به گزارش ثریا - با شیوع کرونا در سال ۲۰۱۹ و تعطیلی مدارس، کشورهای مختلف برای جا نماندن از فرایند آموزش، پلتفرمهایی طراحی کردند و آن را اجرا کردند. در ایران نیز این موضوع مورد توجه قرار گرفت و بدین منظور وزارت آموزش و پرورش با همکاری شرکت همراه اول در فروردین ۱۳۹۹ از نرمافزار «شاد» رونمایی کرد.
شاد(مخفف عبارت شبکه آموزش دانشآموز) نرمافزار ارتباطی و آموزشی است که به منظور اجرای آموزش مجازی در زمان قرنطینه کرونا و در مواقع بحرانی بعد از آن هم به کمک آموزش آمد. در اردیبهشت آن زمان بیش از ۸ میلیون دانشآموز در این نرمافزار ثبتنام کرده بودند و برای آموزش از آن استفاده میکردند.
شاد شرایط آموزش آنلاین را برای ۹ میلیون دانشآموز از ۱۷ میلیون دانشآموز در مقاطع مختلف از سراسر کشور فراهم کرده استاین برنامه پس از اتمام دوره کرونا نیز در دسترس معلمان و دانشآموزان قرار گرفته و در مواقع آلودگی هوا و تعطیلی مدارس همچنان از آن استفاده میشود. بطوریکه میتوان گفت اکنون شاد شرایط آموزش آنلاین را برای ۹ میلیون دانشآموز از ۱۷ میلیون دانشآموز در مقاطع مختلف از سراسر کشور فراهم کرده است. با این وجود این برنامه بینقص نبوده و مانند بسیاری از برنامهها و ابزارهای آموزشی دیگر دارای مزایا و چالشهایی است که در این گزارش مورد بررسی قرار میگیرد.
مزایا به روایت پژوهشگران
«فاطمه نوروزلو و ابوالفضل محمدی» در پژهشی با عنوان «مطالعه کیفی اثربخشی آموزش مجازی در شبکه آموزش دانش آموزی شاد» به بررسی مزایای شبکه شاد پرداخته و دراین مطالعه اشاره کردند که تولید محتوای متنوع، کشف توانایی معلم در راستای تولید محتوا، دیدن فیلمهای آموزشی با تمرکز بالا، دیدن فیلمهای آموزشی به صورت مکرر، آگاهی والدین از وضعیت تحصیلی فرزندان، ارسال تدریس معلمان دیگر، آشنایی با روش آزمون و روش تدریس آنلاین از جمله مزایای شبکه آموزشی شاد است. از نظر این محققان، از دیگر مزایای آموزش مجازی ایجاد امکان پرسش و پاسخ، دسترسی به محتواهای ضبط شده موجود، ارسال تصاویر و کلیپ آموزشی متنوع و استفاده همزمان از آموزش عینی و شنیداری است.
تولید محتوای متنوع، کشف توانایی معلم در راستای تولید محتوا، دیدن فیلمهای آموزشی با تمرکز بالا، دیدن فیلمهای آموزشی به صورت مکرر، آگاهی والدین از وضعیت تحصیلی فرزندان، ارسال تدریس معلمان دیگر، آشنایی با روش آزمون و روش تدریس آنلاین از جمله مزایای شبکه آموزشی شاد استمحققان در این مطالعه اشاره کردند که به لحاظ اقتصادی و زمانی نیز شبکه آموزشی شاد دارای مزایایی از قبیل محدود نبودن به مکان، حذف هزینه ایاب و ذهاب، صرفهجویی در برنامهریزی، صرفه جویی در زمان، سرعت بخشی بیشتر به آموزش، در اختیار داشتن زمان بیشتر برای معلم و دیدن فیلمهای آموزشی در هر زمانی است.
«مجتبی خسروی و پروین شاهرخی قلندر» نیز در مطالعهای تحت عنوان «چالشها و فرصتهای پخش زنده شبکه شاد اجتماعی دانشآموزی» اشاره کردند برگزاری جلسات آنلاین مدیران، اولیا و مربیان، برگزاری کلاسهای تعاملی، ارتباط تصویری همزمان کاربران شاد، مشاهده فهرست حاضران در شبکه پخش زنده، برگزاری آزمونهای شفاهی و پرسش و پاسخ، تماس صوتی دو طرفه رایگان و فضای مجازی ایمن شاد برای دانشآموزان از جمله مزایای شبکه آموزشی شاد برای دانشآموزان است.
