به گزارش ثریا حجتالاسلام سید امید مؤذنی، معاون پژوهشی پژوهشگاه تخصصی صدر و مترجم کتاب «حوزه و بایستهها؛ گفتارها و نوشتههای شهید آیتالله سید محمدباقر صدر درباره حوزه، روحانیت و مرجعیت» در مراسم رونمایی این اثر که با حضور آیتالله محمدعلی تسخیری (شاگرد مطرح شهید صدر) و حجتالاسلام والمسلمین مجتبی الهی خراسانی، (استاد خارج فقه و حلقات شهید صدر) و اساتید، فضلا، مدیران و اعضای هیئت علمی دفتر تبلیغات اسلامی خراسان رضوی، همراه بود، درباره ابعاد و زوایای دیدگاههای شهید صدر پیرامون حوزه و اجتماع سخن گفت.
وی کتاب «حوزه و بایستهها» را مجموعه سخنرانیها، مقالات و نامههای پراکنده استاد شهید آیتالله سید محمدباقر صدر درباره حوزه، روحانیت و مرجعیت عنوان کرد؛ مجموعهای که با توجه به جایگاه و اثرگذاری شهید صدر در حوزه و اجتماع از اهمیتی بالایی برخوردار است.
مؤذنی افزود: نوشتههای ایشان درباره حوزه مثل «طرح مرجعیت صالح» یا مقدمهای که بر حلقات نوشتند و مسئله کتاب درسی را آسیبشناسی کردند، همه اینها سطح بلندی از نوآوری و افق آفرینی در سطح پژوهش حوزوی را فراهم میکند که متأسفانه مثل دیگر اندیشههای شهید صدر ناخوانده و پژوهش نشده باقی مانده است.
معاون پژوهشی پژوهشگاه تخصصی شهید صدر با بیان اینکه متأسفانه همچنان شهید صدر به حجاب معاصرت دچار است، اظهار کرد: آثار شهید صدر یا خوانده نمیشود و یا با آن مبارزه میشود و یا کسانی که مراجعه میکنند، چون شخصیت شهید صدر را بهدرستی دریافت و درک نکردهاند، معمولاً پژوهشها منتهی و مبتلا به روایتهای غلط میشود.
منطقه الفراغ؛ حضور حداکثری دین یا سکولار کردن دین!
وی بیان داشت: درباره نظریه منطقه الفراغ که سکه رایج اندیشه شهید صدر است، حدود ۱۸ مقاله به زبان فارسی نگاشته شده است که پس از مطالعه آثار میبینیم، فقط سه مقاله درباره منطقه الفراغ، برخلاف شهید صدر حرف نزده است، نه اینکه درست گفته باشد!
مؤذنی با بیان طرح این مطلب که اساساً منطقه الفراغ حضور حداکثری دین را روشمند میکند، اذعان داشت: اولین نفری که در فضای فارسی درباره منطقه الفراغ مطلب نوشته، آن را بهعنوان راهکار سکولار کردن دین مطرح کرده و مدعی است منطقه الفراغ تبیینی برای سکولار کردن دین است!
این پژوهشگر حوزوی معتقد است شهید سید محمدباقر صدر در بسیاری از آثارش علیرغم محتوایی که پرورش و استدلال کرده است، اشاراتی دارد که میتواند یک روند پژوهشی و معرفت جدیدی را رقم بزند. در کتاب «حوزه و بایستهها»، نمونههای از این اشارات است که میتواند سؤالات و پرسشهایی ایجاد کند که پیگیری آن میتواند ما را به نکات عمیقی درباره مسئله حوزه برساند؛ مثلاً در مورد نسبت سبک آموزش و شکل تربیت طلبه سخن میگوید، به این معنا که تمرکز بر استصحاب، خودبهخود تبدیل به یک گرایش سلوکی در طلاب میشود و حوزه علمیه بهواسطه درگیری مستمر با استصحاب، گویی در کُنش خود، نوعی استصحاب را مبتلا میشود و همواره در ابقا ما کان در تلاش است و نوعی مقاومت برای تغییر و تحول در ذات تربیتی طلبه شکل میگیرد که بخشی از آن حاصل مدل آموزشی است.
