به گزارش ثریا «جنگهای ستارهای» که در برخی کشورها با نام «جنگ ستارگان» نیز شناخته میشود، مجموعه چند رسانهای بسیار مشهوری بود که داستان شخصیتهایی را در کهکشانهای دور افتاده روایت میکرد. این مجموعه چندرسانهای یکی از تأثیرگذارترین فیلمهای ساخته شده درباره فضا و جهانهای بین کهکشانی بود که ذهنیت بسیاری از مخطبان نسبت به دنیای آن سوی کهکشان ما را شکل داد. اکنون به نظر میرسد که این ذهنیت ساخته شده در حال تحقق یافتن است، زیرا ستاره شناسان برای اولین بار سیاره مشهور «تاتوئین» در این فیلم را شناسایی کردند.
همه منظومههای سیارهای شبیه هم نیستند؛ در کهکشانهای بزرگ و وسیع دور، تعدادی پیکربندی مختلف مشاهده شده است که برخی از آنها بسیار متفاوت از سیستم کهکشان ما هستند. اینها شامل سیارات فراخورشیدی است که نه فقط به دور یک ستاره، که بلکه به دور دو ستاره میچرخند و این همان چیزی است که ما در دنیای خیالی جنگ ستارگان و به ویژه سیاره تاتوئین دیده بودیم. به عبارت دیگر، برای اولین بار، ستاره شناسان توانسته اند کشش گرانشی کوچکی را که چنین سیاره فراخورشیدی بر یکی از ستارگان میزبان خود اعمال میکند، تشخیص دهند تا ابزار جدیدی را برای کاوش در این جهانهای عجیب و غریب در اختیار ما قرار دهد.
خود این سیاره فراخورشیدی کشف جدیدی نیست؛ نام آن Kepler-16b است که در فاصله ۲۴۵ سال نوری از ما قرار دارد و کشف آن در سال ۲۰۱۱ اعلام شد. اما این اولین کشف تایید شده و بدون ابهام از یک سیاره فراخورشیدی بود که به دور دو ستاره در چیزی که ما آن را «مدار دوری» مینامیم، میچرخد. این مشخصه، سیاره را برای آزمایش تکنکها و روشهای جدید و همچنین بدست آوردن دادههای احتمالاً بکر عالی میکند. در این مورد، تیمی به سرپرستی Amaury Triaud اخترشناس دانشگاه بیرمنگام در بریتانیا میخواستند ببینند که آیا میتوانند منظومه سیارهای را از طریق تکان خوردن یکی از ستارههای آن تشخیص دهند، تکنیکی که به عنوان «سرعت شعاعی» شناخته میشود.
الکساندر سانترن، اخترشناس دانشگاه مارسی در فرانسه توضیح داد: «کپلر-۱۶ ب برای اولین بار ۱۰ سال پیش توسط ماهواره کپلر ناسا با استفاده از روش ترانزیت کشف شد. این سیستم غیرمنتظرهترین کشفی بود که توسط کپلر انجام شد. ما تصمیم گرفتیم تلسکوپ خود را بچرخانیم و کپلر-۱۶ را بازیابی کنیم تا اعتبار روشهای سرعت شعاعی خود را نیز بسنجیم.» برای کشف و رصد سیارات فراخورشیدی روشهای مختلفی وجود دارد، اما دو روش وجود دارد که بسیار مرسوم هستند. در این میان پُرکاربردترین روش چیزی است که ما آن را روش «ترانزیت» مینامیم. در این روش یک تلسکوپ فضایی به بخشی از آسمان خیره میشود و به دنبال فرورفتگیهای بسیار ضعیف و منظم در نور ستارگان است که نشان میدهد یک سیاره فراخورشیدی بین یک ستاره و ما در حال عبور است.
همانطور که قبلا ذکر شد، دومین روش مرسوم، روش سرعت شعاعی است که بر پیچیدگی گرانشی یک منظومه سیارهای متکی است. همه ما میدانیم که ستارهها اجرام ثابت ثابتی نیستند و سیارات فراخورشیدی دور آنها میچرخند. هر سیاره تأثیر گرانشی خود را بر روی ستاره اعمال میکند و باعث میشود که ستاره کمی مانند تکان بخورد. خورشید نیز این تکانها را دارد که عمدتاً تحت تأثیر سیاره مشتری رخ میدهد. این تکان خوردن، نور مشاهده شده از ستاره را تغییر میدهد. وقتی ستاره دور میشود، طول موجها کشیده میشوند و کمی به سمت انتهای قرمز طیف افزایش مییابند. وقتی نزدیکتر میشود، طول موجها فشرده میشوند و به سمت انتهای آبی طیف تغییر میکنند. ستاره شناسان میتوانند از این تغییرات برای تشخیص حضور یک سیاره فراخورشیدی در مدار استفاده کنند.