چالشهای شبکه شاد از زبان آموزگاران
با وجود اینکه شاد دارای مزایایی است، اما این نرمافزار نیز مانند بسیاری از نرمافزارهای دیگر با مسایل و مشکلاتی رو به رو است که از آن جمله میتوان به کاهش روش تدریس معلم به شکل فعالیت محور، کاهش پرسش و پاسخ، فقدان استفاده از حرکات و زبان بدنی، مشارکت نداشتن دانشآموزان، آشنایی نداشتن استفادهکنندگان از برنامه و نامناسب بودن برای دروس عملی و آزمایشگاهی اشاره کرد.
نکته حائز اهمیت این است که در بسیاری مواقع آلودگی هوا، یخزدگی معابر در زمستان و شیوع بیماریهای فصل سرما سبب تعطیلی مقاطع مختلف مدارس در برخی از شهرهای کشور میشود. در این شرایط نرمافزار شاد تنها نرمافزار ملی است که میتواند جایگزین آموزش حضوری شود. این در حالی است که به گفته برخی از کاربران، شاد در زمان کوتاه آموزش غیرحضوری با اختلال یا مشکلات مختلفی مواجه است که بر کمیت و کیفیت آموزش تاثیر میگذارد.
برای مثال «شبنم» معلم ریاضی متوسطه اول در مورد نمونهای از این اختلالها به پژوهشگر ایرنا میگوید: تنها حسنی که شاد دارد، این است که اینترنت زیادی نمیخواهد و مصرف دادهاش کم است. برای مثال اگر میخواهیم فیلم سنگینی بفرستیم، نگران این نیستم که حجم زیادی از اینترنت را از دست خواهیم داد. اما سرعت در انتقال مفاهیم بسیار پایین است. برای مثال در ارسال یک فیلم با حجم ۲۰ مگ با مشکل رو به رو هستیم. مدت زمان بسیاری باید صبر کنیم تا فیلم بارگذاری شود که البته آن نیز به درستی انجام نمیشود و باید مجدد انجام داد.
علاوه براین مشکل ارسال فیلم سبب میشود لایو خوبی هم برگزار نشود. وقتی سرعت پایین است، لایو به صورت بریده بریده فرستاده میشود و اصلا دانشآموزان نمیتوانند متوجه شوند که چه چیزی دیده و یا چه چیزی شنیدهاند. بنابراین با توجه به سرعت اینترنت، اصلا نمیشود در این فضا کار کرد. در حالی که برنامه سادهای مثل بله خیلی بهتر از شاد کار میکند. یک عیب دیگر شاد این است که وقتی پیدی افی در شاد ارسال میشود، پس از مدتی نمیشود آن را دانلود کرد. یعنی بعد از مدتی خود به خود شاد حذفش میکند.
«ملیحه» آموزگار جامعهشناسی متوسطه دوم نیز در این باره به پژوهشگر ایرنا میگوید: شاد مشکلات بسیاری دارد. وقتی فرد خودش معلم است و همزمان بچههایش هم کلاس دارند، اختلال اینترنت ایجاد میشود. از طرفی باید مراقب بود تا اختلال صدا هم ایجاد نشود. زیرا وقتی خانه کوچک است و اتاق به اندازه کافی نیست ممکن است این مشکل یعنی تداخل صداها هم صورت بگیرد.
از طرفی در فضای شاد کنترلی نیست. برای مثال وقتی از دانشآموزان امتحان گرفته میشود، اصلا معلوم نیست، آنها با علم خودشان پاسخ میدهند، از روی کتاب رونویسی میکنند و یا به مادر، خواهر و یا برادر بزرگتر میدهند تا آنها جواب بدهند. در حالی که اگر این برنامه مانند برنامههای دانشگاهی مثل اسکای روم و یا ادوبی کانکت طراحی میشد، تا حد زیادی این مشکلات مرتفع میشد. یعنی میشد هم تصویر داشت و هم صداها را شنید.