توجه شهید صدر در نسبت حوزه با محیط اجتماعی
وی یکی دیگر از اشاراتی که در این کتاب مورد توجه قرار میدهد، توجهی است که شهید صدر به نسبت حوزه با محیط اجتماعی آن میدهد، یعنی حوزه تکلیف خود را نسبت به مسئولیت محیط پیرامونی مشخص نماید و متناسب با مسئولیتی که انتخاب میکند، اثرگذار باشد.
مؤذنی میگوید: لایه دیگری که شاید در آثار شهید صدر هویدا نباشد، اما به شناخت دقیق از حوزه و تاریخ آن کمک میکند، توصیفی است که شهید صدر از وضع اجتماعی نجف در دوره خود ارائه میدهد، توصیفی که اگر چه محدود است، اما جهتهای خوبی برای تفکر فراهم میآورد.
مؤذنی با یادآوری شهادت شهید صدر، خود محصوری آیتالله سید محسن حکیم با آن گستره اجتماعی در حوزه نجف و عراق، اقدام دردناک احضار آیتالله خویی به دیدار صدام و اتفاقات مختلفی که پس از آن در نسبت حوزه با جمهوری اسلامی اتفاق افتاده است، گفت: فارغ از هر نوع برداشت و تحلیلی، همه این موارد تجربه حضور حوزه در عرصه اجتماع است که بهمثابه تاریخ، میراثی ارجمند هستند که باید با بررسی و پژوهشِ دقیق برای مسیر آینده حوزه به کار گرفته شوند.
وی میافزاید: با تحلیل این وقایع میتوان آینده حوزه را ارزیابی و با تفکر مسیر آینده را مشخص کنیم. رها کردن این موارد و تبدیل نکردن به تاریخ پژوهش شده، یکی از آسیبهایی جدی در این حوزه است.
نسبت مرجعیت و حوزه نجف با زیست اجتماعی مردم چگونه تعریف میشود؟
معاون پژوهشی پژوهشگاه تخصصی صدر، در میانه بحث با خوانش قسمتی از کتاب «حوزه و بایستهها» حاضرین در نشست را با فضای حوزه نجف و به نگاه تعاملی شهید صدر با مردم توجه میدهد و میگوید: نسبت مرجعیت و حوزه نجف با زیست اجتماعی مردم چگونه تعریف میشود؟ آنچه امروز در عراق رقم میخورد فارغ از تمام تحلیلها، یک مدل از حضور مرجعیت و حوزه نجف در عراق است. باید مورد پژوهش واقع شود تا مدلهای مختلفی که حوزه وارد زیست اجتماعی شده است، رصد، آسیبشناسی و بررسی کنیم تا گامهای بعدی چه میتواند باشد.
مؤذنی با اشاره به اینکه شخصیتهایی مانند حضرت امام (ره) و شهید صدر و تا حدی آیتالله حکیم خود را موظف میدانستند تا زیست اجتماعی را به عهده بگیرند، اظهار کرد: این بزرگان مسئولیت زیست اجتماعی را بر عهده حوزه میدانستند و در این مسیر گام برداشتند. آیتالله حکیم بهعنوان مرجع عراق تحولاتی در حوزه نجف رقم زد و حاصل این تحولات این شد کمونیست در عراق -که یکی از پایگاههای مهم در جهان عرب بود- با سرعت بیشتری نسبت به دیگر کشورهای اسلامی نابود شود.
وی با ذکر مطلبی از مرحوم آیتالله اشکوری، بیان کرد: ایشان میفرمود: کمونیست تا روستاهای عراق تشکیلات منظمی پیدا کرده بود تا جایی که به یاد ندارم مردم در دستههای اربعین، شعار کمونیستی ندهند!
مؤذنی خاطرنشان ساخت: حضور اجتماعی آیتالله حکیم با محوریت شهید صدر باعث شد کمونیسم در عراق با قدرت از بین برود. آیتالله حکیم بهواسطه ایدههای شهید صدر، این سطح حضور اجتماعی در عراق را رقم میزند تا مرجعیت این توانایی را پیدا کند و با کمونیستها مقابله نماید.
این پژوهشگر حوزوی راهاندازی جماعت العلما، تأسیس مجله الاضواء الاسلامیه و اقدامات فرهنگی مثل تأسیس کتابخانههای مرجعیت در شهرهای عراق را از دیگر اقدامات اجتماعی شهید صدر برشمرد.