پیش از این، این روش تنها بر روی ستارههای مجرد اجرا میشد، زیرا ستارههای دوتایی چشم انداز پیچیده تری دارند. از آنجایی که آنها به دور یکدیگر میچرخند، حرکات بسیار بزرگتری در فضا دارند، که تشخیص کشش گرانشی بسیار کوچکتر هر سیاره فراخورشیدی را دشوارتر میکند. برای دور زدن مشکلات ناشی از تلاش برای تفکیک طیف دو ستاره درخشان، تیم تحقیقاتی منظومهای را با یک ستاره درخشان و یک ستاره بسیار کم نورتر مورد هدف قرار داد. این ترفند موثر واقع شد و تلسکوپ ۱.۹۳ متری در رصدخانه Haute-Provence در فرانسه یک سیگنال سرعت شعاعی از درخشانتر این دو ستاره را شناسایی کرد.
این روش میتواند به ما کمک کند تا چیزهای جدید و زیادی از چنین سیستمهایی یاد بگیریم. برای مثال، اندازهگیریهای سرعت شعاعی میتواند میزان تکان خوردن یک ستاره را نشان دهد که این خود میتواند اندازهگیری دقیق یکی از ویژگیهای کلیدی یک سیاره فراخورشیدی، یعنی جرم آن را به اخترشناسان بدهد. اندازهگیریهای این تیم نشان داد که Kepler-۱۶b حدود یک سوم جرم مشتری است، که مطابق با تخمینهای قبلی است.
علاوه بر این، این اطلاعات میتواند به ما کمک کند تا بفهمیم جهانهای اطراف چگونه شکل میگیرند، امری که توضیح آن با مدلهای تشکیل سیارههای کنونی دشوار است. در اطراف یک ستاره، قرصی از غبار و گاز به نام دیسک پیش سیارهای - که از شکل گیری خود ستاره باقی مانده است – وجود دارد که در تودههایی گرد هم میآیند و سیارات را تشکیل میدهند.
تریود توضیح داد: «با استفاده از روشهای استاندارد، درک چگونگی وجود سیارات دور سیاره دشوار است. دشواری موجود به این دلیل است که حضور دو ستاره با قرص پیش سیارهای تداخل میکند، و این مانع از تجمع غبار در سیارات و در فرآیندی به نام برافزایش میشود. درواقع، این سیاره ممکن است دور از دو ستاره و جایی که تأثیر آنها ضعیفتر است شکل گرفته باشد و سپس در فرآیندی به نام مهاجرت دیسک محور به سمت داخل حرکت کرده باشد. این موضوع همچنین ممکن است نیاز به تجدید نظر در درک ما از فرآیند برافزایش سیارهها را ضروری کند.»
اطلاعات دقیقتر در مورد انواع سیارات فراخورشیدی در مدارهای اطراف (یا حتی محیطی) ممکن است به اخترشناسان در حل این مشکل کمک کند. این تیم تحقیقاتی امیدوار است که کار آنها راه را برای کشفهای آینده و حتی اکتشافات جهانهای دور هموار کند. نتایج این تحقیق در مجله Monthly Notices of the Royal Astronomical Society منتشر شده است.
