کشف شد

این سیاره خورشیدی چرا گم شد؟

زمان اعلام نتایج نهایی آزمون سراسری مشخص شد

عدالت اجتماعی در دیدگاه اسلامی به معنای برابری مطلق نیست

همه عمار و مالک‌اشتر نیستند، اما هرکس در قبال حق مسئول‌ است

برای جلوگیری از عادی شدن حرام، باید قبح اجتماعی آن را زنده کرد

کنش حضرت زهرا(س)، حقیقت را به حافظه تاریخ سپرد

بیش از ۶۰ درصد مدارس کشور را خیرین ساختند

توییت صفحه فرمانده کل سپاه به مناسبت روز هوافضا و بازنشر بخشی از پیام ایشان

روایتی از زندگی و میراث شهید حسن طهرانی‌مقدم در برنامه تلویزیونی «نردبان»

انتشار یک قطعه موسیقایی جدید به مناسبت شهادت حضرت زهرا (س)

تلاش نمایش «کورش» برای بازسازی اسطوره قهرمان و پیوندزدن گذشته با اکنون

آنچه کیهان کلهر درباره کتاب «بهجت الروح» گفت

زمان اعلام نتایج نهایی آزمون سراسری مشخص شد

انتشار دفترچه سوالات و کلید اولیه آزمون پذیرش پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵

ابلاغ جدیدترین دستورالعمل پذیرش مستقیم دستیاری در ۶ رشته تخصصی

تصویب ساماندهی مراکز تحقیقات و شبکه‌های تحقیقات و فناوری علوم پزشکی

اعلام نتایج نهایی کنکور سراسری تا پایان هفته جاری

حمایت ویژه از پژوهشگران پسادکتری در قالب طرح شهید چمران

ثبت‌نام تک‌دروس دانشگاه علوم پزشکی هوشمند از ۲۳ آبان آغاز می‌شود

مرکز جدید برای برگزاری آزمون الکترونیکی زبان انگلیسی «تولیمو» ایجاد شد

فهرست دانشگاه‌های خارجی مورد تأیید وزارت علوم برای سال ۲۰۲۷ اعلام شد

آزمون صلاحیت حرفه ای گروه پرستاری دی ماه ۱۴۰۵ برگزار می‌شود

فعالیت ۱۲ کمیته در حوزه علوم انسانی برای تحقق خیزش علمی

دلایل افت رتبه دانشگاه‌ها در رتبه بندی‌ها چیست؟

آغاز ثبت‌نام اعتکاف دانش‌آموزی ۱۴۰۵

ضرورت ایجاد فضای امن و با نشاط در مدارس سمپاد

دانشگاه آزاد درباره عدم اعتبار بورسیه‌های متفرقه اطلاعیه داد

آزمون تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی پزشکی ۸ آذر برگزار می‌شود

مزار پنهان دختر پیامبر(ص)، تناقضی که تاریخ صدر اسلام را به چالش می‌کشد

چرا سهم شیر دانش‌آموزان به ۳۰ نوبت محدود شد؟

رقابت ۸ هزار نفر در آزمون پذیرش دانشجوی پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵

درخشش دانش‌آموزان البرزی با کسب ۱۵ مدال علمی

مهلت ثبت‌نام آزمون متقاضیان اخذ پروانه کارشناسی رسمی دادگستری تمدید شد

روایتی از زندگی و میراث شهید حسن طهرانی‌مقدم در برنامه تلویزیونی «نردبان»

برای شناخت دختر پیامبر(ص)، این ۱۰ کتاب را بخوانید

بیش از ۶۰ درصد مدارس کشور را خیرین ساختند

این سیاره خورشیدی چرا گم شد؟

سند توسعه متوازن دانشگاه‌های علوم پزشکی در دست بازنگری قرار دارد

چرا شناخت هوش هیجانی کودکان مهم است؟

اپل و سامسونگ برای ورود به بازار چین دست به دامن هوش مصنوعی محلی شدند

عامل هوش مصنوعی متا به جای کاربر تماس می‌گیرد

یک کشف جدید از معادلات اینشتین درباره گرانش