این معلم میافزاید: از طرفی چون همه از ابتدا این ذهنیت را نسبت به شاد پیدا کردهاند که فضای شاد مساعد نیست و مدام قطع و وصل میشود، بنابراین دانشآموزان نیز از این شرایط سوء استفاده کرده و از درس و امتحان فرار میکنند. این در حالی است که نگاه اکثریت به برنامههایی مانند ادوبی کانکت و اسکاری روم بهتر است. همچنین در شاد، لایو یک طرفه است. یعنی معلم در حال صحبت کردن است و دانشآموزان کار خاصی نمیتوانند انجام دهند و یا نظری بدهند. از طرفی اگر بخواهیم گفت و گوی صوتی هم داشته باشیم، باز اختلال ایجاد میشود. در حالیکه در ادوبی کانکت و یا اسکای روم اینگونه نیست.
معایب شبکه شاد از زبان والدین
در خصوص معایب شبکه آموزشی شاد، پژوهشگر ایرنا نظر برخی از والدین را نیز جویا شد.
«مینا»، مادر دانشآموز کلاس سوم ابتدایی میگوید: مهمترین مشکل کندی اینترنت است. چون سرعت اینترنت بسیار پایین است، بنابراین نمیتوانیم کاربرگها و یا فیلمها را دانلود کنیم. از طرفی برنامه شاد کیفیت بالایی ندارد. برای مثال پیامرسان شاد اصلا هشدار ندارد و تا وارد برنامه شاد نشویم، اصلا نمیتوانیم متوجه شویم که پیامی برای ما آمده است یا خیر. از طرفی فیلمها در شاد باز نمیشوند و هیچ پیامرسان دیگری هم نمیتواند فیلمها را باز کند. واقعا این برنامه با این قابلیت به چه دردی میخورد؟
«وحیده»، مادر دانشآموز کلاس چهارمی میگوید: بعضی وقتها که معلمان گفت و گوی صوتی برای بچهها میگذارند، اصلا نمیتوانیم وارد گفت و گوی صوتی شویم و وقتی وارد گفت و گوی صوتی شویم، هیچ صوتی نداریم. معلم هم وقتی میبیند نصف بچهها داخل گفت و گوی صوتی نیستند از گفت و گوی صوتی خارج میشود.
«معصومه» مادر دو فرزند محصل میگوید: به نظر من وقتی به دلیل آلودگی هوا و یا کمبود برق تعطیل اعلام میشود، مدارس هم باید تعطیل شوند. وقتی برق نیست، آنتن گوشی تلفن هم خوب کار نمیکند و قطع و وصل میشود. نباید مدارس را مجازی کنند، زیرا هیچ بازدهی ندارد. معلمان کاربرگ میگذارند و عملا کار مادرها را در این شرایط بیشتر و بیشتر میکنند. از طرفی ارائه درس هم درست صورت نمیگیرد. زیرا اکثر فیلمها باز نمیشوند. معلم به نماینده کلاس میگوید که فیلمها و یا کاربرگها را به ایتا و یا بله بقرستد تا مادران از آنجا دانلود کنند، بنابراین چرا باید اصرار داشت تا آموزش در فضای شاد صورت بگیرد.
راهکار برای بهبود عملکرد برنامه آموزشی شاد چیست
مشخص است که برنامه آموزشی شاد با وجود تمام مزایا، نتوانسته هنوز رضایت اکثریت را کسب کند. بطوریکه طبق نظرسنجی آنلاینی که خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران (ایرنا) در سال ۱۴۰۰ انجام داد، مشخص شد که ۴۵.۵ درصد پاسخگویان برای میزان رضایت خود گزینه «اصلاً» و ۱۹.۴ درصد گزینه «کم» را انتخاب کردند. ۱۸.۶ درصد نیز میزان رضایت خود از این برنامه را «تاحدی» و ۱۶.۵ درصد نیز «زیاد» اعلام کرده اند.