وی اضافه کرد: سید محمدباقر حکیم، مرحوم اشکوری، سید مهدی حکیم، علامه عسکری و مرحوم سید فضلالله در خاطرات خود تصریح دارند، ایدهپرداز اصلی تشکیلات آیتالله حکیم، شهید صدر بوده است. ایشان از ۲۲ سالگی بهشکل غیر مستقیم در فعالیتهای اجتماعی آیتالله حکیم حضور داشت و حتی برخی بیانات ایشان را مینوشت؛ حزب الدعوه را راهاندازی کرد، جماعه العلما را پایهریزی و بهواسطه حضور داییاش شیخ مرتضی آل یاسین و دیگران آن را تا مدتی راهبری غیرعلنی هم میکرد.
تحلیلی از حضور حوزه نجف در عرصه اجتماع عراق
مؤذنی در تحلیل پایانی خود گفت: بهواسطه اینکه بدنه اصلی حوزه نجف همواره ایرانی بود، همچنین بهخاطر مسئله زبان، طلاب با مسائل اجتماعی ارتباطی نداشتند، لذا حوزه نجف با واقعیت مردم عراق کاری نداشته است. بعد از حضور و تحولات حزب بعث و با اسم طرح اخراج ایرانیها، حوزه را از وجود عالمان خالی میکنند، حوزه ماهیتش عوض میشود، ابزار عمل مرجعیت در عراق تغییر پیدا میکند؛ حکومت عرصههای ارتباطی را کاملاً از بین میبرد و با طرح مبارزه با ارتجاع در استخبارات عراق، نخبگان عراق دستگیر، زندان، شکنجه و شهید میشوند. از این پس مدل حضور حوزه در عراق متفاوت میشود.
معاون پژوهشی پژوهشگاه تخصصی صدر در انتها بیان کرد: این اثر تلاشی میکند عرصه مطالعه و مراجعه به خود شهید صدر -نه تقریرات دیگران از افکار ایشان – را فراهم کند تا اندیشههای شهید صدر نقطه حرکت دیگر پژوهشگران قرار بگیرد و آنها گامهای بعدی این اندیشه را بهنقد یا به تصحیح و تکمیل پیش ببرند.
منبع: خبرگزاری مهر
اختلال گسترده در پروازهای آمریکا برای سومین روز متوالی ادامه دارد+عکس
آیا هوش مصنوعی موجب مرگ خلاقیت میشود؟
مهلت ثبتنام آزمون متقاضیان اخذ پروانه کارشناسی رسمی دادگستری تمدید شد
انتشار دفترچه سوالات و کلید اولیه آزمون پذیرش پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵
فهرست دانشگاههای خارجی مورد تأیید وزارت علوم برای سال ۲۰۲۷ اعلام شد
اعلام نتایج نهایی کنکور سراسری تا پایان هفته جاری
پژوهشگاه ملی سرطان به قطب نانوآنکولوژی جهان اسلام تبدیل میشود
هواپیمای برقی چینی ۱۰ تنی به آسمان رفت
آغاز رویداد «ایران پیشرو» با حضور بیش از ۱۰۰ شرکت دانشبنیان
دسترسی به داده های کاربران اندروید برای متا جریمه تراشید
حضرت زهرا(س)؛ از سوگواری تاریخی تا کنشگری در دفاع از امامت
امانت مشترک؛ مسئولیت شرعی شهروندان در حفظ اموال عمومی تا کجاست؟
آیا انسان امروز آزاد است؟ رؤیای دیرینه بشر و مسئله همیشگی اندیشه
قرائتی: مسجد را اسیر هزینههای سنگین و تجملگرایی نکنید
وقتی بدقولی از یک رفتار شخصی به مسئلهای اجتماعی تبدیل میشود
«مسلمانان در اتریش» کتاب شد
ابلاغ جدیدترین دستورالعمل پذیرش مستقیم دستیاری در ۶ رشته تخصصی
سرویسهای مایکروسافت احیا شدند
درخشش نخبگان ایرانی در مسابقات فناوریهای پیشرفته بریکس؛ کسب ۹ مدال
فعالیت ۱۲ کمیته در حوزه علوم انسانی برای تحقق خیزش علمی
هوش مصنوعی گوگل معمای ۹۰ ساله ریاضی را حل کرد
آزمون تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی پزشکی ۸ آذر برگزار میشود
رفع محدودیت مناطق ممنوعه برای تسهیل جذب دانشجویان بینالمللی