منبع: فرارو
اختلال گسترده در پروازهای آمریکا برای سومین روز متوالی ادامه دارد+عکس
آیا هوش مصنوعی موجب مرگ خلاقیت میشود؟
مهلت ثبتنام آزمون متقاضیان اخذ پروانه کارشناسی رسمی دادگستری تمدید شد
انتشار دفترچه سوالات و کلید اولیه آزمون پذیرش پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵
فهرست دانشگاههای خارجی مورد تأیید وزارت علوم برای سال ۲۰۲۷ اعلام شد
اعلام نتایج نهایی کنکور سراسری تا پایان هفته جاری
پژوهشگاه ملی سرطان به قطب نانوآنکولوژی جهان اسلام تبدیل میشود
هواپیمای برقی چینی ۱۰ تنی به آسمان رفت
آغاز رویداد «ایران پیشرو» با حضور بیش از ۱۰۰ شرکت دانشبنیان
دسترسی به داده های کاربران اندروید برای متا جریمه تراشید
حضرت زهرا(س)؛ از سوگواری تاریخی تا کنشگری در دفاع از امامت
امانت مشترک؛ مسئولیت شرعی شهروندان در حفظ اموال عمومی تا کجاست؟
آیا انسان امروز آزاد است؟ رؤیای دیرینه بشر و مسئله همیشگی اندیشه
قرائتی: مسجد را اسیر هزینههای سنگین و تجملگرایی نکنید
وقتی بدقولی از یک رفتار شخصی به مسئلهای اجتماعی تبدیل میشود
«مسلمانان در اتریش» کتاب شد
ابلاغ جدیدترین دستورالعمل پذیرش مستقیم دستیاری در ۶ رشته تخصصی
سرویسهای مایکروسافت احیا شدند
درخشش نخبگان ایرانی در مسابقات فناوریهای پیشرفته بریکس؛ کسب ۹ مدال
فعالیت ۱۲ کمیته در حوزه علوم انسانی برای تحقق خیزش علمی
هوش مصنوعی گوگل معمای ۹۰ ساله ریاضی را حل کرد
آزمون تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی پزشکی ۸ آذر برگزار میشود
رفع محدودیت مناطق ممنوعه برای تسهیل جذب دانشجویان بینالمللی
هوش مصنوعی بومی دانشگاه تهران در تشخیص گفتار فارسی از گوگل پیشی گرفت
فراخوان استادان جهت موافقت با بیانیه لزوم بازنگری در دکترین هستهای
نقشه راه دانشگاه علوم پزشکی هوشمند برای کسب مرجعیت در آموزش دیجیتال
شهادت یک مامور فراجا در سیستانوبلوچستان
رونمایی ناسا از قراردادهای جدید ۱۰ میلیارد دلاری خود
استوری هادی چوپان برای حضرت زهرا(س)+عکس
ابداع یک آبنباتچوبی برای معاینه کودکان
نانوپوششها به کمک افزایش عمر لنتهای ترمز آمدند
دانشگاه باید از پارادایم «مدرکگرایی» به سمت «مهارتمحوری» حرکت کند
گاهی بزرگترین سرقت، دزدیدن فرصت زندگی دیگران است
تدوین برنامه اجرایی برای ورود با تأخیر نودانشجویان علوم پزشکی
جزئیات ثبت نام ۴ درس مجازی برای دانشجویان علوم پزشکی اعلام شد
شرایط ثبتنام پذیرفتهشدگان نوورود شاهد و ایثارگر
«پرواز ۶۵۵» دهنمکی به تدوین رسید
امت پیامبر(ص) چگونه در ستم به دخترش همدست شدند؟
میزبانی محوطه تئاتر شهر از مجلس تعزیه شهادت حضرت زهرا (س)
عامل هوش مصنوعی متا به جای کاربر تماس میگیرد
«پروانه الماس» بهترین فیلمنامه به «دختر پریخانوم» رسید
برد پیت ۵۰ سال عقب میرود؛ بازی در نقش یک فلزکار در آسمانها
مویه حضرت علی (ع) بر پیکر زهرا (س) در نقاشی علی بحرینی
جایزه سزار افتخاری آکادمی فیلم فرانسه به نیکول کیدمن میرسد
حضرت زهرا(س) موضوع فدک را به سطح «حق مسلمانان و مشروعیت حکومت» بردند
مدیرعامل انویدیا استعفا کرد
یک کشف جدید از معادلات اینشتین درباره گرانش
۲ دنیای بکر پنهان در اقیانوس آرام کشف شد
این سیاره خورشیدی چرا گم شد؟
زمان اعلام نتایج نهایی آزمون سراسری مشخص شد
عدالت اجتماعی در دیدگاه اسلامی به معنای برابری مطلق نیست
همه عمار و مالکاشتر نیستند، اما هرکس در قبال حق مسئول است
برای جلوگیری از عادی شدن حرام، باید قبح اجتماعی آن را زنده کرد
کنش حضرت زهرا(س)، حقیقت را به حافظه تاریخ سپرد
بیش از ۶۰ درصد مدارس کشور را خیرین ساختند
توییت صفحه فرمانده کل سپاه به مناسبت روز هوافضا و بازنشر بخشی از پیام ایشان
روایتی از زندگی و میراث شهید حسن طهرانیمقدم در برنامه تلویزیونی «نردبان»
انتشار یک قطعه موسیقایی جدید به مناسبت شهادت حضرت زهرا (س)
تلاش نمایش «کورش» برای بازسازی اسطوره قهرمان و پیوندزدن گذشته با اکنون
آنچه کیهان کلهر درباره کتاب «بهجت الروح» گفت
دستنوشته رهبر شهید انقلاب برای تقدیر از شهید حسن طهرانی مقدم
تصویر منتشرشده در رسانهها تحت عنوان تست موشک در آسمان غرب تهران
ساخت نانوذرات دارویی ضدسرطان با نور خورشید در زمانی کوتاه
رقابت ۸ هزار نفر در آزمون پذیرش دانشجوی پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵
حمایت ویژه از پژوهشگران پسادکتری در قالب طرح شهید چمران
ضرورت ایجاد فضای امن و با نشاط در مدارس سمپاد
آغاز ثبتنام اعتکاف دانشآموزی ۱۴۰۵
اپل و سامسونگ برای ورود به بازار چین دست به دامن هوش مصنوعی محلی شدند
روبات جدید گوگل آسیب نرساندن به کودکان را میآموزد
سند توسعه متوازن دانشگاههای علوم پزشکی در دست بازنگری قرار دارد
ثبتنام تکدروس دانشگاه علوم پزشکی هوشمند از ۲۳ آبان آغاز میشود
کشف سیاره ای که ناگهان ناپدید شد!