طبق نظرسنجی آنلاینی که خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران (ایرنا) در سال ۱۴۰۰ انجام داد، مشخص شد که ۴۵.۵ درصد پاسخگویان برای میزان رضایت خود گزینه «اصلاً» و ۱۹.۴ درصد گزینه «کم» را انتخاب کردند. ۱۸.۶ درصد نیز میزان رضایت خود از برنامه شاد را «تاحدی» و ۱۶.۵ درصد نیز «زیاد» اعلام کرده انداگر چه نظرسنجی دیگری از آن زمان به بعد انجام نشده است، اما با توجه به صحبتهای والدین و معلمان باید گفت هنوز به دلیل مسایل و مشکلات برنامه شاد، بسیاری از کاربران از آن رضایت کامل را ندارند و حتما باید برای بهبود عملکرد این برنامه ملی اقدامات اساسی صورت بگیرد.
در این باره به نظر میرسد فراهم ساختن امکان ارتباط دیداری و شنیداری، امکان اشتراک گذاری فایلهای صوتی و تصویری مفید باشد. از طرفی بالابردن سرعت اینترنت خصوصا در زمانهایی که با پیک مصرف رو به رو هستیم، میتواند به رفع مشکلات ناشی از بارگذاری و دانلود عکسها و فیلمها کمک بسیاری کند. به نظر میآید در کنار شاد استفاده از نرمافزارهای مکمل پخش زنده و حتی استفاده از قابلیتهای اسکای روم نیز موثر باشد.
منبع:
۱- نوروز لو، فاطمه، محمدی، ابوالفضل، مطالعه کیفی اثربخشی آموزش مجازی در شبکه آموزش دانش آموزی شاد بر تجارب زیسته معلمان مقطع ابتدایی، مجله پیشرفتهای نوین در روانشناسی، بهمن، ۱۴۰۲: شماره ۶۸
۲- خسروی، مجتبی، شاهرخی قلندر، پروین، چالشها و فرصتهای پخش زنده شاد شبکه اجتماعی دانشآموزی، دو ماهنامه نخبگان علوم و مهندسی، ۱۴۰۱: شماره ۳، دوره ۷
منبع: برنامه شاد
اختلال گسترده در پروازهای آمریکا برای سومین روز متوالی ادامه دارد+عکس
آیا هوش مصنوعی موجب مرگ خلاقیت میشود؟
مهلت ثبتنام آزمون متقاضیان اخذ پروانه کارشناسی رسمی دادگستری تمدید شد
انتشار دفترچه سوالات و کلید اولیه آزمون پذیرش پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵
فهرست دانشگاههای خارجی مورد تأیید وزارت علوم برای سال ۲۰۲۷ اعلام شد
اعلام نتایج نهایی کنکور سراسری تا پایان هفته جاری
پژوهشگاه ملی سرطان به قطب نانوآنکولوژی جهان اسلام تبدیل میشود
هواپیمای برقی چینی ۱۰ تنی به آسمان رفت
آغاز رویداد «ایران پیشرو» با حضور بیش از ۱۰۰ شرکت دانشبنیان
دسترسی به داده های کاربران اندروید برای متا جریمه تراشید
حضرت زهرا(س)؛ از سوگواری تاریخی تا کنشگری در دفاع از امامت
امانت مشترک؛ مسئولیت شرعی شهروندان در حفظ اموال عمومی تا کجاست؟
آیا انسان امروز آزاد است؟ رؤیای دیرینه بشر و مسئله همیشگی اندیشه
قرائتی: مسجد را اسیر هزینههای سنگین و تجملگرایی نکنید
وقتی بدقولی از یک رفتار شخصی به مسئلهای اجتماعی تبدیل میشود
«مسلمانان در اتریش» کتاب شد
ابلاغ جدیدترین دستورالعمل پذیرش مستقیم دستیاری در ۶ رشته تخصصی
سرویسهای مایکروسافت احیا شدند
درخشش نخبگان ایرانی در مسابقات فناوریهای پیشرفته بریکس؛ کسب ۹ مدال
فعالیت ۱۲ کمیته در حوزه علوم انسانی برای تحقق خیزش علمی
هوش مصنوعی گوگل معمای ۹۰ ساله ریاضی را حل کرد
آزمون تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی پزشکی ۸ آذر برگزار میشود
رفع محدودیت مناطق ممنوعه برای تسهیل جذب دانشجویان بینالمللی