هوش مصنوعی بومی دانشگاه تهران در تشخیص گفتار فارسی از گوگل پیشی گرفت
فراخوان استادان جهت موافقت با بیانیه لزوم بازنگری در دکترین هستهای
نقشه راه دانشگاه علوم پزشکی هوشمند برای کسب مرجعیت در آموزش دیجیتال
شهادت یک مامور فراجا در سیستانوبلوچستان
رونمایی ناسا از قراردادهای جدید ۱۰ میلیارد دلاری خود
استوری هادی چوپان برای حضرت زهرا(س)+عکس
ابداع یک آبنباتچوبی برای معاینه کودکان
نانوپوششها به کمک افزایش عمر لنتهای ترمز آمدند
دانشگاه باید از پارادایم «مدرکگرایی» به سمت «مهارتمحوری» حرکت کند
گاهی بزرگترین سرقت، دزدیدن فرصت زندگی دیگران است
تدوین برنامه اجرایی برای ورود با تأخیر نودانشجویان علوم پزشکی
جزئیات ثبت نام ۴ درس مجازی برای دانشجویان علوم پزشکی اعلام شد
شرایط ثبتنام پذیرفتهشدگان نوورود شاهد و ایثارگر
«پرواز ۶۵۵» دهنمکی به تدوین رسید
امت پیامبر(ص) چگونه در ستم به دخترش همدست شدند؟
میزبانی محوطه تئاتر شهر از مجلس تعزیه شهادت حضرت زهرا (س)
عامل هوش مصنوعی متا به جای کاربر تماس میگیرد
«پروانه الماس» بهترین فیلمنامه به «دختر پریخانوم» رسید
برد پیت ۵۰ سال عقب میرود؛ بازی در نقش یک فلزکار در آسمانها
مویه حضرت علی (ع) بر پیکر زهرا (س) در نقاشی علی بحرینی
جایزه سزار افتخاری آکادمی فیلم فرانسه به نیکول کیدمن میرسد
حضرت زهرا(س) موضوع فدک را به سطح «حق مسلمانان و مشروعیت حکومت» بردند
مدیرعامل انویدیا استعفا کرد
یک کشف جدید از معادلات اینشتین درباره گرانش
۲ دنیای بکر پنهان در اقیانوس آرام کشف شد
این سیاره خورشیدی چرا گم شد؟
زمان اعلام نتایج نهایی آزمون سراسری مشخص شد
عدالت اجتماعی در دیدگاه اسلامی به معنای برابری مطلق نیست
همه عمار و مالکاشتر نیستند، اما هرکس در قبال حق مسئول است
برای جلوگیری از عادی شدن حرام، باید قبح اجتماعی آن را زنده کرد
کنش حضرت زهرا(س)، حقیقت را به حافظه تاریخ سپرد
بیش از ۶۰ درصد مدارس کشور را خیرین ساختند
توییت صفحه فرمانده کل سپاه به مناسبت روز هوافضا و بازنشر بخشی از پیام ایشان
روایتی از زندگی و میراث شهید حسن طهرانیمقدم در برنامه تلویزیونی «نردبان»
انتشار یک قطعه موسیقایی جدید به مناسبت شهادت حضرت زهرا (س)
تلاش نمایش «کورش» برای بازسازی اسطوره قهرمان و پیوندزدن گذشته با اکنون
آنچه کیهان کلهر درباره کتاب «بهجت الروح» گفت
دستنوشته رهبر شهید انقلاب برای تقدیر از شهید حسن طهرانی مقدم
تصویر منتشرشده در رسانهها تحت عنوان تست موشک در آسمان غرب تهران
ساخت نانوذرات دارویی ضدسرطان با نور خورشید در زمانی کوتاه
رقابت ۸ هزار نفر در آزمون پذیرش دانشجوی پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵
حمایت ویژه از پژوهشگران پسادکتری در قالب طرح شهید چمران
ضرورت ایجاد فضای امن و با نشاط در مدارس سمپاد
آغاز ثبتنام اعتکاف دانشآموزی ۱۴۰۵
اپل و سامسونگ برای ورود به بازار چین دست به دامن هوش مصنوعی محلی شدند
روبات جدید گوگل آسیب نرساندن به کودکان را میآموزد
سند توسعه متوازن دانشگاههای علوم پزشکی در دست بازنگری قرار دارد
ثبتنام تکدروس دانشگاه علوم پزشکی هوشمند از ۲۳ آبان آغاز میشود
کشف سیاره ای که ناگهان ناپدید شد!