آزمون صلاحیت حرفه ای گروه پرستاری دی ماه ۱۴۰۵ برگزار میشود
تصویب ساماندهی مراکز تحقیقات و شبکههای تحقیقات و فناوری علوم پزشکی
دلایل افت رتبه دانشگاهها در رتبه بندیها چیست؟
مرکز جدید برای برگزاری آزمون الکترونیکی زبان انگلیسی «تولیمو» ایجاد شد
چرا شناخت هوش هیجانی کودکان مهم است؟
زمزمههای استعفای مدیر انویدیا آغاز شد
«مواد و ساخت پیشرفته» پیشران اقتدار صنعتی و ارتقای تابآوری فناورانه
سناریوهای ورود با تأخیر دانشجویان نوورود گروه علوم پزشکی بررسی شد
تقویم جدید آزمون زبان انگلیسی MHLE سال ۱۴۰۵ منتشر شد
دانشجویان متأهل ملزم به بازپرداخت یکجای وام ودیعه مسکن شدند
تغییرات تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی اعلام شد؛ تمدید مهلت ثبت نام
زمان اعلام نتایج نهایی آزمون سراسری مشخص شد
تصویب ساماندهی مراکز تحقیقات و شبکههای تحقیقات و فناوری علوم پزشکی
قبل از خرید قطعات آسانسور این 7 نکته را بدانید
حمایت ویژه از پژوهشگران پسادکتری در قالب طرح شهید چمران
ثبتنام تکدروس دانشگاه علوم پزشکی هوشمند از ۲۳ آبان آغاز میشود
آغاز ثبتنام اعتکاف دانشآموزی ۱۴۰۵
ابلاغ جدیدترین دستورالعمل پذیرش مستقیم دستیاری در ۶ رشته تخصصی
این سیاره خورشیدی چرا گم شد؟
ضرورت ایجاد فضای امن و با نشاط در مدارس سمپاد
مزار پنهان دختر پیامبر(ص)، تناقضی که تاریخ صدر اسلام را به چالش میکشد
درخشش دانشآموزان البرزی با کسب ۱۵ مدال علمی
مکرون: هوش مصنوعی خطرناک باید برای کودکان ممنوع شود
دلایل افت رتبه دانشگاهها در رتبه بندیها چیست؟
سند توسعه متوازن دانشگاههای علوم پزشکی در دست بازنگری قرار دارد
چرا سهم شیر دانشآموزان به ۳۰ نوبت محدود شد؟
توییت صفحه فرمانده کل سپاه به مناسبت روز هوافضا و بازنشر بخشی از پیام ایشان
مرکز جدید برای برگزاری آزمون الکترونیکی زبان انگلیسی «تولیمو» ایجاد شد
رقابت ۸ هزار نفر در آزمون پذیرش دانشجوی پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵
فعالیت ۱۲ کمیته در حوزه علوم انسانی برای تحقق خیزش علمی
آزمون تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی پزشکی ۸ آذر برگزار میشود
آزمون صلاحیت حرفه ای گروه پرستاری دی ماه ۱۴۰۵ برگزار میشود
بیش از ۶۰ درصد مدارس کشور را خیرین ساختند
کشف سیاره ای که ناگهان ناپدید شد!
روبات جدید گوگل آسیب نرساندن به کودکان را میآموزد
اپل و سامسونگ برای ورود به بازار چین دست به دامن هوش مصنوعی محلی شدند
دانشگاه آزاد درباره عدم اعتبار بورسیههای متفرقه اطلاعیه داد
برای شناخت دختر پیامبر(ص)، این ۱۰ کتاب را بخوانید
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.