هوش مصنوعی بومی دانشگاه تهران در تشخیص گفتار فارسی از گوگل پیشی گرفت
فراخوان استادان جهت موافقت با بیانیه لزوم بازنگری در دکترین هستهای
نقشه راه دانشگاه علوم پزشکی هوشمند برای کسب مرجعیت در آموزش دیجیتال
شهادت یک مامور فراجا در سیستانوبلوچستان
رونمایی ناسا از قراردادهای جدید ۱۰ میلیارد دلاری خود
استوری هادی چوپان برای حضرت زهرا(س)+عکس
ابداع یک آبنباتچوبی برای معاینه کودکان
نانوپوششها به کمک افزایش عمر لنتهای ترمز آمدند
دانشگاه باید از پارادایم «مدرکگرایی» به سمت «مهارتمحوری» حرکت کند
گاهی بزرگترین سرقت، دزدیدن فرصت زندگی دیگران است
تدوین برنامه اجرایی برای ورود با تأخیر نودانشجویان علوم پزشکی
جزئیات ثبت نام ۴ درس مجازی برای دانشجویان علوم پزشکی اعلام شد
شرایط ثبتنام پذیرفتهشدگان نوورود شاهد و ایثارگر
«پرواز ۶۵۵» دهنمکی به تدوین رسید
امت پیامبر(ص) چگونه در ستم به دخترش همدست شدند؟
میزبانی محوطه تئاتر شهر از مجلس تعزیه شهادت حضرت زهرا (س)
عامل هوش مصنوعی متا به جای کاربر تماس میگیرد
«پروانه الماس» بهترین فیلمنامه به «دختر پریخانوم» رسید
برد پیت ۵۰ سال عقب میرود؛ بازی در نقش یک فلزکار در آسمانها
مویه حضرت علی (ع) بر پیکر زهرا (س) در نقاشی علی بحرینی
جایزه سزار افتخاری آکادمی فیلم فرانسه به نیکول کیدمن میرسد
حضرت زهرا(س) موضوع فدک را به سطح «حق مسلمانان و مشروعیت حکومت» بردند
مدیرعامل انویدیا استعفا کرد
یک کشف جدید از معادلات اینشتین درباره گرانش
۲ دنیای بکر پنهان در اقیانوس آرام کشف شد
این سیاره خورشیدی چرا گم شد؟
زمان اعلام نتایج نهایی آزمون سراسری مشخص شد
عدالت اجتماعی در دیدگاه اسلامی به معنای برابری مطلق نیست
همه عمار و مالکاشتر نیستند، اما هرکس در قبال حق مسئول است
برای جلوگیری از عادی شدن حرام، باید قبح اجتماعی آن را زنده کرد
کنش حضرت زهرا(س)، حقیقت را به حافظه تاریخ سپرد
بیش از ۶۰ درصد مدارس کشور را خیرین ساختند
توییت صفحه فرمانده کل سپاه به مناسبت روز هوافضا و بازنشر بخشی از پیام ایشان
روایتی از زندگی و میراث شهید حسن طهرانیمقدم در برنامه تلویزیونی «نردبان»
انتشار یک قطعه موسیقایی جدید به مناسبت شهادت حضرت زهرا (س)
تلاش نمایش «کورش» برای بازسازی اسطوره قهرمان و پیوندزدن گذشته با اکنون
آنچه کیهان کلهر درباره کتاب «بهجت الروح» گفت
دستنوشته رهبر شهید انقلاب برای تقدیر از شهید حسن طهرانی مقدم
تصویر منتشرشده در رسانهها تحت عنوان تست موشک در آسمان غرب تهران
ساخت نانوذرات دارویی ضدسرطان با نور خورشید در زمانی کوتاه
رقابت ۸ هزار نفر در آزمون پذیرش دانشجوی پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵
حمایت ویژه از پژوهشگران پسادکتری در قالب طرح شهید چمران
ضرورت ایجاد فضای امن و با نشاط در مدارس سمپاد
آغاز ثبتنام اعتکاف دانشآموزی ۱۴۰۵
اپل و سامسونگ برای ورود به بازار چین دست به دامن هوش مصنوعی محلی شدند
روبات جدید گوگل آسیب نرساندن به کودکان را میآموزد
سند توسعه متوازن دانشگاههای علوم پزشکی در دست بازنگری قرار دارد
ثبتنام تکدروس دانشگاه علوم پزشکی هوشمند از ۲۳ آبان آغاز میشود
کشف سیاره ای که ناگهان ناپدید شد!