آزمون صلاحیت حرفه ای گروه پرستاری دی ماه ۱۴۰۵ برگزار میشود
تصویب ساماندهی مراکز تحقیقات و شبکههای تحقیقات و فناوری علوم پزشکی
دلایل افت رتبه دانشگاهها در رتبه بندیها چیست؟
مرکز جدید برای برگزاری آزمون الکترونیکی زبان انگلیسی «تولیمو» ایجاد شد
چرا شناخت هوش هیجانی کودکان مهم است؟
زمزمههای استعفای مدیر انویدیا آغاز شد
«مواد و ساخت پیشرفته» پیشران اقتدار صنعتی و ارتقای تابآوری فناورانه
سناریوهای ورود با تأخیر دانشجویان نوورود گروه علوم پزشکی بررسی شد
تقویم جدید آزمون زبان انگلیسی MHLE سال ۱۴۰۵ منتشر شد
دانشجویان متأهل ملزم به بازپرداخت یکجای وام ودیعه مسکن شدند
تغییرات تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی اعلام شد؛ تمدید مهلت ثبت نام
زمان اعلام نتایج نهایی آزمون سراسری مشخص شد
تصویب ساماندهی مراکز تحقیقات و شبکههای تحقیقات و فناوری علوم پزشکی
قبل از خرید قطعات آسانسور این 7 نکته را بدانید
حمایت ویژه از پژوهشگران پسادکتری در قالب طرح شهید چمران
ثبتنام تکدروس دانشگاه علوم پزشکی هوشمند از ۲۳ آبان آغاز میشود
آغاز ثبتنام اعتکاف دانشآموزی ۱۴۰۵
مکرون: هوش مصنوعی خطرناک باید برای کودکان ممنوع شود
ضرورت ایجاد فضای امن و با نشاط در مدارس سمپاد
درخشش دانشآموزان البرزی با کسب ۱۵ مدال علمی
این سیاره خورشیدی چرا گم شد؟
ابلاغ جدیدترین دستورالعمل پذیرش مستقیم دستیاری در ۶ رشته تخصصی
مزار پنهان دختر پیامبر(ص)، تناقضی که تاریخ صدر اسلام را به چالش میکشد
دلایل افت رتبه دانشگاهها در رتبه بندیها چیست؟
چرا سهم شیر دانشآموزان به ۳۰ نوبت محدود شد؟
مرکز جدید برای برگزاری آزمون الکترونیکی زبان انگلیسی «تولیمو» ایجاد شد
آزمون صلاحیت حرفه ای گروه پرستاری دی ماه ۱۴۰۵ برگزار میشود
سند توسعه متوازن دانشگاههای علوم پزشکی در دست بازنگری قرار دارد
رقابت ۸ هزار نفر در آزمون پذیرش دانشجوی پزشکی از لیسانس ۱۴۰۵
توییت صفحه فرمانده کل سپاه به مناسبت روز هوافضا و بازنشر بخشی از پیام ایشان
کشف سیاره ای که ناگهان ناپدید شد!
فعالیت ۱۲ کمیته در حوزه علوم انسانی برای تحقق خیزش علمی
دانشگاه آزاد درباره عدم اعتبار بورسیههای متفرقه اطلاعیه داد
آزمون تکمیل ظرفیت دستیاری فوق تخصصی پزشکی ۸ آذر برگزار میشود
اپل و سامسونگ برای ورود به بازار چین دست به دامن هوش مصنوعی محلی شدند
بیش از ۶۰ درصد مدارس کشور را خیرین ساختند
سناریوهای ورود با تأخیر دانشجویان نوورود گروه علوم پزشکی بررسی شد
چرا شناخت هوش هیجانی کودکان مهم است؟
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.