آزمون صلاحیت حرفه ای گروه پرستاری دی ماه ۱۴۰۵ برگزار میشود
تصویب ساماندهی مراکز تحقیقات و شبکههای تحقیقات و فناوری علوم پزشکی
دلایل افت رتبه دانشگاهها در رتبه بندیها چیست؟
مرکز جدید برای برگزاری آزمون الکترونیکی زبان انگلیسی «تولیمو» ایجاد شد
چرا شناخت هوش هیجانی کودکان مهم است؟
زمزمههای استعفای مدیر انویدیا آغاز شد
«مواد و ساخت پیشرفته» پیشران اقتدار صنعتی و ارتقای تابآوری فناورانه
سناریوهای ورود با تأخیر دانشجویان نوورود گروه علوم پزشکی بررسی شد
تقویم جدید آزمون زبان انگلیسی MHLE سال ۱۴۰۵ منتشر شد
دانشجویان متأهل ملزم به بازپرداخت یکجای وام ودیعه مسکن شدند
تغییرات تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی اعلام شد؛ تمدید مهلت ثبت نام
زمان اعلام نتایج نهایی آزمون سراسری مشخص شد
تصویب ساماندهی مراکز تحقیقات و شبکههای تحقیقات و فناوری علوم پزشکی
قبل از خرید قطعات آسانسور این 7 نکته را بدانید
حمایت ویژه از پژوهشگران پسادکتری در قالب طرح شهید چمران
ثبتنام تکدروس دانشگاه علوم پزشکی هوشمند از ۲۳ آبان آغاز میشود
آغاز ثبتنام اعتکاف دانشآموزی ۱۴۰۵
ابلاغ جدیدترین دستورالعمل پذیرش مستقیم دستیاری در ۶ رشته تخصصی
ضرورت ایجاد فضای امن و با نشاط در مدارس سمپاد
این سیاره خورشیدی چرا گم شد؟
درخشش دانشآموزان البرزی با کسب ۱۵ مدال علمی
مکرون: هوش مصنوعی خطرناک باید برای کودکان ممنوع شود
مزار پنهان دختر پیامبر(ص)، تناقضی که تاریخ صدر اسلام را به چالش میکشد
چرا سهم شیر دانشآموزان به ۳۰ نوبت محدود شد؟
دلایل افت رتبه دانشگاهها در رتبه بندیها چیست؟
سند توسعه متوازن دانشگاههای علوم پزشکی در دست بازنگری قرار دارد
فعالیت ۱۲ کمیته در حوزه علوم انسانی برای تحقق خیزش علمی
توییت صفحه فرمانده کل سپاه به مناسبت روز هوافضا و بازنشر بخشی از پیام ایشان
بیش از ۶۰ درصد مدارس کشور را خیرین ساختند
مرکز جدید برای برگزاری آزمون الکترونیکی زبان انگلیسی «تولیمو» ایجاد شد
رقابت ۸ هزار نفر در آزمون پذیرش دانشجوی پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵
آزمون تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی پزشکی ۸ آذر برگزار میشود
آزمون صلاحیت حرفه ای گروه پرستاری دی ماه ۱۴۰۵ برگزار میشود
روایتی از زندگی و میراث شهید حسن طهرانیمقدم در برنامه تلویزیونی «نردبان»
کشف سیاره ای که ناگهان ناپدید شد!
دانشگاه آزاد درباره عدم اعتبار بورسیههای متفرقه اطلاعیه داد
انتشار دفترچه سوالات و کلید اولیه آزمون پذیرش پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵
روبات جدید گوگل آسیب نرساندن به کودکان را میآموزد
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.